Tigran Mkrtumyan Psychotherapist

Tigran Mkrtumyan Psychotherapist Կլինիկական հոգեբան և հոգեթերապևտ։ «Հայաստանի Կլինիկական Հոգեբանների Ասոցիացիայի» հիմնադիր և նախագահ։

Կլինիկական հոգեբան և հոգեթերապևտ։ «Հայաստանի կլինիկական հոգեբանների ասոցիացիայի» նախագահ

03/01/2026

Նոր տարին նման է դատարկ սենյակի, որտեղ մենք հաճախ փորձում ենք տեղավորել հին ու ծանր իրերը։ Պարտադիր չէ ամեն ինչ ձեզ հետ տանել։ Թույլ տվեք ձեզ մտնել այս տարի մի փոքր ավելի թեթև՝ թողնելով այն, ինչն այլևս ձեզ չի ծառայում։ Իսկական նոր սկիզբը ոչ թե նոր օրացույցն է, այլ նորովի գործելու ձեր պատրաստակամությունը։

31/12/2025

Տարին ամփոփելիս մի հարցրեք՝ «ինչի՞ հասա», հարցրեք՝ «ինչպիսի՞ն էի ես դժվարությունների մեջ»։ Մեր իսկական հաղթանակները ոչ թե նվաճված բարձունքներն են, այլ այն պահերը, երբ մենք կարողացել ենք բարի լինել ինքներս մեր հանդեպ, նույնիսկ երբ ամեն ինչ այնքան էլ հարթ չէր ընթանում։

Հոգեկան առողջության ամփոփում 2025. 5 առավել կարևոր գաղափարներ, որոնք մենք սովորեցինք։Ողջույն, սիրելի հետևորդներ։ Քանի որ...
29/12/2025

Հոգեկան առողջության ամփոփում 2025. 5 առավել կարևոր գաղափարներ, որոնք մենք սովորեցինք։

Ողջույն, սիրելի հետևորդներ։ Քանի որ 2025 թվականը մոտենում է իր ավարտին, ժամանակն է հետադարձ հայացք գցելու այն կարևոր ճանապարհին, որն անցել ենք միասին հոգեկան առողջության բացահայտման գործում։

Ես առանձնացրել եմ տարվա 5 առանցքային գաղափարները, որոնք կարող են ուղենիշ դառնալ Ձեզ համար նաև գալիք տարում.

Տագնապը թշնամի չէ, այլ ազդանշան 🔔․ մենք սովորեցինք, որ տագնապի դեմ պայքարելու փոխարեն պետք է հասկանալ դրա հաղորդագրությունը։ Այն հաճախ հուշում է մեր չբավարարված կարիքների կամ ներքին կոնֆլիկտների մասին։

Վաղ միջամտությունը փոխում է կյանքեր 🛡️․ լինի դա ենթադրյալ փսիխոզ, թե սննդային խանգարում, ժամանակին մասնագետին դիմելը կանխարգելում է խնդրի խորացումը և արագացնում վերականգնումը։

Մարմնի կերպարը սկսվում է մտքից 🧠․ մենք տեսանք, որ սննդային վարքի հիմքում հաճախ ընկած է ինքնագնահատականը։ Առողջ հարաբերությունները սեփական մարմնի հետ կառուցվում են ոչ թե դիետաներով, այլ ներքին ընդունմամբ։

ՕԿԽ-ն և ֆոբիաները հաղթահարելի են ✅․ վարքային թերապիայի և ERP մեթոդի միջոցով մենք հասկացանք, որ հնարավոր է մարտահրավեր նետել սևեռուն մտքերին և դուրս գալ կոմպուլսիաների փակ շրջանից։

Ամոթը չպետք է լինի խոչընդոտ 🤝․ սեքսուալ խանգարումների կամ հոգեկան այլ խնդիրների մասին խոսելը թուլացնում է ամոթի ուժը և բացում դուռը դեպի պրոֆեսիոնալ օգնություն։

