09/09/2016
معلومات مختصر در مورد بیماری کریمه کانگو
یک بیماری حاد تب دار و خونریزی دهندهاست که ازطریق گزش کنه ویا تماس با خون یا ترشحات یا لاشه به انسان منتقل میشود. بیماری اولین بار در سال ۱۹۴۴ در کریمه اوکرائین شرح داده شد ونام تب خونریزی دهنده برای آن اعلام گردید. که در سال ۱۹۵۶ درکنگو مشاهده گردیدهاست ازاینرو ارتباط این دو مکان و بیماری به اسم Crimean Congo Hemorrhagic Fever (CCHF) مسمی شد.
عامل بیماری ویروسی از خانواده Bunyaviridae و جنس Nairovirus است. مهم ترین راه آلودگی کنه، خونخواری کنه Hyalomma میباشد. یک بار آلودگی موجب میشود کنه در تمام طول مراحل تکامل آلوده باقی بماند زمانیکه کنه حیوان مورد نظر را میمکد ، ویروس بداخل وجود حیوان انتقال پیدا میکند.
مقاومت ویروس در برابر حرارت کم است و در دمای ۵۶˚C به مدت ۳۰ دقیقه از بین میرود؛ بنابراین پختن گوشت و یاپاستوریزه کردن شیر باعث از بین رفتن ویروس میشود، ضمناً ویروس میتواند در خون به مدت ۱۰ روز در دمای ۴۰˚C مقاومت کند. ویروس در محیط اسیدی مثلاً اسید استیک دو درصد از بین میرود و همچنین در برابر هیپوکلریت سدیم یک درصد (Hypochlorite) و محلول دو درصد Glutaraldehyde و یا ضدعفونی کنندههای فنولیک Phenolic 5 تا سه درصد، حساس است. صابون و مایعات یا مواد شستشو دهنده با اینکه ویروس از بین نمیبرند ولی تا حدی ویروس را غیر فعال میکنند. با توجه به اینکه اسیدوزی که پس از چند ساعت از ذبح حیوان در جسد حیوان پیدا میشود. موجب از بین رفتن ویروس میشود در کشتارگاههای صنعتی لاشه دام به مدت ۲۴ ساعت در فضای ۴ درجه سانتی گراد نگهداری میشود تا ویروس از بین برود. فریز کردن گوشت در منزل در دمای منفی ۱ تا منفی ۴ درجه سانتی گراد نیز ویروس را از بین میبرد.
بیماری در حیوانات اهلی هیچ گونه علائم مشخصی ندارد و خطر انتقال بیماری در انسان در طی ذبح حیوان آلوده و یا یک دوره کوتاه پس از ذبح حیوان آلوده وجود دارد (به دنبال تماس با پوست یا لاشه حیوان). هم چنین تماس با خون و بافت بیماران بخصوص در مرحله خونریزی یا انجام هرگونه اعمالی که منجر به تماس انسان با خون، بزاق، ادرار، مدفوع و استفراغ آنها گردد باعث انتقال بیماری میشود.
بیمار در طی مدتی که در بیمارستان بستری است به شدت برای دیگران آلودهکننده است، عفونتهای بیمارستانی بعد از آلودگی با خون و یا ترشحات بیماران شایع میباشند
شروع علائم ناگهانی حدود ۱ تا ۷ روزطول میکشد (متوسط ۳روز)، بیمار دچار سردرد شدید، تب، لرز، درد عضلانی (بخصوص در پشت و پاها)، گیجی، درد و سفتی گردن، درد چشم، ترس از نور (حساسیت به نور) میگردد. ممکن است حالت تهوع، استفراغ بدون ارتباط با غذاخوردن و گلودرد و احتقان ملتحمه در اوایل بیماری وجود داشته باشد که گاهی با اسهال و درد شکم و کاهش اشتها همراه میشود. تب معمولاً بین ۳ تا ۱۶ روز طول میکشد. تورم و سرخی صورت، گردن و قفسه سینه، پرخونی خفیف حلق و ضایعات نقطهای در کام نرم و سخت شایع هستند. تغییرات قلبی عروقی شامل کاهش ضربان قلب و کاهش فشارخون مشاهده میشود.
که بعداً به مرحله دوم یعنی مرحله خونزیزی تحول میکند که به سرعت ایجاد میشود و معمولاً در روز ۳ تا ۵ بیماری شروع میشود و ۱ تا ۱۰ روز (بطور متوسط ۴ روز) طول میکشد. خونریزی در مخاطها و پتشی(خون ریزی زیرجلدی که قطری در حدود ۱-۲ میلیمتر دارد) در پوست بخصوص در قسمت بالای بدن و در طول خط زیربغلی و زیر پستان در خانمها دیده میشود و در محلهای تزریق و تحت فشار (محل بستن تورنیکه و غیره) ممکن است ایجاد شود. بدنبال پتشی ممکن است هماتوم (تجمع خون یا خون مردگی) در همان محلها و سایر پدیدههای خونریزیدهنده مثل ملنا (مدفوع قیری شکل ناشی از خون ریزی طرق هضمی)، هماتوری(وجود خون در ادرار) و خونریزی از بینی، بیره و خونریزی از رحم ایجاد شود و گاهی خونریزی در ملتحمه و گوشها نیز دیده میشود. برخی موارد خونریزی از بینی، استفراغ خونی، ملنا و خونریزی رحم آن قدر شدید است که بیمار نیاز به تزریق خون دارد.
تداوی مریضی کریمه کانگو اساس درمان حمایتی است و شامل تنظیم آب و الکترولیت و درمان اختلال انعقادی داخل وریدی پیش رونده به همراه داروی ضد ویروس ریباویرین است. توجه کنید که درمانهای اختصاصی توسط داکتر متخصص و ترجیحا متخصص عفونی انجام میشود
جهت پیشگیری نکات ذیل را باید در نظر گرفت.
1. بیمار مشکوک به CCHF باید قرنطین شود و با افراد خانواده و پرسنل بیمارستانی در تماس نباشد. کلیه وسایل بیمارستانی مانند ماسک، دستکش، روپوش، پیش بند، لولههای خون، سرنجهای استفاده شده و هر وسیله که با ترشحات بیمار درتماس بوده باید سوزانده (انسنریت)شود.
2. سمپاشی منازل و طویله ها جهت کاهش کنهها
3. مصرف مواد ضد عفونی جهت تشناب ها، محیط آلوده به خون و ترشحات بیمار
4. به دلیل اینکه متأسفانه حیوان آلوده بدون علامت است، باید از مصرف گوشت تازه خودداری شود و حیوان پس از ذبح تا ۲۴ ساعت در حرارت منفی ۱ تا ۴ قرار گیرد تا ویروسهای آن کشته شوند و پس از آن مصرف شود.
5. در هنگامی که پرسنل مراقب بیمار در معرض تماس پوستی یا پوستی مخاطی با خون، مایعات بدن و یا فضولات بیمار قرار میگیرند باید فوراً سطح آلوده را با آب و صابون بشویند.
6. کارکنان صحی و درمانی و افرادی که با خون ، ترشحات بدن بیمار آلوده بیماران تماس داشته اند باید مرتب و حداقل تا چهارده روز پس از تماس تحت نظر بوده و درجه حرارت بدن آنها هر روز کنترل شود و در صورت ظهور علایم بالینی مطابق با تعریف مورد محتمل بلافاصله درمان برای آنان شروع شده و اقدامات بعدی بعمل آید
