Emotional Awareness

Emotional Awareness I intend to share public about my mental knowledge and experience after I had learned about this.

21/02/2026

ဘဝဟာ နောက်ကျနေတာလည်းမဟုတ်ဘူး။ လွတ်နေတာလည်းမဟုတ်ဘူး။ မပြည့်စုံဘူးဆိုတာလည်းမဟုတ်ဘူး။

လွတ်နေတယ်ဆိုရင် ဘဝထဲက မြင်သင့်မြင်ထိုက်တဲ့အရာတွေကို မြင်အောင်မကြည့်နိုင်တတ်သေးတဲ့ အာရုံစူးစိုက်မှုကသာ လွတ်နေတယ်လို့ပြောရမှာပါ။ ဘဝက အများကြီးမတောင်းဆိုပါဘူး။ သူ့ကိုမြင်အောင်ကြည့်နိုင်ဖို့ပဲ တောင်းဆိုတာပါ။ အဲဒီလိုမြင်အောင်ကြည့်နိုင်တဲ့အခါ ဘဝက လိုအပ်တာထက်ပိုပြီး ပြည့်စုံနေတာကိုခံစားရမှာပါ။ ငါဘာတွေလိုအပ်နေသေးတယ်လို့ မေးနေသရွေ့ ဘဝက ပြည့်စုံမှာမဟုတ်ဘူး။ ဒါပေမဲ့ ငါ့မှာ ဘာတွေရှိနေပြီးသားလဲလို့ မေးတတ်လာတဲ့အခါ ဘဝရဲ့ပြည့်စုံခြင်းတွေကိုခံစားလာရမှာပါ။

သူများရဲ့ Highlight ကို ကိုယ့်ရဲ့ Behind the scenes နဲ့ နှိုင်းယှဥ်နေသရွေ့ ဘဝဟာ ဘယ်တော့မှပြည့်စုံနေမှာမဟုတ်ဘူး။ တစ်စုံတစ်ယောက်ရဲ့အောင်မြင်မှုဟာကိုယ့်ရဲ့ကျရှုံးမှုမဟုတ်သလို ကိုယ့်အောင်မြင်ဖို့အတွက်လည်း သူများက ကျရှုံးပေးစရာမလိုဘူး။ စိတ်လုံခြုံမှုဆိုတာ အဓိကကျပါတယ်။ စိတ်လုံခြုံမှုက အရင်လာတယ်။ ပြီးမှ ဘဝရဲ့ပြည့်စုံမှုက ရောက်လာတတ်ပါတယ်။ လက်ရှိအချိန်မှာ နေထိုင်နိုင်တဲ့အခါ ဘဝရဲ့ပြည့်စုံခြင်းတွေကိုခံစားရပါလိမ့်မယ်။

ဒီအပတ်ရဲ့Positive Energy Circle Weekend Talk မှာ #ဘဝကပြည့်စုံနေတယ်လို့ခံစားရတဲ့အချိန် ခေါင်းစဉ်နဲ့ Free Sharing
လုပ်ပေးထားပါတယ်။



15/02/2026

လောကဓံရဲ့ အမျိုးမျိုးသော စမ်းသပ်မှုတွေကြားမှာ ကိုယ်မမျှော်လင့်ဘဲ ကြုံလာရတဲ့ဖိစီးမှုတွေကြောင့် တစ်ခါတလေ ကိုယ်ဟာ ကိုယ်မဟုတ်တော့သလို၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်နဲ့ ဝေးသွားသလို ခံစားရတဲ့အချိန်တွေ ရှိတတ်ပါတယ်။

ဒါဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဆုံးရှုံးသွားတာ မဟုတ်ပါဘူးနော်။
ဒီစမ်းသပ်မှုတွေကို ရင်ဆိုင်နေရလို့သာ ဒီအခိုက်အတန့်မှာ ကိုယ့်စိတ်လေး ပင်ပန်းသွားရတာပါ…

ဒါ့ကြောင့် ဒီနေ့မှာတော့ အဖြေတွေ အများကြီးမရှာဘဲ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ကိုပဲ အရင်ဆုံး နွေးနွေးထွေးထွေး ပွေ့ဖက်၊ အားဖြည့်ပေးလိုက်ကြရအောင်ပါ။

ခက်ခဲမှုတွေ အများကြီးကိုတောင် ကိုယ်ဟာ ကျော်ဖြတ်လာခဲ့ပြီးသားဖြစ်လို့ စစ်မှန်တဲ့ ခွန်အားတွေဟာ ကိုယ့်ထံမှာပဲ ရှိနေတယ်ဆိုတာလေးတော့ မမေ့စေချင်ပါဘူး။

ဒီတစ်ခါလည်း သင် အကောင်းဆုံးဖြတ်ကျော်နိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်နေပါတယ်။ လက်ရှိကို တည်ငြိမ်မှု၊ ယုံကြည်မှုနဲ့ ကျော်ဖြတ်ရင်း…

စစ်မှန်တဲ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ဆီ
ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ
ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ပါစေ 🌿

မေတ္တာဖြင့်
Andrea

✅ လွတ်လပ်စွာ Share နိုင်ပါသည်။
⚠️ Copy ကူး၍ နာမည်ပြောင်းခြင်း ခွင့်မပြုပါ။

မေတ္တာဖြင့်
Andrea

31/01/2026

တစ်ဘက်လူကို
အသိအမှတ်ပြုပေးတတ်တာ၊
ချီးကျူးပေးတတ်တာတွေဟာ
ကိုယ့်ကို အားနည်းသွားစေတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။

တစ်စုံတစ်ယောက်ရဲ့ ကောင်းကွက်၊ ကူညီမှု၊ အားထုတ်မှု၊ အချိန်ပေးမှု၊ ဂရုစိုက်မှုလေးတွေကို အသိအမှတ်ပြုပေးလိုက်တာ၊ ကျေးဇူးတင်စကား ပြောလိုက်ရတာဟာ ကိုယ့်ကို အားနည်းသူတစ်ယောက် ဖြစ်သွားစေတာ မဟုတ်ပါဘူး။

📍ဒါဟာ သူစိမ်းတွေအတွက်သာ မဟုတ်ဘဲ မိသားစုနဲ့ နီးစပ်တဲ့ဆက်ဆံရေးတွေမှာပါ လိုအပ်တဲ့ အရေးကြီးတဲ့ အရာလေးပါ။

အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်း၊ ကျေးဇူးတင်တတ်ခြင်းဆိုတာ ကိုယ်ဘယ်လောက် Emotional Awareness ရှိလဲ၊ ဆက်ဆံရေးတွေကို ဘယ်လောက် တန်ဖိုးထားလဲ၊ တစ်ဘက်ရဲ့ အားထုတ်မှုနဲ့ ကောင်းကွက်တွေကို ဘယ်လိုမြင်ပေးနိုင်လဲဆိုတဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အရည်အသွေး ကို ထင်ဟပ်စေတာမျိုးပါ။

သူတို့ပေးလိုက်တဲ့ ခွန်အား၊ ဂရုစိုက်မှုနဲ့အချိန်တွေကို “သတိထားမိတယ်၊ ခံစားရတယ်” လို့ ပြသနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်ရဲ့ လူသားဆန်မှု၊ နူးညံ့မှုနဲ့ ရင့်ကျက်မှုကို ဖော်ပြပေးတဲ့ အလှပဆုံး အရည်အသွေးပါပဲ။

ဒီလို ပြောလိုက်ရလို့၊ ဖော်ပြလိုက်ရလို့ ကိုယ့်ကို သေးငယ်သွားစေတာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့ ပါဝါတစ်ခုခုကို ပေးအပ်လိုက်ရသလိုမျိုး သေးနုပ်သွားတာမျိုး၊ အောက်ကို တစ်ဆင့်ရောက်သွားတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။

Psychologically အရပြောရရင်လည်း တစ်ဘက်လူကို အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်ရဲ့ စိတ်အတွင်း လုံခြုံမှု (Emotional Security) နဲ့ ရင့်ကျက်မှု (Emotional Maturity) ကို ပြသနေတဲ့ လက္ခဏာတစ်ခုပါ။

ဆိုလိုတာက ကြင်နာမှုပြသလိုက်ရင် “ကိုယ့်တန်ဖိုး လျော့နည်းသွားမယ်၊ ကိုယ့်ပါဝါတစ်ခုပေးအပ်လိုက်ရမယ်” ဆိုတဲ့ အတွင်းစိတ် ခြိမ်းခြောက်မှုမျိုး မရှိနေခြင်းပဲ။ ဒါဟာ ကိုယ့်စိတ်တွင်းလုံခြုံမှုကို ဖော်ပြနိုင်ခြင်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုနဲ့ ချစ်ခင်မှုကို ဖော်ပြနိုင်ခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဆက်ဆံရေးတွေဟာ အမှန်တော့ တာဝန်ကြောင့် မဟုတ်ဘဲ ကြင်နာမှု၊ မြင်ပေးနိုင်မှု၊ တန်ဖိုးထားနိုင်မှုတွေကြားမှာ ကောင်းမွန်စွာ ရှင်သန်နိုင်ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီလို Appreciation တွေ၊ အသိအမှတ်ပြုမှုတွေမရှိတဲ့နေရာတွေမှာ တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် ကိုယ်စီအားထုတ်မှုလေးတွေကို သတိမမူမိတော့ဘူး။ ပုံမှန်ရနေကျတစ်ခုလိုမျိုး တန်ဖိုးမမြင်တော့ဘူး။

ဒါကြောင့် ကိုယ့်ဘဝထဲက လူတွေဖြစ်ဖြစ်၊ ကိုယ်နဲ့ ဆက်စပ်နီးကပ်သူတွေဖြစ်ဖြစ် သူတို့ရဲ့ အားထုတ်မှုလေးတွေကို
◻️ မြင်ပေးနိုင်ပါတယ်။
◻️ အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ပါတယ်။
◻️ တန်ဖိုးထားကြောင်း ဖော်ပြပေးနိုင်ပါတယ်။

🌱 ဒီလို အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်မှာရှိတဲ့ အရာတစ်ခု လျော့နည်းသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ်ဘယ်လောက် Emotional Maturity ရှိလဲဆိုတာကို လှပစွာ သက်သေပြနေတဲ့ အရာပါပဲ။

မေတ္တာဖြင့်
Andrea

✅ လွတ်လပ်စွာ Share နိုင်ပါသည်။
⚠️ Copy ကူး၍ နာမည်ပြောင်းခြင်း ခွင့်မပြုပါ။

29/01/2026

ဖတ်မိတာလေးတွေ ကြိုက်လို့ရှယ်ပေးတာပါ
………………………………’………………………….