Այս տարին ապացուցեց, որ հոգեկան առողջությունը ոչ թե վերջնակետ է, այլ շարունակական գործընթաց։ Շնորհակալ եմ, որ վստահում եք ինձ և միասին քայլում ենք դեպի ավելի գիտակից ու հավասարակշռված կյանք։

27/12/2025
26/12/2025

Իրական խաղաղությունը ոչ թե խնդիրների բացակայությունն է, այլ դրանց հետ ապրելու ու առաջ շարժվելու կարողությունը։ Ինչպես ձմեռն է իր տեղը զիջում գարնանը, այնպես էլ մեր ներսի դժվար պահերն են անցողիկ։ Կարևորը ոչ թե ցավից փախչելն է, այլ թույլ տալը, որ այն ձեզ ավելի իմաստուն դարձնի։

Այսօր ցանկանում եմ խոսել մի թեմայի մասին, որը հաճախ մնում է փակ դռների հետևում, բայց խորը ազդեցություն է թողնում մարդու ...
25/12/2025

Այսօր ցանկանում եմ խոսել մի թեմայի մասին, որը հաճախ մնում է փակ դռների հետևում, բայց խորը ազդեցություն է թողնում մարդու կյանքի որակի և հարաբերությունների վրա։ Խոսքը սեքսուալ խանգարումների և դրանց հետ կապված հուզական բարդությունների մասին է։

Շատերը, ովքեր բախվում են սեքսուալ խնդիրների (լինի դա ֆունկցիոնալ, թե հոգեբանական), ընկնում են ամոթի և մեկուսացման ծուղակը: «Սա միայն ինձ հետ է պատահում», «ես թերի եմ» կամ «սա անլուծելի է» մտքերն ստիպում են տարիներով լռել և խուսափել մասնագետին դիմելուց։ Այդ ամոթը միայն սնում է խնդիրը՝ ստեղծելով մի փակ շրջան, որտեղ տագնապը ծնում է նոր սեռական ձախողումներ։

Ուզում եմ շեշտել երեք կարևոր փաստ.

Սա բուժելի է ✅․ սեքսուալ խանգարումների մեծ մասը հաջողությամբ շտկվում է թերապիայի միջոցով։ Մասնավորապես, Առաջադեմ կարճաժամկետ ռազմավարական թերապիան առաջարկում է կոնկրետ գործիքներ՝ կոտրելու այն մեխանիզմները, որոնք պահում են խնդիրը։

Մասնագետը Ձեր դաշնակիցն է 🤝․ հոգեբանը կամ սեքսոլոգը ապահովում են անաչառ, գիտական և պրոֆեսիոնալ միջավայր։ Այդտեղ չկա դատապարտում, կա միայն նպատակ՝ վերականգնել ներդաշնակությունը։

Խոսելն առաջին քայլն է դեպի ազատություն 🗣️․ մեկուսացումը կոտրելը և խնդրի մասին պրոֆեսիոնալի հետ խոսելը հաճախ տալիս է այն թեթևությունը, որն անհրաժեշտ է առաջ շարժվելու համար։

Սեքսուալ առողջությունը ընդհանուր բարեկեցության կարևորագույն մասն է։

23/12/2025

Մենք սպասում ենք նոր տարվան, որպեսզի նոր էջից սկսենք, բայց իրականում ամեն մի վայրկյան արդեն իսկ նոր էջ է։ Փոփոխությունն սկսվում է ոչ թե օրացույցի թվի փոփոխությունից, այլ այն պահից, երբ դուք որոշում եք նույն իրավիճակին նայել այլ տեսանկյունից։ Մի սպասեք հրաշքի, եղեք այն մարդը, ով փոխում է իր հայացքի ուղղությունը։

Ողջույն, հարգելի հետևորդներ։ Ամանորյա տոները սննդային վարքի խանգարումներ (անորեքսիա, բուլիմիա) ունեցող անձանց համար կարո...
22/12/2025

