02/12/2025
ՋՐԾԱՂԻԿ
Ջրծաղիկը օդակաթիլային ճանապարհով տարածվող, սուր վարակիչ հիվանդություն է, որի հարուցիչը հերպեսվիրուսների ընտանքին պատկանող ֆիլտրվող վիրուս է, լատիներեն՝ Varicella Zoster :
Վիրուսը աճում և բազմանում է մարդու օրգանիզմում, ունի մեծ վարակելիություն, սակայն անկայուն է շրջակա միջավայրում: Վարակման աղբյուրը հիվանդ մարդն է։ Վարակը տարածվում է օդակաթիլային ճանապարհով՝ հիվանդի հետ անմիջական շփման դեպքում։ Վարակումը երրորդ անձի, խնամքի առարկաների, խաղալիքների միջոցով գործնականում բացառվում է։ Ջրծաղկի նկատմամբ ընկալությունը բավական բարձր է (կոնտագիոզության ցուցանիշը՝ 100%)։ Ավելի բարձր ընկալություն է նկատվում 3-6 ամսական երեխաների մոտ։Երեխաների մոտ հիվանդությունը հիմնականում թեթև է ընթանում, իսկ մեծահասակների մոտ հնարավոր են բարդություններ:
Հիվանդանալուց հետո զարգանում է կայուն իմունիտետ, խիստ հազվադեպ հնարավոր են կրկնավարակման դեպքեր:
Կլինիկական պատկերը:
Հիվանդության գաղտնի շրջանը 11 – 21 օր է:Սկսվում է ջերմության բարձրացմամբ մինչև 39 աստիճան և մարմնի ցանավորմամբ: ։ Ցանը ունի բնորոշ տեղակայում՝ դեմքին, կրծքավանդակին, ազդրերին, որովայնին և գլխի մազածածկ մասում: Սակայն ցանավորում չի լինում ձեռքերի ափերի մեջ և ոտքի ներբանային մակերեսին: Ջրծաղիկի ցանը ունի բշտիկային բնույթ: Ցանային բշտիկները լինում են գարու հատիկից մինչև ոսպի մեծության , փայլուն մակերեսով , պարզ, թափանցիկ պարունակությամբ։ Բշտիկը արագ չորանում է, առաջացնելով գորշագույն կեղև, որը շերտազատվում է 1-3 շաբաթվա ընթացքում, առաջացնելով ուժեղ քոր: Ջրծաղիկային ցան կարող է առաջանալ նաև բերանի, ըմպանի, սեռական օրգանների լորձաթաղանթների վրա։
Ախտորոշումը:
Ջրծաղիկի ախտորոշումը չի պահանջում լաբորատոր կամ գործիքային հետազոտություններ, այն դրվում է կլինիկական ախտանիշների և բնորոշ ցանավորման հիման վրա:
Բուժումը:
Մինչև 7 տարեկան երեխաների մոտ սպեցիֆիկ հակավիրուսային բուժում չի իրականցվում, նշանակվում են ջերմ իջեցնող և քորը հանգստացնող դեղամիջոցներ:
7-14 տարեկան երեխաների մոտ հակավիրուսային թերապիան իրականացվում է հիվանդության միջին և ծանր ընթացքի դեպքերում, երբ հակահիստամինային և ջերմիջեցնող դեղամիջոցները ցանկալի արդյունք չեն տալիս:
Կանխարգելումը
Ջրծաղիկով հիվանդները պետք է մեկուսացվեն մինչև ցաների կեղևի լիարժեք թափվելը որը տևում է մոտ 9 օր:
Անհրաժեշտ է բացառել ջրծաղիկով չհիվանդացած կամ չպատվաստված առողջ մարդկանց շփումը հիվանդի հետ, հաճախակի օդափոխել հիվանդի սենյակը:
Պատվաստում:
Ջրծաղիկի դեմ կանխարգելիչ պատվաստումը առաջին անգամ կիրառվել է Ճապոնիայում 1974 թվականին: Առաջին վակցինան կոչվել է ,, ՕԿԱՎԱՔՍ ,, ի պատիվ Օկա անունուվ Ճապոնացի երեխայի, որի մաշկից անջատվել է պատվաստանյութի հիմք հանդիասացող վիրիոնը: ԱՄՆ - ում ջրծաղիկի դեմ պատվաստումները ազգային օրացույց են մտցվել 1995 թվանից:
Ներկայումս աշխարհի շատ երկրներում , իսկ այս տարվանից նաև Հայաստանում ջրծաղիկի դեմ պատվաստումները ներառվել է ազգային օրացույցում և իրականացվում է ԱԱՊ բուժհաստատություններում:
