Khoa học & Sức khỏe - Science & Health (2026)

23/04/2025

🚫 PHÒNG TRÁNH ĐUỐI NƯỚC VÀ TAI NẠN DƯỚI NƯỚC - PHÒNG VẪN HƠN CHỮA🚫
🌞 Mùa hè đến cũng là lúc các hoạt động dưới nước trở nên sôi động hơn bao giờ hết. Bơi lội không chỉ giúp cơ thể giải nhiệt, tăng cường sức khỏe, mà còn là hình thức vận động được nhiều người ưa chuộng - đặc biệt là trẻ em.
🔎 Theo thống kê từ Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, đuối nước là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em Việt Nam vào mùa hè. Phần lớn là thiếu sự giám sát, kiến thức và kỹ năng bơi lội an toàn.
⚠️ Đuối nước thường xảy ra bất ngờ và âm thầm. Chỉ vài phút sơ suất cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt trong môi trường sông suối, biển, hay hồ bơi không có nhân viên cứu hộ.
✅ Một số nguyên tắc cơ bản để phòng tránh đuối nước:
🔹Không nên bơi một mình, nhất là trẻ em luôn cần có người lớn giám sát trực tiếp trong suốt quá trình bơi.
🔹Khởi động kỹ trước khi xuống nước để hạn chế chuột rút hoặc choáng váng khi thay đổi nhiệt độ đột ngột.
🔹Chỉ bơi ở khu vực an toàn, có biển báo rõ ràng hoặc nhân viên cứu hộ túc trực.
🔹Không chạy nhảy, xô đẩy quanh hồ bơi vì dễ té ngã, va đập gây nguy hiểm.
🔹Hướng dẫn trẻ em biết cách nổi trên mặt nước, sử dụng phao đúng cách và giữ bình tĩnh, không hoảng loạn khi gặp sự cố.
👉 Theo Viện Y Tế Quốc Gia Hoa Kỳ (NIH), việc chủ động giám sát, theo dõi và đào tạo kỹ năng bơi đúng cách có thể giảm đến 88% nguy cơ đuối nước ở trẻ em.
📢 Hãy chia sẻ bài viết này – để mọi người cùng phòng tránh những mất mát không đáng có trong mùa hè!

Biên tập: Tô Trần Hoàng Huy
Nguồn tham khảo:
1. Cổng thông tin điện tử tỉnh Ninh Binh. (9/5/2024). Đuối nước trẻ em – Nguy cơ thường trực khi hè đến. NinhBinh.gov.vn. https://ninhbinh.gov.vn/tin-trong-nuoc-quoc-te/duoi-nuoc-tre-em-nguy-co-thuong-truc-khi-he-den-337332
2. Quốc hội Việt Nam. (7/12/2022). TĂNG CƯỜNG HIỆU QUẢ CÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG ĐUỐI NƯỚC TRẺ EM. Quochoi.vn. https://quochoi.vn/tintuc/Pages/tin-hoat-dong-cua-quoc-hoi.aspx?ItemID=71279
3. Linnan, M., Rahman, A., Scarr, J., Reinten-Reynolds, T., Rahman, F., Mashreky, S. R., & Rahman, A. (2012). Child drowning: Evidence for a newly recognized cause of child mortality in low and middle income countries in Asia. International Journal of Environmental Research and Public Health, 9(2), 556–568. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4151293/

07/10/2024

VIÊM TRỢT NIÊM MẠC DẠ DÀY VÀ NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT

🩺 Viêm trợt niêm mạc dạ dày là gì?
Viêm trợt niêm mạc dạ dày là tình trạng đặc trưng bởi sự tổn thương niêm mạc dạ dày do lớp bảo vệ niêm mạc bị suy yếu, thường dẫn đến chảy máu, tổn thương dạ dày. Dạng viêm dạ dày này thường xuất hiện cấp tính nhưng cũng có thể phát triển mạn tính, đôi khi không có triệu chứng đáng chú ý. Bệnh thường được chẩn đoán thông qua nội soi dạ dày.

