11/09/2019
🛑วิธีจัดการกับนิ่วในไต
ในผู้ป่วยที่มีนิ่วขนาดใหญ่ที่ไม่สามารถหลุดรอดออกจากร่างกายได้ด้วยตัวเอง แพทย์อาจหาวิธีใดวิธีหนึ่งทำให้ก้อนนิ่วดังกล่าวหายไปอย่างค่อยเป็นค่อยไป ในสมัยก่อน วิธีเดียวที่จะกำจัดก้อนนิ่วขนาดใหญ่คือการผ่าตัดเท่านั้น แต่ด้วยความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีในปัจจุบัน แพทย์ได้พัฒนาวิธีกำจัดก้อนนิ่วใหม่ๆ ขึ้นมา ทำให้ผู้ป่วยมีทางเลือกที่เหมาะกับตนเองมากยิ่งขึ้น ได้แก่
- shock waves
เพื่อที่จะรักษานิ่วด้วยวิธีนี้ แพทย์จะใช้เครื่องมือชนิดหนึ่งส่งคลื่นออกไปยังก้อนนิ่วโดยตรง คลื่นดังกล่าวจะแตกก้อนนิ่วให้เป็นก้อนเล็กๆ จนกระทั่งสามารถลอดผ่านทางเดินปัสสาวะ และถูกขับออกนอกร่างกายได้ในที่สุด ชื่อเต็มๆ ของวิธีการกำจัดนิ่ววิธีดังกล่าวคือ Extracorporeal Shock wave lithotripsy แต่แพทย์มักเรียกสั้นๆ ว่า ESWL Lithotripsy ซึ่งเป็นภาษากรีกแปลว่าการทำให้หินแตก
- tunnel surgery
เป็นวิธีการกำจัดก้อนนิ่วด้วยการผ่าตัดหลังของผู้ป่วย เพื่อทำช่องเล็กๆ ผ่านผิวหนังเข้าไปยังก้อนนิ่วที่อยู่ในไต หลังจากนั้นแพทย์จะทำการสอดเครื่องมือพิเศษเข้าไปตามช่องเล็กๆ ดังกล่าว จนกระทั่งพบก้อนนิ่ว ก่อนที่จะดึงก้อนนิ่วดังกล่าวออกมา วิธีกำจัดก้อนนิ่ววิธีนี้มีชื่อทางการแพทย์ว่า percutaneous nephrolithotomy
- Ureteroscope
มีลักษณะคล้ายๆ เส้นลวดยาวๆ ที่มีกล้องอยู่ภายใน แพทย์จะทำการสอดเครื่องมือดังกล่าวเข้าไปยังหลอดปัสสาวะของผู้ป่วย ผ่านเข้าไปยังกระเพาะปัสสาวะ ตรงไปยังท่อไตที่มีก้อนนิ่วอยู่ แพทย์จะมองเห็นภาพก้อนนิ่วผ่านกล้องดังกล่าว แพทย์อาจทำการดึงเอาก้อนนิ่วนั้นออกมาหรือทำลายก้อนนิ่วดังกล่าวด้วยการสอดเครื่องมือบางอย่างผ่านเข้าไป
เลือกวิธีรักษาแบบใดจึงจะเหมาะสมที่สุด
เพื่อที่จะหาวิธีรักษานิ่วที่เหมาะสมที่สุด แพทย์จะทำการตรวจก้อนนิ่วที่ผู้ป่วยมี ก่อนตัดสินใจหาวิธีที่จะกำจัดก้อนนิ่วดังกล่าว และเพื่อที่จะทราบว่าก้อนนิ้วที่เป็นอยู่ถูกขับออกมานอกร่างกายแล้ว (ในกรณีที่ก้อนนิ่วนั้นถูกทำให้แตกเป็นก้อนเล็กๆ) แพทย์จะแนะนำให้ผู้ป่วยปัสสาวะผ่านตะแกรงที่มีตาขนาดเล็ก เพื่อกรองเอาก้อนนิ่วดังกล่าวไว้ ก่อนที่จะนำข้อนิ้วดังกล่าวมาตรวจ นอกจากนั้น แพทย์อาจขอตัวอย่างปัสสาวะหรือขอตรวจเลือด จากผู้ป่วยเพื่อค้นหาสาเหตุที่ทำให้เกิดโรค โดยแพทย์จะขอให้ผู้ป่วยเก็บปัสสาวะที่ถ่ายภายในระยะเวลา 24 ชั่วโมง การทดสอบเหล่านี้จะช่วยแพทย์หาวิธีที่จะกำจัดก้อนนิ่วได้อย่างถูกต้อง และเหมาะสมที่สุด
เนื่องจากวิธีการรักษานิ่วจะขึ้นอยู่กับชนิดของนิ่วที่ผู้ป่วยเป็น ตัวอย่างเช่น ยาที่มีฤทธิ์ในการขจัดนิ่วที่เป็นแคลเซียม อาจใช้ไม่ได้ผลหากนิ่วนั้นเป็นแบบหินขี้นก หรือการเปลี่ยนพฤติกรรมการกินอาหารที่ช่วยป้องกันนิ่วกรดยูริค อาจใช้ไม่ได้ผลกับการป้องกันนิ่วที่เป็นแคลเซียม เป็นต้น ดังนั้นการวิเคราะห์ถึงประเภทนิ้วอย่างละเอียดถี่ถ้วน จะช่วยให้แพทย์ตัดสินใจได้ถูกว่าควรใช้วิธีการรักษาแบบใดจึงจะเหมาะสมที่สุด
คราวหน้าเรามานำความรู้เกี่ยวกับ "โรคไต" มาฝากกันอีก กดติดตามไว้นะคะ😊
ผู้เขียน : ข้อมูลทางบรรณานุกรมของหอสมุดแห่งชาติ
เรียบเรียงโดย : ุนไพรแห่งราชวงศ์