Ողջույն, հարգելի հետևորդներ։ Ամանորյա տոները սննդային վարքի խանգարումներ (անորեքսիա, բուլիմիա) ունեցող անձանց համար կարող են վերածվել իսկական փորձության։ Սննդի շուրջ կենտրոնացվածությունը, մեծ սեղանները և հարազատների «դիետիկ» խորհուրդները հաճախ սրում են տագնապն ու մեղքի զգացումը։

Ահա մի քանի գործնական ուղեցույց՝ տոնական օրերն ավելի հանգիստ անցկացնելու համար.

Ինչպե՞ս կառավարել սեփական անհանգստությունը.
Ունեցեք սննդի պլան 📝․ Մի՛ փորձեք քաղցած մնալ մինչև տոնական ընթրիքը։ Դա միայն մեծացնում է սթրեսն ու հետագայում չափից շատ ուտելու հավանականությունը։ Կերեք Ձեր սովորական ռեժիմով։

Փոխեք ուշադրության կենտրոնը ✨․ Հիշեցրեք ինքներդ Ձեզ, որ տոները հարաբերությունների, հանգստի և մտերմության մասին են, այլ ոչ թե միայն սննդի։ Կենտրոնացեք զրույցների, խաղերի կամ զբոսանքների վրա։

Սահմանեք թեմաները ✋․ Դուք իրավունք ունեք չքննարկել Ձեր քաշը, դիետաները կամ ուտեստների կալորիականությունը։ Եթե զրույցը դառնում է տհաճ, քաղաքավարի փոխեք թեման։

Խորհուրդներ մտերիմներին. ինչպե՞ս աջակցել.
Մի՛ մեկնաբանեք արտաքինը 🚫․ Նույնիսկ «լավ տեսք ունես» արտահայտությունը կարող է տագնապ առաջացնել։ Փոխարենն ասեք՝ «ուրախ եմ քեզ տեսնել»։

Մի՛ վերահսկեք ափսեն 🍽️․ Մի՛ հարցրեք՝ «ինչու այսքան քիչ կերար» կամ «արդեն երրորդ անգամ ես լցնում»։ Ձեր վերահսկողությունը միայն կմեծացնի լարվածությունը։

Եղեք աջակից ❤️․ Հարցրեք՝ «ինչպե՞ս կարող եմ օգնել քեզ այսօր ավելի հարմարավետ զգալ»։

20/12/2025

Տարեվերջի վազքի մեջ մենք հաճախ մոռանում ենք, որ ամենակարևոր հանդիպումը հենց ինքներս մեզ հետ է․ առանց շտապողականության ու սպասելիքների։ Թույլ տվեք ձեզ այսօր լինել պարզապես դիտորդ, այլ ոչ թե լուծող։ Երբեմն լավագույն լուծումը մի պահ կանգ առնելն ու ներսի աղմուկը լսելն է՝ առանց այն փոխելու փորձի։

Դեպրեսիա և տարեվերջյան սթրես. ինչպե՞ս կառավարել սպասումները և հոգ տանել ինքներդ ձեր մասին 🕯️Դեկտեմբերը հաճախ ներկայացվու...
18/12/2025

Դեպրեսիա և տարեվերջյան սթրես. ինչպե՞ս կառավարել սպասումները և հոգ տանել ինքներդ ձեր մասին 🕯️

Դեկտեմբերը հաճախ ներկայացվում է որպես բացառիկ ուրախության և հրաշքների ամիս։ Սակայն իրականությունն այն է, որ շատերի համար սա տարեվերջյան թախծի և հոգնածության շրջան է։ Սոցիալական ճնշումը կարող է խորացնել դեպրեսիվ ապրումները և առաջացնել անարժեքության զգացում։

Ես ուզում եմ հիշեցնել, որ Ձեր արժեքը չի չափվում ավարտին հասցված գործերի քանակով կամ տոնական սեղանի շքեղությամբ։