Điều trị bệnh viêm trợt niêm mạc dạ dày bao gồm việc loại bỏ nguyên nhân khởi phát và sử dụng thuốc kháng acid. Đối với những bệnh nhân trong các khoa chăm sóc đặc biệt (ICU) chẳng hạn như những người bị chấn thương đầu, đa chấn thương, bỏng nặng hoặc phải thở máy nên sử dụng thuốc kháng acid để phòng ngừa, giảm nguy cơ tiến triển nên bệnh viêm trợt niêm mạc dạ dày.

🔍 Nguyên nhân gây viêm trợt niêm mạc dạ dày
Viêm trợt niêm mạc dạ dày có thể là hậu quả của nhiều yếu tố, trong đó phổ biến nhất là
📍Sử dụng thuốc kháng viêm không steroid (NSAID) trong thời gian dài
📍Uống quá nhiều rượu bia
📍 Căng thẳng lo âu (Stress)
Nguyên nhân ít phổ biến gây nên bệnh viêm trợt niêm mạc dạ dày hơn:
📍Tiếp xúc với bức xạ
📍Nhiễm trùng do virus như cytomegalovirus (virus gây bệnh thủy đậu,...)
📍Mạch máu bị tổn thương
📍Chấn thương trực tiếp (Ví dụ Sonde dạ dày (đặt ống thông dạ dày))
📍Bệnh Crohn
Các vết xói mòn ở bề mặt và tổn thương niêm mạc có thể phát triển chỉ trong vòng 12 giờ sau khi gặp phải với các yếu tố, nguyên nhân này. Nếu không được điều trị, tình trạng có thể trở nên tồi tệ hơn, dẫn đến các vết xói mòn sâu, lở loét hoặc thậm chí gây nên thủng dạ dày. Thông thường, các tổn thương này được tìm thấy ở thân vị, nhưng hang vị cũng có thể bị ảnh hưởng.

⚠️ Những bệnh nhân có nguy cơ cao bị viêm trợt niêm mạc dạ dày
Viêm dạ dày cấp tính - là một phân nhóm của viêm trợt niêm mạc dạ dày - ảnh hưởng đến khoảng 5% bệnh nhân bệnh nặng, đặc biệt là những người nằm ở phòng chăm sóc đặc biệt (ICU) kéo dài, những người không ăn được hoặc hấp thu các chất dinh dưỡng qua đường tiêu hóa. Có ý kiến cho rằng tình trạng giảm tưới máu (lưu lượng máu thấp) đến niêm mạc đường tiêu hóa làm suy yếu khả năng bảo vệ niêm mạc, khiến niêm mạc dạ dày dễ bị tổn thương hơn. Các bệnh nhân bị chấn thương đầu hoặc bị bỏng cũng có nguy cơ mắc viêm dạ dày cao hơn do tăng tiết acid.

📋 Các triệu chứng và dấu hiệu của bệnh viêm trợt niêm mạc dạ dày
Viêm trợt niêm mạc dạ dày ở mức nhẹ thường không có triệu chứng, nhưng một số bệnh nhân có thể bị khó tiêu, buồn nôn. Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, các triệu chứng đáng chú ý đầu tiên có thể bao gồm nôn ra máu, đại tiện ra phân đen (như hắc ín có chứa máu) hoặc chảy dịch lẫn máu trong ống thông mũi dạ dày. Tình trạng chảy máu thường ở mức độ từ nhẹ đến trung bình, nhưng có thể trở nên nghiêm trọng nếu có loét sâu, đặc biệt là trong các trường hợp viêm dạ dày cấp tính.

🔬 Viêm trợt niêm mạc dạ dày được chẩn đoán như thế nào?
Cách chính xác nhất để chẩn đoán cả viêm trợt niêm mạc dạ dày cấp tính và mạn tính là thông qua nội soi.
💊 Các phương pháp điều trị viêm dạ dày ăn mòn
Để kiểm soát việc chảy máu:
📍Cầm máu nội soi: Được sử dụng để cầm máu trong quá trình nội soi.
📍Truyền dịch tĩnh mạch & Truyền máu: Cần thiết trong những trường hợp nghiêm trọng để phục hồi thể tích máu.
Để ức chế tiết acid:
📍Thuốc ức chế bơm proton (PPI) hoặc thuốc chẹn H2: Để giảm acid dạ dày và thúc đẩy quá trình lành bệnh.
Nếu tình trạng chảy máu vẫn tiếp diễn, phẫu thuật có thể được coi là biện pháp cuối cùng, mặc dù phương pháp này không phổ biến, ít gặp. Trong những trường hợp nhẹ hơn, việc loại bỏ chất gây kích ứng (ví dụ: NSAID hoặc rượu) và sử dụng thuốc ức chế acid có thể làm giảm sự nghiêm trọng của các tổn thương và giúp hỗ trợ quá trình lành bệnh.