တစ်ဘက်လူကို
အသိအမှတ်ပြုပေးတတ်တာ၊
ချီးကျူးပေးတတ်တာတွေဟာ
ကိုယ့်ကို အားနည်းသွားစေတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။

တစ်စုံတစ်ယောက်ရဲ့ ကောင်းကွက်၊ ကူညီမှု၊ အားထုတ်မှု၊ အချိန်ပေးမှု၊ ဂရုစိုက်မှုလေးတွေကို အသိအမှတ်ပြုပေးလိုက်တာ၊ ကျေးဇူးတင်စကား ပြောလိုက်ရတာဟာ ကိုယ့်ကို အားနည်းသူတစ်ယောက် ဖြစ်သွားစေတာ မဟုတ်ပါဘူး။

📍ဒါဟာ သူစိမ်းတွေအတွက်သာ မဟုတ်ဘဲ မိသားစုနဲ့ နီးစပ်တဲ့ဆက်ဆံရေးတွေမှာပါ လိုအပ်တဲ့ အရေးကြီးတဲ့ အရာလေးပါ။

အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်း၊ ကျေးဇူးတင်တတ်ခြင်းဆိုတာ ကိုယ်ဘယ်လောက် Emotional Awareness ရှိလဲ၊ ဆက်ဆံရေးတွေကို ဘယ်လောက် တန်ဖိုးထားလဲ၊ တစ်ဘက်ရဲ့ အားထုတ်မှုနဲ့ ကောင်းကွက်တွေကို ဘယ်လိုမြင်ပေးနိုင်လဲဆိုတဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အရည်အသွေး ကို ထင်ဟပ်စေတာမျိုးပါ။

သူတို့ပေးလိုက်တဲ့ ခွန်အား၊ ဂရုစိုက်မှုနဲ့အချိန်တွေကို “သတိထားမိတယ်၊ ခံစားရတယ်” လို့ ပြသနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်ရဲ့ လူသားဆန်မှု၊ နူးညံ့မှုနဲ့ ရင့်ကျက်မှုကို ဖော်ပြပေးတဲ့ အလှပဆုံး အရည်အသွေးပါပဲ။

ဒီလို ပြောလိုက်ရလို့၊ ဖော်ပြလိုက်ရလို့ ကိုယ့်ကို သေးငယ်သွားစေတာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့ ပါဝါတစ်ခုခုကို ပေးအပ်လိုက်ရသလိုမျိုး သေးနုပ်သွားတာမျိုး၊ အောက်ကို တစ်ဆင့်ရောက်သွားတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။

Psychologically အရပြောရရင်လည်း တစ်ဘက်လူကို အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်ရဲ့ စိတ်အတွင်း လုံခြုံမှု (Emotional Security) နဲ့ ရင့်ကျက်မှု (Emotional Maturity) ကို ပြသနေတဲ့ လက္ခဏာတစ်ခုပါ။

ဆိုလိုတာက ကြင်နာမှုပြသလိုက်ရင် “ကိုယ့်တန်ဖိုး လျော့နည်းသွားမယ်၊ ကိုယ့်ပါဝါတစ်ခုပေးအပ်လိုက်ရမယ်” ဆိုတဲ့ အတွင်းစိတ် ခြိမ်းခြောက်မှုမျိုး မရှိနေခြင်းပဲ။ ဒါဟာ ကိုယ့်စိတ်တွင်းလုံခြုံမှုကို ဖော်ပြနိုင်ခြင်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုနဲ့ ချစ်ခင်မှုကို ဖော်ပြနိုင်ခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဆက်ဆံရေးတွေဟာ အမှန်တော့ တာဝန်ကြောင့် မဟုတ်ဘဲ ကြင်နာမှု၊ မြင်ပေးနိုင်မှု၊ တန်ဖိုးထားနိုင်မှုတွေကြားမှာ ကောင်းမွန်စွာ ရှင်သန်နိုင်ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီလို Appreciation တွေ၊ အသိအမှတ်ပြုမှုတွေမရှိတဲ့နေရာတွေမှာ တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် ကိုယ်စီအားထုတ်မှုလေးတွေကို သတိမမူမိတော့ဘူး။ ပုံမှန်ရနေကျတစ်ခုလိုမျိုး တန်ဖိုးမမြင်တော့ဘူး။

ဒါကြောင့် ကိုယ့်ဘဝထဲက လူတွေဖြစ်ဖြစ်၊ ကိုယ်နဲ့ ဆက်စပ်နီးကပ်သူတွေဖြစ်ဖြစ် သူတို့ရဲ့ အားထုတ်မှုလေးတွေကို
◻️ မြင်ပေးနိုင်ပါတယ်။
◻️ အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ပါတယ်။
◻️ တန်ဖိုးထားကြောင်း ဖော်ပြပေးနိုင်ပါတယ်။

🌱 ဒီလို အသိအမှတ်ပြုပေးနိုင်ခြင်းဟာ ကိုယ့်မှာရှိတဲ့ အရာတစ်ခု လျော့နည်းသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ်ဘယ်လောက် Emotional Maturity ရှိလဲဆိုတာကို လှပစွာ သက်သေပြနေတဲ့ အရာပါပဲ။

မေတ္တာဖြင့်
Andrea

✅ လွတ်လပ်စွာ Share နိုင်ပါသည်။
⚠️ Copy ကူး၍ နာမည်ပြောင်းခြင်း ခွင့်မပြုပါ။

27/01/2026

"အားနည်းချက်ရှိတာဟာ ပျော့ညံ့တာလား.."

🔳 လူတော်တော်များများက မျက်ရည်ကျတာ၊ ကြောက်လန့်တာ၊ မသိနားမလည်တာကို ဝန်ခံရမှာ ရှက်ကြတယ်။ ဒါတွေက "ပျော့ညံ့မှု" (Weakness) လို့ သတ်မှတ်ထားကြတယ်။

"လူကြီးဖြစ်နေပြီ၊ မငိုရဘူး"၊ "ခေါင်းဆောင်ပဲ၊ အားလုံးသိနေရမယ်" ဆိုတဲ့ ဖိအားတွေနဲ့ ကြီးပြင်းလာကြတယ်။

ဒါပေမဲ့ Brene Brown က နှစ်ပေါင်းများစွာ သုတေသနလုပ်ပြီးနောက်မှာ ဆန့်ကျင်ဘက် အဖြေတစ်ခုကို တွေ့ရှိခဲ့တယ်။

"Vulnerability is not weakness; it’s our greatest measure of courage." (ထိခိုက်လွယ်ခြင်း/ဖွင့်ဟခြင်းဟာ ပျော့ညံ့တာ မဟုတ်ဘူး။ သတ္တိရှိခြင်းရဲ့ အကောင်းဆုံး အတိုင်းအတာ တစ်ခုဖြစ်တယ်) တဲ့။

🔳 Vulnerability ဆိုတာ ဘာလဲ..?

Brene Brown ရဲ့ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်အရ "မသေချာမှု၊ စွန့်စားရမှု နဲ့ စိတ်ခံစားချက်ကို ဖွင့်ထုတ်ပြသမှု" (Uncertainty, Risk, and Emotional Exposure) ဖြစ်တယ်။

ဥပမာ ...

ကိုယ့်ကို ပြန်ချစ်ပါ့မလား မသေချာတဲ့ သူတစ်ယောက်ကို "ချစ်တယ်" လို့ အရင်စပြောလိုက်တာဟာ Vulnerability ပါ။

အစည်းအဝေးခန်းထဲမှာ လူကြီးတွေ ဝိုင်းနေတဲ့ကြားက "ကျွန်တော် ဒါကို နားမလည်ဘူးဗျ၊ ရှင်းပြပေးပါ" လို့ မေးလိုက်တာဟာ Vulnerability ပါ။

ကိုယ့်အမှားတစ်ခုအတွက် "ငါမှားသွားတယ်၊ တောင်းပန်ပါတယ်" လို့ ဝန်ခံလိုက်တာဟာ Vulnerability ပါ။

ဒါတွေလုပ်ဖို့ "ပျော့ညံ့" လို့ ရပါသလား။ လုံးဝမရပါဘူး။ အင်မတန် "သတ္တိရှိ" မှ လုပ်လို့ရတဲ့ ကိစ္စတွေပါ။

🔳 ကျွန်မတို့မှာ ထူးဆန်းတဲ့ အမြင်တစ်ခု ရှိတယ်။
သူများတွေက သူတို့အမှားကို ဝန်ခံရင်၊ သူတို့ရဲ့ ခံစားချက်ကို ရိုးသားစွာ ဖွင့်ပြောရင် "ဟာ.. ဒီလူ ရိုးသားလိုက်တာ၊ သတ္တိရှိလိုက်တာ" လို့ ကျွန်မတို့ မြင်တယ်။

ဒါပေမဲ့ ကိုယ်ကိုယ်တိုင် အဲဒီလို လုပ်ရမှာကျတော့ "ငါ့ကို အထင်သေးသွားမလား၊ ငါ့ကို သနားသွားမလား" ဆိုပြီး ကြောက်ကြတယ်။

Brene Brown ပြောသလိုပါပဲ။
"Vulnerability is the first thing I look for in you and the last thing I want to show you in me."
(မင်းဆီမှာတော့ အဲဒီရိုးသားမှုကို ငါလိုချင်တယ်။ ငါ့ဆီမှာကျတော့ အဲဒါကို မင်းမြင်မှာ ငါကြောက်တယ်)။

🔳 "Cool" ဖြစ်ချင်တဲ့ ယဉ်ကျေးမှုက ကျွန်မတို့ကို ဒုက္ခပေးတယ်။

ဘာမှ မဖြစ်သလို နေပြတာ၊ စိတ်မဝင်စားသလို နေပြတာ၊ ခံစားချက်မရှိသလို နေပြတာကို ခေတ်မီတယ်၊ ရင့်ကျက်တယ်လို့ ထင်နေကြတယ်။
တကယ်တမ်းကျတော့ အဲဒါဟာ သံချပ်ကာဝတ်စုံ (Armor) ဝတ်ထားတာပါပဲ။ ကိုယ်မထိခိုက်အောင် ကာကွယ်ထားတာ။

