Κήπος - Εργαστήρι για την Αυτογνωσία & το Ευ Ζην

08/05/2026

Η πρόσφατη συνάντηση της ομάδας βοτανογνωσίας (της πρώτης), ήταν λίγο διαφορετική: δεν εστιάσαμε σε συγκεκριμένα φυτά, αλλά σε τρόπους καλλιέργειας και πιο συγκεκριμένα τη σπορά με σβώλους.
Η προσέγγιση αυτή στηρίζεται στο έργο του Ιάπωνα καλλιεργητή και γεωπόνου Masanobu Fukuoka, ο οποίος άφησε στην άκρη την επιστημονική του κατάρτιση για να στραφεί σε μία μέθοδο την οποία ονόμασε «φυσική καλλιέργεια». Ο Fukuoka προσπάθησε να εφαρμόσει τις αρχές του ζεν στην καλλιέργεια της γης, δηλαδή του να πράττει κανείς μη πράττοντας, καθώς θεωρούσε ότι η φύση είναι τέλεια από μόνη της και το πρόβλημα παρουσιάζεται όταν οι άνθρωποι προσπαθούν να μεγιστοποιήσουν τα προσωπικά τους ωφέλη. Το να μην πράττεις δε σημαίνει ακριβώς «τίποτα», καθώς προϋποθέτει άλλου τύπου δράσεις, μεταξύ άλλων την παρατήρηση του τι κάνουν τα φυτά και η γη, την ενσωμάτωση αυτής της παρατήρησης σε ήπιες πρακτικές και ούτω καθεξής.
Το να πράττεις δίχως να πράττες, με ό,τι αυτό συνεπάγεται, αποτελεί σημαντική δεξιότητα για άτομα, ομάδες και κοινότητες, όχι μόνο για όσους/ες ενδιαφέρονται για τα βότανα, αλλά και όσους/ες αναζητούν αντιστοιχίες κι αλληλεπιδράσεις μεταξύ κοινωνικών και φυσικών οικοσυστημάτων - συγχωρείστε μου το διαχωρισμό αυτό, γίνεται για λόγους κατανόησης και είναι στην πραγματικότητα τεχνητός.
Στα πρακτικά τώρα: μέλος της ομάδας συνέλεξε τον πηλό, ο οποίος αφού φουρνίστηκε σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία για μισή μέρα, πλάστηκε με νερό και σπόρους βοτάνων σε σβώλους. Οι σβώλοι σπάρθηκαν και σκεπάστηκαν με λίγο άχυρο και τώρα περιμένουμε διακαώς να βρέξει!
Μερικά από τα βότανα που συμπεριλάβαμε: καλέντουλα, λινάρι, κόκκινο τριφύλλι, φακελλωτή, καλιφορνέζικη παπαρούνα, νιγκέλα, άγριο γεράνι, πανσές, χαμομήλι, άγρια βιολέτα και καπουτσίνο.

[Οι φωτογραφίες είναι της Τίνα Λυ και της Αλεξάνδρας Βασιλειάδου. Αν σας ενδιαφέρει η μέθοδος Fukuoka, μπορείτε να βρείτε τα βιβλία του «Η Επανάσταση του Ενός Αχύρου» και «Φυσική Καλλιέργεια» στα βιβλιοπωλεία. Επίσης μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα εδώ:https://www.ftiaxno.gr/2020/02/H-epanastasi-tou-axyrou-Masanobu-Fukuoka.html. Τη μέθοδο Fukuoka έφερε στην Ελλάδα ο Παναγιώτης Μανίκης - αν τον ψάξετε θα τον ανακαλύψετε! Υπάρχουν βέβαια και πολλοί άλλοι καλλιεργητές που αξιοποιούν το συγκεκριμένο τρόπο καλλιέργειας της γης, όπως για παράδειγμα ο Νίκος Τσομπάνογλου - αφήνω την έρευνα στα χέρια σας!]

26/04/2026

«Να σε βλέπουν χωρίς να σε ορίζουν.»