🛡️ Phòng ngừa viêm trợt niêm mạc dạ dày: Mẹo hướng dẫn để giữ an toàn cho bạn!
🛡️ Phòng ngừa viêm trợt niêm mạc dạ dày là rất quan trọng, đặc biệt là đối với những bệnh nhân có nguy cơ cao trong khoa chăm sóc đặc biệt (ICU). Việc sử dụng thuốc ức chế acid như thuốc ức chế bơm proton (PPI) hoặc thuốc đối kháng thụ thể histamin-2 (thuốc chẹn H2) có thể làm giảm đáng kể nguy cơ phát triển viêm dạ dày cấp tính. Tuy nhiên, những loại thuốc trên có thể cần thiết cho những bệnh nhân đang phải gặp các vấn đề nghiêm trọng, chẳng hạn như bỏng nặng, chấn thương hệ thần kinh trung ương, bị bệnh đông máu, nhiễm trùng huyết, đa chấn thương, cũng như những bệnh nhân thở máy trong hơn 48 giờ hoặc có tiền sử bệnh gan, tổn thương thận, loét dạ dày tá tràng hoặc chảy máu đường tiêu hóa.

💊 Khuyến nghị chính:
📍Sử dụng PPI thay vì thuốc chẹn H2 ở những bệnh nhân nguy kịch
📍Tránh sử dụng sucralfat.
📍Nuôi ăn qua đường tiêu hóa sớm (nuôi ăn qua ống thông trực tiếp vào dạ dày hoặc ruột) có thể giúp giảm nguy cơ chảy máu đường tiêu hóa.
📍Đối với những người dùng NSAID, thường không khuyến nghị dùng thuốc ức chế axit trừ khi có tiền sử lở loét dạ dày. Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ chăm sóc sức khỏe của bạn trước khi bắt đầu hoặc ngừng sử dụng bất kỳ loại thuốc nào để đảm bảo đó là lựa chọn phù hợp với bạn.

Hãy cập nhật thông tin và kiểm soát sức khỏe của bạn! Chia sẻ bài đăng này để truyền bá kiến thức về phòng ngừa viêm dạ dày trợt và giúp những người khác được bảo vệ.

Biên tập: Tô Trần Hoàng Huy

Tài liệu tham khảo:
Wang, Y., Ye, Z., Ge, L., Siemieniuk, R. A., Wang, X., Wang, Y., ... & Liu, L. (2020). Efficacy and safety of gastrointestinal bleeding prophylaxis in critically ill patients: systematic review and network meta-analysis. bmj, 368. doi: https://doi.org/10.1136/bmj.l6744
Krag, M., Marker, S., Perner, A., Wetterslev, J., Wise, M. P., Schefold, J. C., ... & Møller, M. H. (2018). Pantoprazole in patients at risk for gastrointestinal bleeding in the ICU. New England Journal of Medicine, 379(23), 2199-2208. DOI: https://doi.org/10.1056/NEJMoa171491

02/08/2024

[SỨC KHỎE TÂM THẦN TRẺ NHỎ VÀ THANH THIẾU NIÊN]

Đôi khi người ta nghĩ rằng ở đời thời thơ ấu và thanh thiếu niên là lứa tuổi hạnh phúc vô tư, nhưng có tới 20% trẻ em và thanh thiếu niên mắc chứng rối loạn tâm thần được cho là nguyên nhân gây ra căng thẳng và suy giảm chức năng (1). Càng lớn tuổi, tỷ lệ mắc các rối loạn tâm thần càng tăng. Các nghiên cứu theo dõi trẻ em từ khi sinh ra cho đến khi trưởng thành cho thấy hầu hết các rối loạn sức khỏe tâm thần ở người trưởng thành đều bắt đầu từ thời thơ ấu và thanh thiếu niên (3, 4). Các gen liên quan đến rối loạn tâm thần đã cho thấy có biểu hiện rõ ràng trong suốt cuộc đời của người bệnh, bắt đầu xuất hiện ở thai kỳ ở tam cá nguyệt thứ 2 và ảnh hưởng đến quá trình phát triển thần kinh của đứa trẻ (5).

