Δανάη Θεοφιλοπούλου, Ψυχολόγος- Ψυχοθεραπεύτρια

23/03/2026

Η ντοπαμίνη έχει συχνά περιγραφεί εσφαλμένα ως «νευροδιαβιβαστής της ευχαρίστησης».
Τα σύγχρονα δεδομένα δείχνουν ότι σχετίζεται κυρίως με την προσδοκία ανταμοιβής και την κινητοποίηση της συμπεριφοράς.
Στη νευροεπιστήμη, ως «ανταμοιβή» ορίζεται κάθε ερέθισμα ή αποτέλεσμα, που ενισχύει την πιθανότητα επανάληψης μιας συμπεριφοράς (reinforcing stimulus).
Δεν αφορά μόνο την ευχαρίστηση, αλλά κυρίως τη μάθηση και την ενίσχυση συμπεριφορών
Τοιουτοτρόπως, η δραστηριότητά της ντοπαμίνης αυξάνεται, όταν ο εγκέφαλος προβλέπει μια πιθανή ανταμοιβή (reward prediction), ιδιαίτερα μέσω των μεσομεταιχμιακών κυκλωμάτων (π.χ. ventral tegmental area → nucleus accumbens).
Ο μηχανισμός αυτός ενισχύει συμπεριφορές αναζήτησης (seeking), ακόμη και όταν η ανταμοιβή δεν οδηγεί τελικά σε ικανοποίηση.
Έτσι μπορούν να εξηγηθούν φαινόμενα όπως:
επαναλαμβανόμενο checking (π.χ. κινητό)
επιμονή σε μη λειτουργικές συνήθειες
Αντίθετα, η σεροτονίνη φαίνεται να σχετίζεται περισσότερο με τη ρύθμιση της διάθεσης και το αίσθημα πιο σταθερής ευεξίας, αν και η εμπειρία της «ευχαρίστησης» προκύπτει από τη συνεργασία πολλών νευροβιολογικών συστημάτων.
🧩 ΔΕΠΥ (ADHD)
Στη ΔΕΠΥ, έχει παρατηρηθεί διαφοροποιημένη ρύθμιση του ντοπαμινεργικού συστήματος, ιδιαίτερα σε περιοχές που σχετίζονται με την προσοχή και την εκτελεστική λειτουργία (π.χ. προμετωπιαίος φλοιός), καθώς και στα κυκλώματα ανταμοιβής.
Αυτό φαίνεται να συνδέεται με:
μειωμένη ευαισθησία σε καθυστερημένες ανταμοιβές
αυξημένη ανάγκη για άμεση ενίσχυση
δυσκολία έναρξης και διατήρησης συμπεριφοράς χωρίς άμεσο feedback
Οι συμπεριφορές αυτές δεν αντανακλούν έλλειψη κινήτρου, αλλά διαφορετική νευροβιολογική ρύθμιση της κινητοποίησης

❗Σε καμία περίπτωση όσα αναγράφονται δεν υποκαθιστούν την προσωπική θεραπεία και δεν δύνανται να έχουν καθολική ισχύ, παρά μόνον να λειτουργήσουν ως τροφή για σκέψη

References:
🔸️Schultz (2016) – Dopamine reward prediction error
🔸️Berridge & Robinson (2016) – Liking vs Wanting
🔸️Volkow et al. (2017) – Dopamine & motivation
🔸️del Campo et al. (2013) – Dopamine in ADHD
🔸️Faraone et al. (2021) – ADHD neurobiology

10/03/2026

Γνωστική ετικετοποίηση / απλοποίηση (Cognitive Labeling):
Ο άνθρωπος συχνά δίνει μια απλή εξήγηση σε ένα πιο σύνθετο εσωτερικό φαινόμενο.
Αντί να αναγνωρίσει:
«φοβάμαι την ευαλωτότητα, την απόρριψη, την ευθύνη και τα συναισθήματα που θα προκύψουν»
το μυαλό το συμπυκνώνει σε μια ετικέτα:
«φοβάμαι τη δέσμευση».
Αυτό λειτουργεί σαν γνωστική συντόμευση.