Ինչպե՞ս պահպանել հավասարակշռությունը.
Վերանայեք սպասումները 📉: Թույլ տվեք Ձեզ չլինել իդեալական։ Եթե չունեք էներգիա մեծ հավաքույթների համար, նորմալ է ընտրել հանգիստը։ Վարքային թերապիայում մենք սովորում ենք առաջնահերթություն տալ մեր ներքին ռեսուրսին։

Սահմանեք սահմաններ 🚫: Դուք պարտավոր չեք ընդունել բոլոր հրավերները կամ կատարել այն ամենը, ինչ ակնկալում են ուրիշները։ «Ոչ» ասելն ինքնախնամքի կարևորագույն ձև է։

Փոքրիկ հաճույքների պլանավորում ☕: Եթե զգում եք դեպրեսիվ ֆոնի խորացում, կիրառեք վարքային ակտիվացում։ Պլանավորեք օրական գեթ մեկ փոքրիկ գործողություն, որը Ձեզ հաճույք կամ հանգստություն է բերում (ընթերցանություն, զբոսանք, տաք լոգանք)։

Մի՛ համեմատվեք 📱: Սոցիալական ցանցերի «իդեալական» նկարները հաճախ միայն ֆասադ են։ Կենտրոնացեք Ձեր սեփական տեմպի և կարիքների վրա։

Տոները կանցնեն, իսկ Ձեր հոգեկան առողջությունը մնայուն արժեք է։ Եղեք բարի ինքներդ Ձեր հանդեպ։ ✨

17/12/2025

Առակ «Հինգ հարյուր ռուփի»

Հոգեբանության մի հնդիկ դասախոս սկսեց իր սեմինարը՝ վեր պարզելով 500 ռուփիանոց մի թղթադրամ։ Նա հարցրեց, թե ով է ուզում ստանալ թղթադրամը։ Շատերը ձեռք բարձրացրին։ Նա հարցրեց նրանց, ովքեր ձեռք չէին բարձրացրել։ Եվ պարզվեց, որ նրանք նույնպես դեմ չէին ստանալ թղթադրամը, բայց ամաչել էին ձեռք բարձրացնել։
— Նախքան ձեզնից մեկը կստանա այս թղթադրամը, ես մի բան կանեմ դրա հետ, — շարունակեց հոգեբանը։ Նա ճմռթեց թղթադրամը և հետո հարցրեց, թե արդյոք որևէ մեկը դեռ ցանկանում է ստանալ այն։ Եվ դարձյալ գրեթե բոլորը ձեռք բարձրացրին։
— Այդ դեպքում, — պատասխանեց նա, — ես անում եմ հետևյալը, — և թղթադրամը նետելով հատակին՝ կոշիկով թեթևակի տրորեց այն կեղտոտ հատակի վրա։ Հետո նա բարձրացրեց թղթադրամը. այն ճմռթված էր և կեղտոտ։
— Դե, ձեզնից ու՞մ է այն պետք այս վիճակում։
Եվ բոլորը դարձյալ ձեռք բարձրացրին։
— Սիրելի՛ ընկերներ, — ասաց դասախոսը, — քիչ առաջ մենք մի ակնառու դաս քաղեցինք։ Չնայած այն ամենին, ինչ ես արեցի թղթադրամի հետ, դուք բոլորդ ուզում էիք ստանալ այն, քանի որ այն չէր կորցրել իր արժեքը։ Այն դեռևս 500 ռուփի արժողությամբ թղթադրամ է։ Մեր կյանքում հաճախ է պատահում, որ մենք հայտնվում ենք թամբից դուրս նետված, տրորված, հատակին պառկած։ Սրանք մեր կյանքի իրողություններն են։ Նման իրավիճակներում մենք մեզ անպետք ենք զգում։ Բայց կարևոր չէ, թե ինչ է պատահել կամ կպատահի, մենք չենք կորցնի մեր իսկական արժեքը։ Կեղտոտ, թե մաքուր, ճմռթված, թե արդուկված՝ մենք միշտ կունենանք այն արժեքը, որը ներկայացնում ենք։ Եվ կլինենք անգին բոլոր նրանց համար, ովքեր մեզ սիրում են։ Մեր արժեքը որոշվում է ոչ թե նրանով, ինչ մենք անում ենք կամ ում հետ ենք ծանոթ, այլ նրանով, թե ՈՎ ենք մենք իրականում։