Πολύ ταλαιπωρούμαι με αυτό δίπολο.. πολύ.. Λέτε να τα καταφέρουμε? Θα προσπαθήσουμε γιατί δίχως σύνδεση δε γίνεται τίποτα.. και η σύνδεση θέλει εγγύτητα.. ααχχ.. πόση όμως? Θέλει και απόσταση και όρια.. εεε? Να αυτά δεν μπορώ! Ελπίζω τα κάτωθι να βοηθήσουν 😊💜💙💛🧡
Η εσωτερική ρύθμιση της εγγύτητας: ανάμεσα στην εγκατάλειψη και τη συγχώνευση
Η ανθρώπινη ψυχή γεννιέται μέσα σε μια σχέση πριν ακόμη αποκτήσει εαυτό. Δεν υπάρχει «εγώ» χωρίς «εσύ». Το βρέφος δεν αναπτύσσεται απλώς μέσα σε ένα περιβάλλον· αναδύεται μέσα σε ένα πεδίο ρυθμιζόμενης εγγύτητας — μια αόρατη χορογραφία από προσέγγιση και απόσταση.
Η ανάγκη για εγγύτητα αποτελεί βιολογική, ψυχολογική και υπαρξιακή συνθήκη. Όπως περιέγραψε ο John Bowlby, η προσκόλληση δεν είναι συναισθηματική πολυτέλεια αλλά σύστημα επιβίωσης. Το παιδί αναζητά τη μορφή που θα λειτουργήσει ως ασφαλής βάση: έναν άλλον που να αντέχει την εξάρτησή του χωρίς να το καταπίνει.
Εκεί όμως γεννιέται το πρώτο παράδοξο.
Η ίδια σχέση που σώζει μπορεί και να απειλήσει.
Το διπολικό άγχος της πρώιμης σχέσης
Στην καρδιά της ψυχικής οργάνωσης αναπτύσσεται ένα διπλό άγχος:
• ο φόβος εγκατάλειψης — όταν η απόσταση βιώνεται ως απώλεια ύπαρξης
• ο φόβος συγχώνευσης — όταν η εγγύτητα βιώνεται ως απώλεια εαυτού
Ο Donald Winnicott μίλησε για τη «αρκετά καλή μητέρα», εκείνη που δεν είναι ούτε απούσα ούτε υπερβολικά παρούσα. Μέσα από μικρές αποτυχίες συγχρονισμού, το παιδί μαθαίνει ότι μπορεί να υπάρχει μόνο του χωρίς να είναι μόνο.
Αν όμως η σχέση γίνει υπερβολικά ασταθής, η ψυχή οργανώνει αμυντικές λύσεις:
• προσκολλώμαι για να μη χαθώ,
• απομακρύνομαι για να μη εξαφανιστώ.
Η Margaret Mahler περιέγραψε αυτή τη διαδικασία ως το δράμα της αποχωριστικής–εξατομίκευσης: το παιδί απομακρύνεται από τη μητέρα μόνο όσο μπορεί να επιστρέψει.
Η αγωνία λοιπόν δεν είναι διπλή.
Είναι μία και η ίδια αγωνία:
Πόσο κοντά μπορώ να είμαι χωρίς να χαθώ; Πόσο μακριά χωρίς να εγκαταλειφθώ;
Η νευροψυχολογία της εγγύτητας
Σύγχρονες σχεσιακές και νευροβιολογικές προσεγγίσεις, όπως αυτές του Allan Schore και του Daniel Siegel, δείχνουν ότι η ρύθμιση του συναισθήματος δεν είναι ατομική λειτουργία αλλά διαπροσωπική διαδικασία.
Ο εγκέφαλος μαθαίνει να ηρεμεί πρώτα μέσα σε άλλον εγκέφαλο.
Η συν-ρύθμιση προηγείται της αυτορρύθμισης.
Έτσι, η εσωτερική μας απόσταση από τους άλλους γίνεται νευρωνική μνήμη:
το σώμα θυμάται πόση εγγύτητα αντέχει.
Η ποιητική διάσταση της σχέσης
Κάθε ενήλικη σχέση επαναλαμβάνει μια αρχαία σκηνή.
