08/05/2025
🔴බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය (ටකොට්සුබෝ හෘද රෝගය)
🔹සාමාන්ය ව්යවහරයේ සමහර අය "පපුව පැලෙයි" ලෙස පවසනවා ඔබ අසා තිබේද. එය අපගේ ව්යවහරට එකතු වූයේ අපේ මුතුන් මිත්තන් මෙම රෝග තත්වය පිලිබද අවුරුදු සිය ගණනකට පෙර දැන සිටීම නිසා විය හැක
🔹පුද්ගලයෙකු දැඩි චිත්තවේගීය හෝ ශාරීරික ආතතියක් අත්විඳින විට ආතතිය
(ටකෝට්සුබෝ) බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය ලෙස හැඳින්වෙන හෘද :රෝගය ඇතිවිය හැක.
⭕හදවතට මොකද වෙන්නේ ?
🔹මෙහිදී පීඩනයේ ප්රතිපලයක් ලෙස ඔබේ හදවතේ මාංශපේශී වල තාවකාලික දුර්වල වීමක් සිදුවේ. එම නිසා හදවතේ සමහර කොටස් වල හැඩයේ වෙනස් වීමක් සිදුවේ.
🔹 බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය (ටකොට්සුබෝ හෘද රෝග) takotsubo cardiomyopathy යනු හෘදයේ රැධිරය පොම්ප කීරීමේ හැකියාව දුර්වල වීමකි.
🔹මෙම තත්ත්වය සාමාන්යයෙන් ඇති වන්නේ හදිසි රෝගාබාධයක්, ආදරය කරන කෙනෙකුගේ වියෝව, බරපතළ අනතුරක් හෝ භූමිකම්පාවක්,, වැනි ස්වාභාවික විපතක් වැනි දැඩි චිත්තවේගීය හෝ ශාරීරික ආතතියක ප්රතිඵලයකි. එම තත්ත්වය ආතතියෙන් ඇතිවන හෘද රෝග හෝ බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය ලෙසද හඳුන්වන්නේ එබැවිනි.
⭕හදුනාගන්නේ කොහොමද ?
🔅මානසික පීඩනයකට විනාඩි ගණනකට - පැය ගණනකට පසු ඇති වන පපුවේ වේදනාව
🔅දහඩිය දැමීම
🔅හුස්ම හිරවීම
🔅වමනය
🔅පපුවේ ගැස්ම ඔබට දැනීම
🔅රුධිර පීඩනය අඩු වීම
⭕බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය රෝග ලක්ෂණ
▪️ පීඩනය, බර හෝ පපුවේ වේදනාව
▪️සමහර විට කැඩුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය ඇති පුද්ගලයින්ට පපුවේ වේදනාව සුලුවෙන් පමණක් දැනේ. ඒ වෙනුවට, ඔවුන්ට හුස්ම හිරවීම, හදිසියේ කැපී පෙනෙන තෙහෙට්ටුවක්, දහඩිය, ක්ලන්තය හෝ සැහැල්ලු හිසරදයක් ඇති විය හැක.
⭕බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය ඇතිවීමට හේතුව කුමක්ද?
🔹බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය සඳහා නිශ්චිත හේතුව නොදනී, නමුත් ප්රවීණයන් සිතන්නේ ඉහළ යන ආතති හෝමෝන (උදාහරණයක් ලෙස, ඇඩ්රිනලින්) හෘද පේශි සෛලවල හෝ කිරීටක රුධිර නාලවල (හෝ දෙකම) වෙනස්කම් ඇති කරන බවත්ය.
🔹බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය සඳහාහේතු
◾දැඩි වේදනාවක්
◾ගෘහස්ථ හිංසනය
◾නරක ආරංචි ලැබීම (පිළිකා රෝග විනිශ්චය වැනි)
◾මෝටර් රථයක් හෝ වෙනත් අනතුරක්
◾සමීප ඥාතියෙකු, මිතුරෙකු හෝ සුරතල් කෙනෙකුගේ අනපේක්ෂිත අහිමි වීම, අසනීප හෝ තුවාල වීම
◾මූදල් පාඩු
◾දැඩි බිය
◾හදිසි පුදුමයක්.
⭕මොකද කරන්න ඕනේ ?
◾සම්පූර්ණයෙන්ම සුව කල හැකි තත්වයක් වුවත් වෛද්ය උපකාර අවශ්ය වේ. එම නිසා ඔබට දරුණු පීඩනයකට පසු මෙම රෝග ලක්ෂණ ඇති උනොත් ඉක්මනින් රෝහල් ගතවන්න
◾ප්රතිකාර නොකලහොත් මාර #න්තික විය හැක.
⭕බිඳුණු හෘද සින්ඩ්රෝමය ප්රතිකාර
◾රෝග ලක්ෂණ වල බරපතලකම මත රඳා පවතී, සහ පුද්ගලයාට අඩු රුධිර පීඩනය තිබේද යන්න හෝ පෙනහළු වලට තරලය නැවත ඇති බවට සාක්ෂි තිබේද යන්න මත රඳා පවතී.
◾වෛද්යවරුන් බොහෝ විට බීටා බ්ලොකර්ස්, ,ACE inhibitor සහ ඩයුරටික් (ජල පෙති) වැනි සම්මත හෘදයාබාධ ඖෂධ නිර්දේශ කරයි.
◾හර්ද නාල සිහින් වීම ඇති රෝගීන්ට ඔවුන් ඇස්පිරින් ලබා දිය හැකිය.
◾දිගු කාලීන ප්රතිකාර වශයෙන් ඇඩ්රිනලින් සහ අනෙකුත් ආතති හෝමෝනවල බලපෑම අඩු කිරීමෙන් නැවත ඇතිවීම වැළැක්වීම සඳහා බීටා බ්ලොකර් (හෝ ඇල්ෆා සහ බීටා බ්ලොකෙර්) දිගු කාලයක් ගැනීමට සිදුවේ
◾ මෙම ආබාධය ඇතිවිය ඉ හැකි ඕනෑම ආතතියක් අඩු කිරීමට කටයුතු කිරීම ද වැදගත් වේ.
🔰කායික රොග පිලිබද විශේෂඥ වෛද්ය බන්දුල සත්කුමාර
ශික්ෂණ රෝහල ,කුලියාපිටිය