Μετατόπιση του φόβου στο πλαίσιο (misattribution of fear):
Ψυχολογικά λέμε, ότι το άτομο αποδίδει το φόβο σε ένα εξωτερικό πλαίσιο (τη δέσμευση), ενώ η πηγή είναι αλλού (η συναισθηματική εμπειρία που μπορεί να προκύψει).

Δηλαδή:
Πραγματικός φόβος:
συναίσθημα / ευαλωτότητα / πιθανή πληγή
Αντιληπτός φόβος: δέσμευση / σχέση

Έτσι, αυτό που ονομάζουμε «φόβο δέσμευσης», ίσως έχει λειτουργήσει σαν φίλτρο που μας κρύβει την πραγματική μας δυσκολία και μπορεί να είναι στην πραγματικότητα ένας τρόπος να προστατευτούμε από συναισθήματα, που φοβόμαστε ότι δεν θα μπορέσουμε να αντέξουμε ή να διαχειριστούμε

Στην ψυχολογία, αυτό συχνά συνδέεται με αποφευκτικά μοτίβα προσκόλλησης: όταν η συναισθηματική εγγύτητα ενεργοποιεί ευαλωτότητα, το άτομο μπορεί να αποδίδει τη δυσφορία στη «δέσμευση», ενώ στην πραγματικότητα προσπαθεί να αποφύγει τα συναισθήματά του, που μπορεί να γεννηθούν μέσα από τη σύνδεση του με άλλους ανθρώπους.

Το περιεχόμενο βασίζεται σε ευρήματα από τη θεωρία προσκόλλησης και τη σύγχρονη έρευνα για τη συναισθηματική αποφυγή στις σχέσεις.

❗Σε καμία περίπτωση όσα αναγράφονται δεν υποκαθιστούν την προσωπική θεραπεία και δεν δύνανται να έχουν καθολική ισχύ, παρά μόνον να λειτουργήσουν ως τροφή για σκέψη

Reference
•Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. (1978). Patterns of attachment: A psychological study of the strange situation. Lawrence Erlbaum Associates.
•Beck, A. T. (1976). Cognitive therapy and the emotional disorders. International Universities Press.
•Hayes, S. C., Wilson, K. G., Gifford, E. V., Follette, V. M., & Strosahl, K. (1996). Experiential avoidance and behavioral disorders: A functional dimensional approach to diagnosis and treatment. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 64(6), 1152–1168.

05/03/2026

Ο μηχανισμός της γενίκευσης

1️⃣ Ο εγκέφαλος ανιχνεύει πρόβλημα
Κάτι δημιουργεί ένταση στο σύστημα.
Στο παράδειγμά μας εμφανίζονται δύο παράγοντες:
• ένα project με προθεσμία
• άγχος για το αποτέλεσμα και τις συνέπειες
Ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται ότι υπάρχει πίεση που χρειάζεται λύση.
2️⃣ Ο εγκέφαλος απλοποιεί μέσω γενίκευσης
Για να βρει γρήγορα λύση, ο εγκέφαλος συχνά ομαδοποιεί διαφορετικά στοιχεία σε ένα ενιαίο πρόβλημα.
Δηλαδή κάνει μια νοητική συντόμευση:
«Το πρόβλημα είναι το project.»
Και έτσι δημιουργείται η γενίκευση:
«Αν τελειώσει το project, θα φύγει και το άγχος.»
Αυτή η διαδικασία δεν είναι λάθος —
είναι ένας τρόπος να εξοικονομείται χρόνος και ενέργεια.
3️⃣ Όταν οι λύσεις συγκρούονται, εμφανίζεται μπλοκάρισμα
Αν τα δύο ζητήματα χρειάζονται την ίδια στρατηγική, η γενίκευση βοηθά.
Αν όμως χρειάζονται διαφορετικές στρατηγικές, δημιουργείται σύγκρουση.
Το σύστημα προσπαθεί να κινητοποιηθεί και να ηρεμήσει ταυτόχρονα.
Και τότε εμφανίζεται το μπλοκάρισμα και εκφράζεται με: πάγωμα, υπερανάλυση, αναβλητικότητα κ.α.

Μερικές φορές δεν χρειάζεται ή δεν γίνεται να βρούμε μια λύση για όλα.
Χρειάζεται πρώτα να ρωτήσουμε:
Πόσα προβλήματα υπάρχουν πραγματικά εδώ;
Και μετά να τα πιάσουμε ένα-ένα.

Selected references:
•Etkin, A., Büchel, C., & Gross, J. J. (2015). The neural bases of emotion regulation. Nature Reviews Neuroscience, 16(11), 693–700.
•Gray, J. A., & McNaughton, N. (2000). The neuropsychology of anxiety: An enquiry into the functions of the septo-hippocampal system (2nd ed.). Oxford University Press.
•Kahneman, D. (2011). Thinking, fast and slow. Farrar, Straus and Giroux.
•Lazarus, R. S., & Folkman, S. (1984). Stress, appraisal, and coping. Springer.
•Pessoa, L. (2008). Emotion and cognition and the amygdala: From “low road” to “many roads.” Nature Reviews Neuroscience, 9(2), 148–158.
•Sirois, F. M., & Pychyl, T. A. (2013). Procrastination and the priority of short-term mood regulation: Consequences for future self. European Psychologist, 18(2), 115–127.

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

26/02/2026

Πράγματα που συνηθίζουμε να γιορτάζουμε Vs Πράγματα που αξίζει επίσης να γιορτάζουμε

"Η ζωή είναι μια δυναμική μέσα στην οποία παρατηρούμε, ανακαλύπτουμε και δημιουργούμε τον εαυτό μας και το ταξίδι που επιλέγουμε να κάνουμε."

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

#ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχοθεραπεια #ψυχολογία

25/12/2025

Καλά Χριστούγεννα και ευτυχισμένο το νέο έτος με πολλη αγάπη και ψυχική και σωματική υγεία!!

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, συνθετική ψυχοθεραπεύτρια

03/11/2025

🌞Υπενθύμιση: τα συναισθήματα δεν είναι πρόβλημα για να χρειάζονται λύση! Είναι ενδείξεις του οργανισμού μας για τις ανάγκες του και σύμμαχοι μας!

Η αυτόπαρατηρη δεν είναι πολυτέλεια, είναι αυτόφροντίδα!

#ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχοθεραπεια #ψυχοθεραπευτής #αυτοπαρατήρηση #ψυχολογία #ψυχολογος #υγεια #υπενθύμιση #συναισθήματα #συνθετικηψυχοθεραπεια #διαχείριση #αυτοφροντίδα

22/10/2025

🫟Υπάρχει πληθώρα συναισθημάτων, που μπορούμε να βιώσουμε, καθώς εμπλέκεται μέσα στο βίωμα του συναισθήματος και η διαδικασία της υποκειμενικής προσωπικής αντίληψης, της σκέψης, των βιωμάτων- προγενέστερων εμπειριών, της σωματικής μας κατάστασης κ.α. και καθώς επίσης υπάρχουν και συνδυασμοί συναισθημάτων.

Ο Robert Plutchik ανέπτυξε ένα μοντέλο για να εξηγήσει τις σχέσεις και τις εντάσεις μεταξύ των ανθρώπινων συναισθημάτων.

🎡 Plutchik’s Wheel of Emotions, 1980
Ο «Τροχός των Συναισθημάτων» απεικονίζεται από τον Plutchik σαν ένας πολύχρωμος τροχός, που δείχνει πώς τα συναισθήματα συνδέονται, συνδυάζονται και αντιτίθενται μεταξύ τους και μπορεί να μας βοηθήσει στην κατανόηση της συναισθηματικής πολυπλοκότητας.

Με βάση τον Plutchik,
🔸κάθε συναίσθημα μπορεί να υπάρχει σε διαφορετικά επίπεδα έντασης. Όσο πιο κοντά στο κέντρο του τροχού, τόσο εντονότερο το συναίσθημα.
🔸τα συναισθήματα που βρίσκονται απέναντι είναι ψυχολογικά αντίθετα
🔸γειτονικά συναισθήματα μπορούν να συνδυαστούν και να σχηματίσουν σύνθετα συναισθήματα (dyads).

Από τότε έχουν υπάρξει πολλές παραλλαγές του αρχικού τροχού, στις οποίες έχουν προστεθεί ή αφαιρεθεί συναισθήματα, καθώς αυτά διαφοροποιούνται ανά πολιτισμό, κοινώνια, εποχή, κλπ με βάση όμως την ίδια λογική συσχετίσεων.

🤷Εσύ τι συναισθήματα ένιωσες σήμερα?

#συναισθήματα #ψυχοθεραπεια #ψυχοθεραπεια #ψυχολογος #ψυχικηυγεια #υγεια #ανθρωπος #φυσιολογία #σώμα #βίωμα #συνθετικηψυχοθεραπεια #ψυχοεκπαίδευση #βιολογια #ενσυνειδητότητα #αναγνωριση

17/10/2025

💭 ΜΥΘΟΙ & ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ

🤔Πόσες τέτοιες φράσεις - "μύθους" έχουμε ακούσει καθημερινά? Πόσα από αυτά ισχύουν στην πραγματικότητα? Πόσα από αυτά έχουμε μάθει να τα πιστεύουμε και ίσως μας "μπλοκάρουν" στην καθημερινότητα μας?

🤓Πάμε να εξετάσουμε λίγο διεξοδικότερα κάποια από αυτά και ίσως και να τα αποδομήσουμε με βάση τα ερευνητικά δεδομένα.

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

#συναισθήματα #ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχοθεραπεια #ψυχοθεραπευτής #ψυχολογος #ψυχολογία #μύθοι #αλήθεια

14/10/2025

Least but not last
Σημερινό κεφάλαιο.. Έκπληξη

🔁Πώς λειτουργεί:

🔸Σύντομη - άμεση απόκριση σε κάτι απρόσμενο
🔸Ενεργοποιεί προσοχή, μάθηση, προσαρμοστικότητα
🔸Βραχεία διέγερση του νευρικού συστήματος
🔸Στροφή της προσοχής, διαστολή κόρης οφθαλμού, ενεργοποίηση εγκεφαλικού φλοιού

🔼Πώς μας βοηθάει:

▫️Διευκολύνει συνήθως τη μάθηση και την ανταπόκριση

🔽Πώς μας δυσκολεύει:

▫️Αν η αλλαγή είναι ή βιώνεται ως απειλητική, μπορεί να οδηγήσει σε άγχος

Πηγές για περαιτέρω ανάγνωση:

🔸Joshi, S., Li, Y., Kalwani, R. M., & Gold, J. I. (2016). Relationships between pupil diameter and neuronal activity in the locus coeruleus, colliculi, and cingulate cortex. Neuron, 89(1), 221–234.

🔸Lisman, J. E., & Grace, A. A. (2005). The hippocampal–VTA loop: Controlling the entry of information into long-term memory. Neuron, 46(5), 703–713.

🔸Murphy, P. R., O’Connell, R. G., O’Sullivan, M., Robertson, I. H., & Balsters, J. H. (2014). Pupil diameter covaries with BOLD activity in human locus coeruleus. Human Brain Mapping, 35(8), 4140–4154.

🔸Nassar, M. R., Rumsey, K. M., Wilson, R. C., Parikh, K., Heasly, B., & Gold, J. I. (2012). Rational regulation of learning dynamics by pupil-linked arousal systems. Nature Neuroscience, 15(7), 1040–1046.

🔸Polich, J. (2007). Updating P300: An integrative theory of P3a and P3b. Clinical Neurophysiology, 118(10), 2128–2148.

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

#συναισθήματα #έκπληξη #ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχοθεραπευτής #ψυχολογία #ψυχολόγος #ψυχοθεραπεία

09/10/2025

https://www.psychology.gr/diafora-themata-psychologias/9028-apo-to-paidiko-trayma-kai-tin-aleksithymia-sto-agxos-kai-tin-katathlipsi.html?fbclid=IwdGRzaANU34NjbGNrA1TdxGV4dG4DYWVtAjExAAEet35Y2j16expn81VlBPzJ7uVFwbKibF7d7rSDN1RL-IX1Yrv0XUFphNN78Tc_aem_jjREBWYknG3wIr0TT6bHVg

Η ψυχική υγεία κάθε ανθρώπου είναι αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης ποικίλων παραγόντων, όπως οι πρώιμες...

