06/01/2026
විශාල වූ පුරස්ථි ග්රන්ථිය සාර්ථකව ඉවත් කරන ක්රමය
අන්වීක්ෂයක් අධාරයෙන් සිරුරේ කැපුම් ඇති නොකර මෙම සැත්කම සිදුකරන අතර මුත්රමාර්ගය හරහා සැත්කම සිදුකරයි. මෙහිදී පුරස්ථි ග්රන්ථිය කුඩා කැබලි ලෙස ඉවත්කර මුත්රා මාර්ගයේ ඇති අවහිරතාවය ඉවත් කරනු ලබයි. මෙම ක්රමයට පුරස්ථි ග්රන්ථිය ඉවත් කිරීම ඉතාම සාර්ථක ක්රමයයි.
පුරස්ථි ග්රන්ථිය විශාල වීම නිසා ඇතිවන රෝග ලක්ෂණ මොනවාද ?
1. නිතර මුත්ර කිරීමට සිදු වීම.
2. මුත්රා බර ඇති වූ විට දරා ගැනීමේ අපහසුව.
3. මුත්රා කිරීම පටන් ගැනීමට ඇති අපහසුව.
4. දීර්ඝ වේලාවක් මුත්රා කිරීමට සිදු වීම
5. රාත්රියේ දී නිතර නිතර නැගිට මුත්රා කිරීමට අවශ්යවීම
6. මුත්රා කරනවිට නැවති නැවතී මුත්රා යෑම
7. ඉවරෙටම මුත්රා කිරීමට නොහැකිවීම
8. නිතර හැදෙන මුත්රා අසාදන
9. මුත්රා කිරීමට අපහසුව
සැත්කමක් සිදුකල යුතුම ද ?
වකුගඩු වලට හා මුත්රාශයට වන හානිය වලක්වාගැනීම, මුත්රගල් තිබීම, මුත්ර සමග ලේ යනවිට, ඇදුම්වල මුත්රා යනවිට මෙම සැත්කම සිදු කිරීම අවශ්ය විය හැකි අතර ඒ මඟින් මුත්ර අඩස්සිය වලක්වා ගැනීමට පුළුවන.
මෙම සැත්කම සිදුකලයුත්තේ ඇයි ?
ඔබගේ මුත්ර රෝග ලක්ෂණ බෙහෙත් මගින් හොඳ කර ගත නොහැකි විට මෙමගින් සහනය ලැබේ.
මෙම සැත්කම ආරක්ෂිත ද ?
අත්දැකීම් සහිත විශේෂඥය වෛද්යවරයෙකුට මෙම සැත්කම ආරක්ෂා සහිතව සිදු කළහැක. කලාතුරකින් ලේ වහනය වීමක් සිදු විය හැකි අතර රුධිරය ලබාදීමට සිදුවීමට පුළුවන. ග්රන්ථිය විශාල නම් වැඩිපුර කැපීමට සිදුවන නිසා එවැනි රෝගීන්ට ලේ වහනය වැඩිවීමට පුළුවන. කෙසේවෙතත් මෙවැනි තත්වයන්ට ප්රතිකාර ඇති බැවින් බියවීමට අවශ්ය නොවේ.
විනාඩි 60 - 90 පමණ කාලයක් සැත්කමට ගත වන අතර හිරි වට්ටවා (Spinal anaesthesia ) හෝ සිහි නැතිකර (general anaesthesia ) සැත්කම සිදු කරන බැවින් වේදනාවක් හෝ දැනීමක් සිදු නොවේ. ප්රතිජීවක ඖශධ ලබා දීමෙන් ආසාදනයන් පාලනය කරයි. සැත්කම සඳහා අත්දැකීම් සහිත විශේෂඥය වෛද්යවරයෙකුට පැයකට අඩු කාළයක් ගතවන අතර අඩු කාලයකින් සැත්කම සිදු කිරීම මගින් සංකුලතා අඩුවේ.