Δύο άνθρωποι πλησιάζουν κρατώντας αόρατες ιστορίες:
• ο ένας φοβάται ότι θα μείνει μόνος,
• ο άλλος φοβάται ότι θα πάψει να είναι ξεχωριστός,
• συχνά — και οι δύο φοβούνται και τα δύο.
Η αγάπη τότε γίνεται ταυτόχρονα καταφύγιο και συναγερμός.
Πλησιάζουμε μέχρι να ενεργοποιηθεί ο φόβος συγχώνευσης.
Απομακρυνόμαστε μέχρι να ξυπνήσει ο φόβος εγκατάλειψης.
Και ο χορός συνεχίζεται.
Πώς διαμορφώνεται το μοτίβο
Τα πρώιμα σχεσιακά περιβάλλοντα δημιουργούν εσωτερικά μοντέλα σχέσης:
• Αν η παρουσία ήταν απρόβλεπτη → υπερευαισθησία στην εγκατάλειψη.
• Αν η οικειότητα ήταν εισβολική → φόβος απώλειας ορίων.
• Αν υπήρχε τραύμα ή ασυνέπεια → ταυτόχρονη ενεργοποίηση και των δύο πόλων.
Ο Otto Kernberg και ο Heinz Kohut περιέγραψαν πώς η σταθερότητα του εαυτού εξαρτάται από την ποιότητα των πρώιμων καθρεφτισμών: να σε βλέπουν χωρίς να σε ορίζουν.
Έτσι γεννιέται η εσωτερική ρύθμιση εγγύτητας — μια ψυχική «θερμοκρασία σχέσης».
Ο μετασχηματισμός μέσω της θεραπευτικής σχέσης
Η θεραπευτική σχέση δεν αλλάζει τον άνθρωπο μέσω συμβουλών.
Αλλά μέσω εμπειρίας.
Ο θεραπευτής γίνεται ένας άλλος που:
• μένει παρών χωρίς να καταλαμβάνει,
• αντέχει την απόσταση χωρίς να αποσύρεται,
• επιτρέπει την εξάρτηση χωρίς να την εκμεταλλεύεται.
Στη γλώσσα της σχεσιακής ψυχανάλυσης — όπως ανέπτυξε ο Stephen Mitchell — η θεραπεία είναι νέα σχεσιακή εμπειρία.
Το άτομο μαθαίνει σταδιακά ότι:
• μπορεί να πλησιάζει χωρίς να συγχωνεύεται,
• μπορεί να διαφοροποιείται χωρίς να χάνει τη σχέση.
Η θεραπευτική σχέση λειτουργεί ως διορθωτική συναισθηματική εμπειρία:
ο ψυχισμός αποκτά μια νέα μνήμη εγγύτητας.
Από τη θεραπεία σε όλες τις σχέσεις
Ο μετασχηματισμός δεν συμβαίνει επειδή εξαφανίζεται το άγχος.
Συμβαίνει επειδή το άτομο αποκτά εσωτερική επιλογή.
Μαθαίνει να αναγνωρίζει:
• πότε ζητά ένωση από φόβο,
• πότε αποσύρεται από πανικό,
• πότε μπορεί να μείνει σε επαφή με τον εαυτό ενώ βρίσκεται με τον άλλον.
Η ωριμότητα δεν είναι ανεξαρτησία.
Είναι ρυθμιζόμενη αλληλεξάρτηση.
Η ψυχή δεν θεραπεύεται μαθαίνοντας να μην χρειάζεται κανέναν.
Θεραπεύεται όταν ανακαλύπτει ότι μπορεί να χρειάζεται χωρίς να χάνεται.
Η εγγύτητα τότε παύει να είναι απειλή.
Γίνεται χώρος αναπνοής.
Δύο άνθρωποι στέκονται κοντά —
όχι για να καλύψει ο ένας το κενό του άλλου,
αλλά για να δημιουργήσουν έναν ενδιάμεσο χώρο
όπου κανείς δεν εγκαταλείπεται
και κανείς δεν εξαφανίζεται.
Εκεί γεννιέται ο ώριμος δεσμός:
η δυνατότητα να λέμε
«είμαι μαζί σου και παραμένω ο εαυτός μου».

🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿🌿

16/04/2026

Υπάρχουν 2 κενές θέσεις στην ομάδα πηλού του Κήπου!
Αν ενδιαφέρεστε επικοινωνείστε μαζί μας, στέλνοντάς μας μήνυμα.

Η ομάδα απευθύνεται σε ενήλικες, συναντιέται 2 φορές το μήνα και τα μέλη της μοιράζονται μεταξύ τους τα έξοδα (δεν υπάρχουν δίδακτρα δηλαδή). Πρόκειται για μια δράση αλληλοδιδασκαλίας, το οποίο σημαίνει, ότι τα μέλη της ομάδας μοιράζονται μεταξύ τους τις γνώσεις τους, εμπνεόμενα το ένα από το άλλο - δεν υπάρχει δάσκαλος ή δασκάλα δηλαδή.

Αν σας αρέσει ο πηλός, αν αγαπάτε την κεραμεική σκεφτείτε το!
[Προτεραιότητα θα δοθεί σε κατοίκους της Σταυρούπολης και των κοντινών χωριών.]

#κήποςαυτογνωσίας #κήπος #κεραμεική

08/04/2026

Μανόλια και με την έτερη ομάδα βοτάνων στο χωριό. Την «παλιά» - που παραπονιέται ενίοτε «εμάς αυτό δεν μας το έδειξες», όμοια με τις γάτες στον κήπο που διαμαρτύρονται για τα υπολειπόμενα χάδια (λένε δίχως λόγια, αλλά εξίσου εύγλωττα: αυτή εκεί τη χάιδεψες περισσότερο).
Στη φωτογραφία αναπαύονται τα άνθη και τα μπουμπούκια του φυτού σε μηλόξυδο. Δικής μας παραγωγής κι αυτό.
Ψιλοκόβοντας άνθη και μπουμπούκια, ξεπλένοντας, τεμαχίζοντας και ξεφλουδίζοντας κλαδάκια η ομάδα κουβεντιάζει όσα σκέφτεται (την επικαιρότητα), όσα συνειδητοποιεί (συνδέσεις μεταξύ φυτών κι ανθρώπινων ζωών), όσα νιώθει (καταγράφοντας την αίσθηση της μανόλιας στο σώμα).
Είναι αδύνατο να επικεντρώσεις στα φυτά, δίχως να εστιάσεις στην ενσώματη, υλική διάσταση του βίου. Άρα στην ίδια τη βιωμένη ζωή.

Προχοχή: όταν διαβάζουμε μανόλια δε σημαίνει οποιαδήποτε μανόλια. Υπάρχουν είδη και είδη. Άρα συλλέγουμε μόνο ό,τι γνωρίζουμε καλά.

#κήποςαυτογνωσίας #Κήπος #βοτανογνωσία

03/04/2026

Καθώς η ομάδα (αυτοδιδασκαλίας) στην κεραμεική συνεχίζει την πορεία της για δεύτερη χρονιά - και όχι δίχως αναταράξεις - δεν εκπαιδεύεται μόνο στον πηλό ως υλικό και τέχνη.
Εκπαιδεύεται παράλληλα και στις μεταξύ της σχέσεις: πώς διαχειριζόμαστε την απουσία, τι σημαίνει δέσμευση, πως εντάσσομαι (και πως αποχωρώ) σε μία ομάδα, πως χτίζουμε μια δημιουργική οικειότητα;
Συχνά θεωρούμε ότι όλα τα παραπάνω είναι δεξιότητες που κατέχουμε, ιδίως καθώς αφορούν και τις κοντινές διαπροσωπικές σχέσεις. Παρόλα αυτά, όσο και να επιδιώκουμε το συλλογικό, έχουμε εκπαιδευτεί στην ατομική δράση κι αντίληψη.
Παρουσιάζονται κενά λοιπόν, αλλά κι εξαίρετα πεδία (αυτο)εκπαίδευσης. Συνδημιουργούμε σε σύνδεση ακόμα κι όταν απουσιάζουμε! :-)

#κήποςαυτογνωσίας #κήπος #κεραμεική

17/03/2026

Μικρές και μεγάλες αφηγήσεις. Αφηγούμαστε τη μέρα που διανύσαμε, εκδοχές του εαυτού μας, πως φτάσαμε από το εδώ στο εκεί.
Δεν αφηγούμαστε μόνο με τα λόγια, αλλά και πράξεις ή πρακτικές.
Δεν αφηγούνται μόνο οι άνθρωποι, αλλά και οι δομές, οι θεσμοί, οι μεθοδολογίες.
Όλα είναι ιστορίες. Είμαστε ιστορίες. Αφηγούμαστε και μας αφηγούνται.

  3ο Forum Κλινικών Δεξιοτήτων της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας ΓΝΘ «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» 27, 28 & 29 Μαρτίου 2026 Χώρος Διεξαγωγής: Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» Δωρεάν ...