20/04/2026
Terug naar de ‘oermens-samenleving’?
Vorige week nam ik enkele video’s op voor mijn online leerplatform. Dit keer niet over een concrete aandoening. Ik voelde me geroepen om iets te maken over de impact van hormonen op ons als mens EN de impact daarvan op onze samenleving (De hamvraag blijft wel: wat was eerst, de kip of het ei —> veranderden onze hormonen omwille van onze nieuwe samenleving? of veranderde de samenleving omwille van de hormonen?)
In elk geval schetste ik volgende evolutie: van een cortisol-gebaseerde overleving in de oertijd, naar een oxytocine (=verbindingshormoon) gedreven beginnende beschaving, naar… een nieuwe oertijd in onze huidige cortisol-gedreven maatschappij???
En toen las ik een quote van Hanna Arendt: “The death of human empathy is one of the earliest and most telling signs of a culture about to fall into barbarism”
Het deed me even naar adem happen. Een waarheid die ik niet NIET kan zien.
Wat ik vanuit de biologie beschreef (cortisol gedreven terugkeer naar de oertijd, naar elk voor zich, naar overleven) benoemt zij als barbarisme. Twee perspectieven. Eenzelfde waarheid.
Want empathie vereist ruimte. Draagkracht. Je kan geen empathie voelen vanuit een zenuwstelsel dat in overlevingsmodus zit.
We zijn door onze manier van leven niet alleen biologisch teruggekeerd naar de oertijd. We zijn collectief onze capaciteit aan het verliezen om elkaar werkelijk te zien.
Maar ik geloof vooral in mogelijkheden. Niet in ‘leer er maar mee leven’. Ik geloof in waar we daadwerkelijk toe in staat zijn.
Op zoek naar een weg terug? Naar een zenuwstelsel dat rust genoeg heeft om empathie te voelen, om verbinding te maken, om helderheid te vinden?
Dat is waar ik mee werk. Via de online adademy, Maya’s Circle. Via thema-avonden, via individuele deep dive sessies.