06/10/2025

Σημερινό κεφάλαιο.. Αηδία (Μιας και Δευτέρα και πολλοί αναπολούμε το Σαββατοκύριακο 😝)

🔁Πώς λειτουργεί:

🔸Αντίδραση σε κάτι επικίνδυνο, τοξικό, ανθυγιεινό ή ακόμα και ηθικά απαράδεκτο
🔸Ενεργοποιεί την αμυγδαλή και περιοχές που ελέγχουν το έντερο
🔸Μπορεί να προκαλέσει ναυτία ή αποστροφή

🔼Πώς μας βοηθάει:

▫️Μας προστατεύει από μόλυνση και πιθανές επικίνδυνες καταστάσεις

🔽Πώς μας δυσκολεύει:

▫️Με κακή διαχείριση συναισθημάτων μπορεί να μετατραπεί σε προκατάληψη ή ψυχαναγκαστική καθαριότητα

Πηγές για περαιτέρω ανάγνωση:

🔸Curtis, V., de Barra, M., & Aunger, R. (2011). Disgust as an adaptive system for disease avoidance behaviour. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 366(1583), 389–401.

🔸Mayer, E. A. (2011). Gut feelings: The emerging biology of gut–brain communication. Nature Reviews Neuroscience, 12(8), 453–466.

🔸Nord, C. L., Dalmaijer, E. S., Armstrong, T., Baker, K., & Dalgleish, T. (2021). A causal role for gastric rhythm in human disgust avoidance. Current Biology, 31(3), 629–634.e3.

🔸Cisler, J. M., Brady, R. E., Olatunji, B. O., & Lohr, J. M. (2010). Disgust and obsessive beliefs in contamination-related OCD. Cognitive Therapy and Research, 34(5), 439–448.

🔸van Leeuwen, F., Jaeger, B., & Tybur, J. M. (2023). A behavioural immune system perspective on disgust and social prejudice. Nature Reviews Psychology, 2, 676–687.

🔸Alladin, S. N. B., Judson, R., Whittaker, P., Attwood, A. S., & Dalmaijer, E. S. (2024). Review of the gastric physiology of disgust: Proto-nausea as an under-explored facet of the gut–brain axis. Brain and Neuroscience Advances, 8.

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

#αηδια #συναισθήματα #ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχολογία #ψυχολόγος

02/10/2025

Σημερινο κεφάλαιο: Χαρά

🔁Πώς λειτουργεί:

🔸Αντίδραση σε επίτευγμα, σύνδεση, ασφάλεια
🔸Συχνά συνδέεται με αίσθηση νοήματος και ανταμοιβής
🔸Αυξάνονται ντοπαμίνη, σεροτονίνη, ωκυτοκίνη

🔼Πώς μας βοηθάει:

▫️Ενισχύει την ανοσία, τη δημιουργικότητα, την κοινωνικη διάδραση

🔽Πώς μας δυσκολεύει:

▫️Υπερβολική αναζήτηση μπορεί να οδηγήσει σε εθισμούς ή ματαίωση

Πηγές για περαιτέρω ανάγνωση:

🔸Fredrickson, B. L. (2001). The role of positive emotions in positive psychology: The broaden-and-build theory of positive emotions. American Psychologist, 56(3), 218-226.
🔸Marsland, A. L., Pressman, S. D., & Cohen, S. (2006). Positive affect and immune function. In B. S. Everett & M. C. Segerstrom (Eds.), Psychoneuroimmunology (pp. 61-79). Oxford University Press.
🔸Pressman, S. D., & Cohen, S. (2005). Does positive affect influence health? Psychological Bulletin, 131(6), 925-971.
🔸Stellar, J. E., John-Henderson, N., Anderson, C. L., Gordon, A. M., McNeil, G. D., & Keltner, D. (2015). Positive affect and markers of inflammation: Discrete positive emotions predict lower levels of inflammatory cytokines. Health Psychology, 34(10), 1045-1054.
🔸Stellar, J. E., et al. (2015). Positive and negative emotion are associated with generalized immune cell gene expression profiles. Brain, Behavior, and Immunity, 47, 33-48.
🔸The immune system and happiness. (2006). Brain, Behavior, and Immunity, 20(1), 3-8.

Δανάη Θεοφιλοπούλου
Ψυχολόγος, ψυχοθεραπευτρια

#χαρα #συναισθήματα #ψυχικήυγεία #ψυχοεκπαίδευση #ψυχοθεραπευτής #ψυχολογία #ψυχοθεραπεία #υγεία #ψ