ပြဿနာက ဘာလဲဆိုတော့ ခံစားချက်တွေကို ထုံဆေးထိုးလိုက်သလို (Numb) လုပ်လိုက်တဲ့အခါ...
အဆိုးတွေ (ကြောက်စိတ်၊ ဝမ်းနည်းစိတ်၊ ရှက်စိတ်) ကို မခံစားရအောင် ပိတ်ပင်လိုက်ရင်၊ အကောင်းတွေ (ပျော်ရွှင်မှု၊ ကျေးဇူးတင်မှု၊ ချစ်ခင်မှု) ကိုပါ ခံစားလို့ မရတော့တာပါပဲ။

စိတ်ခံစားချက်ကို Select လုပ်ပြီး ပိတ်လို့ မရပါဘူး။ ပိတ်ရင် အကုန်ပိတ်သွားတာပါ။ ဒါကြောင့် ဘာမှမဖြစ်သလို နေတတ်သူတွေရဲ့ ဘဝဟာ ခြောက်ကပ်ကပ် ဖြစ်နေတတ်တယ်။

🔳 ခေါင်းဆောင်မှုအပိုင်းမှာလည်း ဒီလိုပါပဲ။
အရာရာ ငါသိတယ်၊ ငါမှန်တယ် ဆိုတဲ့ ခေါင်းဆောင်ကို နောက်လိုက်တွေက မယုံကြည်ကြဘူး။ ဟန်ဆောင်နေမှန်း သိလို့ပါ။

"ဒီကိစ္စကို ငါအဖြေမသိဘူး၊ ဒါပေမဲ့ ငါတို့ အတူတူ ရှာဖွေကြမယ်" လို့ ပြောရဲတဲ့ ခေါင်းဆောင်ကိုသာ လူတွေက ယုံကြည်လေးစားကြတာပါ။

ကိုယ့်ရဲ့ မပြည့်စုံမှု (Imperfection) ကို လက်ခံလိုက်ခြင်းက လူတွေနဲ့ ပိုပြီး ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်စေတယ်။
"ငါလည်း လူပါကွာ၊ ငါလည်း မှားတတ်တာပါပဲ" ဆိုတဲ့ သဘောထားက ဆက်ဆံရေး (Connection) ကို တည်ဆောက်ပေးတယ်။ ပြီးပြည့်စုံနေတဲ့ စက်ရုပ်ကြီးနဲ့ ဘယ်သူမှ မိတ်ဆွေမဖြစ်ချင်ပါဘူး။

🔳 ဒါကြောင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ကာကွယ်ဖို့ တည်ဆောက်ထားတဲ့ တံတိုင်းတွေကို နည်းနည်းချင်း ဖြိုချကြည့်ပါ။

အကူအညီ လိုတဲ့အခါ "ကူညီပါ" လို့ ပြောကြည့်ပါ။
အဆင်မပြေတဲ့အခါ "ငါ အဆင်မပြေဘူး" လို့ ဝန်ခံကြည့်ပါ။
အမှားလုပ်မိတဲ့အခါ ဆင်ခြေမပေးဘဲ တောင်းပန်ကြည့်ပါ။

ဒါဟာ ကိုယ့်ရဲ့ အားနည်းချက်ကို ပြတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့ လူသားဆန်မှု (Humanity) နဲ့ ကိုယ့်ရဲ့ ယုံကြည်မှု (Confidence) ကို ပြသတာပါ။

🔳 နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ Theodore Roosevelt ရဲ့ မိန့်ခွန်းတစ်ခုနဲ့ အဆုံးသတ်ချင်တယ်။

"ပွဲကြည့်စင်ပေါ်ကနေ ဝေဖန်နေတဲ့သူတွေက အရေးမပါဘူး။ သွေးတွေ၊ ချွေးတွေ၊ ဖုန်တွေ ပေကျံပြီး ကွင်းထဲမှာ ကိုယ်တိုင်ဆင်းတိုက်ခိုက်နေတဲ့ လူကသာ အရေးကြီးတယ်။ သူဟာ မှားကောင်း မှားမယ်။ လဲကောင်း လဲမယ်။ ဒါပေမဲ့ သူကမှ တကယ့် ရှင်သန်နေသူ ဖြစ်တယ်" တဲ့။

Vulnerability ဆိုတာ အဲဒီ ကွင်းလယ်ခေါင်ကို ဝင်ရဲတဲ့ သတ္တိပါပဲ။ ထိခိုက်မှာ ကြောက်ပြီး ပွဲကြည့်စင်ပေါ်မှာပဲ နေမလား၊ ထိခိုက်ခံပြီး ကွင်းထဲ ဝင်မလား ဆိုတာ ကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

#ဉာဏ

January 27

_________________________________________
ဆရာမဉာဏ၏ စာအုပ်များကို City Mart စင်တာများနဲ့ အမြို့မြို့အနယ်နယ် စာအုပ်ဆိုင်များမှာ ဝယ်ယူရရှိနိုင်ပါတယ်။ Online က မှာယူလိုပါလျှင် Page Messenger ကနေ လာရောက်မှာယူနိုင်ပါတယ်။

27/01/2026

ဖတ်မိတာလေးတခု share ပေးတာပါ

…………………………………………………….

Psychologist တစ်ဦးထံမှလေ့လာသိမှတ်ဖွယ်အကြောင်းအရာများ (အပိုင်း ၄၀)

🎤🎤🎤🎤

𝐂𝐥𝐚𝐮𝐝𝐢𝐚 𝐇𝐚𝐦𝐦𝐨𝐧𝐝 ဟာ UK မှ Psychologist တစ်ဦးဖြစ်ပါတယ်။ စာအုပ်အများအပြားရေးသားထုတ်ဝေထားတဲ့ စာရေးဆရာမ၊ ရုပ်သံတင်ဆက်သူ၊ Podcast Host တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သုတေသနပညာရှင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ယနေ့မှာတော့ သူမ ဧည့်သည်အဖြစ် ပါဝင်ဆွေးနွေးထားတဲ့ 𝟏𝟎% 𝐇𝐀𝐏𝐏𝐈𝐄𝐑 𝐏𝐎𝐃𝐂𝐀𝐒𝐓 ရဲ့ Episode တစ်ခုမှအကြောင်းအရာများကို တင်ဆက်ပေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ Host ကတော့ Dan Harris ဖြစ်ပါတယ်။ Claudia Hammond ရေးသားခဲ့တဲ့စာအုပ်တွေထဲမှာ-

📚 𝐎𝐕𝐄𝐑𝐖𝐇𝐄𝐋𝐌𝐄𝐃: 𝐖𝐚𝐲𝐬 𝐭𝐨 𝐓𝐚𝐤𝐞 𝐭𝐡𝐞 𝐏𝐫𝐞𝐬𝐬𝐮𝐫𝐞 𝐎𝐟𝐟

ကလည်းတစ်အုပ်အပါအဝင်ဖြစ်ပါတယ်။


✅ Overwhelmed ဖြစ်ခြင်းဆိုတာ

စိတ်ခံစားချက်တွေ ရှုပ်ထွေးများပြား ပြင်းထန်ပြီး မခံနိုင်လောက်တဲ့အခြေအနေဖြစ်သွားခြင်းလို့ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်လို့ရပါတယ်။ အရာရာကိုအများကြီးခံစားမိတာ၊ လုပ်စရာတွေများပြီး လုပ်ရမယ့်အချိန်ကမလောက်တာမျိုး အခြေအနေတွေမှာဖြစ်တတ်ပြီး ကြာလာရင် ပင်ပန်းနွမ်းနယ် မီးစာကုန်ခန်းခြင်း (Burnout)၊ စိတ်ရော ကိုယ်ခန္ဓာပိုင်းဆိုင်ရာမှာ အားကုန်နေသလိုဖြစ်တာ၊ အအိပ်ပျက်တာ၊ ကြောက်စိတ် စိုးရိမ်ပူပန်စိတ်တွေများ လာတာတို့ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ပြင်ပကအခြေအနေတွေကြောင့်အပြင် မိမိကိုယ်တွင်းကအခြေအနေတွေကြောင့်လည်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ပြင်ပအခြေအနေတွေ ဥပမာပေးရရင်- ဘ၀မှာလုပ်စရာ၊ တာ၀န်တွေအများကြီးရှိနေတယ်။ အလုပ်တွေမနိုင်ဘူးဖြစ်နေတယ်။ မိမိကိုယ်တွင်းအခြေအနေဆိုတာကတော့ လုပ်သမျှကို Perfect ဖြစ်ချင်စိတ်၊ လူတွေကို People Pleasing လုပ်ချင်စိတ်တွေ များနေတာမျိုးကို ဆိုလိုပါတယ်။

Overwhelmed ဖြစ်တယ်လို့ လူတွေအပြောပိုများလာတာတွေ့ရပါတယ်။ နည်းပညာတိုးတက်မှုတွေကြောင့် အရင်ခေတ်တွေကထက်စာရင် လူတွေအချိန်ပိုရလာတယ်။ ဒါပေမဲ့ Overwhelmed ပိုဖြစ်လာတယ်။ ပြေးမြင်မိမှာ ကတော့ နည်းပညာတွေ၊ Social Media တွေကြောင့်ဖြစ်တယ် ဆိုပြီးတော့ပါ။

မှန်သလောက်မှန်ပေမဲ့ အပြည့်အ၀တော့ နည်းပညာတွေကြောင့်တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ နည်းပညာကြောင့်ဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းတွေမှာ လူတွေက အချင်းချင်းပိုပြီးနှိုင်းယှဉ်မိလာတယ်။ နည်းပညာတိုးတက်မှုကြောင့် အချိန်မရွေး ပုံစံမျိုးစုံနဲ့ ဆက်သွယ်လို့ ရလို့အလုပ်နဲ့ နားချိန် စည်းကလျော့လာတယ်။ အပြည့်အ၀နားချိန်ဆိုတာနည်းလာတယ်- စတဲ့အခြေအနေတွေကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။

✅ Overwhelmed ဖြစ်တာသက်သာဖို့ Acceptance (လက်ခံခြင်း) ၃ ခု

1️⃣ စစချင်း လက်ခံခြင်းက သင့်မှာ လုပ်စရာ စာရင်း (To-do List) ကအမြဲရှိနေမှာဖြစ်ပြီး အဲဒါကလည်းအဆင်ပြေတယ်ဆိုတာပါ။ နေ့တစ်နေ့မှာ လုပ်စရာတွေ စာရင်းလုပ်ထားတာက လုပ်လို့ပြီးသွားတာဖြစ်နိုင်ပေမဲ့ နောက်နေ့မှာ စာရင်းထဲလုပ်စရာတွေက ထပ်တိုးနေဦးမှာဖြစ်တယ်။ လုပ်စရာကကုန်တယ်လို့ကိုရှိမှာ မဟုတ်ပါဘူး။

တစ်ဖက်ကပြန်တွေးရင်လုပ်စရာတွေများနေတာ လှုပ်ရှားသက်၀င်တဲ့ ဘ၀ကိုလျှောက်လှမ်းနေတာကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီတော့လုပ်စရာတွေမပြီးစီးနိုင်ဖြစ်တာကို လက်ခံနိုင်ရင် Overwhelmed ဖြစ်တာကိုလျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။

To-do List ထားခြင်း ရဲ့ကောင်းကျိုးနောက်တစ်ခုက ချရေးလိုက်ခြင်းအားဖြင့် ဦးနှောက်ကဘာတွေ လုပ်စရာရှိတယ်ဆိုတာ မှတ်ရတဲ့ ၀န်နည်းလာပြီး အခြားအရာတွေအာရုံပိုစိုက်နိုင်တာ အပြင် စတင်အိပ်ပျော်ဖို့လည်းမြန်စေတယ်လို့လေ့လာတွေ့ရှိချက်တွေက ဖော်ပြထားပါတယ်။

2️⃣ နောက် Acceptance ထားရမှာကတော့ Perfect ဖြစ်ဖို့ကြိုးစားခြင်းဟာ မဖြစ်နိုင်တဲ့အရာကို မှန်းခြင်းဖြစ်တယ်လို့လက်ခံခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေပိုပိုပြီး ကိုယ်လုပ်တဲ့အလုပ်မှာ အမှားတွေတွေ့တာကြောင့်စိတ်ဖိစီးတယ်၊ လုပ်သမျှနေရာတိုင်း မှာ အချိန်တိုင်း အကောင်းဆုံး စင်းလုံးချောရမယ်လို့ မဖြစ်နိုင်တဲ့ ဦးတည်ချက်ထားမိလို့ စိတ်ပင်ပန်းလူပင်ပန်းဖြစ်ရပါတယ်။

ကျရှုံးမှာကိုကြောက်ပြီး မလုံမလဲဖြစ်မယ်၊ မိမိကိုယ်ကိုအပြစ်တင်မယ်။ စိတ်အားထက်သန်မှုတွေကျဆင်းမယ်။ လက်တွေ့ကျကျ ကောင်းသင့်သလောက် ကောင်းတယ်၊ အလုပ်ဖြစ်မြောက်တယ်ဆို ကျေနပ်လက်ခံဖို့လိုပါတယ်။

3️⃣ လက်ခံထားရမှာ နောက်တစ်ခုက စိတ်ဖိစီးမှု (Stress) ဟာအဆိုးချည်းမဟုတ်ပါဘူး။ ကျွန်တော်တို့ လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေ ကောင်းမွန်စွာပြီးမြောက်ဖို့ဆိုရင် Stress ကရှိသင့်သလောက်ရှိဖို့လိုအပ်ပါတယ်။ အဲဒါမှ အတွေးတွေကောင်းတာ၊ သေချာအာရုံစိုက်တာတို့ လုပ်နိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ ခက်ခဲတဲ့လုပ်စရာတစ်ခုခုလုပ်ခါနီး ကိုယ်က စိတ်၀င်စား စိတ်လှုပ်ရှား(Excited) ဖြစ်တယ်လို့ မြင်ရင် လုပ်စရာအလုပ်ကကောင်းတဲ့စိန်ခေါ်မှုဖြစ်တယ်၊ စိတ်လှုပ်ရှားတာ ကိုယ့်အတွက်အရေးကြီးတဲ့ အရာကြောင့်ဖြစ်တယ်လို့ ခံယူပြီး အောင်မြင်မှု၊ အဓိပ္ပာယ်ရှိမှုတို့ ပါ၀င်လို့ ကောင်းစွာ လုပ်ကိုင်နိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။

ရေရှည် စိတ်ဖိစီးမှုကဆိုးကျိုးများပေမယ့် လိုအပ်သလောက်တော့ ရှိရပါမယ်။ Stress ကဘ၀ရဲ့အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ကောင်းတဲ့ဘက်ကနေ အသုံးချလို့ရတယ်လို့ လက်ခံခြင်းဖြင့် Overwhelmed ဖြစ်တာသက်သာစေနိုင်ပါတယ်။

✅ ကျေးဇူးတင်စရာများ ရေးမှတ်ခြင်း

Overwhelmed ဖြစ်တာသက်သာဖို့ နောက်ထပ်လုပ်လို့ရတဲ့အရာဖြစ်ပါတယ်။ Gratitude ကို စိတ်ကျန်းမာရေးနယ်ပယ်မှာ တွင်တွင်ကျယ်ကျယ်သုံးပါတယ်။ နေ့တစ်နေ့ပြီးသွားရင် အဲဒီနေ့မှာ ကျေးဇူးတင်စရာအရာ (၃) ခုကို အမှတ်ရချရေးခြင်းပြုလုပ်ရန်ဖြစ်ပါတယ်။ “Gratitude List” နေ့စဉ်ပြုလုပ်ခြင်း ဖြင့်တစ်နေ့လုံးမှာ သင့်အတွက်အဓိပ္ပာယ်အရှိဆုံး အရာတွေ၊ လုပ်ရတာပျော်ရွှင်စေခဲ့တဲ့အရာတွေ၊ ကျေးဇူးတင်စရာ အဖြစ်အပျက်တွေ ကိုအမှတ်ရပြီး နေ့တစ်နေ့ကို ကျေးဇူးတရားနဲ့ အဆုံးသတ်နိုင်ပါတယ်။

လေ့လာတွေ့ရှိချက်တစ်ခုအရ Gratitude List ပုံမှန်လုပ်သွားသူတွေက တစ်လအကြာမှာ ပိုမိုပျော်ရွှင်လာတယ်၊ စိတ်ကျရောဂါဖြစ်နေသူများ လက္ခဏာသိသိသာသာ လျော့ပါးသွားတယ်။ Claudia Hammond လည်း Covid 19 ကာလမှာ အဲလိုပုံမှန်လုပ်ပါတယ်။ အဆိုးတွေ၊ ဆုံးရှုံးမှုတွေ ကြားက တစ်နေ့ (၃) ခု ပြည့်အောင်ရှာတဲ့အလေ့အကျင့်ကြောင့် ကောင်းတာကျေးဇူးတင်စရာလေးတွေကို ရှာမိတွေ့မိလာခဲ့ပါတယ်။

✅ မလိုအပ်တဲ့ ရွေးချယ်ခြင်းများကိုလျှော့ခြင်း

လူတွေဟာတစ်နေ့တစ်နေ့ ရွေးချယ်စရာတွေအများကြီးလုပ်ရပါတယ်။ ရွေးချယ်ခြင်းအတွက် လည်း စဉ်းစားတွေးခေါ်မှုဆိုင်ရာအားအင်တွေ စိုက်ရပြီး Overwhelmed ဖြစ်စေနိုင်တဲ့အရာတွေထဲ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းပါနေပါတယ်။ လူနေမှု၊ နည်းပညာတိုးတက်လာတာနဲ့အမျှ ပစ္စည်း၊ လုပ်စရာ၊ ကြည့်စရာ၊ ၀ယ်စရာ၊ စားစရာတွေက အမျိုးအရေအတွက်တွေများလာခြင်းနဲ့ အတူရွေးချယ်ရတဲ့ အလုပ်လည်းပိုလာပါတယ်။

တစ်ခုခု၀ယ်မယ်ဆိုရင် Reviews တွေကြည့်တာ မဆန်းပေမဲ့တစ်ခါတလေ သေးငယ်တဲ့ ရွေးချယ်မှုတွေမှာလည်း အချိန်ကုန်အားစိုက်ပြီး အကောင်းဆုံးရွေးဖို့ကြိုးစားမိကြပါတယ်။ အချို့အရာတွေက အသုံး၀င်ပုံ၊ လုပ်ဆောင်ပုံအတူတူဖြစ်ပြီးအစားအသောက်ဆိုလည်း မကွာတာတွေအများကြီးရှိနေပါတယ်။

အရမ်းအရေးမကြီးတဲ့အရာတွေကို အသေးစိတ်ရွေးချယ်တတ်ခြင်းက ရွေးတာမှားသွားရင် နောင်တရစေတတ်လို့ ရွေးချယ်ခြင်းတွေကို သင့်အတွက်အရေးကြီးတာတွေအတွက်မှာသာ ကောင်းမွန်စွာပြုလုပ်ပြီး အချိန်ပေးပါ။ အချို့နာမည်ကြီးပုဂ္ဂိုလ်တွေ အ၀တ်အစားကို အချိန်တော်တော်များများမှာ တစ်မျိုးတည်း တစ်ရောင်တည်း ၀တ်ဆင်တတ်ကြတာ ဤအချက်ကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။

✅ ပူပန်မှုတွေ (Worries) ဘယ်လိုသက်သာအောင်လုပ်မလဲ

Overwhelmed ဖြစ်စေတဲ့ထဲမှာ ပူပန်မှုတွေက အဓိကနေရာကပါဝင် နေပါတယ်။ သက်သာစေဖို့နည်းလမ်းအချို့ကို ဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။

▪️တစ်နေ့ (၁၀) မိနစ် ပူပန်ချိန် သီးသန့်ထားခြင်းပါ။ အဲဒီအချိန်မှာ မိမိလက်ရှိပူပန်နေတာတွေကို ချရေးပါ၊ ပူပန်ပါ။ ဒါပေမဲ့ ကျန်တဲ့ အချိန်အဲဒီပူပန်တာတွေ စိတ်ထဲပေါ်လာရင် ပေးထားတဲ့ (၁၀) မိနစ်ရောက်မှပူမယ်ဆိုပြီး ပြန်သတိပေးပါ။

▪️သင်ပူနေတာက လက်တွေ့ကျကျသေချာစဉ်းစားကြည့်ရင် အမှန်တကယ်ဖြစ်လာနိုင်လား၊ ဖြစ်လာမယ်ဆိုတဲ့သက်သေတွေရှိလား၊ နောက်ထပ် (၃) နှစ်လောက်ဆို အခုပူနေတာက ပူစရာဖြစ်နေဦးမလား… စသည်ဖြင့် ကျိုးကြောင်းစီလျော်စွာ တွေးခေါ်ကြည့်ရင်ပူနေတာတွေထဲက အမှန်တကယ်ပူစရာမလိုတာတွေ ဖယ်ထုတ်ပြီးဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။

