Stadsarchief Tielt

22/05/2026

📸Afgelopen maand werkte een ploegje vrijwilligers in Meulebeke aan de registratie en digitalisatie van de gemeentelijke erfgoedcollectie. Achter de schermen werkt het Stadsarchief Tielt nu met de depotconsulent van de Dienstverlenende Vereniging Midwest aan de verrijking van de gegevens. In het najaar hopen we alle info en beelden van de Meulebeekse erfgoedobjecten ook te kunnen delen via de Vlaamse erfgoeddatabank van Meemoo, Vlaams instituut voor het archief!

05/05/2026

Vandaag verhuisde de technische dienst van Stad Tielt opnieuw een aantal archiefreeksen uit Meulebeke naar het Stadsarchief Tielt. Voortaan kan je in de leeszaal op de Markt ook terecht voor de raadpleging van de Meulebeekse parochieregisters, een reeks van al zuurarm verpakte historische registers van diverse aard (zo'n 33 dertig dozen), afgesloten Meulebeekse personeelsdossiers en een archiefbestand van de Commissie van Openbare Onderstand Meulebeke. Tegelijkertijd brachten de collega's van de technische dienst vers zuurarm verpakkingsmateriaal mee, zodat we de komende weken een tandje sneller kunnen herverpakken in onze strijd tegen de tand des tijds!

24/04/2026

03/04/2026

𝘼𝙧𝙘𝙝𝙞𝙚𝙛 𝙋𝙒𝘼-𝙋𝙒𝘽 𝙏𝙞𝙚𝙡𝙩 𝙫𝙚𝙧𝙬𝙚𝙧𝙠𝙩

Sinds 1 januari 2018 vervangt wijk-werken het vroegere pwa-stelsel. PWA en PWB Tielt werden toen ook ontbonden, waarbij het Stadsarchief achteraf een archiefbestand werd toegewezen.

Een plaatselijk werkgelegenheidsagentschap (pwa) was lokale dienst voor tewerkstelling van laaggeschoolden. De dienst werkte hierbij nauw samen met de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling (VDAB) en was in Tielt zelfs in hetzelfde gebouw gehuisvest (Lakenmarkt).

Inhoudelijk trachtte een PWA aan werkzoekenden, die geruime tijd werkloos waren, de mogelijkheid aan te bieden om zich opnieuw te integreren op de arbeidsmarkt. Hiervoor konden pwa’ers ook ingeschakeld in het systeem van dienstencheques, waarbij particulieren en bedrijven via een zogenaamd plaatselijk werkgelegenheidsbedrijf (pwb) beroep konden doen op werkkrachten die vaak ook moeilijk op de gewone arbeidsmarkt te vinden waren. Een problematiek die vandaag zeker terug in de actualiteit opduikt.

Het archief bevat vooral administratieve stukken omtrent het tewerkstellen van de werklozen. Door het gericht afvoeren van vooral financiële bewijsstukken, kan vijf van de zes strekkende meter archief bij een volgende vernietigingsoperatie afgevoerd worden en wint het Stadsarchief weer wat opslagcapaciteit terug. Maar zo is ook een stukje van de recentste Tieltse economische geschiedenis geborgen.

Voor de online inventaris (zonder persoonsgegevens en zonder tijdelijk te bewaren stukken), zie https://probat.west-vlaanderen.be/archief/deelarchief/1448/archief-van-het-plaatselijk-werkgelegenheidsagentschap-tielt-pwa-en-plaatselijk-werkgelegenheidsbedr

27/02/2026

Dit stond exact honderd jaar geleden onderaan de laatste pagina van de Gazette van Thielt van 27 februari 1926 onder de titel Wekelijkse Mengelingen voor Jong en Oud. Mijmeringen over de naderende lente, een bespiegeling over de reinheid van een kind en de waarde van zelfbeheersing. Ondenkbaar dat dit allemaal vandaag nog een krantkolom zou halen, maar alleen al de slotzin "Wie niet dagelijks verstandiger wordt, wordt dommer!" verdient om toch eens opnieuw gedeeld te worden.

20/02/2026

In dossiers met plaatsbeschrijvingen voor rioleringswerken doken deze week heel wat straatzichten op uit 1982-1983. Wie herkent alle locaties nog?

Wil je beredeneerd gokken? Check dan https://probat.west-vlaanderen.be/archiefitem/bestanddeel/1816283

11/02/2026

Driewerf hoera! Want recent geraakte een drievoudig groots inventarisatieproject af. De inventaris van alle boekhoudkundige reeksen uit het Gemeentearchief Aarsele (1799-1976) kan je sinds kort terugvinden in Probat via deze link:
https://probat.west-vlaanderen.be/archief/reeks/4930/archief-inzake-beheer-financien-en-boekhouding

Groots omwille van de omvang, want dankzij doorgedreven en doordachte selectie kon meer dan helft uit de meer dan 200 archiefdozen vernietigd worden. Belangrijk in de zoektocht naar opslagcapaciteit voor alle historische archieven van de deelgemeenten.

