04/01/2026
ကိုင်း...ဒီ တခါတော့ ရာသီစာလေးတွေ ဖြစ်တဲ့ ဓါတ်မတည့်ခြင်း(Allergies) နဲ့ အင်ပျဉ်ထခြင်း (hives) အကြောင်းကို ရှင်းလင်းပြောပြပေးသွားပါ့မယ်။
၁။ ရာသီအလိုက် ဓာတ်မတည့်ခြင်း (Seasonal Allergies)
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရာသီအကူးအပြောင်းကာလများ (အထူးသဖြင့် ဆောင်းအကုန် နွေအကူး သို့မဟုတ် မိုးရာသီ) တွင် လေထဲ၌ ပန်းဝတ်မှုန်များ၊ ဖုန်မှုန့်များနှင့် မှိုစပိုးများ ပိုမိုများပြားတတ်သဖြင့် ဓာတ်မတည့်မှုများ အဖြစ်များလေ့ရှိပါသည်။
ခံစားရနိုင်သော လက္ခဏာများ မှာ-
-မကြာခဏ နှာချေခြင်း၊ နှာရည်ယိုခြင်း သို့မဟုတ် နှာပိတ်ခြင်း။
-မျက်လုံးများ ယားယံခြင်း၊ နီမြန်းခြင်းနှင့် မျက်ရည်ပူများထွက်ခြင်း။
-လည်ချောင်း၊ နား သို့မဟုတ် အာခေါင်များ ယားယံခြင်း။
-ချောင်းဆိုးခြင်းနှင့် မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း။
၂။ အင်ပျဉ်ထခြင်း (Hives/Urticaria)
အင်ပျဉ်ဆိုသည်မှာ အရေပြားပေါ်တွင် အနီရောင်အပိမ့်များ၊ အကွက်များ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အလွန်ယားယံပြီး နာရီပိုင်းအတွင်း ပျောက်သွားလိုက်၊ တခြားတစ်နေရာတွင် ပြန်ပေါ်လာလိုက် ဖြစ်တတ်ပါသည်။
ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းအများစုမှာ-
အစားအသောက်: ပင်လယ်စာ၊ ဥအမျိုးမျိုး၊ မြေပဲ သို့မဟုတ် အစားအသောက်ဆိုးဆေးများ။
ပတ်ဝန်းကျင်: အပူ၊ အအေး၊ နေရောင်ခြည် သို့မဟုတ် အင်းဆက်ကိုက်ခြင်း။
ဆေးဝါး: အချို့သော ပဋိဇီဝဆေးများ သို့မဟုတ် အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးများ။
စိတ်ဖိစီးမှု: စိတ်ပူပန်မှုလွန်ကဲခြင်းကလည်း အင်ပျဉ်ကို ပိုဆိုးစေနိုင်ပါသည်။
၃။ ပြုစုကုသနည်းနှင့် ကာကွယ်နည်းများ
မိမိဘာသာ ဂရုစိုက်ရန် များမှာ--
-ဓာတ်မတည့်သည့်အရာကို ရှောင်ပါ။
ဖုန်ထူသောနေရာများ၊ ပန်းဝတ်မှုန်များရှိသော နေရာများကို ရှောင်ပါ။ အပြင်ထွက်လျှင် Mask (နှာခေါင်းစည်း) တပ်ပါ။
-အပြင်မှပြန်လာလျှင် ချက်ချင်း ရေချိုးပြီး အဝတ်အစားလဲပါ။ အဝတ်များကို အပြင်ဘက်တွင် မလှန်းပါနှင့် (ဝတ်မှုန်များ ကပ်ပါလာနိုင်သောကြောင့်ဖြစ်သည်)။
-အင်ပျဉ်ထပါက ယားယံသည့်နေရာကို ရေအေးဝတ်ဖြင့် ဖိပေးခြင်း သို့မဟုတ် Calamine lotion (ကာလာမင်း) လိမ်းပေးခြင်းဖြင့် သက်သာစေနိုင်ပါသည်။
ဆေးဝါးဖြင့် ကုသခြင်း
Antihistamines (ဓာတ်မတည့်ဖြေဆေး): ယားယံခြင်းနှင့် နှာစေးခြင်းအတွက် Cetirizine သို့မဟုတ် Loratadine ကဲ့သို့သော ဆေးများကို သောက်သုံးနိုင်ပါသည်။
နှာခေါင်းဖျန်းဆေး: နှာပိတ်ခြင်းအတွက် ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက်ဖြင့် Steroid နှာခေါင်းဖျန်းဆေးများ သုံးနိုင်ပါသည်။
(သတိပြုရန်: ဆေးဝါးများကို မသုံးစွဲမီ နီးစပ်ရာ ဆရာဝန် သို့မဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်သူနှင့် အမြဲတိုင်ပင်ပါ။)
၄။ မည်သည့်အချိန်တွင် ဆရာဝန်ပြသင့်သနည်း (အရေးကြီး)
အောက်ပါလက္ခဏာများ ပြင်းထန်စွာ ခံစားရပါက နီးစပ်ရာ ဆေးရုံ၊ ဆေးခန်းသို့ အမြန်ဆုံးသွားရောက်သင့်သည် -
အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှူလျှင် တရွှီးရွှီးမြည်ခြင်း။
မျက်နှာ၊ နှုတ်ခမ်း သို့မဟုတ် လျှာများ သိသိသာသာ ရောင်ရမ်းလာခြင်း။
မူးဝေခြင်း သို့မဟုတ် သတိလစ်ချင်သလိုဖြစ်ခြင်း။
ဗိုက်အောင့်ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း။
အားလုံးပဲနှစ်သစ်မှာ ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာကျန်းမာ ချမ်းသာ နိုင်ကြပါစေ။
ဒေါက်တာဝေယံဦး
ထူးဝေအထွေထွေ ရောဂါကု ဆေးခန်း