▪️ပူပန်မှုတွေကလည်း ခံစားချက်တွေ၊ အတွေးတွေလိုပါပဲ ပေါ်လာလိုက်ပျောက်သွားလိုက်ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အဲဒီဖြစ်စဉ်ကို အမှတ်ရပြီး အမြဲပူမနေဘူးဆိုတာ သတိပြန်ပေးပေးပါ။ ဘ၀ဟာမသေချာခြင်းတွေနဲ့ပြည့်နေတယ်။ မနက်ဖြန်ဘာဖြစ်မလဲ သေချာမသိနိုင်ဘူး။ အဲလို မသေချာခြင်း သဘောတရားကို သေချာလက်ခံယုံကြည်တယ် ဆိုရင်ကြိုပူနေတာတွေသက်သာပြီး Overwhelmed ဖြစ်တာတွေလည်း လျော့နည်းလာမှာဖြစ်ကြောင်းတင်ပြလိုက်ရပါတယ်။

Photo: YouTube

25/01/2026

လူတစ်ယောက်ရဲ့စရိုက်ကို မကြိုက်နှစ်သက်တိုင်း..သူ့ကိုစိတ်ဆိုးဒေါသထွက်နေမယ့်အစား…ဒါဟာသူ့ရဲ့စရိုက်ပဲ ဆိုတာကို လက်ခံပေးလိုက်ဖို့ပဲလိုပါတယ်…။ သူ့စရိုက်နဲ့သူ့အပြုအမူဟာ…ကိုယ်နဲ့ဘာမှကို မပတ်သက်သလို နေနိုင်ရပါမယ်…။ သူ့ကြောင့် ကိုယ်ထိခိုက်ရတယ်ဆိုတာ ကိုယ်မရင့်ကျက်သေးလို့ပါ…။

ကျွန်မတို့ ထိန်းချုပ်ပြုပြင်လို့မရတဲ့ ပြင်ပကလူတွေ..အဖြစ်အပျက် အကြောင်းအရာတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ရတဲ့အခါတိုင်း…သူတို့ကို ကိုယ့်စိတ်တိုင်းကျဖြစ်စေဖို့ မျှော်လင့်လိုက်မိတာနဲ့…ကိုယ့်ရဲ့စိတ်ကို သူတို့လက်ထဲ ထည့်ပေးလိုက်သလိုပါပဲ…။ ကိုယ်မကြိုက်တာတွေကို သူတို့ကပေးတိုင်း ကိုယ်ကလည်း မကြိုက်တဲ့အတိုင်းတုံ့ပြန်ရင်း…စိတ်သောကတွေနဲ့ ထွေးလုံးရစ်ပတ်နေရတော့တာပါပဲ…။ ကိုယ်မတတ်နိုင်တဲ့ကိစ္စတွေကို သူ့သဘာဝအတိုင်း လက်ခံပေးလိုက်တာဟာ…တုံ့ပြန်မှုတွေမလုပ်တော့ခြင်းရဲ့အစပဲဖြစ်ပါတယ်…။ တုံ့ပြန်မှုတွေမလုပ်တော့တဲ့စိတ်ဟာ ခံနိုင်ရည်စွမ်းမြင့်မားလာတဲ့စိတ်လည်းဖြစ်ပါတယ်…။

ဘဝက ခက်ခဲတဲ့ပုစ္ဆာတွေ..ပြဿနာတွေ..အဆင်မပြေမှုတွေ ပေးလာတဲ့အခါမှာ
လည်း…ဘာကြောင့်ငါ့ကျမှဖြစ်ရတာလဲ…ဆိုတဲ့စိတ်ဆိုးနာကျည်းမှုတွေ…စိတ်ဆင်းရဲသောကနာကျင်မှုတွေနဲ့တုံ့ပြန်နေရင်…စိတ်ရောကိုယ်ပါ ထိခိုက်ညစ်နွမ်းစေပါတယ်…။ ဒီပြဿနာရဲ့သဘာဝကို လက်ခံလိုက်ပြီး…ဒီပြဿနာကို ဘယ်လိုရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းမလဲ..ဆိုတာကို အဖြေရှာဖို့လိုပါတယ်…။

လူတစ်ယောက်ကိုဖြစ်စေ…အခြေအနေ..အဖြစ်အပျက်ကိုဖြစ်စေ ကျွန်မတို့ မနှစ်သက်လက်မခံနိုင်ဖြစ်ရတဲ့အခါ…ဒီလူက ဘာဖြစ်လို့ ဒီလိုပြုမူဆက်ဆံရတာလဲ… ဒီအဖြစ်အပျက်ကြီးက ဘာလို့များ လာဖြစ်နေရတာလဲ… စတဲ့ အမျက်ဒေါသတွေ..မကျေနပ်ခြင်းတွေ… လက်မခံနိုင်ခြင်းတွေနဲ့ရင်မဆိုင်ဘဲ.. အဲ့ဒိလူတွေ အခြေအနေတွေကို ကိုယ်ဖြစ်စေချင်သလို ပြုပြင်ပြောင်းလဲဖို့ မကြိုးစားဘဲ သူ့သဘာဝကို အရှိအတိုင်းလက်ခံပေးလိုက်ဖို့လိုပါတယ်။

လက်ခံပေးလိုက်နိုင်တာနဲ့အမျှ ကိုယ့်ရဲ့စိတ်က တုံ့ပြန်မှုတွေ..ငြင်းဆန်မှုတွေ… တွန်းကန်မှုတွေ လျော့ပါးလာသလို ကိုယ့်ရဲ့စိတ်က အရာရာကို နားလည်လက်ခံနိုင်လာတဲ့ ခံနိုင်စွမ်းရည်မြင့်မားလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ခံနိုင်ရည်စွမ်းအင်မြင့်မားလာတဲ့သူဟာ ကိုယ်ခံအားကောင်းမွန်သူတစ်ယောက်လို.. တော်ရုံရောဂါမျိုးကို အလွယ်တကူ ကျော်ဖြတ်နိုင်ပါတယ်။ စိတ်ရင့်ကျက်သန်မာသူတစ်ယောက်ဟာ ဘယ်လိုလောကဓံမျိုးကိုမဆို မတုန်လှုပ်ဘဲ ခံနိုင်ရည်ရှိလာပါတယ်..။

#လွန်းထားထား
#ပိုကောင်းဖို့ဖြစ်တာပါ

#လွန်းထားထား
#ခံနိုင်စွမ်းရည်

21/01/2026

🔳 လူ့ဘဝမှာ စိတ်မကောင်းဖြစ်တာ၊ ဝမ်းနည်းတာဆိုတာ ရှောင်လွှဲလို့မရတဲ့ သဘာဝတရားတစ်ခုပါ။

◾အထူးသဖြင့် ဒီနေ့ခေတ် မြန်မာလူငယ်တွေအတွက်ကတော့ အနာဂတ်အတွက် စိုးရိမ်ရတာ၊ အလုပ်အကိုင် အခက်အခဲနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင် ဖိအားတွေကြားမှာ စိတ်ဓာတ်ကျတာဟာ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ ရင်ဆိုင်နေရတဲ့ ကိစ္စတစ်ခုလို ဖြစ်နေပါတယ်။

◾အသုံးများနေတဲ့ "စိတ်ဓာတ်ကျတယ်" ဆိုတဲ့ စကားလုံးနောက်ကွယ်မှာ တကယ့်အဓိပ္ပာယ် နှစ်မျိုး ရှိနေပါတယ်။

🔷 ပထမတစ်ခုကတော့ သာမန်စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း (Sadness/Feeling Down) ပါ။
ဒါက ပြင်ပက အကြောင်းရင်း တစ်ခုခုကြောင့် ဖြစ်လာတာပါ။ ဥပမာ - ချစ်သူနဲ့ စကားများတာ၊ အလုပ်ကနေ ထွက်လိုက်ရတာ၊ စာမေးပွဲကျတာမျိုးပေါ့။

◾ဒီလို ခံစားချက်မျိုးက တိမ်တိုက်တွေလိုပါပဲ၊ ခဏနေရင် လွင့်စင်သွားတတ်သလို စိတ်ပျော်စရာ တစ်ခုခု ကြုံရရင် ဖြစ်ဖြစ်၊ အချိန်လေး နည်းနည်း ပေးလိုက်ရင်ဖြစ်ဖြစ် ပြန်ကောင်းသွားတတ်ပါတယ်။

🔷 ဒုတိယတစ်ခုကတော့ စိတ်ကျရောဂါ (Depression) ပါ။

ဒါကတော့ စိတ်မကောင်းဖြစ်ရုံတင် မဟုတ်ဘဲ ဦးနှောက်အတွင်းက ဓာတုဗေဒ ပစ္စည်းတွေ မမျှတတော့တဲ့ ကျန်းမာရေး ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။

◾သူကတော့ ဘာအကြောင်းရင်းမှ မရှိဘဲလည်း ဖြစ်လာနိုင်သလို၊ အကြောင်းရင်း ရှိရင်လည်း အချိန်တော်တော်ကြာတဲ့အထိ (အနည်းဆုံး ၂ ပတ်ထက်ကျော်ပြီး လနဲ့ချီတဲ့အထိ) ဘယ်လိုမှ ရုန်းမထွက်နိုင်ဘဲ ဖြစ်နေတာပါ။

◾ဘာလုပ်လုပ် မပျော်တော့ဘူး၊ အစားအသောက် အိပ်စက်မှုတွေ ပျက်စီးကုန်တယ်၊ နောက်ဆုံး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အဆုံးစီရင်ဖို့အထိ အတွေးတွေ ဝင်လာတတ်ပါတယ်။ ဒါဟာ စိတ်ခွန်အားနည်းလို့ ဖြစ်တာမဟုတ်ဘဲ ဆေးကုသမှု ခံယူဖို့ လိုအပ်နေတဲ့ အခြေအနေ ဖြစ်ပါတယ်။

◾အကယ်၍ သင်ဟာ စိတ်ဓာတ်ကျနေတယ်လို့ ခံစားရရင် အောက်မှာပြောပြထားတဲ့ အချက်လေးတွေကို စမ်းလုပ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုချင်ပါတယ်။

◾ဒါတွေဟာ ငွေကုန်ကြေးကျ မရှိဘဲ ကိုယ့်ရဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခံနိုင်ရည်ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်မယ့် အချက်တွေပါ -

🌱၁။ ခံစားချက်ကို အသိအမှတ်ပြုပါ (Acceptance)

"ငါ မကျရဘူး၊ ငါ သန်မာရမယ်" ဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အတင်းအကျပ် ဖိအားမပေးပါနဲ့။ အခု ခံစားနေရတဲ့ နာကျင်မှု၊ ဝမ်းနည်းမှုတွေကို လက်ခံလိုက်ပါ။