Giống như người trưởng thành, trẻ em và thanh thiếu niên có tính cách thay đổi khác nhau, một số thì nhút nhát và kín đáo; một số khác thì cởi mở, hướng ngoại. Một số người thì có tính ngăn nắp và thận trọng; một số khác thì bốc đồng và bất cẩn. Hành vi của một đứa trẻ được xem là bình thường hay bị rối loạn tâm thần được xác định bởi sự xuất hiện của sự suy giảm chức năng và các triệu chứng liên quan đến sự đau buồn. Ví dụ, một bé gái 12 tuổi có thể sợ hãi trước viễn cảnh phải thuyết trình về một quyển sách trước lớp. Nỗi sợ hãi này sẽ chỉ được coi là chứng rối loạn lo âu xã hội nếu nỗi sợ hãi của cô ấy đủ nghiêm trọng để gây ra sự đau khổ và trốn tránh.

Có nhiều điểm trùng lặp giữa các triệu chứng của các bệnh lý với những hành vi và cảm xúc của những trẻ bình thường. Vì vậy, nhiều phương pháp hữu ích để quản lý các vấn đề các hành vi ở trẻ em bình thường cũng có thể được sử dụng ở trẻ bị rối loạn tâm thần. Hơn nữa, việc quản lý các vấn đề hành vi ở trẻ em có thể làm giảm nguy cơ các bất thường về tính khí và gây ra các chứng rối loạn trên lâm sàng. Ngoài ra, điều trị hiệu quả một số rối loạn (ví dụ như lo âu) trong thời thơ ấu có thể làm giảm nguy cơ rối loạn cảm xúc trong cuộc sống tương lai.

Các rối loạn tâm thần phổ biến nhất ở thời thơ ấu và thanh thiếu niên sau:

📍Rối loạn lo âu
📍Rối loạn liên quan đến căng thẳng
📍Rối loạn cảm xúc
📍Chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế
📍Rối loạn thách thức chống đối (ví dụ, rối loạn tăng động/giảm chú ý [ADHD], rối loạn hành vi và rối loạn thách thức chống đối)
📍Rối loạn phát triển thần kinh
📍Tâm thần phân liệt và các rối loạn tâm thần liên quan ít phổ biến hơn nhiều.

Hội chứng Catatonia (Hội chứng rối loạn trương lực) ở trẻ em phổ biến hơn bệnh tâm thần phân liệt ở trẻ em. Điều này có thể cho thấy một rối loạn tâm thần lại thường xảy ra trong các bệnh lý (ví dụ như nhiễm trùng, rối loạn chuyển hóa, bệnh tự miễn và thường không được các bác sĩ nhi khoa phát hiện (6).

Tuy nhiên, trẻ em và thanh thiếu niên thường xuyên có các triệu chứng và vấn đề khó để chẩn đoán. Ví dụ: trên 25% trẻ mắc ADHD cũng bị rối loạn lo âu và 25% đáp ứng các tiêu chí về rối loạn cảm xúc.

Rối loạn phát triển thần kinh ảnh hưởng đến cả sức khỏe tâm thần và sự phát triển toàn diện ở trẻ em. Một số rối loạn này bao gồm:

📍Rối loạn phổ tự kỷ
📍Hội chứng Rett
📍Hội chứng Fragile X
📍Hội chứng DiGeorge
📍Rối loạn ty thể

Ban biên tập “Khoa học & Sức khỏe – Science & Health”

