30/09/2025
*🌸 नवरात्रीचा जागर – स्वतःची ओळख आणि आदिशक्तीचे वास्तव्य 🌸*
नवरात्री हा केवळ उत्सव नसून स्वत:ची ओळख करून घेण्याचा, आपल्या अंतरंगातील आदिशक्तीला जागवण्याचा काळ आहे. "जागर" म्हणजे उठवणे, सतेज करणे, सशक्त करणे. पण खरा प्रश्न असा आहे – आपण कोणाला उठवतो? देवतेला की स्वतःला?
🔹 स्वतःची ओळख म्हणजे काय?
स्वतःची खरी ओळख म्हणजे स्वरांची, विचारांची, वागण्याची आणि आचरणाची जाणीव. आपण कोण आहोत, आपल्या जीवनाचा उद्देश काय आहे, आणि आपल्या शरीर-मनात दिव्य शक्तीचे वास्तव्य आहे हे मान्य करणे हाच खरी ओळख आहे.
🔹 एक सोपे उदाहरण
कल्पना करा – उद्या भारताचे राष्ट्रपती तुमच्या घरी येणार आहेत ही बातमी तुम्हाला कळाली.
तुम्ही काय कराल?
घराची स्वच्छता कराल
परिसर सुंदर बनवाल
आपल्या गावाची, शहराची प्रतिमा उंचावाल
हे सगळं फक्त एका पाहुण्यासाठी!
मग विचार करा – साक्षात आदिशक्ती तुमच्या शरीरात वास्तव्य करते हे जेव्हा तुम्ही जाणाल, तेव्हा तुम्ही तुमच्या शरीर-मनाची स्वच्छता ठेवली पाहिजे का नाही?
🔹 ही स्वच्छता कशात दिसते?
शरीरात – योग्य आहार, दिनचर्या, व्यायाम
मनात – सकारात्मक विचार, राग-द्वेषापासून मुक्तता
खाण्यामध्ये – सात्त्विक व मर्यादित आहार
बोलण्यात – गोड, सुसंस्कृत व संयमी भाषा
वागण्यात – नम्रता, प्रामाणिकपणा, इतरांचा सन्मान
🔹 दुर्लक्ष केल्यास काय होते?
जेव्हा आपण या स्वच्छतेकडे दुर्लक्ष करतो – चुकीचे खाणे, चुकीचे विचार, चुकीचे आचरण – तेव्हा आपल्या अंतरंगातील आदिशक्ती कोपीत होते. याचा परिणाम म्हणजे शरीर-मनावर रोग, अशांती, ताणतणाव आणि अनेक विकार उद्भवतात.
हे ऐकताना कदाचित कल्पित वाटेल, पण जर आपण विचारमंथन केले तर हे सत्य नक्की पटेल.
🌟 निष्कर्ष
नवरात्री हा खरा स्वतःशी नाते जोडण्याचा उत्सव आहे. बाहेर देवीचे जागर करण्यापूर्वी आपल्या शरीर-मन-आत्म्याची स्वच्छता करणे हीच खरी साधना आहे.
👉 देवी म्हणजे बाहेरची शक्ती नव्हे, तर आपल्यातली आदिशक्ती आहे. तिचा जागर केला की जीवन खऱ्या अर्थाने कीर्तीमान होते.
🌸 नवरात्रीचे नऊ दिवस – आदिशक्ती, रंग, मंत्र व आरोग्य साधना 🌸
१️⃣ पहिला दिवस – माता शैलपुत्री
🔹 आख्यायिका : पर्वतराज हिमालयाची कन्या.
🎨 रंग : लाल (उर्जा व जिद्द).
🔱 बीजमंत्र : ॐ शैलपुत्र्यै नमः
🌀 चक्र : मूलाधार
⚕️ आजार : सांधेदुखी, पायातील कमजोरी, भीती.
🌿 उपाय : ध्यान, पद्मासन, भूमीशी जोडलेपण.
२️⃣ दुसरा दिवस – माता ब्रह्मचारिणी
🔹 आख्यायिका : तपश्चर्येने ब्रह्मज्ञान प्राप्त करणारी.
🎨 रंग : लाल
🔱 बीजमंत्र : ॐ ब्रह्मचारिण्यै नमः
🌀 चक्र : स्वाधिष्ठान
⚕️ आजार : प्रजनन विकार, मूत्ररोग, मानसिक अस्थिरता.
🌿 उपाय : चंद्रनमस्कार, ध्यान, पाणी व फळांचे सेवन.
३️⃣ तिसरा दिवस – माता चंद्रघंटा
🔹 आख्यायिका : घंटेसारखा चंद्र, राक्षसांचा नाश करणारी.
🎨 रंग : हिरवा
🔱 बीजमंत्र : ॐ चंद्रघंटायै नमः
🌀 चक्र : मणिपूर
⚕️ आजार : पोटाचे विकार, गॅस, अजीर्ण.
🌿 उपाय : कपालभाती, अग्निसार क्रिया, हळदीचे दूध.
४️⃣ चौथा दिवस – माता कूष्मांडा
🔹 आख्यायिका : ब्रह्मांडाची निर्माती.
🎨 रंग : राखाडी
🔱 बीजमंत्र : ॐ कूष्माण्डायै नमः
🌀 चक्र : अनाहत (हृदय)
⚕️ आजार : हृदयरोग, श्वसन समस्या.
🌿 उपाय : अनुलोम-विलोम, हिरव्या भाज्या, हसरा स्वभाव.
५️⃣ पाचवा दिवस – माता स्कंदमाता
🔹 आख्यायिका : कुमार कार्तिकेयची माता.
🎨 रंग : पांढरा
🔱 बीजमंत्र : ॐ स्कन्दमातरै नमः
🌀 चक्र : विशुद्धि (कंठ)
⚕️ आजार : घसा, थायरॉईड, आवाजाशी विकार.
🌿 उपाय : उज्जायी प्राणायाम, मध-आलं, जप.
६️⃣ सहावा दिवस – माता कात्यायनी
🔹 आख्यायिका : महिषासुरमर्दिनी.
🎨 रंग : केशरी
🔱 बीजमंत्र : ॐ कात्यायन्यै नमः
🌀 चक्र : आज्ञा (तिसरे नेत्र)
⚕️ आजार : डोकेदुखी, मायग्रेन, मानसिक तणाव.
🌿 उपाय : भ्रामरी प्राणायाम, शंखपुष्पी, ध्यान.
---
७️⃣ सातवा दिवस – माता कालरात्रि
🔹 आख्यायिका : अंध:काराचा नाश करणारी.
🎨 रंग : मोरपंखी
🔱 बीजमंत्र : ॐ कालरात्र्यै नमः
🌀 चक्र : सहस्रार (शिरोमणी)
⚕️ आजार : निद्रानाश, भीती, नकारात्मकता.
🌿 उपाय : मौन, ध्यान, ओम जप.
---
8️⃣ आठवा दिवस – माता महागौरी
🔹 आख्यायिका : तपश्चर्येतून गौरवर्ण धारण करणारी.
🎨 रंग : गुलाबी
🔱 बीजमंत्र : ॐ महागौर्यै नमः
🌀 चक्र : सहस्रार / सौंदर्य व तेज
⚕️ आजार : त्वचारोग, मानसिक अस्वस्थता.
🌿 उपाय : नारळपाणी, कपालशुद्धी, करुणा.
---
9️⃣ नववा दिवस – माता सिद्धिदात्री
🔹 आख्यायिका : सर्व सिद्धींची दात्री.
🎨 रंग : जांभळा / निळसर
🔱 बीजमंत्र : ॐ सिद्धिदात्र्यै नमः
🌀 चक्र : सहस्रार पूर्ण जागृती
⚕️ आजार : मेंदू विकार, नकारात्मकता, थकवा.
🌿 उपाय : ध्यान, मौन, सात्त्विक आहार.
---
✨ सारांश :
नवरात्रीच्या नऊ दिवसांत शरीरातील नऊ चक्रांची शुद्धी, संतुलन आणि आरोग्यवृद्धी साधता येते.
प्रत्येक दिवसाचा रंग आपली उर्जा ठरवतो.
बीजमंत्र मानसिक शांती देतो.
योग, प्राणायाम आणि सात्त्विक आहार आरोग्यदायी जीवनाकडे नेतात
आपल्या आरोग्य विषयक प्रश्नांना समाधानकारक उत्तर मिळण्याचे एकमेव ठिकाण श्री विश्वहेरंब आयुर्वेदिक चिकित्सालय आणि संशोधन केंद्र परेल भोईवाडा.
आपणास आरोग्य विषयक सल्ला हवा असल्यास बिनधास्त फोन करा.
वैद्य दीपक श्रीपत केसरकर
9987389692
धन्यवाद....🙏
