06/03/2026
M,ề đ,ay mùa lạnh - Theo góc nhìn Đ,ông y, muốn bớt ngứa trước hết cần ‘tán phong - thanh nhiệt - điều hòa khí hu,yết’
Có những ngày trời trở lạnh, không ít bà con nhắn cho tôi rằng: “Tự nhiên da nổi những mảng đỏ nhạt, chỗ to chỗ nhỏ, ngứa râm ran rồi lại lặn đi rất nhanh, nhưng chỉ một lúc sau lại nổi lên chỗ khác.”
Đây chính là biểu hiện khá điển hình của m,ề đ,ay, một tình trạng da liễu tuy không nguy hiểm ngay lập tức nhưng lại gây ngứa ngáy, khó chịu kéo dài, ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống.
Theo quan sát trong quá trình thăm khám, tôi thấy m,ề đ,ay thường biểu hiện bằng những nốt sẩn phù trên da, kích thước không đồng đều, có thể nổi ở bất kỳ vùng nào trên cơ thể và thường kèm theo cảm giác ngứa rất dữ dội. Có trường hợp các nốt này xuất hiện rồi biến mất khá nhanh, nhưng lại dễ tái phát nhiều lần, nhất là khi cơ thể gặp yếu tố kích thích từ môi trường hoặc khi bên trong đang có sự rối loạn.
Nhìn từ quan điểm Đông y: m,ề đa,y không chỉ là b,ệnh ngoài da
Trong y học cổ truyền, m,ề đ,ay thường được xếp vào phạm vi chứng “ẩn chẩn” hoặc “phong chẩn khối”. Căn nguyên của bệnh không chỉ nằm ở da mà còn liên quan nhiều đến phong – nhiệt – huyết – tạng phủ bên trong.
Theo quan điểm của Đông y, một số trường hợp mề đay xảy ra khi chính khí của cơ thể suy yếu, khiến lớp “vệ khí” bảo vệ ngoài da không đủ vững. Lúc này tà khí như phong, nhiệt từ bên ngoài dễ xâm nhập, lưu lại ở bì phu và sinh ra các nốt nổi ngứa.
Bên cạnh đó, cũng có những trường hợp liên quan đến nhiệt tích trong tỳ vị, hoặc khí huyết vận hành không thông suốt. Khi nhiệt tích tụ bên trong mà không được điều hòa, nó có thể bốc lên da, gây nổi mẩn, ngứa và khó chịu.
Chính vì vậy, trong Đông y, việc hỗ trợ cải thiện mề đay thường hướng đến các nguyên tắc như:
- Tán phong (đẩy tà phong ra ngoài)
- Thanh nhiệt, giải đ,ộc
- Điều hòa khí huyết
- Củng cố chính khí của cơ thể
Khi bên trong được điều chỉnh tốt, da mới dần ổn định và giảm tái phát.
👉Một số cách giúp giảm ngứa m,ề đ,ay tại nhà theo kinh nghiệm Đông y
Trong quá trình tư vấn cho bà con, tôi thường chia sẻ một số cách đơn giản có thể áp dụng tại nhà để hỗ trợ giảm cảm giác ngứa.
I. Massage các hu,yệt đạo giúp thanh nhiệt, điều hòa khí huyết
Một số huyệt trên cơ thể có tác dụng hỗ trợ tán phong, thanh nhiệt và điều hòa khí huyết, bà con có thể day ấn nhẹ mỗi ngày.
1. Huyệt Khúc Trì
Huyệt này nằm ở vùng khuỷu tay. Khi gập khuỷu tay lại, huyệt nằm ở cuối nếp gấp khuỷu tay phía ngoài. Theo Đông y, Khúc Trì thuộc kinh Đại Tràng, có tác dụng thanh nhiệt, trừ phong, thường được dùng hỗ trợ trong các bệnh ngoài da gây ngứa.
2. Huyệt Huyết Hải
Huyệt nằm ở mặt trước đùi, phía trên đầu gối một khoảng nhỏ, thuộc kinh Tỳ. Trong Đông y, Huyết Hải được xem là huyệt có tác dụng điều hòa huyết, làm mát huyết, nên thường được sử dụng khi cơ thể xuất hiện các vấn đề liên quan đến huyết và da.
3. Huyệt Ngư Tế
Huyệt nằm ở phần mô dày dưới ngón tay cái, phía ngoài lòng bàn tay, thuộc kinh Phế. Day ấn hu,yệt này giúp thanh phế nhiệt, mát huyết, từ đó hỗ trợ giảm cảm giác nóng ngứa trên da.
4. Huyệt Túc Tam Lý
Đây là một huyệt rất quen thuộc trong Đông y, nằm ở mặt ngoài cẳng chân, dưới đầu gối một đoạn. Huyệt có tác dụng điều hòa tỳ vị, tăng cường chính khí và hỗ trợ tiêu trừ thấp nhiệt trong cơ thể.
Khi day ấn, bà con có thể ấn giữ mỗi huyệt khoảng 1–2 phút, lực vừa phải, thực hiện mỗi ngày để hỗ trợ lưu thông khí huyết.
👉Khi m,ề đ,ay kéo dài, nên điều chỉnh từ g,ốc bằng thảo dược
Thực tế tôi gặp khá nhiều bà con bị m,ề đ,ay kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Một số trường hợp đã thử nhiều phương pháp nhưng bệnh vẫn tái đi tái lại.
Trong những trường hợp như vậy, theo kinh nghiệm của tôi, cần tác động sâu hơn vào căn nguyên bên trong cơ thể, chứ không chỉ dừng lại ở việc làm dịu triệu chứng trên da.
Bài thuốc Nam m,ề đ,ay của Đỗ Minh Đường được xây dựng dựa trên nguyên lý “song tiêu - đồng dưỡng”, tức là vừa loại bỏ yếu tố gây b,ệnh, vừa bồi bổ và điều hòa cơ thể.
Bài thuốc sử dụng hàng chục vị thảo dược lành tính như cà g*i leo, kim ngân hoa, diệp hạ châu, bồ công anh, ké đầu ngựa, phòng phong….
Mỗi vị thuốc đảm nhiệm một vai trò khác nhau:
- Thanh nhiệt, giải đ,ộc
- Tán phong, giảm ngứa
- Mát g,an, hỗ trợ thải đ,ộc cơ thể
- Bổ h,uyết, điều hòa tạng phủ
Nhờ đó, bài th,uốc không chỉ giúp giảm mẩn ngứa bên ngoài, mà còn hướng đến việc điều hòa cơ địa từ bên trong, giúp cơ thể dần ổn định và hạn chế tái phát.
Qua nhiều năm làm nghề, tôi nhận ra rằng m,ề đ,ay tuy là b,ệnh ngoài da nhưng g,ốc r,ễ lại nằm khá sâu trong cơ thể. Khi bà con hiểu đúng bản chất b,ệnh và kiên trì điều chỉnh từ bên trong, việc cải thiện sẽ bền vững hơn.
Nếu bà con đang gặp tình trạng m,ề đ,ay, mẩn ngứa kéo dài, có thể chia sẻ thêm tình trạng của mình. Tôi sẽ cố gắng giải đáp để bà con hiểu rõ hơn về cơ chế b,ệnh theo góc nhìn Đông y và có hướng chăm sóc cơ thể phù hợp.