Tài liệu tham khảo:
1. Merikangas KR, He JP, Burstein M, et al: Lifetime prevalence of mental disorders in US adolescents: Results from the National Comorbidity Study – Adolescent Supplement (NCS-A). J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 49(10):980-989, 2010.
2. Kessler RC, Avenevoli S, McLaughlin KA, et al: Lifetime comorbidity of DSM-IV disorders in the National Comorbidity Survey – Replication Adolescent Supplement (NCS-A). Psychol Med 42(9)1997-2010, 2012.
3. Dalsgaard S, Thorsteinsson E, Trabjerg BB, et al: Incidence rates and cumulative incidences of the full spectrum of diagnosed mental disorders in childhood and adolescence. JAMA Psychiatry, 77(2):155-164, 2020. doi: 10.1001/jamapsychiatry.2019.3523
4. Caspi A, Houts RM, Ambler A, et al: Longitudinal assessment of mental health disorders and comorbidities across 4 decades among participants in the Dunedin birth cohort study. JAMA Netw Open 3(4):e203221, 2020.
5. Lee PH, Anttila V, Won H, et al: Genome-wide meta-analysis identifies genomic relationships, novel loci, and pleiotropic mechanisms across eight psychiatric disorders. Cell2019. doi.org/10.1101/528117
6. Dhossche DM, Wachtel LE: Catatonia is hidden in plain sight among different pediatric disorders: A review article. Pediatr Neurol 43(5):307-315, 2010. doi: 10.1016/j.pediatrneurol.2010.07.001

26/08/2023

LỰA CHỌN GIỚI TÍNH THAI NHI TRƯỚC SINH: KHỞI NGUỒN CỦA BẤT BÌNH ĐẲNG GIỚI

Lựa chọn giới tính trên cơ sở định kiến giới sẽ dẫn đến mất cân bằng giới tính khi sinh, dẫn đến tình trạng “thừa nam thiếu nữ” trong tương lai, làm biến đổi chỉ số nhân khẩu học và cụ thể tăng áp lực kết hôn sớm đối với phụ nữ.
Vì vậy, KHÔNG PHÂN BIỆT GIỚI, KHÔNG LỰA CHỌN GIỚI TÍNH THAI NHI

28/07/2023

Ngày Viêm gan Thế giới 28/7 hay còn gọi là Ngày thế giới phòng chống viêm gan, là ngày nâng cao nhận thức về bệnh viêm gan siêu vi và ung thư gan. Admin gửi đến bà con video "Các biện pháp phòng ngừa Viêm gan".

Nguồn: WHO

21/04/2023

PHÁT TRIỂN THUỐC TRÁNH THAI Ở NAM – VÔ HIỆU HÓA HOẠT ĐỘNG CỦA TINH TRÙNG

Khoảng 1 nửa số trường hợp mang thai trên thế giới là mang thai ngoài ý muốn.[1] Tỷ lệ này ở Hoa Kỳ còn có thể cao hơn. Hiện tại các phương pháp tránh thai đều áp dụng cho nữ giới. Đói với nam giới hiện tại có 2 lựa chọn gồm bao cao su và thắt ống dẫn tinh.

Thách thức đối với việc tìm ra các biện pháp tránh thai cho nam giới là tỷ lệ xuất tinh khá cao. Nam giới có thể sản xuất vài triệu tinh trùng mỗi ngày, trung bình khoảng 1000 tinh trùng mỗi giây. Do đó, để tránh thai hiệu quả ở nam thì biện pháp đó cần phải ngăn cản được tất cả tinh trùng gặp trứng. Các phương pháp dùng nội tiết tố và không nội tiết tố vẫn đang được nghiên cứu. Tuy nhiên, các phương pháp này cần được thực hiện lâu dài và liên tục để có được hiệu quả.

Sau khi xuất tinh, tinh trùng sẽ đập mạnh đuôi để đến được trúng để có thể thực hiện thụ tinh, hoạt động này cần sự có mặt của 1 loại enzyme được gọi là “soluble adenylyl cyclase” (sAC). Một nhóm nghiên cứu được đăng trên tạp chí Nature Communications vào tháng 02/2023 và được thực hiện bởi Tiến sĩ Jochen Buck and Lonny Levin đã nghiên cứu và phát triển 1 hợp chất gọi là “TDI-11861”. Hợp chất này có khả năng liên kết và ức chế enzyme sAC.

Các nhà nghiên cứu đã thực hiện thử nghiệm trên nhóm “chuột thử nghiệm” (sAC inhibitors) và “chuột kiểm chứng” (vehicle control). Họ đã đưa hợp chất TDI-11861 vào các con chuột đực ở nhóm thử nghiệm trước khi chúng bắt đầu giao phối. Kết quả ghi nhận không có sự khác biệt về hành vi giao phối giữa 2 nhóm chuột. Không ghi nhận bất kỳ tác dụng phụ nào ở cả 2 nhóm. Nhưng tinh trùng ở những chuột đực ở nhóm thử nghiệm đã bất động trong đường sinh sản của chuột cái và không có chuột cái nào mang thai khi đã giao phối với chuột đực nhóm thử nghiệm. Nhóm nghiên cứu đã ghi nhận sau khi đưa TDI-11861 vào chuột đực thì hiệu quả bắt đầu xuất hiện sau 2,5 giờ. Hiệu quả này giảm dần theo thời gian và sau 24h thì khả năng sinh sản được hồi hoàn toàn, tinh trùng có thể vận động bình thường.

Nhóm nghiên cứu sẽ bắt đầu thực hiện thử nghiệm trên người trong thời gian tới. Với sự phát hiện của hợp chất TDI-11861, hứa hẹn sẽ phát triển đến mục tiêu là tạo ra thuốc tránh thai an toàn và hiệu quả cho nam giới.

Ban biên tập “Khoa học & Sức khỏe – Science & Health”

Tài liệu tham khảo
1. Bearak J, et al. Unintended pregnancy and abortion by income, region, and the legal status of abortion: estimates from a comprehensive model for 1990–2019. Lancet Glob. Health. 2020;8:e1152–e1161
2. Balbach M, Rossetti T, Ferreira J, Ghanem L, Ritagliati C, Myers RW, Huggins DJ, Steegborn C, Miranda IC, Meinke PT, Buck J, Levin LR. Nat Commun. 2023 Feb 14;14(1):637. doi: 10.1038/s41467-023-36119-6.

11/02/2023

[UỐNG TRÀ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN GIẢM NGUY CƠ TỬ VONG DO BỆNH TIM MẠCH]

Trà là một món thức uống phổ biến và được ưa chuộng trên toàn thế giới. Dựa trên cách chế biến từ lá, ba loại trà chính có thể được sản xuất gồm: trà xanh không lên men, trà ô long lên men một phần và trà đen lên men. Ngoài tác dụng giúp thư giãn hay tỉnh táo, trà còn có những tác động tích cực lên sức khỏe của người sử dụng. Đã có nhiều nghiên cứu quan sát đưa ra kết luận rằng trà mang lại lợi ích như tác dụng chống viêm, chống oxy hóa và chống tăng sinh, cũng như các tác động thuận lợi lên chức năng nội mô.

Một nhóm nghiên cứu đoàn hệ tiến cứu được thực hiện tại Vương quốc Anh (nơi trà đen được ưa chuộng) kéo dài 14 năm từ 2006 đến 2020 trên gần 500.000 người bao gồm cả nam lẫn nữ ở độ tuổi 40 - 69. Kết quả cho thấy có sự liên quan giữa giảm nguy cơ tử vong ở những người uống ít nhất 2 tách trà/ngày từ 9-13% so với những người không uống trà. Đặc biệt, những người uống trà trong nghiên cứu có tỷ lệ tử vong do bệnh tim thiếu máu cục bộ và đột quỵ thấp hơn so với nhóm không uống trà.

Kết luận: Dù trà xanh, trà ô long hay trà đen, người uống trà đều đặn và lâu dài có tỷ lệ tử vong do tất cả các bệnh tim mạch, bệnh tim thiếu máu cục bộ và đột quỵ thấp hơn đáng kể.

Tham khảo
Maki Inoue-Choi et al. Tea Consumption and All-Cause and Cause-Specific Mortality in the UK Biobank. American College Physicians. September 2022

Biên tập: DSĐH Đinh Anh Thư

14/11/2022

[Nghiên cứu cho thấy Thảo quả giúp cải thiện chỉ số đường huyết HbA1c và không có tác dụng giảm cân]

Thảo quả là một loại gia vị họ gừng, cung cấp các hợp chất polyphenolic có thể cải thiện bài tiết insulin bằng cách giảm stress oxy hóa, từ đó thảo quả trở nên tiềm năng chống đái tháo đường.

