08/04/2023
BƯỚU NHÚ TRONG ỐNG – PAPILLOMAS
Bướu nhú trong ống là một chủ đề hơi khó nhằn trong bệnh lý tuyến vú. Và trong thực hành thì thỉnh thoảng lại gặp. Cái may mắn của bs CĐHA làm tại BVUB là gặp đủ thứ mặt bệnh liên quan đến ung bướu và có thuận lợi là có được sự đối chiếu về kết quả tế bào học hoặc tiêu chuẩn vàng là kết quả giải phẫu bệnh sau sinh thiết lõi kim hoặc sau sinh thiết mở, sau mổ, v.v. Bọn mình hay nói đùa là gặp riết thì quen mặt.
Mình còn nhớ tháng 10 năm 2021, thời điểm đó dịch vẫn đang bùng phát, mà các bs bên mình có nhận lời tham gia một hội thảo trực tuyến về Vai trò của Siêu âm vú 3D tự động trong tầm soát và chẩn đoán ung thư vú. Gần đến ngày thì mình thành F1, bên ban tổ chức cũng hơi hoảng, bèn ghi hình mình trình trước để lỡ mình có thành F0 thì hội thảo cũng có thể tiếp tục được ổn thỏa. May mà cuối cùng không có việc gì và mình vẫn có thể tham gia báo cáo.
Mấy tháng nay mình gặp bướu nhú hơi nhiều, cả trong bệnh viện lẫn ở các phòng khám mình làm việc. Nhớ nhất là một ca cô bệnh nhân ở PK mình, cô mang khối bướu gần 10cm, siêu âm thì tổn thương dạng bọc là chủ yếu, chỉ có một phần đặc nhỏ nằm tuốt phía sau. Thế là mình tỉ mẩn chọc hút từ từ cho gần hết phần nang - ra hơn 200ml dịch máu cũ, không dám rút nhanh vì sợ xuất huyết lúc đó. Xong mới lấy mẫu tế bào của phần đặc. Cuối cùng cũng ra bướu nhú, nghi ác tính, và cô được đưa vào bệnh viện mổ ngay sau đó 2 ngày.
Vậy nên hôm nay mình ngồi lọc lại một số slide trong bài báo cáo – phần Bướu nhú, (trong đó mình thích nhất là slide về Hình ảnh các tổn thương trong ống tuyến vú - slide số 50 trong bài), lọc một số hình siêu âm có kết quả tế bào học hoặc giải phẫu bệnh là papilloma để các bạn xem nó đa dạng như thế nào nhé.
** Papilloma là bướu nhú trong lòng ống (intraductal papillomas = IDPs), là sự tăng sinh biểu mô ống tuyến vú có dạng hình lá, có phân nhánh, thường được nuôi dưỡng bởi một cuống mạch máu ở trung tâm và được bao phủ bởi hai lớp biểu mô và cơ biểu mô.
Papilloma chia làm 2 loại: bướu nhú trung tâm và bướu nhú ngoại vi.
-Thuật ngữ BIRADS dùng cho bướu nhú trung tâm là bướu nhú trong ống tuyến vú lớn (Large
LDP)
thường đơn độc, xuất phát từ các ống tuyến vú lớn nằm ở vùng trung tâm như dưới quầng vú, nằm gần hoặc trong xoang sữa, hay gặp ở phụ nữ tiền mãn kinh và có # 70% LDP gây tiết dịch núm vú.
-Đối với bướu nhú ngoại vi thì thuật ngữ Papillomatosis dùng để mô tả đa bướu nhú ngoại vi.
thường đa ổ, xuất phát từ ống tận của TDLU (đơn vị tiểu thùy ống tận), hay gặp ở bệnh nhân trẻ tuổi hơn LDP và có # 20% PP gây tiết dịch núm vú.
Bướu nhú ngoại vi (PP) thường có liên quan đến (sự tăng sinh biểu mô lan tỏa với các mức độ khác nhau trong TDLU bao gồm) ADH (tăng sản ống tuyến vú không điển hình) và DCIS (Carcinoma ống tuyến vú tại chỗ).