"အေး... ငါ အခု စိတ်ဓာတ်ကျနေတယ်၊ ငါ ပင်ပန်းနေတယ်" လို့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြောတာဟာ ကုသခြင်းရဲ့ အစပျိုးခြင်းပါပဲ။

ငိုချင်ရင်လည်း အားရပါးရ ငိုချလိုက်ပါ၊ ခံစားချက်တွေကို အောင့်အည်းထားတာက ရေရှည်မှာ ပိုပြီး ပင်ပန်းစေပါတယ်။

🌱၂။ သေးငယ်တဲ့ အောင်မြင်မှုတွေကို ရှာဖွေပါ (Small Wins)

စိတ်ဓာတ်ကျနေတဲ့အခါ ဘာမှမလုပ်ချင် မကိုင်ချင် ဖြစ်တတ်ပါတယ်။

အဲဒီအခါမှာ ဘဝကြီးတစ်ခုလုံးကို ပြောင်းလဲဖို့ မကြိုးစားပါနဲ့ဦး။

ဒီနေ့အတွက် အိပ်ရာထက်က ထနိုင်တာ၊ ရေပုံမှန်ချိုးတာ၊ ထမင်းတစ်နပ်ကို သေချာစားတာမျိုးကအစ ကိုယ့်အတွက် အောင်မြင်မှုလို့ မှတ်ယူပါ။

အသေးအဖွဲလေးတွေကိုပြီးမြောက်အောင် လုပ်နိုင်ခြင်းက စိတ်ထဲမှာ "ငါ တစ်ခုခုတော့ လုပ်နိုင်သေးတယ်" ဆိုတဲ့ ယုံကြည်မှုကို တစစ ပြန်ရစေပါတယ်။

🌱၃။ ဆိုရှယ်မီဒီယာနဲ့ ခဏတာ အဆက်ဖြတ်ပါ (Digital Detox)

တစ်ခါတလေ ဖုန်းကြည့်နေတာက စိတ်ကို ပိုပင်ပန်းစေပါတယ်။

တခြားသူတွေရဲ့ အောင်မြင်မှုတွေ၊ ပျော်ရွှင်မှုတွေကို မြင်ရတဲ့အခါ ကိုယ့်ဘဝနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ပြီး ပိုစိတ်ညစ်ရတတ်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် တစ်နေ့ကို အနည်းဆုံး ၂ နာရီလောက် ဖုန်းကို အဝေးမှာ ထားကြည့်ပါ။

သတင်းဆိုးတွေကို ခဏ ရှောင်ထားပါ။
အဲဒီအစား အပင်လေးတွေကို ရေလောင်းတာ၊ လမ်းလျှောက်တာ ဒါမှမဟုတ် သီချင်းအေးအေးလေး နားထောင်တာမျိုး လုပ်ပေးပါ။

🌱၄။ ရင်ဖွင့်ဖို့ ဝန်မလေးပါနဲ့ (Reach Out)

တစ်ယောက်တည်း ကြိတ်ခံစားနေတာက အမှောင်ခန်းထဲမှာ ပိတ်မိနေသလိုပါပဲ။
ကိုယ်ယုံကြည်ရတဲ့ သူငယ်ချင်းဖြစ်ဖြစ်၊ မိသားစုဝင်ဖြစ်ဖြစ် တစ်ယောက်ယောက်ကို ရင်ဖွင့်ပါ။

သူတို့ဆီက အဖြေရှာခိုင်းဖို့ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်ရင်ထဲက အပူတွေကို ထုတ်ပစ်ဖို့အတွက်ပဲ ဖြစ်ဖြစ် ပြောပြလိုက်ပါ။

"မင်း ဘယ်လို ခံစားနေရလဲ ငါ နားလည်တယ်" ဆိုတဲ့ စကားတစ်ခွန်းကပင် သင့်အတွက် အကြီးမားဆုံး အားဆေး ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။

🌱၅။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးကို ဂရုစိုက်ပါ

စိတ်နဲ့ ရုပ်က ဆက်စပ်နေပါတယ်။ အိပ်ရေးပျက်တာ၊ အစားမစားတာတွေက စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းကို ၂ ဆလောက် ပိုဆိုးစေပါတယ်။

ဒါကြောင့် အိပ်ချိန်မှန်အောင် ကြိုးစားပါ၊ အာဟာရဖြစ်တာစားပါ။

နေရောင်ခြည်နဲ့ ထိတွေ့တာ၊ လေ့ကျင့်ခန်း အနည်းအကျဉ်း လုပ်တာတွေက ဦးနှောက်ထဲက စိတ်ပျော်ရွှင်စေတဲ့ ဓာတ်တွေကို သဘာဝအတိုင်း ထွက်လာစေပါတယ်။

◾နောက်ဆုံးအနေနဲ့ မှာချင်တာကတော့... သင်ဟာ ဒီလောကမှာ တစ်ယောက်တည်း မဟုတ်ပါဘူး။

အခု ခံစားနေရတဲ့ ဝေဒနာတွေဟာလည်း အမြဲတမ်း တည်ရှိနေမှာ မဟုတ်ပါဘူး။

အချိန်တန်ရင် လွန်မြောက်သွားမှာပါ။

အကယ်၍ အပေါ်မှာ ပြောခဲ့တဲ့ စိတ်ကျရောဂါ လက္ခဏာတွေအတိုင်း ရေရှည် ခံစားနေရပြီဆိုရင်တော့ ကျွမ်းကျင်တဲ့ ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် Counselor တွေနဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးဖို့ သင့်ပါတယ်။

အကူအညီတောင်းတာဟာ အားနည်းတာ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ချစ်မြတ်နိုးရာ ရောက်ပါတယ်။

နှလုံးစိတ်ဝမ်းအေးချမ်းကြပါစေ....

- အရှင်နန္ဒာစာရ -
Jan 21, 2026

10/01/2026

ကိုယ်ချင်းစာနာစိတ်

လူတွေက ကိုယ်ဖြစ်မှ ပြသနာလို့ ခက်ခဲနေတာလို့ထင်တတ်ကြတယ်….

တကယ်တော့ သူ့နေရာမှာ ကိုယ်ဆိုတဲ့ ခံစားချက်လေး ထည့်စဉ်းစားပေးမယ်ဆိုရင် ကိုယ်လည်း စိတ်အေးချမ်းသလို သူ့အပေါ်ဒေါသထွက်ရမဲ့ အရာလည်းလျော့သွားပါတယ်..

ကြံုဖူးတာလေးတခုဆိုရင် မန်နေဂျာတစ်ယောက်က အလုပ်ကို သေချာမလုပ်ဘဲ ဖုန်းသုံးပြီး အောက်ကလူတွေကို pressureပေးပြီး projectပြီးအောင် တွန်းခိုင်းတယ်ပေါ့.. အောက်ကလူတွေက OTဆင်းလုပ်ရတယ်

သူ့အလှည့်လုပ်ရမဲ့အချိန်ကျတော့ သူများတွေနားနေတာကို သူပဲ ပင်ပန်းတယ်လို့ ထင်တယ်ပေါ့လေ စိတ်ဆိုး ဒေါသတွေဖြစ်ပေါ့လေ

လူတွေက ကိုယ့်အတွက်ကျ တစ်ကွက်ချန်ပြီး တွေးတတ်ကြတယ်နော်
အဲ့ဒါလေး တစ်ခုတော့ သတိထားစေချင်တယ်

ကိုယ်တောင် မလုပ်ချင်တဲ့ မလုပ်နိုင်မဲ့
မကြိုက်တဲ့အရာတွေကို
တခြားလူကိုလည်း ကိုယ်ချင်းစာပြီး မလုပ်မိအောင်ရှောင်လိုက်ရင် အမုန်းတရားတွေ မပွါးများတော့ဘဲ စိတ်ချမ်းသာစရာတွေ ဖြစ်လာမှာပါ…..

တခါတလေ သူများနေရာကို ဝင်ခံစားမိပြီး ကိုယ့်သဘောအတိုင်းတော့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေ မချမိပါစေနဲ့နော်…

လူတိုင်းမှာ သူ့အကြောင်းနဲ့သူရှိကြပါတယ်.. ကိုယ်ဖြစ်စေချင်တဲ့တိုင်းတော့ လူတိုင်းဖြစ်မလာနိုင်ပါဘူး…

အတွေ့အကြုံတွေထဲက တွေးမိတာလေးတခု🥹🥹🥹🥹

10.1.2026
Emotional Awareness

🥇ဘဝမှာ အဆင်မပြေတဲ့အချိန်တွေမှာ စိတ်ကလေးလျော့ပြီး ဖြတ်ကျော်နိုင်မယ်ဆိုရင် အခက်အခဲတွေ ဖြတ်ကျော်ပြီးသွားတဲ့အခါ ပိုရင့်ကျက်လ...
03/01/2026

🥇ဘဝမှာ အဆင်မပြေတဲ့အချိန်တွေမှာ စိတ်ကလေးလျော့ပြီး ဖြတ်ကျော်နိုင်မယ်ဆိုရင်
အခက်အခဲတွေ ဖြတ်ကျော်ပြီးသွားတဲ့အခါ ပိုရင့်ကျက်လာပြီး self confidence ပိုတိုးစေပါတယ်

👌ဘယ်လိုပဲ အခက်အခဲဖြစ်၂ အတိတ်ကံနဲ့ ပစ္စုပ္ပန်ကြောင့် ဖြစ်လာတဲ့အပေါ်မှာ လက်ခံလိုက်ပြီး ရှေ့ဆက်ရဲတဲ့ စိတ်ကလေးထားလိုက်မယ်ဆိုရင် ဘဝက ကိုယ်ထင်သလောက် မခက်ခဲတော့ဘူး

🏆ဖြတ်ကျော်လာခဲ့ပြီးပြီဆိုရင်တော့ ကိုယ့်ကိုကိုယ် ကျေးဇူးတင် ဂုဏ်ပြုလိုက်ပါ..