Năm 2022 Ghazaleh Nameni và các cộng sự đã thực hiện phân tích tổng hợp các thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng (RCT) để kiểm tra tác động của thảo quả đối với glucose, insulin và cân nặng.

Cuộc khảo sát rộng rãi từ các nghiên cứu đã được đăng trên các cơ sở dữ liệu gồm Scopus, PubMed, Cochrane, EMBASE và Iran. Tất cả các tài liệu liên quan được xuất bản đến tháng 5 năm 2021. Tiêu chí tìm kiếm liên quan đến các yếu tố bao gồm: HbA1C (xét nghiệm máu giúp kiểm tra lượng đường gắn với hemoglobin trong tế bào hồng cầu - là chỉ số chẩn đoán đái tháo đường chính xác nhất hiện tại), đường huyết, xét nghiệm dung nạp glucose, kháng insulin (HOMA-IR), độ nhạy insulin, trọng lượng cơ thể, chỉ số khối cơ thể BMI, vòng eo…. Chọn lọc các thử nghiệm cho thấy tác động của thảo quả lên các tiêu chí trên yêu cầu phải là thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng.

Các nghiên cứu loại trừ: các thử nghiệm không ngẫu nhiên hoặc không có đối chứng, các nghiên cứu trên động vật, các bài báo toàn văn không có sẵn, các nghiên cứu trùng lặp.

Thu thập được tổng cộng 6 nghiên cứu với 410 người tham gia đã được đưa vào phân tích tổng hợp. Kết quả cho thấy bổ sung 3 gam thảo quả hàng ngày từ 8 tuần đến 3 tháng cho thấy không ảnh hưởng đáng kể đến BMI, cân nặng, vòng eo, đường huyết lúc đói (FBS), Insulin và chỉ số kiểm soát độ nhạy insulin (QUICKI). Tuy nhiên, kết quả cho thấy có sự giảm đáng kể xảy ra trên chỉ số kháng insulin (HOMA-IR) và chỉ số đường huyết HbA1c.

Kết luận: kết quả nghiên cứu cho thấy tác dụng cải thiện của thảo quả đối với sự chuyển hóa của đường glucose trong cơ thể. Tuy nhiên, KHÔNG NÊN LẠM DỤNG để xảy ra các vấn đề ngoài ý muốn. Các đối tượng cần thận trọng khi sử dụng thảo quả gồm có tiền sử các bệnh lý mạn tính (huyết áp…), phụ nữ có thai, trẻ em,...

Tài liệu tham khảo
Ghazaleh Nameni et al. Effect of cardamom supplementation on a number of metabolic factors: A systematic review and meta-analysis. 2022; 16 (6): 102523.

Biên tập
Trần Tú Uyên – SV Dược năm 5 – ĐH Hutech
Đinh Anh Thư - SV Dược năm 5 - ĐH Hutech

23/10/2022

[NẤM ĐEN MUCORMYCOSIS LÀM TĂNG NGUY CƠ TỬ VONG HẬU COVID – 19]

