19/05/2026
Dlaczego tak bardzo potrzebuję uwagi? - osobowość histrioniczna
Potrzeba bycia zauważonym, ważnym i stale obecnym w uwadze innych często bywa oceniana powierzchownie jako „przesada”, „dramatyzowanie” czy „robienie wszystkiego pod uwagę”. W podejściu psychodynamicznym patrzymy jednak głębiej - nie tylko na zachowanie, ale przede wszystkim na to, co się pod nim kryje.
Osobowość histrioniczna zwykle nie wynika z „nadmiaru pewności siebie”, lecz przeciwnie - z kruchego poczucia własnej wartości, które potrzebuje ciągłego potwierdzania z zewnątrz. Uwaga innych osób staje się wtedy sposobem regulowania emocji i odzyskiwania poczucia, że „jestem ważna/y”, „widzą mnie”, „nie zostanę odrzucona/y”.
Osoby z cechami histrionicznymi często bardzo silnie przeżywają emocje i relacje. Mogą doświadczać dużej potrzeby bliskości, intensywnie reagować na dystans lub brak zainteresowania, a obojętność ze strony innych odbierać niemal jak emocjonalne odrzucenie. Pojawia się wtedy napięcie, pustka, lęk albo potrzeba ponownego przyciągnięcia uwagi otoczenia.
W psychodynamicznym rozumieniu takie mechanizmy często mają swoje źródło we wcześniejszych doświadczeniach relacyjnych. Dziecko mogło nauczyć się, że aby otrzymać uwagę, czułość lub zainteresowanie, musi być wyjątkowo ekspresyjne, „widoczne”, dostosowywać się do emocji otoczenia albo stale zabiegać o bliskość. Czasem miłość i zainteresowanie były nieprzewidywalne - pojawiały się tylko wtedy, gdy dziecko spełniało określone oczekiwania lub intensywnie manifestowało swoje emocje.
W dorosłości może to prowadzić do:
🔸 silnej potrzeby aprobaty i zainteresowania
🔸 trudności w tolerowaniu bycia pomijanym
🔸 budowania poczucia wartości przez reakcje innych
🔸 idealizowania relacji i szybkiego angażowania się emocjonalnie
🔸 odczuwania pustki, gdy uwaga otoczenia znika
🔸 teatralności lub nadmiernej ekspresji emocjonalnej jako sposobu radzenia sobie z lękiem i napięciem
Choć z zewnątrz takie osoby mogą wydawać się bardzo pewne siebie, pod powierzchnią często znajduje się duża wrażliwość na odrzucenie oraz trudność w przeżywaniu samotności i emocjonalnego dystansu.
Psychoterapia psychodynamiczna pomaga stopniowo zrozumieć, jakie doświadczenia ukształtowały ten sposób funkcjonowania, jaką rolę pełni potrzeba uwagi i co dzieje się w relacjach „pod spodem”. Celem nie jest pozbycie się emocjonalności czy potrzeby bliskości, ale budowanie bardziej stabilnego poczucia własnej wartości i relacji, które nie opierają się wyłącznie na ciągłym potwierdzaniu swojej ważności przez innych.
