28/02/2026
#ជំងឺរើម
1. លក្ខណៈទូទៅ
ជំងឺរើម (Zona ឬ Herpes zoster) គឺជាជម្ងឺសើរស្បែកស្រួចស្រាវមួយដែលបង្កឡើងដោយវីរុស varicella zoster (VZV) ជាមួយនឹងរោគសញ្ញាឡើងកន្ទួលក្រហម ពងទឹកប្រមូលផ្តុំជាក្រុម ឬជាចង្កោមនៅតែមួយចំហៀងនៃរាង្គកាយ បណ្តោយតាមតំបន់ស្បែកដែលសសៃប្រសាទវាតទី។
2. មូលហេតុ
ជំងឺរើមគឺបណ្តាលមកពីវីរុសមានឈ្នោះថា varicella zoster (VZV)។ ពេលរាង្គកាយឆ្លង VZV ជាលើកដំបូងនឹងបង្កជាជំងឺអុតស្វាយ ចំណែកជំងឺរើមគឺកើតឡើងនៅអ្នកដែលធ្លាប់កើតអុតស្វាយរួចហើយ ដោយសារ VZVដែលសំងំក្នុងឫសសរសៃប្រសាទសកម្មឡើងវិញនៅពេលដែលមានលក្ខខណ្ឌអំណោយផលដូចជា អ្នកមានបញ្ហាផ្លូវចិត្ត ឬរាងកាយ មានផ្ទៃពោះ ព្យាបាលដោយវិទ្យុសកម្ម ព្យាបាលដោយថ្នាំគីមី អ្នកជំងឺអេដស៍....។
3. រោគសញ្ញា
• 2-3 ថ្ងៃមុនពេលលេចរោគសញ្ញានៅស្បែក អ្នកជំងឺមានអារម្មណ៍ដូចជា៖ ក្តៅក្រហាយ ឈឺចាប់នៅតំបន់ស្បែកដែលហៀបនឹងកើតពងទឹក អមជាមួយរោគសញ្ញាផ្សេងទៀតដូចជា អស់កម្លាំង ឈឺក្បាលជាដើម អាចមានហើមកូនកណ្តុរ និងឈឺចាប់។
• ទីតាំង៖ ពងទឹកភាគច្រើនប្រមូលផ្តុំតែមួយចំហៀងនៃរាង្គកាយបង្កើតជាចង្កោមតាមសរសៃប្រសាទវាតទី ដូចជានៅថ្ងាស-ជុំវិញភ្នែក-ក្បាល គុមត្រជៀក ក-ស្មា-ដៃ ម្តុំឆ្អឹងជំនី ឬតាមបណ្តោយត្រគាកដល់ភ្លៅ....។
• រោគសញ្ញានៅស្បែក៖ ដំបូងស្បែកឡើងក្រហម កន្ទួលតិចៗ ដូចរលាកភ្លើង បន្ទាប់មក 1- 2 ម៉ោងនៅលើបន្ទះស្បែកក្រហមលេចឡើងពងទឹកថ្លា ប្រមូលផ្តុំគ្នាជាចង្កោម (ដូចជាទំពាំងបាយជូ) ក្រោយមក1-2ថ្ងៃ ពងទឹកប្រែជាស្រអាប់ និងបែកបង្កើតជាដំបៅទឹករងៃ បន្ទាប់មកក្រៀមជាបណ្តើរៗនិងបង្កើតជាសម្លាក។
• ឈឺក្រហាយកន្លែងឡើងពងទឹក ជួនកាលឈឺតាំងពីមុនពេលឡើងពងទឹក ឈឺក្រហាយដូចរលាកភ្លើង ដោយសាររលាកសរសៃប្រសាទដែលបង្កឡើងដោយ VZV ។ ចំពោះមនុស្សចាស់ អាចឈឺចាប់ធ្ងន់ធ្ងរ និងឈឺចាប់យូរ ទោះបីជាស្បែកក៏នៅតែបន្តឈឺជាច្រើនខែ និងច្រើនឆ្នាំក្រោយមក។
• ស្របពេលឡើងពងទឹកស្បែក អ្នកជំងឺអាចមានគ្រុនក្តៅ ហើមកូនកណ្តុរ និងឈឺចាប់នៅតំបន់កើតជំងឺ។
4. ការវិវត្តន៍៖ ជំងឺមានលក្ខណៈស្លូត ជាធម្មតាជាសះស្បើយបន្ទាប់ពី 2-3 សប្តាហ៍។ កម្រកើតឡើងវិញ (