Bệnh nấm đen (Black fungus) còn gọi là Mucormycosis. Bệnh do bào tử nấm mốc Mucormycetes gây ra. Đây là một bệnh nhiễm trùng hiếm gặp nhưng nghiêm trọng. Triệu chứng bệnh đặc trưng bởi nhồi máu và hoại tử mô, đặc biệt tổn thương thường có màu đen.
Theo thống kê của Bệnh viện Bạch Mai, từ đầu năm 2020, đặc biệt sau khi xuất hiện làn sóng Covid-19, số lượng bệnh nhân nhiễm nấm đen Mucormycosis tăng nhanh. Đa số bệnh nhân là người có bệnh nền với tổn thương nhiễm nấm ăn từ xoang lan lên xương hàm, ổ mắt, hệ thần kinh…
Bào tử nấm xâm nhập như thế nào?
Bào tử nấm lơ lửng trong không khí và xâm nhập vào cơ thể chúng ta qua 2 con đường: (1) Hít phải bào tử nấm từ không khí, gây nhiễm trùng phổi, não hoặc xoang; (2) Xâm nhập qua da bởi vết cắt, vết xước, vết cào, vết bỏng và một số tổn thương da khác.
Ai là đối tượng dễ bị nhiễm nấm đen?
Nấm đen không gây hại cho hầu hết người khỏe mạnh. Tuy nhiên người có hệ miễn dịch suy yếu khi nhiễm phải nấm đen dễ dẫn đến tình trạng nhiễm trùng và lây lan sang các bộ phận khác của cơ thể.
Những người có nguy cơ cao mắc bệnh là:
+ Người từng mắc COVID-19;
+ Người mắc bệnh đái tháo đường type 2 đặc biệt là có tình trạng nhiễm toan ceton
+ Người mắc bệnh ung thư, cấy ghép tạng, cấy ghép tế bào, sử dụng Corticosteroid kéo dài
+ Người có tình trạng suy giảm miễn dịch, nhiễm HIV
+ Người bị chấn thương da do phẫu thuật, bỏng, trẻ sinh non, nhẹ cân và suy dinh dưỡng,…
Đặc điểm của bệnh nhiễm nấm đen là gì?
Người nhiễm nấm đen có thể biểu hiện đặc trưng nhất qua tình trạng sống mũi hoặc phía trên bên trong miệng bị thâm đen. Ngoài ra, người bệnh có thể có một vài triệu chứng không điển hình như sốt, đau ngực, khó thở, buồn nôn,…
Phòng ngừa lây nhiễm nấm đen bằng cách nào?
Hiện tại, không có thuốc hay vaccine chủng ngừa để ngăn chặn bệnh nấm đen. Để phòng bệnh nên giữ vệ sinh cá nhân như tắm rửa sạch sẽ, thường xuyên đeo khẩu trang có than hoạt tính, tránh tiếp xúc bụi đất (đặc biệt là khi có vết thương hở), vệ sinh vùng da bị thương bằng nước ấm và dung dịch sát khuẩn để tránh nhiễm trùng da.
Bào tử nấm có ở khắp nơi nhưng phân tán nhiều hơn vào mùa hè và mùa thu, phân bố chủ yếu trong đất ở nơi có nhiều chất hữu cơ thối rữa như những khu vực ô nhiễm.
Khi có triệu chứng nghi ngờ nhiễm nấm đen, cần đến gặp bác sĩ để khám và phát hiện, điều trị sớm nhằm tăng cường hiệu quả và hạn chế tỷ lệ tử vong.

Nguồn:
Cảnh báo bệnh nấm đen Mucormycosis. http://bachmai.gov.vn/tin-tuc-va-su-kien/bai-viet-chuyen-mon-menuleft-33/7911-canh-bao-benh-nam-den-mucormycosis.html
Mucormycosis
https://www.cdc.gov/fungal/diseases/mucormycosis/index.html
HCDC. Nhiễm nấm đen: nguy cơ ở những người có hệ miễn dịch suy yếu
https://hcdc.vn/category/van-de-suc-khoe/nhiem-nam-den-nguy-co-o-nhung-nguoi-co-he-mien-dich-suy-yeu-4f3b513afd6dda99f5afd593711d7373.html

Biên tập: Đinh Anh Thư - SV Dược năm V - ĐH Hutech

04/10/2022

👉Ngày 03/10/2022, TP.HCM GHI NHẬN CA BỆNH ĐẬU MÙA KHỈ ĐẦU TIÊN, trong thời gian theo dõi và điều trị, hiện bệnh nhân đã hết sốt, các bóng nước ở mặt, tay, chân,…đã khô mài, tróc vẩy và lên da non (sau 12 ngày).

🛡 Bà con hãy tự trang bị 6 BIỆN PHÁP PHÒNG BỆNH ĐẬU MÙA KHỈ để bảo vệ, phòng ngừa bệnh cho bản thân và cộng đồng.
Nguồn: Thông tin từ HCDC

Khoa học & Sức khỏe - Science & Health

23/04/2025

07/10/2024

02/08/2024

26/08/2023

28/07/2023

21/04/2023

11/02/2023

14/11/2022

23/10/2022

04/10/2022

Address

Website

Alerts

Shortcuts

Share