Maar ook groots omwille van de techniciteit van deze reeksen. De gemeentelijke boekhouding en fiscaliteit heeft namelijk de voorbije twee eeuwen een complexe geschiedenis gehad, waarbij ook een archivaris moet studeren voor de correcte interpretatie over vandaag volledig verdwenen termen zoals patentrollen, abonnementsrollen en prelevementen.

Doordat wel wat archief vermengd was geraakt in meerdere vroegere zgn. fondsen, bleek een correcte inventarisatie van de Aarseelse historische boekhouding ook een grootse logistieke puzzel. Deze deelreeks bleef bijna twee jaren openstaan in de verwerkingsfase. De overgebleven permanent te bewaren stukken zijn nu zuurarm herverpakt en hapklaar voor elke in Aarsele geïnteresseerde onderzoeker. Een staalkaartje van deze archiefdocumenten kan je tijdelijk ook in de vitrinekasten in de leeszaal terugvinden.

Afbeeldingen:
- register der patentschuldigen uit 1825, een specifieke geschatte inkomensbelasting voor bepaalde beroepscategorieën;
- begroting uit 1861;
- betalingsbevel voor het herstel van de Aarseelse muziekkiosk en prestatiestaat van de Aarseelse brandweer, beide uit 1914.

10/02/2026

Vandaag staat de verdere verwerking van het historisch archief van Meulebeke op onze planning. Daarbij doken de registers van de uitreiking van eenzelvigheidskaarten op.

Die kaarten zijn de voorlopers van onze huidige identiteitskaarten. Ze werden in het voorjaar van 1919 voor het eerst verdeeld en illustreren hoe de administratieve mallenmolen met vergelijkbare passen van de Duitse bezetting tijdens de Eerste Wereldoorlog de Belgische regelgeving na de bevrijding beïnvloedde.

De allereerste Meulebekenaar die een éénzelvigheidskaart kreeg, was overigens Leopold Sacrez, kunstschilder, fotograaf en schrijver. Sinds 2018 heeft hij ook een eigen straatnaam.

04/02/2026

Deze voormiddag verhuisde een overdracht van 25 strekkende meter archief van OCMW Meulebeke uit de kelders van Ter Deeve naar de archiefkelder op het Alexianenplein. Deze algemene reeksen, waarvan het oudste stuk wellicht teruggaat tot 1857, moeten wel nog verder verwerkt worden in onze databank Probat, vooraleer ze ook voor onderzoek ter beschikking kunnen worden gesteld.

30/01/2026

Dacht je dat men vroeger altijd eerst trouwde vóór er kinderen kwamen? Mispoes! 🤯

Met 𝗗𝗲 𝗣𝗮𝘁𝗿𝗶𝗷𝘇𝗲𝗻, een nieuw citizen science-project van KU Leuven, KADOC-KU Leuven en Familiekunde Vlaanderen, ontrafelen ze via archieven én DNA de verrassende verhalen achter zogeheten patrijskinderen en hun ‘vaders op papier’.

Zin om mee te speuren? 👉 www.depatrijzen.be

*Meedoen kan tot 30 juni 2026

16/01/2026

Op 16 januari 1556 stond Keizer Karel V zijn Nederlandse gebieden af aan zijn zoon Filips II. Een moment om vandaag, 470 jaar later, even bij stil te staan, want Tielt heeft wel wat te danken aan deze Habsburger.

In 1550 kwam Karel V als Vlaamse graaf tegemoet aan de aanhoudende vraag van het toenmalige stadsmagistraat om het grondgebied van Tielt-Binnen te mogen uitbreiden met de Stocktheide. Zo kwam de zone tussen de huidige Vierhoek, Oude Stationstraat, Stationstraat tot over het Stationsplein in handen van de centrale Tieltse schepenbank. Hiermee kreeg Tielt na de uitbreiding met de Krommewal in 1390 eindelijk ademruimte om demografisch, financieel en economisch te groeien als centrum van een roede binnen de kasselrij Kortrijk.

Uit de perkamenten akte, bewaard in het Oud Archief Tielt, lezen we waarom dit hoognodig was: "tvolck binnen ende daeromtrent der voorseyde stede van Thielt ende der schependomme van dier zeer multipliceert ende vermenicht, zulcx dat by dien ende dat binnen der selver stede ende schependomme luttel ydele ofte onbehuysde plaetse is, tselve volck zeer qualick woonste ende domicilie aldaer vinden c***e."