12/12/2025
پزشکان بریتانیایی در گزارشی در نشریه پزشکی "BMJ Case Reports" هشدار دادهاند که مصرف روزانه چندین نوشابه انرژیزا میتواند خطر جدی سکته مغزی را به همراه داشته باشد. این هشدار پس از آن مطرح شد که آنها مردی حدوداً ۵۰ ساله را که بهطور معمول روزانه ۸ قوطی نوشابه انرژیزا مصرف میکرد و فشار خون بسیار بالایی داشت، درمان کردند.
این مرد ورزشکار دچار سکته در ناحیه تالاموس مغز شده بود، بخشی که در درک حسی و حرکتی نقش دارد. علائم او شامل ضعف و بیحسی در سمت چپ بدن و همچنین مشکلات تعادل، راه رفتن، بلع و گفتار بود؛ مجموعه علائمی که بهطور کلی آتاکسی نامیده میشود. هنگام پذیرش در بیمارستان، فشار خون او ۲۵۴/۱۵۰ میلیمتر جیوه بود که بسیار بالا و خطرناک محسوب میشود.
برای کاهش فشار خون داروهایی برای او شروع شد و فشار سیستولیک او که فشار شریانی هنگام پمپاژ قلب را نشان میدهد، به ۱۷۰ میلیمتر جیوه کاهش یافت.
اما پس از بازگشت به خانه، فشار خون او دوباره بالا رفت و با وجود افزایش دوز داروها همچنان بهطور مداوم بالا باقی ماند.
در پرسشهای بیشتر مشخص شد که او بهطور متوسط روزانه ۸ نوشیدنی انرژیزا مصرف میکرد، که هر یک حاوی ۱۶۰ میلیگرم کافئین بود؛ یعنی میزان مصرف روزانه کافئین او ۱۲۰۰ تا ۱۳۰۰ میلیگرم بود در حالی که حداکثر مقدار توصیهشده روزانه ۴۰۰ میلیگرم است.
از او خواسته شد مصرف این نوشیدنیها را قطع کند و پس از آن فشار خونش به حالت طبیعی بازگشت و دیگر نیازی به داروهای کاهنده فشار خون نداشت. با این حال، او هرگز حس کامل سمت چپ بدنش را به دست نیاورد.
نویسندگان گزارش اشاره میکنند که ناآگاهی این مرد درباره خطرات قلبی–عروقی ناشی از مصرف زیاد نوشیدنیهای انرژیزا جای تعجب ندارد، زیرا معمولا این نوشیدنیها بهعنوان عامل خطر بیماری قلبی–عروقی شناخته نمیشوند.
در سال ۲۰۱۸، بسیاری از فروشگاههای بزرگ بریتانیا بهطور داوطلبانه فروش این نوشیدنیها به افراد زیر ۱۶ سال را ممنوع کردند تا با چاقی، دیابت و پوسیدگی دندان مقابله کنند، اما خطرات احتمالی افزایشیافته این نوشیدنیها برای بیماریهای قلبی–عروقی، از جمله سکته ایسکمیک (کاهش جریان خون یا لخته) و هموراژیک (خونریزی مغزی)، بهویژه در گروههای جوانتر تاکنون کمتر بررسی شده است.
نوشیدنیهای انرژیزا بیش از ۱۵۰ میلیگرم کافئین در هر لیتر دارند و معمولا حاوی مقدار زیاد قند و مقادیر متفاوتی از مواد شیمیایی دیگر هستند.
این نوشیدنیها همچنین حاوی کافئین پنهان هستند، برای مثال، گوارانا، ماده موجود در این نوشیدنیها دو برابر دانه قهوه کافئین دارد.
به گفته پزشکان، ترکیب این مواد، از جمله تورین، گوارانا، جنسینگ و گلوکورونولاکتون، اثرات کافئین را تقویت کرده و از طریق مکانیزمهای متعدد، خطر سکته مغزی و بیماریهای قلبی عروق را افزایش میدهد.
