03/01/2022
METABOLIZMI DHE KONTROLLI I PESHES
Të dukesh mirë dhe të ndihesh mirë në trupin tënd: kush nuk e dëshiron atë. Disa njerëz duan të heqin vetëm disa "mëkate" shumë të vogla, të tjerët duan të "dobësohen" me të vërtetë. Pavarësisht se si duket qëllimi personal, në fund të fundit të gjithë duan të ndihen rehat në trupin e tyre. Më e mira: Ju e përcaktoni vetë ndjenjën tërheqëse për trupin tuaj! Merreni situatën në dorë dhe filloni.
Shpesh flitet për metabolizëm aktiv dhe jo aktiv dhe rolin e rëndësishëm që luan në përcaktimin e peshës trupore. Metabolizmi është çdo proces i trupit që përdor energji, këtu përfshihet tretja, frymëmarrja, qarkullimi i gjakut apo funksionimi i trurit. Pra, në fjalë më të thjeshta është çdo proces jetësor që kryen organizmi për të funksionuar rregullisht. Duke kryer këto veprimtari, trupi djeg një pjesë të kalorive të tij duke ulur peshën trupore. Sa më aktiv të jetë metabolizmi aq më shumë kalori do të digjen.
Humbni peshë në mënyrë efektive
Për të ulur peshën tonë në plan afatgjatë, është thelbësore të respektohet një parim të thjeshtë: trupi duhet të ushqehet me më pak kalori sesa konsumon. Kjo krijon një ekuilibër negativ të energjisë dhe ne humbasim peshë. Sidoqoftë, nëse bilanci i energjisë është pozitiv, d.m.th nëse konsumojmë më shumë kalori seç duhet, pesha jonë trupore rritet.
Kalorite
Kaloritë janë thelbësore për trupin tonë. Në mënyrë që ai të funksionojë dhe të merrë përsipër jetën e përditshme, trupi ynë ka nevojë për energji. Ne e marrim këtë energji në formën e ushqimit. Çdo ushqim ka një përbërje të ndryshme të makroelementëve, të cilët gjithashtu sigurojnë sasi të ndryshme të energjisë. Kjo energji matet në kalori.
Proteinat
Proteinat përbëhen nga 22 blloqe ndërtimi të ashtuquajtura aminoacide. Ato ndikojnë në funksionet e rëndësishme në trupin e njeriut gjatë gjithë jetës. Proteinat kontribuojnë ndër të tjerash në ndërtimin e masës muskulare dhe mbajtjen normale të muskujve dhe kockave. Përveç karbohidrateve dhe yndyrnave, proteinat janë një nga tre makroushqyesit kryesorë të cilat luajnë rol të rëndësishëm në furnizimin me energji. Proteinat dhe lëndë të tjera ushqyese e mbrojnë muskulaturën nga shpërbërja. Kjo ndihmon procesin e dobësimit, pasi krijimi i muskujve intensifikon djegien e yndyrnave. E rëndësishmja, disa ushqime ofrojnë proteina më të mira se të tjerat bazuar në profilin e tyre të aminoacideve.
Në përgjithësi, produktet shtazore konsiderohen "proteina e plotë" sepse përmbajnë të gjitha aminoacidet thelbësore në sasinë optimale që i nevojiten trupit tuaj. Të tilla janë vezët, qumështi, mishi, peshku. Proteinat e perimeve nuk japin sasi të mjaftueshme të çdo aminoacidi thelbësor, por mund të kombinohen me burime të tjera bimore për të bërë një proteinë të plotë. Fasulet, bishtajoret, drithërat, soja, arrat dhe farat janë shembuj të ushqime bimore me proteina të larta. Edhe pse cilësia e proteinave është e rëndësishme, sasia e proteinave që konsumoni është çelësi.
