21/12/2025
د عقامت یا بی اولادې (Inferiority ) درملنه.
🫶💞 د جوړو لپاره (Couples)
👈 د حیض له پای وروسته په منظمه توګه جنسي اړیکه ولرئ.
👈 په معمول ۲۸ ورځني حیض دوره کې د تخمه ګذاری یا (Ovulation) د دورې په منځ کې رامنځته کېږي.
👈 غوره ده چې جنسي اړیکه له اوولیشن
۵–۷ ورځې مخکې شروع شي او د اوولیشن دوه (۲) ورځې وروسته هم ادامه ولري.
✅ د دې وخت تعقیب د امیندوارۍ چانس ډېر لوړوي.
د عقامت (Infertility) د مدرنې درملنې پړاوونه: دا مرحلې په لاندې ډول دي
دا مرحلې د نارینه او ښځې د تشخیص، علت پېژندنې، او درملنې له مخې ترتیب شوي دي:
1- د علت معلومول (Diagnosis Stage)
دا تر ټولو مهم پړاو دی، ځکه درملنه د علت پر بنسټ ترسره کېږي.
ډاکټران دواړه ښځه او سړی معاینه کوي:
For Female د ښځې لپاره
👈هورموني ازموینې
Hormonal Examination
👈 د هورمونونو توازن معلوموي
(FSH, LH, Estrogen, Progesterone).
👈 الټراساؤنډ: د تخمدانونو (Ovaries) او رحم حالت ارزوي.
👉 HSG (Hysterosalpingography):
د رحم او د تخمدان نلونو (Fallopian tubes) د بندښت معلومولو لپاره.
👉 Laparoscopy:
که اړتیا وي، دننه د ښځینه تناسلی سیستم معاینه کېږي.
For Male د نارینه لپاره
👉 Semen Analysis : (منی معاینه):
د سپرم شمېر، حرکت، او بڼه ارزول کېږي.
👈 هورموني ازموینې:
Testosterone
او نور هورمونونه.
👉 Ultrasound:
د خصیو (te**es) یا د نطفې لارو معاینه.
2-د علت پر بنسټ درملنه
(Medical Treatment Stage)
For Female د ښځو لپاره:
👈 د هورموني درملو استعمال:
• Clomiphene citrate (Clomid)
• Letrozole
دا درمل د تخم جوړولو او خوشې کېدو (Ovulation) ته هڅوي.
👈 د امیندوارۍ لپاره د وخت ټاکل:
ډاکټر د تخمی د خوشې کېدو نیټه ټاکي او د اړیکې وخت تنظیموي.
Ovulation Induction
• Letrozole – First line (PCOS)
• Clomiphene citrate – Ovulation induction
Gonadotropins
• FSH (rFSH) – Follicular development
• hMG (FSH + LH) – Follicular development
• hCG – Ovulation trigger
Luteal Support
• Progesterone (oral / vaginal / IM)
Hormonal Disorders
• Metformin – PCOS, insulin resistance
• Cabergoline / Bromocriptine – Hyperprolactinemia
• Levothyroxine – Hypothyroidism
Adjuvants
• Dexamethasone – High androgen states
• Aspirin (low dose) – Uterine blood flow (selected cases)
ART / IVF
• GnRH agonists – Leuprolide
• GnRH antagonists – Cetrorelix, Ganirelix
Supplements
• Folic acid
• Vitamin D
• Coenzyme Q10
• Omega-3
📌 Key note:
Letrozole > Clomiphene in PCOS
(higher live-birth rate)
For Male د نارینه لپاره:
👈 د سپرم تولید ښه کولو درمل:
که د سپرم شمېر کم وي.
👈 انټي بیوټیکونه:
که کومه انتاني ناروغي وي.
👈 د ژوند د بڼی اصلاح:
د سګرټ ، الکول او نورو مضرو موادو پرېښودل،
مناسب خواړه او ورزش.
Hormones
• hCG – ↑ Testosterone
• FSH / hMG – ↑ Spermatogenesis
• Clomiphene citrate – ↑ FSH, LH, Testosterone
• Tamoxifen – Anti-estrogen
• Letrozole / Anastrozole – ↑ Testosterone (↓ Estrogen)
• Cabergoline / Bromocriptine – ↓ Prolactin
Drugs / Supplements
• Coenzyme Q10
• L-Carnitine
• Zinc
• Selenium
• Vitamin E + C
• Folic acid
• Omega-3
Others (selected cases)
• Doxycycline / Azithromycin – Infection
• Sildenafil / Tadalafil
Erectile / ejaculatory support
• Imipramine / Pseudoephedrine – Retrograde ej*******on
⚠️Avoid: Testosterone replacement (suppresses spermatogenesis)
که د پورته تدابیرو او درملنو پواسطه د عقامت یا بی اولادی ستونزه حل نشوه،
.
په درناوی
راټولونه او ژباړه: داکتر محمد ایمل مومند د داخله، کوچنیانو او فامیلی مدیسن متخصص