සැත්කමෙන් පසු තාවකාලිකව මුත්රා කිරීමට අපහසුතාවයක් ඇති වන අතර දින කිහිපයක් යනතුරු කැතීටර් එකක් දමාගෙන සිටීමට සිදුවේ.
මුත්ර මාර්ගයේ අසාදන ඇති වීම වලක්වා ගැනීමට ඇතැම්විට ප්රතිජීවක ඖෂධ ලබාදීමට සිදු විය හැක.
සැත්කමට සුදානම් කරන්නේ කෙසේද ?
ප්රථමයෙන් සිස්ටස්කෝප් (cystoscopy ) පරීක්ෂණයක් මගින් මුත්රාශයේ ඇතුලත නිරීක්ෂණය කරයි. මෙමගින් පුරස්ථි ග්රන්ථියේ ප්රමාණය සහ මුත්රා මාර්ගය නිරීක්ෂණය කලහැක. අනෙකුත් පරීක්ෂණ ලෙස රුධිරය සහ මුත්රා ගමන් කරන අයුරු පරික්ෂා කරන අතර බඩේ ස්කෑන් (scan ) පරීක්ෂණයක් අවශ්යවිමට පුළුවන.
පහත කරුණු ඔබේ වෛද්යවරයාට පවසන්න.
1. දැනට ඔබ ලබාගන්නා බෙහෙත් ගැන. ඔබ ළඟ ඇති බෙහෙත් තුන්ඩු (prescription notes ) පෙන්නන්න. ඔබ ආයුර්වේද ප්රතිකාර හෝ වෙනත් ප්රතිකාර ලබා ගන්නේනම් ඒවාද නොසඟවා පවසන්න.
2. විශේෂයෙන්ම ලේ කැටි ගැසීම වලක්වන ඖශධ ( warfarin or clopidogrel) සහ වේදනා නාශක බෙහෙත් ( aspirin, ibuprofen ) ගන්නේ නම් ගැන වෛද්යවරයා දැනුවත් කරන්න.
3. ඔබ ක්ලොපිඩෝග්රල් ( clopidogrel) බෙහෙත ගන්නේ නම් එය සැත්කමට දින 7 කට ප්රථම නැවැත්විය යුතුය.
සැත්කමට ප්රථම කොපමණ වේලාවක් නිරාහාරව සිටිය යුතුද ?
සැත්කමට පැය 6 කට පෙර කෑම බීම ගෙන ඉන්පසු නිරාහාරව සිටිය යුතුයි. ඔබේ ඖශධ වතුර උගුරක් සමග ගැනීමට මෙය භාධාවක් නොවේ.
සැත්කම සිදුකරන්නේ කෙසේද ?
සැත්කම සඳහා කිසිදු පිටතට පෙනෙන කැපුමක් ඇති නොකරන අතර අන්වීක්ෂයක් තුලින් නිරීක්ෂණය කරමින් සැත්කම සිදුකරයි. ලේ වහනය නැවැත්වීමට අවශ්ය උපකරණ සහිත කැපුම් උපකරණයක් මේ සඳහා භාවිතා කරන අතර කිසිදු වේදනාවක් ඇති නොවේ.
පුරස්ථි ග්රන්ථියේ කොටස් පරික්ෂා කරන්නේ ඇයි ?
පුරස්ථි ග්රන්ථිය විශාලවීම බොහෝවිට පිලිකා තත්ත්වයක් නොවන අතර කෙසේවෙතත් ග්රන්ථියේ කොටස් විද්යාගාරයකදී පරික්ෂා කර බලයි. මෙමගින් ඉතාම කලාතුරකින් ඇතිවන පුරස්ථි ග්රන්ථි පිළිකාව හදුනාගත හැකිවේ.
සැත්කමට පසු කොපමණ කාලයක් රෝහලේ සිටිය යුතුද ?
