23/01/2026
Μελετη που δημοσιευτηκε τον Νοεμβριο του 2025 στο περιοδικο JAMA ( απο τα κορυφαια στον κόσμο ) μας δειχνει πως η αθηρωμάτωση των αρτηριών μπορεί να αρχισει πολύ νωρις στην ζωή μας, και που σε σιωπηρό επίπεδο, προχωράει αργα, εως οτου καποια στιγμή θα δώσει αποφραξεις για βαρεια νόσο που θα δημιουργησουν ενα αγγειακο επεισόδιο. Το εμφραγμα λοιπον η το εγκεφαλικο δεν γίνεται μεσα σε 5 η 10 χρόνια, αλλα σε δεκαετίες. Δεν περιμένουμε πρωτα να φανούν οι βλάβες για να κινηθουμε... Υγιεινη ζωή απο μικρή ηλικία, ΔΕΝ καπνιζουμε, χανουμε το υπερβαλλον βαρος και ρυθμιζουμε οτι ο γιατρος μας, συστησει.... """"""""""Μια μελέτη ορόσημο που δημοσιεύθηκε το 1953 πρόσφερε τις πρώτες πληροφορίες για τη φυσική ιστορία της αθηροσκλήρωσης μέσω αυτοψιών Αμερικανών στρατιωτών ηλικίας 18 έως 48 ετών που ήταν θύματα στη σύγκρουση της Κορέας. 1 Περίπου το 40% αυτών των νεαρών ανδρών, με μέση ηλικία τα 22 έτη, είχαν επιδεικτική υποκλινική στεφανιαία αθηροσκλήρωση. Αυτά τα ευρήματα εξέπληξαν την ιατρική κοινότητα και προκάλεσαν έντονες ανακαλύψεις και συζητήσεις σχετικά με την προέλευση της στεφανιαίας νόσου (CHD) σε μια εποχή που ο όρος παράγοντας κινδύνου δεν είχε ακόμη επινοηθεί. 2 Σήμερα, η παθογένεση και οι πρόδρομοι της ΣΝ είναι καλά εδραιωμένοι, αλλά οι οδοί από τους παράγοντες κινδύνου πρώιμης ζωής έως την εμφάνιση της υποκλινικής αθηροσκλήρωσης παραμένουν λιγότερο σαφείς.
Οι Herraiz-Adillo et al3 προσθέτουν τώρα ένα συναρπαστικό σύνολο γνώσεων που προέρχονται από έναν παρόμοιο πληθυσμό Σουηδών στρατευσίμων που γεννήθηκαν αρκετές δεκαετίες αργότερα, αξιοποιώντας την πρόοδο της τεχνολογίας για τη μη επεμβατική απεικόνιση της αθηροσκλήρωσης με αξονική τομογραφία αγγειογραφίας (CTA). Εξετάζουν τη συσχέτιση της αρτηριακής πίεσης (ΑΠ) που μετρήθηκε σε μέση ηλικία (SD) 18,3 (0,5) ετών και της υποκλινικής στεφανιαίας αθηροσκλήρωσης μέσω στεφανιαίας CTA που αξιολογήθηκε σε διάμεση ηλικία (IQR) 57,8 (53,4-61,2) έτη. Αρκετά βασικά ευρήματα υπογραμμίζουν ευκαιρίες για την πρόληψη της ΣΝ.
Πρώτον, 1723 από τους 10.222 άνδρες (16,9%) είχαν υπέρταση σταδίου 2 κατά τη στράτευση, με συστολική ΑΠ 140 mm Hg ή υψηλότερη ή διαστολική ΑΠ 90 mm Hg ή υψηλότερη. Δεύτερον, περισσότεροι από τους μισούς (54,3%) είχαν στεφανιαία στένωση κατά την εξέταση παρακολούθησης στη μέση ηλικία και εκείνοι με υπέρταση σταδίου 2 κατά τη στρατολόγηση είχαν σημαντικά υψηλότερη προσαρμοσμένη αναλογία πιθανοτήτων (aOR) 1,84 (95% CI, 1,40-2,42) για σοβαρή στένωση (≥50%) σε σύγκριση με άτομα που είχαν φυσιολογική ΑΠ. Τρίτον, ακόμη και εκείνοι με αυξημένη συστολική ΑΠ (120-129 mm Hg) είχαν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο στεφανιαίας στένωσης τουλάχιστον 50% (aOR, 1.31; 95% CI, 1,02-1,68).
Αυτά τα δεδομένα από νεαρούς νεοσύλλεκτους στρατιωτικούς που καλύπτουν ένα παράθυρο 72 ετών (1953-2025) υπογραμμίζουν τη σημασία της πρώιμης ζωής ως μια ενδιάμεση στιγμή δεκαετίες πριν από την εμφάνιση σημείων και συμπτωμάτων ΣΝ και την ιεράρχηση της πρόληψης της υποκλινικής αθηροσκλήρωσης ως ξεχωριστή οντότητα. Τα αναδυόμενα δεδομένα υπογραμμίζουν ότι η αξιολόγηση της ΑΠ ήδη από την ηλικία των 7 ετών σχετίζεται με την καρδιαγγειακή θνησιμότητα και υποδηλώνουν, τώρα περισσότερο από ποτέ, ότι η πρόληψη των καρδιαγγειακών παθήσεων πρέπει να προχωρήσει προς τα πάνω και να ξεκινήσει από την πρώιμη ζωή. Η τακτική αξιολόγηση των παραγόντων κινδύνου (όπως η ΑΠ, το επίπεδο χοληστερόλης και η δυσγλυκαιμία) πρέπει να συνδυάζεται με παρεμβάσεις συμπεριφοράς υγείας και εξέταση της φαρμακευτικής θεραπείας, όπως απαιτείται, για τη βελτιστοποίηση της καρδιαγγειακής υγείας.
Διαφορετικά, θα παραμείνουμε σε ένα πλαίσιο πολύ λίγων παρεμβάσεων και κυρίως, πολύ αργά.