Stadsarchief Tielt

Stadsarchief Tielt Het Stads- en OCMW-archief Tielt beheert en ontsluit het geheugen van de Stad Tielt en OCMW Tielt. D

Driewerf hoera! Want recent geraakte een drievoudig groots inventarisatieproject af. De inventaris van alle boekhoudkund...
11/02/2026

Driewerf hoera! Want recent geraakte een drievoudig groots inventarisatieproject af. De inventaris van alle boekhoudkundige reeksen uit het Gemeentearchief Aarsele (1799-1976) kan je sinds kort terugvinden in Probat via deze link:
https://probat.west-vlaanderen.be/archief/reeks/4930/archief-inzake-beheer-financien-en-boekhouding

Groots omwille van de omvang, want dankzij doorgedreven en doordachte selectie kon meer dan helft uit de meer dan 200 archiefdozen vernietigd worden. Belangrijk in de zoektocht naar opslagcapaciteit voor alle historische archieven van de deelgemeenten.

Maar ook groots omwille van de techniciteit van deze reeksen. De gemeentelijke boekhouding en fiscaliteit heeft namelijk de voorbije twee eeuwen een complexe geschiedenis gehad, waarbij ook een archivaris moet studeren voor de correcte interpretatie over vandaag volledig verdwenen termen zoals patentrollen, abonnementsrollen en prelevementen.

Doordat wel wat archief vermengd was geraakt in meerdere vroegere zgn. fondsen, bleek een correcte inventarisatie van de Aarseelse historische boekhouding ook een grootse logistieke puzzel. Deze deelreeks bleef bijna twee jaren openstaan in de verwerkingsfase. De overgebleven permanent te bewaren stukken zijn nu zuurarm herverpakt en hapklaar voor elke in Aarsele geïnteresseerde onderzoeker. Een staalkaartje van deze archiefdocumenten kan je tijdelijk ook in de vitrinekasten in de leeszaal terugvinden.

Afbeeldingen:
- register der patentschuldigen uit 1825, een specifieke geschatte inkomensbelasting voor bepaalde beroepscategorieën;
- begroting uit 1861;
- betalingsbevel voor het herstel van de Aarseelse muziekkiosk en prestatiestaat van de Aarseelse brandweer, beide uit 1914.

Vandaag staat de verdere verwerking van het historisch archief van Meulebeke op onze planning. Daarbij doken de register...
10/02/2026

Vandaag staat de verdere verwerking van het historisch archief van Meulebeke op onze planning. Daarbij doken de registers van de uitreiking van eenzelvigheidskaarten op.

Die kaarten zijn de voorlopers van onze huidige identiteitskaarten. Ze werden in het voorjaar van 1919 voor het eerst verdeeld en illustreren hoe de administratieve mallenmolen met vergelijkbare passen van de Duitse bezetting tijdens de Eerste Wereldoorlog de Belgische regelgeving na de bevrijding beïnvloedde.

De allereerste Meulebekenaar die een éénzelvigheidskaart kreeg, was overigens Leopold Sacrez, kunstschilder, fotograaf en schrijver. Sinds 2018 heeft hij ook een eigen straatnaam.

Deze voormiddag verhuisde een overdracht van 25 strekkende meter archief van OCMW Meulebeke uit de kelders van Ter Deeve...
04/02/2026

Deze voormiddag verhuisde een overdracht van 25 strekkende meter archief van OCMW Meulebeke uit de kelders van Ter Deeve naar de archiefkelder op het Alexianenplein. Deze algemene reeksen, waarvan het oudste stuk wellicht teruggaat tot 1857, moeten wel nog verder verwerkt worden in onze databank Probat, vooraleer ze ook voor onderzoek ter beschikking kunnen worden gesteld.

30/01/2026

Dacht je dat men vroeger altijd eerst trouwde vóór er kinderen kwamen? Mispoes! 🤯

Met 𝗗𝗲 𝗣𝗮𝘁𝗿𝗶𝗷𝘇𝗲𝗻, een nieuw citizen science-project van KU Leuven, KADOC-KU Leuven en Familiekunde Vlaanderen, ontrafelen ze via archieven én DNA de verrassende verhalen achter zogeheten patrijskinderen en hun ‘vaders op papier’.

Zin om mee te speuren? 👉 www.depatrijzen.be

*Meedoen kan tot 30 juni 2026

Op 16 januari 1556 stond Keizer Karel V zijn Nederlandse gebieden af aan zijn zoon Filips II. Een moment om vandaag, 470...
16/01/2026

Op 16 januari 1556 stond Keizer Karel V zijn Nederlandse gebieden af aan zijn zoon Filips II. Een moment om vandaag, 470 jaar later, even bij stil te staan, want Tielt heeft wel wat te danken aan deze Habsburger.

In 1550 kwam Karel V als Vlaamse graaf tegemoet aan de aanhoudende vraag van het toenmalige stadsmagistraat om het grondgebied van Tielt-Binnen te mogen uitbreiden met de Stocktheide. Zo kwam de zone tussen de huidige Vierhoek, Oude Stationstraat, Stationstraat tot over het Stationsplein in handen van de centrale Tieltse schepenbank. Hiermee kreeg Tielt na de uitbreiding met de Krommewal in 1390 eindelijk ademruimte om demografisch, financieel en economisch te groeien als centrum van een roede binnen de kasselrij Kortrijk.

Uit de perkamenten akte, bewaard in het Oud Archief Tielt, lezen we waarom dit hoognodig was: "tvolck binnen ende daeromtrent der voorseyde stede van Thielt ende der schependomme van dier zeer multipliceert ende vermenicht, zulcx dat by dien ende dat binnen der selver stede ende schependomme luttel ydele ofte onbehuysde plaetse is, tselve volck zeer qualick woonste ende domicilie aldaer vinden c***e."

