29/03/2022
Δε μπορώ να χωνέψω με τίποτε, μόλις φάω πρήζομαι, γίνομαι σα μπαλόνι, με ενοχλούν τα πάντα, ρεύομαι όλη την ώρα , ανακατεύομαι, πονάω. Μάλλον έχω δυσπεψία.
Τι είναι αυτή η δυσπεψία που ακούμε συχνά; Είναι πάθηση; Ή είναι σύμπτωμα;
Ο όρος ΔΥΣΠΕΨΙΑ είναι σύνθετος και σημαίνει ΔΥΣκολία στην ΠΕΨΗ. Δεν είναι πάθηση αλλά σύμπτωμα που σε κάθε άνθρωπο εκδηλώνεται με διαφορετικό τρόπο. Και αυτό συμβαίνει επειδή υπάρχουν πολλές αιτίες για τις οποίες ένας άνθρωπος δε μπορεί να χωνέψει καλά το φαγητό του. Για αυτό είναι μια κατάσταση πολύ συνηθισμένη στο γενικό πληθυσμό.
Η δυσπεψία εμφανίζεται μετά το φαγητό. Δεν έχει κανένας δυσκολία στην πέψη αν δε φάει. Τα συμπτώματα που περιγράφονται με αυτόν τον όρο είναι
- αίσθημα εύκολου κορεσμού με μικρή λήψη τροφής και συνήθως το γεύμα δεν ολοκληρώνεται. Ο ασθενής σταματάει να τρώει σχετικά σύντομα.
-Δυσφορία, βάρος, ενόχληση και ίσως ήπιος ως σοβαρός πόνος μετά το φαγητό που μπορεί να ξεκινάει κάτω από το κόκκαλο που είναι στο στέρνο και μέχρι τον ομφαλό, και συνήθως κρατάει ώρες
-Αίσθημα καύσους ψηλά στην κοιλιά και μέχρι τον ομφαλό
-Αίσθημα πρηξίματος που κρατάει ώρες
-Ναυτία, ρεψίματα, εμετοί
Δυσπεψία μπορεί να προκληθεί από παθολογικά αίτια, διατροφικές συνήθειες αλλά και ψυχολογικούς παράγοντες. Ας ξεκινήσουμε από τα πιο συνηθισμένα
Ένας άνθρωπος που τρώει πολύ γρήγορα, μεγάλες ποσότητες τροφής και καταπίνει σχεδόν αμάσητο το φαγητό του θα έχει ενοχλήσεις. Και είναι λογικό. Το στομάχι είναι σαν ασκός. Είναι κλειστό όταν είναι άδειο. Όταν απότομα γεμίσει, τότε τα τοιχώματα πιέζονται και επιπλέον πρέπει γίνουν κινήσεις για να ανακατευτεί το φαγητό και να διαλυθεί από το οξύ. Όσο πιο πολύ φαγητό μπει στο στομάχι και όσο πιο αμάσητο είναι, τόσο πιο δύσκολα θα ολοκληρωθεί η διαδικασία της πέψης. Αυτό φέρνει έντονη δυσφορία.
Η λήψη τροφών που περιέχουν μεγάλες ποσότητες φυτικών ινών καθώς και όσπριων που παράγουν αέρια μπορούν να προκαλέσουν δυσπεπτικά ενοχλήματα
Υπάρχουν τροφές που χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να τα διαλύσει και να τα απορροφήσει ο οργανισμός. Και όταν αυτά είναι σε μεγάλες ποσότητες τότε η δυσκολία μεγαλώνει. Αυτό είναι συνήθως τα βαριά φαγητά με πολλά καρυκεύματα, τροφές λιπαρές, αλλά και τα πικάντικα.
Υπάρχουν ουσίες που επηρεάζουν τις κινήσεις του στομάχου. Και αυτό φέρνει δυσφορία. Αυτές οι ουσίες είναι το αλκοόλ, η σοκολάτα, η νικοτίνη, τα ανθρακούχα, η καφεΐνη. Οι πολλοί καφέδες, τα πολλά τσιγάρα, η κατάχρηση αλκοόλ μπορούν να προκαλέσουν μεγάλη δυσφορία για ώρες.
Υπάρχουν πάρα πολλά φάρμακα που προκαλούν ενοχλήσεις στο στομάχι. Τα αντιφλεγμονώδη, ορισμένες αντιβιώσεις, σκευάσματα σιδήρου , ορμονικά σκευάσματα, αντιϋπερτασικά, αντικαταθλιπτικά…. Ουσιαστικά αν δείτε τις παρενέργειες των φαρμάκων σχεδόν όλα μπορούν κάτι να προκαλέσουν. Δε σημαίνει πως όλα κάνουν βλάβες, μπορούν όμως να δημιουργήσουν συμπτώματα
Ίσως η συχνότερη αιτία που προκαλεί δυσπεψία είναι οι ψυχολογικοί παράγοντες. Άγχος, πίεση, ενοχές, ντροπές…. Ένα σωρό άσχημα συναισθήματα που μας κάθονται βαριά και σωματοποιούνται στο στομάχι. Αν καταπιείς κάτι που δε χωνεύεται τι θα γίνει; Θα σου πέσει βαρύ στο στομάχι. Για σκεφτείτε το!
Εκτός από τις προηγούμενες καταστάσεις, υπάρχουν και αρκετές παθήσεις που προκαλούν δυσπεπτικά ενοχλήματα. Για το λόγο αυτό όταν κάποιος εμφανίσει συμπτώματα που κρατάνε για πάνω από ένα μήνα καλό είναι να μιλήσουν με το γιατρό τους. Θα πρέπει να γίνει έλεγχος για παθολογικές καταστάσεις, κάποιες από τις οποίες είναι σοβαρές.
Οι πιο συνηθισμένες παθολογικές αιτίες είναι η γαστρίτιδα, η λοίμωξη από ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, το πεπτικό έλκος, οι πέτρες στη χολή, ο σακχαρώδης διαβήτης, οι διαταραχές του θυρεοειδούς, νοσήματα του παγκρέατος, η κοιλιοκάκη, ο καρκίνος στο στομάχι, το ευερέθιστο έντερο κ.α. Θα πρέπει κάποιος να απευθυνθεί σε ειδικό όταν οι ενοχλήσεις στο στομάχι γίνονται συνεχόμενες και χειροτερεύουν, όταν παρατηρείται ανορεξία, απώλεια βάρους, αδυναμία, ατονία, πτώση αιματοκρίτη, πόνος που χτυπάει στην πλάτη, διαταραχές κενώσεων, εμετούς, εμετούς με αίμα, μαύρα κόπρανα κ. α. Ότι αλλάξει στο σώμα μας πρέπει να διερευνηθεί άμεσα.
Η εγκυμοσύνη είναι μια κατάσταση που μπορεί να εμφανίσει δυσπεπτικά συμπτώματα λόγω ορμονικών μεταβολών στο πρώτο τρίμηνο αλλά και πίεσης του στομάχου λόγω του μωρού στο δεύτερο και τρίτο τρίμηνο. Συνήθως αναφέρεται ναυτία, έμετοι, καύσος, δυσκολία στη λήψη τροφής, εύκολο φούσκωμα, τυμπανισμός και ίσως πόνος.
Οι εξετάσεις που κάνουμε εξαρτώνται από το είδος των συμπτωμάτων, την ηλικία του ασθενούς και την κλινική εικόνα. Συνήθως χρειάζεται βασικός αιματολογικός και βιοχημικός έλεγχος, υπέρηχος άνω κάτω κοιλίας, ενδεχομένως γαστροσκόπηση και κολονοσκόπηση και ίσως αξονική τομογραφία. Δε χρειάζεται φυσικά, όλες αυτές τις εξετάσεις να τις κάνουν όλοι.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Αυτό εξαρτάται από τι υπάρχει από πίσω και προκαλεί τις ενοχλήσεις. Αν εξαιρέσουμε τις παθολογικές καταστάσεις που πρέπει απαραίτητα να διερευνηθούν, καθώς και την εγκυμοσύνη, είναι απαραίτητη η αλλαγή των συνηθειών μας με μεγαλύτερο σεβασμό στο σώμα και την ψυχή μας. Η έμφαση στην σωστή ποσότητα και το είδος της τροφής, η καλή μάσηση, η προσοχή στην ποσότητα λήψης αλκοόλ και η διακοπή του καπνίσματος σίγουρα θα βοηθήσουν στα συμπτώματα. Η σωματική άσκηση, η χαλάρωση με διάφορες μεθόδους, η ξεκουραση βοηθούν. Ενδεχομένως να βοηθήσουν και φάρμακα που προκαλούν μείωση του οξέος στο στομάχι, σπασμολυτικά και αντιόξινα. Σε πολλές περιπτώσεις τα αγχολυτικά μπορούν να βοηθήσουν αν η αιτία είναι καθαρά ψυχογενής.
Όποια και να είναι η αιτία, καλό είναι να την ψάξει όποιος ταλαιπωρείται με δυσπεψία προκειμένου να μη ξεφύγει σοβαρή παθολογία.