කී දවසක් රෝහලේ සිටිය යුතු දැයි ඔබේ විශේෂඥ වෛද්යවරයා තීරණය කරනු ඇත. බොහෝවිට දින දෙකකින් ගෙදර යා හැක. මුත්ර මාර්ගයට කැතිටර් එකකක් දමා ඇති අතර එය දින 4 සිට 7 දක්වා තබා ගැනීමට සිදුවේ. ( ඔබට සාමාන්ය ලෙස මුත්රා කිරීමට හැකිවන තුරු ) ඇතැම් විට විශාල ග්රන්ථියක් තිබුණු රෝගීන්ට කැතීටරය වැඩි කාලයක් තැබීමට සිදුවේ. කැතීටරයට පිටින් මුත්රා ගැලීම සාමාන්ය තත්ත්වයකි.
සැත්කමෙන් පසු පරිස්සම් විය යුතුද ?
සති 3 - 6 පමණ යන තුරු මහන්සි වී වැඩ කිරීමෙන් වලකින්න. ඔබේ වෛද්යවරයා මේ පිළිබඳව දැනුවත් කරනු ඇත. මුත්රා කිරිම මුලදී වේදනාකාරී වුවත් පසුව යථාතත්වයට පත්වේ. ඉක්මනින් මුත්රා කිරීමට අවශ්යතාවය ඇතිවිය හැකි අතර මෙය සැත්කම කල ස්ථානයෙන් මුත්රා ගමන් කරන විට ඇතිවන සංවේදනය නිසා ඇතිවේ. නිතර මුත්රා කිරීමට අවශ්ය වීම සහ වේදනාකාරී බව සති 1 - 4 දක්වා කාලයක් පැවතීමට පුළුවන. මුත්ර සමග රුධිරය පිටවීම සැත්කම සිදුකල වහාම පවතින අතර, එහෙත් ලේ කැටි සහිතව තද රතු පාටට යන්නේ නම් වහාම වෛද්යවරයාට දන්වන්න.
ඉක්මන් සුවයකට පහත උපදෙස් පිළිපදින්න
1. වැඩිපුර වතුර බොන්න. මෙමගින් මුත්රාශය සෝදාහරියි.
2. වැසිකිලි ගියවිට තටමන්න එපා. කෙඳි සහිත ආහාර ගැනීමෙන් සහ බඩ වේලන ආහාර නොගැනීමෙන් මෙය පහසුවේ. බඩ විරේක කරන බෙහෙත් අවශ්ය නම් ඔබේ වෛද්යවරයාගෙන් අසන්න.
3. ඔබ ලේ කැටි ගැසීම වලක්වන බෙහෙත් ගන්නේනම් නැවත එම බෙහෙත් ගැනීමට පෙර වෛද්යවරයාගෙන් අසන්න.
4. සති 4 - 6 යනතුරු බරවැඩ කිරීමෙන් වලකින්න.
5. සති 4 - 6 යනතුරු ලිංගිකව එක්වීමෙන් වලකින්න.
6. වාහන පැදවීමෙන් තාවකාලිකව වලකින්න. සාමාන්යයෙන් ඔබේ කැතිටරය ගැලවූ
පසු සහ වේදනා නාශක නැවතු පසු වාහන පැදවීමට පුළුවන.
නැවත රෝගය ඇතිවිය හැකිද ?
සැත්කමට පසු අවුරුදු 7 - 15 යනතුරු නැවත රෝග ලක්ෂණ ඇතිනොවේ. එසේ රෝගලක්ෂණ නැවත ඇති වේ නම් නැවත මුත්රරෝග පිලිබඳ ශල්ය වෛද්යවරයෙකු හමුවන්න.
077 756 7566
#පුරස්ථිග්රන්ථියවිශාලවීම #පුරස්ථිසැත්කම #මුත්රාඅඩස්සිය #මුත්රාගල්