Nieuwjaarsbeschouwingen uit de Gazette van Thielt van 150 jaar geleden!
09/01/2026

Nieuwjaarsbeschouwingen uit de Gazette van Thielt van 150 jaar geleden!

𝙑𝙧𝙚𝙙𝙚𝙜𝙚𝙧𝙚𝙘𝙝𝙩 𝙈𝙚𝙪𝙡𝙚𝙗𝙚𝙠𝙚Een kamer vol registers en heel veel los en ongeordend papier troffen we vorig jaar aan op de zold...
19/12/2025

𝙑𝙧𝙚𝙙𝙚𝙜𝙚𝙧𝙚𝙘𝙝𝙩 𝙈𝙚𝙪𝙡𝙚𝙗𝙚𝙠𝙚

Een kamer vol registers en heel veel los en ongeordend papier troffen we vorig jaar aan op de zolder van het Gemeentehuis Meulebeke. Ondertussen steekt alles wat overbleef in dozen en staat het op een zgn. plaatsingslijst (of een primitieve inventaris). Behalve vijftien registers dan, want die werden afgelopen week gedeponeerd bij de collega's van het Rijksarchief in België .

Het gaat om registers uit de periode 1890-1945 van het vroegere Vredegerecht Meulebeke, waaronder registers inzake voogdijzaken, ontvangstboeken van boetes en rollen inzake beroepszaken. Het Vredegerecht bestond wellicht tot 1970, maar het is ons een raadsel waarom de stukken in het gemeentelijk archief lagen te verkommeren. De bewaring van deze archieven van rechtbanken behoort volgens de archiefregelgeving tot de taken van de collega's van het Rijksarchief.

De interpretatie van de juridische informatie in die documenten is niet altijd eenvoudig, maar ons oog viel alleszins op een opmerkelijke veroordeling van de Meulebeekse koopman en herbergier Gustave Vansteenbrugge uit 1910. Hij liep tegen de lamp omdat hij zonder toelating een wedren organiseerde op de openbare weg tussen een voertuig en een dier. In de beginperiode van de automobiel kan dit een groot spektakel geweest zijn om volk naar zijn herberg te lokken.

Na een bijzonder druk opruimjaar, gaat het Stadsarchief ook even in kerstrust. De leeszaal is gesloten tot en met zondag 4 januari. Vanaf 5 januari helpen we u op afspraak terug duiken in de lokale geschiedenis. Fijn eindejaar!

Dit stemmig zicht op de Kortrijkstraat dateert wellicht uit een eindejaarsperiode in de jaren 1980, toen er nog verkeer ...
12/12/2025

Dit stemmig zicht op de Kortrijkstraat dateert wellicht uit een eindejaarsperiode in de jaren 1980, toen er nog verkeer in beide richtingen toegelaten was. Een feeërieke Patersdreef vonden we nog niet in ons beeldarchief, maar daar kan je vanaf dit weekend de vernieuwde Tieltse kerstmarkt terugvinden. Op de Markt staat een nieuwe winterkermis en in de voorhal van het stadhuis kan je meer stemmige beelden bekijken op een expo van Fotokring Gamma Tielt.

Alle info over Tielt Wintert via https://www.visittielt.be/tielt-wintert-2025

05/12/2025

Schoone bomen te koop! 🎄
Het zou zomaar reclame kunnen zijn voor de groenste kerstboom, maar het is een advertentie uit de Nieuwe Gazette van Thielt. Wanneer je de krant uit 1850 doorbladert op hetarchief.be, ontdek je advertentie na advertentie over openbare bomenverkopen.

Waarom die plotse bomenkoorts? Ontdek wat er speelde op het West-Vlaamse platteland in het midden van de 19e eeuw 👀 https://hetarchief.be/uit-het-archief/erfgoedverhalen/schoone-boomen-te-koop

Beeld: Nieuwe gazette van Thielt 1853-01-30, 1853-01-30, Stadsarchief Tielt, publiek domein, hetarchief.be

Staat jullie schoentje al klaar?Beeld: Affiche van het Sinterklaasfeest van de Stationswijk uit 1977; referentie: SAT/HA...
05/12/2025

Staat jullie schoentje al klaar?

Beeld: Affiche van het Sinterklaasfeest van de Stationswijk uit 1977; referentie: SAT/HAT/10/DiInfEveToe/Feest/2008/A./424

Belastingen staan de laatste weken weer volop in de kranten. En fiscaliteit heeft een lange en complexe geschiedenis. Zo...
28/11/2025

Belastingen staan de laatste weken weer volop in de kranten. En fiscaliteit heeft een lange en complexe geschiedenis.

Zo moest vroeger wie een hond bezat, daarvoor in de buidel tasten. Al vanaf het begin van de negentiende eeuw hief de provincie (en veel gemeentes via opcentiemen) een belasting op drie types honden: hazewindhonden; jacht-, brak- en voshonden en "al de andere soort honden."

Bij de triage van het oud Meulebeeks archief op de zolder van het gemeentehuis, dook recent dit kohier op uit 1834. Toen werden 260 honden geteld op het Meulebeekse grondgebied. Goed voor meer dan 555 frank aan inkomsten, een aanzienlijk bedrag in die tijd.

Met de belasting probeerde men in de eerste instantie de hondeneigenaren voor hun verantwoordelijkheid te stellen bij de beteugeling van hondsdolheid. Later zou het ook een zaak van openbare netheid worden. De laatste sporen van een belasting op hondenbezit in onze archieven dateren overigens van eind de jaren 1980, maar toen had die belasting ook heel wat aanpassingen gekregen.

Adres

Markt 13
Tielt
8700

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Stadsarchief Tielt nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Delen

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram