09/01/2020
Wax ka baro gaas calooledka oo ah mid ku badan bulshada
Waa caabuq ama boog ku timaadda dahaadhka caloosha. Waxaa uu u noqon karaa mid si degdeg ah u dhaca (acute) iyo mid dabadheeraada(chronic)
Maxa keeno gaas calooledka?
Gaas caloledka waxa loo aaneya waxyabo kala duwan
1. Bacteria lo yaqano helicopacter pylori.
2. (Qamriga)Alcohol
3. Isbuuqa( stress)
4. Qofka u gambiyo xiligi cuntada uu cuni jiray.
4. Inaa isticmasho dawooyinka anti inflammatory drugs ama qandha jabiyasha sida asprin ka.
Calaamadaha gaaska
1. Calool xanun,dibiro, mataq (mararka qaar dhiig lasocdo),saxara dhiig(saxarado madobato), kuleyl iyo kor hur(qasatan calaacasha iyo lugaha iyo calosha).
Hurdo xumo,wadna garaac iyo madax xanun
Qofka wu daremi kara kuli ama qeyb kamid ah calamadahan.
Waxa jiro arin si qaldan bulshadena u aminsantahy qofka hadi uu dhiig mataqo inu gaaska ka fiicnaanayo wana mid qaldan wayo waba uu xogaystay fadlan booqo xarun cafimad
Waligana iska ilali ina qadato dawo aan lagu qorin wayo faidada ka dayaysid qasaraha ey kuu keynaysa ka badan.
Waxa uga hortagi karta gaaska
1. Cun cunto dheeli tiran
2. Ha isticmalin asprin iyo qamri.
3. Sameyso waqti qas oo cuntaysid hana u ganbin .
4. Samee jimicsi.
5. Walwalka ama fikirka iska ilaali ama iska yaree.
Xiliga gaaska ku hayo ha isticamalin basbaaska,cuntada dufanka leh, cujtoyinka la qamiiriyay iyo cuntoyinka dhananka ku badanyahy
Isticmaal malab saafi ah,babaayga, cuntooyinka qolofta leh iyo caana dhey ah oo aan dhananeyn(ciir ahayn) xiliga jiifka wayo acidka(aash*tada calosha)ayay dajiyan.
Talooyinka
1. Isticmaal dawooyinka sida uu dhaqtark ku shegay.
2. Biya badan cab malintii
3.Si tartiib-tartiib ah cuntaadii caadiga ahayd ugu soo noqo. cun xaddiyo yar markiiba.(gaajada iyo dharagta labadaba way kuu daran tahay, cunto yar cun oo marar badan, sadaxda waqti ee cuntada la cuno kuma anfacayso haddii aad xanuunkaan qabto).
Mahadsanidiin