🔄 Սևեռուն-կպչուն վիճակներ (ՕԿԽ)․ թերապիաներ, որոնք ապացուցել են իրենց արդյունավետությունըԵթե Դուք ապրում եք սևեռուն-կպչո...
15/12/2025

🔄 Սևեռուն-կպչուն վիճակներ (ՕԿԽ)․ թերապիաներ, որոնք ապացուցել են իրենց արդյունավետությունը

Եթե Դուք ապրում եք սևեռուն-կպչուն վիճակների խանգարման (ՕԿԽ) հետ, ապա գիտեք, թե ինչպես են օբսեսիվ մտքերը (օբսեսիաները) և դրանց հանգստացնելու համար կրկնվող գործողությունները (կոմպուլսիաները) թունավորում Ձեր առօրյան։ Դա նման է անվերջանալի ցիկլի, որից դուրս գալը անհնար է թվում։

Բարեբախտաբար, կա գիտականորեն ապացուցված ամենաուժեղ մոտեցումը՝ Էքսպոզիցիա և արձագանքի կանխարգելում (ERP), որը Վարքային թերապիայի հիմքն է։

Ինչպե՞ս է աշխատում ERP-ն.
Մեր ուղեղը սովորում է, որ եթե ինչ-որ բանից վախենում ես, և դրա հետևանքով ինչ-որ բան ես անում (կոմպուլսիա, օրինակ՝ ձեռքերը լվանալը), ապա վախը ժամանակավորապես նահանջում է։ ERP-ի նպատակն է կոտրել այդ կապը։

Մենք աստիճանաբար, փոքր քայլերով, Ձեզ ուղղորդում ենք.

Էքսպոզիցիա 🔬: Դուք մարտահրավեր եք նետում վախին՝ ինքներդ Ձեզ ենթարկելով այն իրավիճակին կամ մտքին, որն առաջացնում է տագնապ։ Օրինակ, եթե վախենում եք աղտոտումից, մենք կսկսենք դիպչել «վտանգավոր» իրերին։

Արձագանքի կանխարգելում 🛑: Այս ամենակարևոր փուլում մենք կանխարգելում ենք այն սովորական կոմպուլսիվ գործողությունը (օրինակ՝ չենք լվանում ձեռքերը, չենք ստուգում դուռը, չենք կրկնում բառերը)։

Այս վարժանքի միջոցով Ձեր ուղեղը սովորում է, որ տագնապը ժամանակի ընթացքում ինքնին անցնում է, և Ձեր սարսափելի կանխատեսումները չեն իրականանում։ Դուք սովորում եք, որ վտանգն իրական չէ, և կոմպուլսիաներն ավելորդ են։

ERP-ն աշխատատար է, բայց այն ազատության բանալին է։ Եթե Դուք պատրաստ եք մարտահրավեր նետել Ձեր ՕԿԽ-ին, խորհրդատվության համար կարող եք զանգահարել կամ գրել։

Address

Sayat Nova 40
Yerevan

Opening Hours

Monday 09:00 - 18:00
Tuesday 09:00 - 18:00
Wednesday 09:00 - 18:00
Thursday 09:00 - 18:00
Friday 09:00 - 18:00
Saturday 09:00 - 18:00

Telephone

+37499535545

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Tigran Mkrtumyan Psychotherapist posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Practice

Send a message to Tigran Mkrtumyan Psychotherapist:

Share

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram