11/04/2026
ඔබ කවදාහරි Super Glue (සුපර් ග්ලූ) පාවිච්චි කරද්දී ඒක අතේ ගෑවිලා ඇඟිලි දෙකක් එකට ඇලිලා තියෙනවද? ඒක ගලවගන්න කොච්චර අමාරුද කියලා අමුතුවෙන් කියන්න ඕනේ නෑනේ. සාමාන්ය ගම් වේලෙන්න පැය ගාණක් යද්දී, Super Glue තත්පර 10න් ගල් වෙනවා! ඒ විතරක් නෙවෙයි, මේ ගම් එක බිංදුවකින් කිලෝග්රෑම් දහස් ගාණක බරක් උස්සන්න පුළුවන්! 🐘💧
හැබැයි මේ පුදුම සහගත ඇලෙන දියරය ලෝකෙට ආවේ කවුරුත් හිතලා කරපු පර්යේෂණයකින් නෙවෙයි, මහා පිස්සු අත්වැරැද්දකින්! 🧪🔥
මේ සිදුවීම පටන් ගන්නේ 1942, දෙවන ලෝක යුද්ධය කාලේ. ඇමරිකාවේ Eastman Kodak සමාගමේ රසායන විද්යාඥ Harry Coover ට ඕනේ වුණා අර තුවක්කු වල ඇහෙන් බලලා ඉලක්කය ගන්න හයි කරලා තියන යකඩ කොටස (Gun sights) වෙනුවට පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් පැහැදිලි ප්ලාස්ටික් ජාතියක් හදන්න. ඔහු මේකට පාවිච්චි කළේ Cyanoacrylate කියන රසායනිකය. හැබැයි මේකේ ලොකු අවුලක් තිබුණා. මේක ගෑවෙන ගෑවෙන හැමදේටම ඇලුනා! Coover ට මේක මහා වදයක් වුන හින්දා ඔහු ඒ පර්යේෂණයම අතෑරලා දැම්මා. 💥
ඊට අවුරුදු 9කට පස්සේ, 1951 දී ඔහු ආයෙත් මේ Cyanoacrylate පාවිච්චි කරලා ජෙට් යානා වල ගුවන් නියමුවා ඉන්න කොටස ආවරණය කරන විනිවිද පේන ලොකු ප්ලාස්ටික් කොටස (Jet plane canopies) හදන්න පුළුවන්ද කියලා බැලුවා. ඔහු තමන්ගේ ගෝලයා වුන Fred Joyner ට මේක දීලා කිව්වා "මොන දේ කළත් මේක Refractometer (ආලෝකයේ වර්තනය මනින යන්ත්රය) නම් දාලා ටෙස්ට් කරන්න එපා, ඒ මැෂින් එක කුඩු වෙයි" කියලා. හැබැයි Joyner ට ඒක අමතක වෙලා මැෂින් එකේ වීදුරු ප්රිස්ම දෙකක් මැදට මේක දැම්මා.
විනාඩියකින් ප්රිස්ම දෙක ගලවන්න බැරි වෙන්නම ඇලුනා! ඒ කාලෙ හැටියට ඩොලර් 10,000ක් විතර වටින මැෂින් එක විනාශ වුණා කියලා Joyner හොඳටම බය වුණා. හැබැයි Coover ට කේන්ති ගියේ නෑ. ඔහුට තේරුණා තමන් මේ අවුරුදු ගාණක් තිස්සේ අහක දාපු දේ, ලෝකයේ තියෙන ප්රබලම මැලියම් වර්ගයක් නේද කියලා! ඒක මොහු ටෙස්ට් කරපු 910 වෙනි රසායනිකය නිසා ඔහු මේකට "Eastman 910" කියලා නම දැම්මා. අද අපි ඒකට කියන්නේ Super Glue කියලා.
මේ අපි එදිනෙදා දකින සාමාන්ය ගම් (White glue / Wood glue) ඇලෙන්න පටන් ගන්නේ ඒකේ තියෙන වතුර ටික වාෂ්ප වෙලා ගිහාම. ඒ නිසා ඒකට වෙලා යනවා. හැබැයි Super Glue වැඩ කරන්නේ ඊට සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් විදිහකට. ⏱️🧊
Super Glue ටියුබ් එක ඇතුළේ තියෙන්නේ Ethyl cyanoacrylate කියන Monomers (ඒකාවයවික). මේ දියරය යම්කිසි පෘෂ්ඨයක් මැදට දැම්මාම, ඒ පෘෂ්ඨයේ තියෙන ඇහැටවත් පේන්නෙ නැති හිඩැස් අස්සට මේ දියරය රිංගනවා. ඊටපස්සේ මේ තනි අණු ඔක්කොම එකට එකතු වෙලා දිග දම්වැලක් වගේ බැඳෙනවා. මේ ක්රියාවලියට කියන්නේ Polymerization (බහුඅවයවීකරණය) කියලා. ඊට පස්සේ දියරයක්ව තිබුණ මේ දේ තත්පර ගාණකින් ප්ලාස්ටික් වගේ තද ඝන ද්රව්යයක් බවට පත්වෙනවා. ඊටපස්සේ මේක අර හිඩැස් වලින් ලේසියෙන් ගලවන්න බෑ!
හැබැයි, මේ අණු ටිකට එකට බැඳෙන්න (Polymerize වෙන්න) කවුරුහරි ආරම්භයක් දෙන්න එපැයි. එහෙම නොවුනා නම් ටියුබ් එක ඇතුළේ තියෙද්දිත් මේක ගල් වෙනවනේ.
Super Glue වලට මේ ආරම්භය දෙන්නේ වෙන කවුරුවත් නෙවෙයි, වතුර (Moisture/Water)! වතුර අණුවල තියෙන සෘණ ආරෝපිත හයිඩ්රොක්සයිඩ් (Hydroxide) අයන, මේ Cyanoacrylate අණුවේ තියෙන ද්විත්ව බන්ධනය කඩලා දානවා. එතකොට ඒ අණුවට තව අණුවක් ඇදලා ගන්න පුළුවන් වෙනවා. මේක හරියට දාම ප්රතික්රියාවක් වගේ අණු මිලියන ගාණක් තත්පරෙන් එකට බැඳෙනවා. 💧🔥
අපේ වායුගෝලයේ, අපි අල්ලන හැමදේකම මතුපිට පොඩි හරි තෙතමනයක් (Moisture) තියෙනවා. ඒ නිසයි Super Glue ගාපු ගමන් වේලෙන්නේ. ඔයාට Super Glue තවත් ඉක්මනින් වේලගන්න ඕනේ නම්, බේකින් සෝඩා (Baking soda / Sodium bicarbonate) ටිකක් දාන්න. බේකින් සෝඩා වලින් තව තවත් හයිඩ්රොක්සයිඩ් අයන දෙන නිසා, Super Glue එක ඉක්මනට එකට බැඳිලා යකඩ වගේ තද වෙනවා!
එතකොට Super Glue අතේ ගෑවුණාම ඇයි ඒක ගලවන්නම අමාරු? මේකට හේතු දෙකක් තියෙනවා. 🖐️⚠️
අපේ හමේ ඇහැට නොපෙනෙන රැළි සහ සිදුරු (pores) ලක්ෂ ගාණක් තියෙනවා. ඒ අස්සට මේක රිංගනවා.
අපේ හමේ තියෙන තෙතමනය සහ Collagen ප්රෝටීන් වල තියෙන අයන නිසා, Super Glue එක අපේ හමේ තියෙන අණුත් එක්කම කෙලින්ම බැඳෙනවා! ඒ කියන්නේ ඔයාගේ හමත් ඒ ප්ලාස්ටික් දාමයේම කොටසක් වෙනවා.
හදිස්සියේවත් අතේ ගෑවුණොත්, කවදාවත් සබන් දාලා හෝදන්න එපා! වතුර දැම්මාම මේක තවත් හයියට ගල් වෙනවා. මේක දිය කරන්න තියෙන හොඳම දේ තමයි ඇසිටෝන්. (ඒ කියන්නේ නියපොතු වල ගාන ඒවා මකන දියර) හැබැයි ඇහැට Super Glue ගියොත් නම් කවදාවත් ඇසිටෝන් දාන්න එපා, කෙලින්ම ඩොක්ටර් කෙනෙක් ගාවට යන්න.
හැබැයි මේ Super Glue කතාව තාම ඉවර නෑ. 1964 දී අර Coover ට හිතුණා "මේකෙන් තුවාල මහනවා වෙනුවට, තුවාලේ අලවන්න පාවිච්චි කරන්න බැරිද?" කියලා. හැබැයි සාමාන්ය Super Glue තුවාලයකට දැම්මොත් ප්රශ්න 3ක් එනවා: 🎖️🩸
මේක ගල් වෙද්දී ලොකු රස්නයක් පිටවෙනවා. (පුළුන් කෑල්ලකට Super Glue දැම්මොත් ඒකෙන් දුම් දාලා පිච්චෙනවා!).
ඇඟ ඇතුළේදී මේක ආයේ දියවෙලා Formaldehyde වගේ විෂ රසායනික හැදෙනවා.
මේක ගල් වුණාම වීදුරු වගේ කැඩෙනවා (brittle). අපේ හම වගේ ඇදෙන්නේ නෑ.
මේකට විසඳුමක් විදිහට Coover කළේ අර රසායනික අණුවේ තියෙන කාබන් දාමය දික් කරපු එක. එතකොට ප්රතික්රියාව හිමින් සිද්ධ වෙන නිසා රස්නයක් එන්නේ නෑ, විෂ වෙන්නේ නැහැ, වගේම හොඳට ඇදෙන සුළු වෙනවා.
වියට්නාම් යුද්ධය කාලේ ඇමරිකානු හමුදාව මේ "Medical Super Glue Spray" එක පාවිච්චි කළා. එක වෙලාවක සෙබළෙකුගේ වකුගඩුවට සහ අක්මාවට වෙඩි වැදිලා ලේ ගලන එක නවත්වන්නම බැරි වුණා. දොස්තරලා කෙලින්ම අක්මාවට මේ Super Glue ස්ප්රේ කළා. එතනම ලේ ගලන එක නැවතිලා ඒ සෙබළාගේ ජීවිතේ බේරුණා! අද වෙද්දී මේ Medical Super Glue (Dermabond) කියන්නේ ඩොලර් මිලියන 900ක දැවැන්ත කර්මාන්තයක්.
ප්ලාස්ටික් ප්රශ්නයටත් විසඳුම Super Glue ද? අද ලෝකයේ තියෙන ලොකුම ප්රශ්නය ප්ලාස්ටික් ප්රතිචක්රීකරණය කරන්න බැරි කම. සාමාන්ය ප්ලාස්ටික් උණු කරලා ආයෙත් පාවිච්චි කළාම ඒවයේ ප්රමිතිය අඩුවෙනවා. හැබැයි Super Glue එහෙම නෑ! 🌍♻️
විද්යාඥයින් හොයාගෙන තියෙනවා Super Glue වලින් හදන ප්ලාස්ටික් සෙල්සියස් 210ට රත් කළාම, ඒක ආයෙත් අර පරණ තනි අණු (Monomers) බවටම පත්වෙනවා කියලා (Depolymerization). ඒ කියන්නේ ඒක 100% ක්ම අලුත් තත්ත්වයෙන් ආයෙත් පාවිච්චි කරන්න පුළුවන්. Polyethylene වගේ Super Glue ඇලෙන්නේ නැති අමුද්රව්ය පාවිච්චි කරලා මේකෙන් අලුත් ප්ලාස්ටික් ජාතියක් හදන්න දැන් පර්යේෂණ කරනවා.
එදා Harry Coover ට අර Refractometer මැෂින් එක කැඩුණ වෙලාවේ කේන්ති ගියා නම්, අද අපිට Super Glue කියලා දෙයක් නෑ. එයා දැක්කේ ප්රශ්නයක් නෙවෙයි, ඒ ප්රශ්නය අස්සේ හැංගිලා තිබුන විසඳුමක්! 🌟
අහම්බෙන් හොයාගත්තු දියරයක්, අද වෙද්දී ලෝකයේම අත්යවශ්ය දෙයක් වෙලා, මිනිස්සුන්ගේ ජීවිත බේරලා, අනාගතයේ ප්ලාස්ටික් ප්රශ්නෙත් විසඳන්න යනවා කියන්නේ මහා පුදුමයක් නේද? මේ කතාව අහලා ඔයාට හිතුණු දේ පල්ලෙහායින් Comment කරන්න. ඒ වගේම මේ ලිපියට Like එකක් දාලා, විද්යාවට ආස ඔයාගේ යාළුවන්ටත් අනිවාර්යයෙන්ම Share කරන්න අමතක කරන්න එපා! 🧪👍💬🗣️
මේ ලිපි ලියන මට ඔයාලගේ පොඩි Comment එකක් වුනත් ගොඩක් වටිනවා. ඒ නිසා එක තත්පර 10ක් වැය කරලා Comment එකක් දාගෙන යන්න කියලා ආදරෙන් ඉල්ලනවා!
Written By: Sulochana Dissanayake
Source : YT/Veritasium