18/12/2025
Zo waar... echt een valkuil!
Even wat gedachtes over onze tijd vanuit de trein.
Ik hoor steeds meer mensen zeggen dat ze chatGPT als therapeut gebruiken. In sommige gevallen zal het heus helpen (stoppen met roken ofzo), maar voor wezenlijke, complexe zaken is het een gevaarlijke machine. Het is een chatbot zonder ethiek, zonder ziel, die je zal bevestigen, bevestigen, bevestigen, letterlijk zonder einde. Het heeft geen geweten, zal het nooit met je oneens zijn en nooit zeggen: ‘Nu overdrijf je een beetje’ of ‘dit heeft nu lang genoeg geduurd’. Een vriend van mij werkt in de psychiatrie en zegt dat chatbots nu een grote zorg zijn. ‘Chat is een versterker’ zegt hij, ‘het versterkt je grote gelijk, je slachtofferschap, je wanen, je perspectief.’ Het zal onvermoeid ja-knikken. Elke keer als je naar hem luistert in plaats van naar een loyale, kritische, liefdevolle vriend(in) lever je iets in. Ziel. Intimiteit. Verbinding. Uitwisseling. Menselijkheid. Echtheid. Liefde.
Wat gaat de integratie van kunstmatige intelligentie snel, sluipend en makkelijk. Wat worden er weinig kritische noten gekraakt. We lepelen op wat ons wordt voorgeschoteld door AI als een bord warme pap en slikken het door zonder veel bijgedachten.
Terwijl informatie nu al van hogerhand wordt gemanipuleerd, bronnen uit beeld raken, internetrotzooi en politieke agenda’s er onmerkbaar in worden verwerkt. Onze data (wat we liken, wie we kennen, wat we opzoeken) wordt verzameld en kan elk moment tegen ons worden gebruikt. Dit bericht van mij kan er, nu of later, voor zorgen dat mijn posts in het algoritme worden gedempt en je ze niet meer ziet. De architectuur van totalitaire propaganda staat al overeind, efficiënter dan in Oost-Duitsland ten tijde van de Stasi of Rusland met de KGB. De digitale dictatuur door big tech is al een feit.
Druk alles wat voortkomt uit een ziel, alles wat zweet en huilt en zucht en fluistert, aan je hart. Kunst, onderzoeksjournalistiek, deskundigen, je vrienden, de natuur. Vertrouw op je eigen ervaring. Je zintuigen. Je verstand. Je innerlijk weten.