ကိုယ်မလုပ်နိုင်ဘူးလို့ ထင်တဲ့အရာတခု အောင်မြင်လာခဲ့ရင် လုပ်နိုင်သွားရင် အနာဂတ်အတွက် အားအင် သတ္တိတွေ အလိုလို ရှိလာပါတယ်…


ကိုယ်တွေလည်း အရင်ကတော့ ကိုယ်ထင်သလိုဖြစ်မလာရင် စိတ်တွေပူ ဒေါသတွေထွက် ပူလောင်ခဲ့ပေမဲ့ နောက်ပိုင်းတော့ ဖြစ်လာမဲ့ အရာတွေအတွက...
30/12/2025

ကိုယ်တွေလည်း အရင်ကတော့ ကိုယ်ထင်သလိုဖြစ်မလာရင် စိတ်တွေပူ ဒေါသတွေထွက် ပူလောင်ခဲ့ပေမဲ့ နောက်ပိုင်းတော့ ဖြစ်လာမဲ့ အရာတွေအတွက် ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းဖို့ အဆင်သင့်ပြင်ထားလိုက်တာက စိတ်ပိုအေးချမ်းလာတယ်….

တချို့အရာတွေက ဘယ်လိုပဲစီစဉ်ထားပေမဲ့ ဖြစ်လာရမဲ့အကြောင်းရှိရင် ဖြစ်လာရတာပါပဲ…

ဖြစ်လာမဲ့အရာတွေကို လက်ခံလိုက်တာက ပိုပြီးစိတ်သက်သာရာရစေတယ်.. လုပ်သင့်တာတွေ လုပ်ပြီးပြီဆိုရင်တော့ self control လုပ်လို့မရမဲ့အရာတွေအတွက် လွှတ်ချထားလိုက်တာ အကောင်းဆုံးပါပဲ….

"အတင်းလုပ်မယူပါနဲ့"

🔳 ဖိနပ်တစ်ရံက ကိုယ်နဲ့ မတော်ဘူးဆိုရင် အတင်းစွပ်ဖို့ မကြိုးစားပါနဲ့။ အတင်းစီးလိုက်ရင် လမ်းလျှောက်ရတာ နာကျင်မယ်၊ ကြာလာရင် ခြေထောက်ပဲ ပေါက်ပြဲဒဏ်ရာရသွားမယ်။

ဘဝဆိုတာလည်း ဒီလိုပါပဲ။ ကိုယ်နဲ့ မကိုက်ညီတဲ့အရာတွေကို အတင်းရယူထားဖို့ ကြိုးစားရင် ကိုယ်ပဲ နာကျင်ရလိမ့်မယ်။

"Let it flow" ဆိုတဲ့ စကားလိုပဲ အရာရာကို သဘာဝအတိုင်း စီးဆင်းခွင့် ပြုလိုက်တာက အကောင်းဆုံးပါပဲ။

🩶 လူမှုဆက်ဆံရေးမှာ အတင်းဆွဲမထားပါနဲ့

ကိုယ့်ဘဝထဲကနေ ထွက်သွားချင်တဲ့သူကို တံခါးဖွင့်ပေးလိုက်ပါ။ သူတို့ကို ဆွဲထားဖို့၊ ပြန်ချစ်လာအောင် တောင်းပန်ဖို့ ကြိုးစားနေတာက ကိုယ့်တန်ဖိုးကို ကိုယ်တိုင် ဖျက်ဆီးနေသလိုပါပဲ။

တကယ်ချစ်တဲ့သူ၊ တကယ်မြတ်နိုးတဲ့သူဆိုတာ နှင်ထုတ်ရင်တောင် ထွက်သွားမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် နေချင်တဲ့သူကို နေရာပေးပါ၊ သွားချင်တဲ့သူကို လမ်းဖယ်ပေးလိုက်ပါ။ ကိုယ့်ဘဝရထားကြီးပေါ်မှာ လိုက်ပါစီးနင်းမယ့်သူတွေက အဆင်းအတက် ရှိစမြဲမို့လို့ ဆင်းသွားတဲ့သူကို လိုက်ဆွဲမနေပါနဲ့တော့။

🩶 ရှင်းပြချက်တွေ (Explanations) ပေးဖို့ အတင်း မကြိုးစားပါနဲ့

လောကမှာ ကိုယ့်ကို နားလည်တဲ့သူအတွက် ရှင်းပြစရာ မလိုသလို၊ နားမလည်ချင်တဲ့သူအတွက်လည်း ဘယ်လောက်ရှင်းပြပြ အလကားပါပဲ။ ကိုယ့်စေတနာကို အထင်လွဲခံရတဲ့အခါ ဒေါသထွက်မိမှာ၊ ဝမ်းနည်းမိမှာ အမှန်ပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီလူတွေကို လိုက်ရှင်းပြပြီး ကိုယ့်မှန်ကန်ကြောင်း သက်သေပြဖို့ ကြိုးစားနေမယ့်အစား အချိန်တန်ရင် အမှန်တရားက ပေါ်လာမှာပါလေဆိုပြီး ဥပေက္ခာ ပြုတတ်ဖို့ လိုတယ်။

ကိုယ့်လိပ်ပြာ ကိုယ်လုံရင် ပြီးတာပါပဲ။ သူများပါးစပ်ဖျားမှာ လမ်းဆုံးမနေပါစေနဲ့။

🩶 အခွင့်အရေးတစ်ခုကို အတင်းတံခါးမခေါက်ပါနဲ့

ကြိုးစားသင့်သလောက် ကြိုးစားပြီးပြီ၊ လုပ်သင့်တာတွေ အကုန်လုပ်ပြီးပြီ။ ဒါပေမဲ့ ဖြစ်မလာဘူး၊ တံခါးပွင့်မလာဘူးဆိုရင် သတိပြုပါ။ အဲဒီတံခါးက ကိုယ့်အတွက် မဟုတ်လို့ပါ။

တံခါးတစ်ချပ်က တွန်းဖွင့်လို့ မရရင်၊ သော့ဖွင့်လို့ မရရင် အတင်းကန်ဖွင့်ပြီး ဝင်သွားဖို့ မကြိုးစားပါနဲ့။ အထဲမှာ ကိုယ်လိုချင်တဲ့အရာ ရှိချင်မှ ရှိမှာ။ တခါတလေကျရင် ကံတရားက ကိုယ့်အတွက် ပိုကောင်းတဲ့ တံခါးတစ်ချပ်ကို တခြားတစ်နေရာမှာ ဖွင့်ပေးထားတတ်ပါတယ်။ လမ်းကြောင်းပြောင်းဖို့ ဝန်မလေးပါနဲ့။

📌 ပျော်ရွှင်မှုကို အတင်းလိုက်မရှာပါနဲ့

ပျော်ရွှင်မှုဆိုတာ လိပ်ပြာလေးတစ်ကောင်လိုပါပဲ။ လိုက်ဖမ်းလေ ထွက်ပြေးလေပါပဲ။ ကိုယ့်အလုပ်ကိုယ်လုပ်၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဂရုစိုက်ပြီး ကိုယ့်ဥယျာဉ်လေးသာယာအောင် အရင်လုပ်လိုက်ပါ။ လိပ်ပြာလေးတွေက သူ့အလိုလို ရောက်လာပါလိမ့်မယ်။

သူများဆီက ဂရုစိုက်မှု၊ သူများဆီက အချစ်ကို မျှော်လင့်ပြီး ပျော်ရွှင်ဖို့ ကြိုးစားတာက ရေကို လက်နဲ့ဆုပ်ကိုင်ထားသလိုပါပဲ။ ကြာကြာမခံပါဘူး။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အရင်ချစ်တတ်မှ ကိုယ့်ဆီကို အချစ်စစ်တွေ ရောက်လာမှာပါ။

🩶 ဘဝဆိုတာ ရုန်းကန်ရတာ (Struggle) ရှိပေမဲ့ ရုန်းရင်းဆန်ခတ် (Force) လုပ်ယူရတာမျိုးတော့ မဖြစ်သင့်ဘူး။

မိုးရွာရင် ထီးဆောင်းမယ်၊ နေပူရင် အရိပ်ခိုမယ်။ အခြေအနေကို လက်ခံပြီး အကောင်းဆုံး နေထိုင်သွားတာက ပညာရှိဆန်ပါတယ်။

မမြဲတဲ့အရာတွေကို မြဲအောင်လုပ်ဖို့၊ ပြောင်းလဲသွားတဲ့ စိတ်တွေကို အရင်လို ပြန်ဖြစ်အောင်လုပ်ဖို့ အတင်း အားထုတ်နေရင် ပင်ပန်းရုံပဲ ရှိမှာပါ။

ဒါကြောင့်...
လက်ထဲမှာ ဆုပ်ကိုင်ထားလို့ နာကျင်နေပြီဆိုရင် လက်လွှတ်လိုက်ဖို့ မကြောက်ပါနဲ့။ လက်လွှတ်လိုက်ခြင်း (Letting go) ဆိုတာ ရှုံးနိမ့်ခြင်း မဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ့်စိတ်ချမ်းသာမှုကို ရွေးချယ်လိုက်ခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။

☘️သင့်နဲ့ထိုက်တန်တဲ့အရာဆိုရင် အေးအေးဆေးဆေးနဲ့ကို သင့်ဆီ ရောက်လာပါလိမ့်မယ်။

_____________________________________________

ဆရာမဉာဏ၏စာအုပ်များကို City Mart စင်တာများနဲ့ အမြို့မြို့အနယ်နယ် စာအုပ်ဆိုင်များမှာ ဝယ်ယူရရှိနိုင်ပါတယ်။ Online က မှာယူလိုပါလျှင် Page Messenger ကနေ လာရောက်မှာယူနိုင်ပါတယ်။

#ဉာဏ

December 30, 2025

လူရဲ့စိတ်တွေ အတွေးတွေက ရောဂါတွေနဲ့ဆက်နွယ်နေတယ်ဆိုတာ တဖြည်း၂သိနားလည်ပြီး လက်ခံနိုင်လာတယ်
21/12/2025

လူရဲ့စိတ်တွေ အတွေးတွေက ရောဂါတွေနဲ့ဆက်နွယ်နေတယ်ဆိုတာ တဖြည်း၂သိနားလည်ပြီး လက်ခံနိုင်လာတယ်

◾လူသားတွေရဲ့ နေ့စဉ် ရှင်သန်မှုဟာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာစွမ်းအင်တွေ ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ အင်မတန်လက်ရာမြောက်လှတဲ့ စက်ယန္တရားကြီးတစ်ခုနဲ့ တူပါတယ်။

◾အနောက်တိုင်း သိပ္ပံပညာမှာရော အရှေ့တိုင်းဒဿနတွေမှာပါ လက်ခံထားကြတာကတော့ စိတ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ဟာ သီးခြားစီတည်ရှိနေတာ မဟုတ်ဘဲ တစ်ခုရဲ့လှုပ်ရှားမှုက နောက်တစ်ခုကို တိုက်ရိုက် ရိုက်ခတ်နေတဲ့ "Mind-Body Interaction" လမ်းကြောင်းကြီး ရှိနေတယ်ဆိုတာပါပဲ။

