26/01/2026
Ως ψυχολόγος, δηλώνω ξεκάθαρα ότι είμαι αντίθετη με τη δημόσια διαβούλευση γύρω από το δικαίωμα στην άμβλωση!
Και θέλω να το πω καθαρά: είναι βαθιά προβληματικό, τόσο επιστημονικά όσο και ηθικά, να τίθεται σε δημόσια κρίση το σώμα της γυναίκας. Είναι δυνατόν κάποιοι να θεωρούν ότι έχουν λόγο πάνω στο σώμα μιας άλλης ύπαρξης;
Ένα πράγμα το γνωρίζω καλά: δεν μπορώ..ούτε επιστημονικά ούτε ηθικά..τη στάση του «ούτε δεξιά ούτε αριστερά», ούτε το «όχι ούτε ναι», ούτε τη διπλωματική ασάφεια του «ήξεις αφήξεις».Σε ζητήματα θεμελιωδών δικαιωμάτων, ή παίρνεις σαφή θέση ή δεν μιλάς καθόλου!
Η ίδια η Πολιτεία οφείλει να είναι ξεκάθαρη εξαρχής: κανένα ανθρώπινο δικαίωμα δεν τίθεται σε διαβούλευση και δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Όχι να το διευκρινίζει εκ των υστέρων, μετά τη δημόσια κατακραυγή.
Διότι τη στιγμή που ανοίγει «συζήτηση» για ένα κατοχυρωμένο δικαίωμα, αυτό παύει να θεωρείται αυτονόητο. Μετατρέπεται σε κάτι που μπορεί να αμφισβητηθεί, να περιοριστεί, να τεθεί υπό όρους. Και αυτό είναι επικίνδυνο.
Είναι σαν να ανοίγουμε δημόσια διαβούλευση για το αν ένας άνθρωπος μπορεί να αρνηθεί μια ιατρική πράξη στο σώμα του.
Σαν να συζητάμε αν κάποιος οφείλει να υποβληθεί σε μια επέμβαση, μια θεραπεία ή μια μεταμόσχευση επειδή «το καλό της κοινωνίας» το απαιτεί.
Κι όμως, η ιατρική δεοντολογία είναι σαφής: χωρίς συναίνεση, καμία πράξη στο σώμα ενός ανθρώπου δεν είναι αποδεκτή. Ούτε για το συλλογικό καλό, ούτε για ηθικούς λόγους, ούτε για στατιστικές ανάγκες.
Με τον ίδιο τρόπο, η κύηση αφορά άμεσα το σώμα και την ψυχική αντοχή της γυναίκας. Και όπως δεν επιβάλλεται καμία ιατρική πράξη χωρίς συναίνεση, έτσι και η μητρότητα δεν μπορεί να επιβληθεί μέσω «διαβούλευσης». Είναι σαν να απαιτούμε από κάποιον να γίνει γονιός χωρίς να τον ρωτάμε αν μπορεί να είναι. Σαν να θεωρούμε ότι η βιολογική δυνατότητα ισοδυναμεί με ψυχική ετοιμότητα!
Τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν λειτουργούν κατά πλειοψηφία!
Η υπογεννητικότητα στην Ελλάδα είναι υπαρκτό και σοβαρό κοινωνικό ζήτημα. Όμως η αντιμετώπισή της δεν μπορεί να περνά μέσα από τον έλεγχο της γυναικείας αυτονομίας, ούτε μέσα από ενοχοποίηση ή «ηθικές» επιβολές. Η ενίσχυση της ζωής δεν επιτυγχάνεται με την αφαίρεση δικαιωμάτων.
Στην κλινική πράξη γνωρίζουμε καλά ότι η απόφαση για διακοπή κύησης δεν είναι ποτέ επιπόλαιη. Δεν είναι ζήτημα ανευθυνότητας. Είναι συχνά αποτέλεσμα ψυχικής πίεσης, τραύματος, φόβου, κοινωνικής ή οικονομικής αστάθειας και έλλειψης υποστηρικτικού πλαισίου.
Δεν θα ξεχάσω ποτέ θεραπευόμενη που με κάλεσε συντετριμμένη για να μου πει ότι έμεινε έγκυος μετά από βιασμό. Η εγκυμοσύνη αυτή δεν σήμαινε ζωή..σήμαινε επανενεργοποίηση τρόμου και απώλειας ελέγχου. Πόσο βίαιο είναι να το συζητάμε αυτό «θεωρητικά»;
Ακούω συχνά το επιχείρημα για το «αγέννητο παιδί». Και θέλω να το πω με σεβασμό και αλήθεια: αν μια γυναίκα δεν είναι ψυχολογικά έτοιμη, δεν είναι έτοιμο ούτε το παιδί που θα γεννηθεί. Η ψυχική κατάσταση της μητέρας δεν είναι άσχετη από τη ζωή του παιδιού.. είναι το πρώτο του περιβάλλον.
Παιδιά δεν χρειάζονται μόνο να γεννηθούν. Χρειάζονται να γεννηθούν σε συνθήκες ασφάλειας, φροντίδας και ψυχικής διαθεσιμότητας. Αλλιώς, το τραύμα μεταβιβάζεται...
Η ψυχική υγεία δεν είναι δευτερεύουσα της σωματικής.
Είναι εξίσου ζωή και η υπευθυνότητα δεν καλλιεργείται με απαγορεύσεις, αλλά με ΠΡΟΛΗΨΗ, με σεξουαλική αγωγή, πρόσβαση σε αντισύλληψη, ψυχοκοινωνική στήριξη και ουσιαστικές πολιτικές φροντίδας της μητρότητας.
Η γυναίκα έχει δικαίωμα επιλογής.Όχι επειδή είναι εύκολο.
Αλλά επειδή είναι δικό της σώμα, δική της ψυχική αντοχή, δική της ζωή!
Μια κοινωνία που θέλει πραγματικά να στηρίξει τη ζωή,
πρώτα σέβεται τη γυναίκα και δεν τη θέτει σε δημόσια διαβούλευση!
Με εκτίμηση,
Φωτεινή-Ελβίσα Φρροκάι
www.frrokai.gr | www.psycenter.gr