Karbohidratet
Reduktimi i sasisë së karbohidrateve që hani është një nga mënyrat më të mira për të humbur peshë. Kjo ka tendencë të reduktoj oreksin tuaj dhe të shkaktojë humbje peshe “automatike”,pa nevojën për të numëruar kaloritë. Kjo do të thotë që ju mund të hani deri sa të ngopeni, të ndiheni të kënaqur dhe të humbni peshë.
Në fakt, një alternativë shumë e përdorur e quajtur dietë e ulët në karbohidrate ka treguar të jetë shumë më efektive për humbjen e peshës sesa dieta e pasur me karbohidrate që është rekomanduar për dekadat e fundit.
Kjo dietë kufizon marrjen e karbohidrateve si sheqernat dhe niseshten (bukë, makarona, etj.) dhe i zëvendëson me perime të shëndetshme me proteina.
Studimet tregojnë se dietat e ulëta në karbohidrate pakësojnë oreksin tuaj dhe ju bëjnë të konsumoni ushqime me më pak kalori dhe të humbni peshën shumë më lehtë, për aq kohë sa arrini të mbani karbohidratet në nivel të ultë.
Dietat e ulëta në karbohidrate gjithashtu kanë përfitime që shkojnë përtej humbjes vetëm të peshës. Ato ulin nivelin e sheqerit në gjak, presionin e gjakut dhe trigliceridet. Ato rrisin HDL-në (e mirë) dhe përmirësojnë sasinë e kolesterolit LDL (të keq).
Yndyrnat
Trupi ynë ka nevojë për yndyrna, ose më saktë ka nevojë për yndyrna të shëndetshme.
Sot, gjithnjë e më shumë njerëz janë të etur të dinë se cilat yndyrna kualifikohen si të shëndetshme.
Pra cfarë ka rëndësi në lidhje me yndyrnat, cili është dallimi midis yndyrnave të ngopura dhe të pangopura dhe si mund të jeni të sigurtë që do të merrni mjaftueshëm yndyrna të shëndetshme në dietën tuaj? Shtimi i yndyrnave në dietë është vetëm një pjesë e kuadrit për të pasur një jetë të shëndetshme. Shtimi në dietë i ushqimeve me proteina si dhe shumëllojshmëri frutash, perime, thjerrëza dhe drithra, së bashku me një dietë të mirë-balancuar dhe aktivitet fizik të rregullt, si dhe një stil jetese të shëndetshëm, janë opsioni më i mirë për një shëndet optimal.
Yndyrnat e shëndetshme ndahen në 2 kategori kryesore: në yndyrna të pangopura dhe në acide yndyrore të ngopura.
Ushqime me yndyrna të ngopura përfshijnë gjalpin, vajin e kokosit dhe produktet e qumështit. Megjithëse dikur konsideroheshin të pashëndetshme dhe bllokues të arterieve, kërkimet gjithnjë e më shumë po tregojnë se yndyrnat e ngopura mund të përfshihen si pjesë e një diete shëruese të moderuar.
Yndyrna të pangopura mund të përfshijnë edhe ushqime të tilla si: vajrat bimorë, frutat e thata, farat dhe peshkun.
Ndyshe nga yndyrnat e ngopura, përfitimet nga yndyrnat e pangopura janë vërtetuar prej kohësh. Në fakt, studime tregojnë se acidet yndyrore të pangopura mund të ndihmojnë në nxitjen e humbjes së peshës, zvogëlimin e inflamacionit dhe uljen e rrezikut të sëmundjeve të zemrës.
Megjithëse yndyrnat janë pjesë thelbësore e dietës tonë, duhet pasur parasysh se ushqimet me nivele të larta yndyre janë ushqime me shumë kalori. Duke rritur marrjen e ushqimeve të pasura me yndyrna, duhet modifikuar dieta, duke ulur sasinë e produkteve si karbohidrate të rafinuara dhe ëmbëlsira. Nëse nuk bëhen këto ndryshime, shtimi i ushqimeve me shumë yndyrna dhe kalori mund të çojë në shtim në peshë.