◾ရိုးရိုးလေး စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။ ရှောက်သီးကို ပါးပါးလှီး၊ ဆားလေးဖြူးပြီး ငရုတ်သီးမှုန့်လေးနဲ့ နယ်ထားတာကို မြင်ယောင်ကြည့်လိုက်ပါ။ တကယ်မစားရသေးပေမဲ့ သွားရည်တွေ ထွက်လာတယ် မဟုတ်လား? ဒါဟာ စိတ်ထဲက စဉ်းစားလိုက်တဲ့အရာ (Thought) က ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ တုံ့ပြန်မှု (Physical Response) ကို ဖြစ်စေလိုက်တာပါ။

◾ဒီသဘောပဲ- အလုပ်မှာ အရမ်းစိတ်ဖိစီးနေတဲ့အခါ ခေါင်းကိုက်လာတာ၊ ဗိုက်အောင့်လာတာ၊ ပုခုံးတွေ တောင့်တင်းလာတာမျိုးတွေ ခံစားရတတ်ပါတယ်။
စိတ်က ကြောက်နေရင် နှလုံးခုန်မြန်လာမယ်၊ ချွေးထွက်လာမယ်။
ဒါတွေအားလုံးဟာ စိတ်ရဲ့ အခြေအနေက ခန္ဓာကိုယ်က ဆဲလ်တွေ၊ ဟော်မုန်းတွေကို တိုက်ရိုက် သွားပြီး ထိန်းချုပ်နေတာကြောင့်ပါ။

ဥပမာ-

သင်ဟာ လူအများကြီး ရှေ့မှာ စကားပြောရတော့မယ်ဆိုရင် သင့်စိတ်ထဲမှာ "မှားသွားမလား၊ အရှက်တကွဲများ ဖြစ်မလား" ဆိုတဲ့ အတွေးမျိုး ဝင်လာတာနဲ့တပြိုင်နက် ဦးနှောက်ကနေတစ်ဆင့် ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အရေးပေါ် တုံ့ပြန်မှုစနစ်ကို နှိုးဆော်လိုက်ပါတယ်။

◾အကျိုးဆက်အနေနဲ့ အစာအိမ်ထဲမှာ တစ်မျိုးကြီး ဖြစ်လာတာ၊ လက်ဖျားခြေဖျားတွေ အေးစက်လာတာ၊ နှလုံးခုန်နှုန်းတွေက ဒိန်းဒိန်းနဲ့ မြန်လာတာမျိုး ခံစားရပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ စိတ်ထဲက ပေါ်လာတဲ့ အတွေးစလေးတစ်ခုက ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်တစ်ခုလုံးကို စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း ပြောင်းလဲပစ်လိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

◾ဒီလိုပဲ နာတာရှည်ရောဂါဝေဒနာ ခံစားနေရသူတစ်ဦးဟာ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ နာကျင်မှုကြောင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာမှာ စိတ်ဓာတ်ကျတာ၊ အထီးကျန်တာနဲ့ မျှော်လင့်ချက် ကင်းမဲ့တာမျိုး ဖြစ်လာတတ်တာဟာလည်း ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့အခြေအနေက စိတ်ကို ပြန်လည်လွှမ်းမိုးနေတဲ့ သဘောတရားပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

◾ဒီနေရာမှာ သတိဆိုတဲ့ Mindfulness ရဲ့ အခန်းကဏ္ဍက အရေးပါလာပါတယ်။
သတိတရားဆိုတာ မိမိရဲ့စိတ်အာရုံကို တခြားနေရာတွေဆီ လွင့်ထွက်မသွားစေဘဲ လက်ရှိ ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်မှာရှိတဲ့ အတွေ့အကြုံတွေအပေါ် အကဲဖြတ်ခြင်းကင်းစွာနဲ့ စိုက်ထုတ်သိရှိနေခြင်းကို ဆိုလိုတာပါ။

◾လူအများစုဟာ နေ့စဉ်ဘဝမှာ အလုပ်တွေ ရှုပ်နေရင်းနဲ့ စိတ်ကတော့ တခြားတစ်နေရာကို ရောက်နေတတ်ကြပါတယ်။

ထမင်းစားနေပေမဲ့ စိတ်က မနက်ဖြန် အလုပ်ကိစ္စအတွက် ပူပန်နေတာ ဒါမှမဟုတ် ရေချိုးနေပေမဲ့ စိတ်က မနေ့က သူများ ပြောလိုက်တဲ့ စကားအပေါ်မှာ ဒေါသထွက်နေတာမျိုးပါ။

◾ဒီလိုဖြစ်နေတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်က အခုလက်ရှိမှာ ဘေးကင်းနေပေမဲ့ စိတ်ထဲက ပူပန်မှုတွေကြောင့် ဦးနှောက်က "ငါ အန္တရာယ် ကြုံနေရပြီ" လို့ မှားယွင်း မှတ်ယူပြီး စိတ်ဖိစီးမှုဟော်မုန်း (Cortisol) တွေကို အဆက်မပြတ် ထုတ်လွှတ်နေပါတယ်။

◾ဒါကြောင့်ပဲ အခုခေတ်မှာ လူတွေဟာ ရုံးခန်းထဲမှာပဲ ထိုင်ပြီး အလုပ်လုပ်နေရပေမဲ့ ညဘက်မှာ လူက တော်တော်နဲ့ အနားမရဘဲ ပင်ပန်းနေရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

◾Mindfulness ကို လေ့ကျင့်လိုက်တဲ့အခါ "အော်... အခု ငါ စိတ်ပူနေပါလား" လို့ သတိနဲ့ သိလိုက်တာနဲ့တင် အဲဒီ စိုးရိမ်မှုရဲ့ အရှိန်က တဖြည်းဖြည်း လျော့ကျသွားပါတယ်။

◾သတိတရားက စိတ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်အကြားမှာ ရှိနေတဲ့ ဆက်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းကို ကြားဖြတ် ထိန်းညှိပေးလိုက်တဲ့ "Stabilizer" တစ်ခုလို အလုပ်လုပ်ပေးတာပါ။

◾သိပ္ပံပညာရှင်တွေရဲ့ လေ့လာမှုအရ နေ့စဉ် (၁၀) မိနစ်ခန့် သတိကိုတိုးပွားအောင်လေ့ကျင့်သူတွေရဲ့ ဦးနှောက်ထဲမှာ စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွေကို ထိန်းချုပ်တဲ့ အပိုင်းတွေ ပိုမို ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး၊ စိတ်ဖိစီးမှုကို တုံ့ပြန်တဲ့ အပိုင်းတွေကတော့ သေးငယ်သွားတာကို တွေ့ရှိရပါတယ်။

◾သတိရှိခြင်းက ကိုယ့်ရဲ့ အသက်ရှူနှုန်း၊ နှလုံးခုန်နှုန်းနဲ့ ကြွက်သားတွေရဲ့ တင်းမာမှုတွေကို ပိုမို သိရှိလာစေပါတယ်။

ဥပမာအားဖြင့်- အလုပ်ထဲမှာ စိတ်တိုစရာ တစ်ခုခု ကြုံလာတဲ့အခါ Mindfulness ရှိသူတစ်ဦးဟာ ကိုယ့်ရဲ့ ရင်ဘတ်ထဲမှာ တင်းကျပ်လာတာ ဒါမှမဟုတ် အသက်ရှူတွေ ပြတ်တောင်း ဖြစ်လာတာကို ချက်ချင်း သတိပြုမိသွားပါတယ်။

◾အဲဒီအခါမှာ ဒေါသတကြီးနဲ့ တုံ့ပြန်မယ့်အစား အသက်ကို ပြင်းပြင်းရှူပြီး စိတ်ကို အရင် ပြန်လည် တည်ငြိမ်အောင် လုပ်နိုင်စွမ်း ရှိလာပါတယ်။ ဒါဟာ စိတ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ယန္တရားကို အဆိုးသံသရာကနေ အကောင်းသံသရာဆီသို့ ပြောင်းလဲလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

◾နောက်ထပ် ထင်ရှားတဲ့ ဥပမာတစ်ခုကတော့ အိပ်မပျော်တဲ့ ပြဿနာကို Mindfulness နဲ့ ဖြေရှင်းခြင်းပါပဲ။

အိပ်ယာထဲ ရောက်တဲ့အခါ "ငါ အိပ်မပျော်ရင် မနက်ဖြန် အလုပ်တွေ ပျက်တော့မှာပဲ" ဆိုတဲ့ အတွေးက ခန္ဓာကိုယ်ကို တင်းမာစေပြီး ပိုလို့တောင် အိပ်မပျော်အောင် လုပ်တတ်ပါတယ်။

◾အဲဒီအချိန်မှာ Mindfulness ကို အသုံးချပြီး ကိုယ့်ရဲ့ အသက်ရှူတာကိုပဲ အာရုံစိုက်နေမယ်၊ ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ထိတွေ့မှုတွေကိုပဲ သတိပြုနေမယ်ဆိုရင် စိတ်က ငြိမ်သက်သွားပြီး ခန္ဓာကိုယ်ကလည်း အလိုအလျောက် အနားရသွားပါလိမ့်မယ်။

◾အဆုံးသတ် နိဂုံးချုပ်ရရင်တော့ စိတ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ဆိုတာ ခွဲခြားထားလို့ မရတဲ့ တစ်သားတည်း ဖြစ်တည်မှု ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီအတွက် သတိတရားကို တိုးပွားစေမယ့် Mindfulness Practices တွေကို ကျင့်သုံးခြင်းအားဖြင့် ကိုယ့်ရဲ့ စိတ်ကို ပစ္စုပ္ပန်မှာ ထိန်းထားနိုင်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ကျန်းမာရေးကိုလည်း ပြန်လည် မြှင့်တင်နိုင်ပါတယ်။

◾နေ့စဉ်ဘဝရဲ့ အခိုက်အတန့်တိုင်းမှာ သတိလေးနဲ့ ရှင်သန်ခြင်းဟာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ရောဂါဘယတွေကို ကာကွယ်ရုံတင်မကဘဲ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာမှာလည်း ခိုင်မာတဲ့ တည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုကို ပိုင်ဆိုင်စေနိုင်တဲ့ အစွမ်းထက်ဆုံးသော လက်နက်တစ်ခု ဖြစ်ပါတော့တယ်။

- အရှင်နန္ဒာစာရ -
Dec 20, 2025

Address

Yangon

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Emotional Awareness posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Share

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram