24/12/2025
Hôm trước có người em gửi cho mình tấm hình một em bé ngồi trên bậc cầu thang say sưa xem điện thoại, rồi em nói với mình: em đi ăn hủ tiếu, nhìn cảnh này thấy lấn cấn quá, ba mẹ bé bán hủ tiếu gõ, quán thì đông, bé ôm điện thoại suốt buổi như vậy thấy ái ngại quá, mà nghĩ lại nếu em là ba mẹ bé thì em chẳng biết có làm gì hơn được không…
Cái câu “chẳng biết có làm gì hơn được” đó, thực sự cũng làm mình sực tỉnh. Biết là em bé xem điện thoại nhiều không tốt, nhưng có khi ba mẹ bé cũng không còn cách nào khác. Có thể không có người giữ, không có người chơi cùng, không thể bỏ công việc mưu sinh…nên mới đành giao điện thoại cho con, mà cũng không đúng, có khi ba mẹ đang “giao con cho chiếc điện thoại”.
Ba mẹ biết không, việc giao phó một đứa trẻ cho màn hình điện thoại quá nhiều không đơn thuần là một thói quen xấu mà thực sự là một sự đánh đổi đầy rủi ro đối với cả thể chất lẫn tâm hồn của trẻ. Khi chìm đắm trong thế giới ảo, bộ não của trẻ bị bủa vây bởi những luồng dopamine "rẻ tiền" từ các video ngắn và hình ảnh lướt nhanh. Khiến trẻ dần mất đi khả năng tập trung vào những hoạt động cần sự kiên nhẫn như đọc sách hay học tập, đồng thời làm thui chột khả năng ngôn ngữ do thiếu hụt sự tương tác hai chiều với con người.
Việc giao phó con cho điện thoại còn khiến trẻ trở nên thờ ơ với thế giới thực, mất dần kỹ năng thấu cảm và dễ bùng nổ những cơn giận dữ mất kiểm soát khi bị tách rời khỏi thiết bị. Mỗi giờ trẻ dán mắt vào màn hình là một giờ trẻ mất đi cơ hội được vận động, khám phá và kết nối với xã hội, để lại những "khoảng trống" kỹ năng mà sau này khó có thể bù đắp được. Chính vì vậy, bảo vệ trẻ khỏi sự lệ thuộc vào điện thoại cũng quan trọng và cấp thiết như việc bảo vệ con khỏi những tác nhân gây bệnh trực tiếp hay những mối nguy hiểm khác.
Bố mẹ có thể cho con một ít sách tô màu, trò chơi lego, xếp hình…lớn hơn chút nữa thì đọc truyện tranh, sách báo cho thiếu nhi. Hoặc bố mẹ có thể giao cho con những nhiệm vụ nhỏ như xếp giấy, đếm muỗng, nhặt rau….để con có thể tự chơi trong 1-2 giờ đông khách, sau đó ba mẹ chơi cùng con. Mình từng đưa cho bé 1 tờ giấy A4 và 1 chiếc bút chì, bé có thể chơi mấy tiếng đồng hồ. Cũng tương tự, cho một khay cát hay đất sét, bé có thể chơi hàng giờ say sưa…. Hay ba mẹ cũng thử xem sao?
Bác đã từng nói về vấn đề này nhiều lần với người quen bạn bè, thậm chí người thân - nhưng kết quả nhận được là họ phản ứng rất dữ dội rằng: chúng nó quậy lắm có chịu ngồi yên đâu! nên phải đưa điện thoại cho chúng im lặng cho xong chuyện. Chứ không là không là được gì.
Mình cũng từng chứng kiến hệ quả đau lòng của việc “đưa điện thoại cho là xong”. Chắc chắn rằng rất nhiều người đã thấy được hệ quả này chứ không phải riêng mình bác. Mình rất chia sẻ đến những bố mẹ bất khả kháng vì công việc mới phải đưa điện thoại cho bé chơi, chỉ muốn nói với bố mẹ là hay mình tìm cách khác tốt hơn cho con được không?
Và cuối cùng thì người lớn chúng ta, ai sinh con ra cũng chỉ mong con khỏe mạnh, vui vẻ, hạnh phúc. Thế nên, nếu có thể, dành cho con thêm một chút thời gian để bảo vệ con khỏi chiếc điện thoại bố mẹ nha.
Cố gắng lên!