https://www.facebook.com/264692580059462/

Ian Cesar D Norombaba, MD, Gandara (2026)

12/05/2026

An kalibutan yana nga henerasyon haros adlaw-adlaw nagbabag-o tungod han teknolohiya, social media, ekonomiya, ngan iba pa nga mga panghitabo. Para ha kadam-an nga kabatan-onan ngan mga tawo yana, dako an epekto hini ha ira panghunahuna, pagbati, ngan kinabuhi. Bisan damo an oportunidad nga naihahatag han moderno nga panahon, may-ada gihapon ini mga pagsulay nga nakakaapekto ha kalusugan pangkaisipan ngan kaayohan han tawo.

An yana nga henerasyon mas bukas na ha paghisgot mahitungod han mental health. Damo na an nasiring nga normal la an ma-stress, ma-anxiety, o mabug-atan tungod han problema ha eskwelahan, trabaho, relasyon, krisis ha nasod, o kahimtang ha kinabuhi. Pero tungod man gihap han padayon nga kompetisyon ngan pressure tikang ha social media, damu an nakakabati hin kakulangan ha ira kalugaringon. Nakikita nira an “perfect life” han iba, salit usahay nakakabatyag hira hin insecurity, loneliness, ngan kakapoy ha emosyon.

Ha pag-atubang hini nga madagmit nga pagbag-o han kalibutan, iba-iba an pamaagi han pag Cope han tawo. An iba nagbubulag anay ha social media basi makapahuway an hunahuna. An iba naman nagbubuhat hin mga butang nga nakakapalipay sugad han pag-ehersisyo, pag-ampo, pakig-istorya ha pamilya ngan sangkay, o paghatag panahon ha ira kalugaringon. Damo gihapon yana an mas diri na nahadlok mangaro hin bulig tikang ha counselor, doctor, o mental health professionals.

Importante nga hibaroan naton nga an kalusugan pangkaisipan pareho kaimportante han pisikal nga lawasnon nga kahimsog. Kon an tawo pirmi stressed, kulang hin pahulay, o waray suporta, mahimo ini magresulta hin depression, anxiety, burnout, ngan iba pa nga problema ha pangkaisipan. Sanglit kinahanglan an usa nga komunidad nga mahigugmaon, mamati, ngan diri mapanghusga.

Ha kataposan, bisan madagmit an pagbag-o han kalibutan, importante nga diri naton hingalimtan an pag-ataman han aton kalugaringon. An paghatag panahon ha pahulay, maopay nga relasyon, paglaom, ngan suporta ha usa kag usa amo an makakabulig basi magin malig-on an aton mental health ngan well-being ha bisan ano nga pagsulay han panahon.

“More Good Days, Together”

28/04/2026

World Day for Safety and Health at Work 2026

Let’s Ensure a Healthy Psychosocial Working Environment

Sa pagdiriwang ng World Day for Safety and Health at Work 2026, ating binibigyang-diin na ang kaligtasan sa trabaho ay hindi lamang pisikal—kundi pati mental at emosyonal na kalagayan ng bawat manggagawa.

Sa bawat araw ng ating pagtatrabaho, dala natin hindi lamang ang ating kakayahan kundi pati ang ating damdamin, pagod, at mga personal na pinagdaraanan. Sa paggunita ng World Day for Safety and Health at Work 2026, binibigyang-halaga natin ang isang aspeto ng kaligtasan na madalas hindi nakikita—ang psychosocial na kalagayan ng bawat manggagawa.

Ang isang ligtas na lugar ng trabaho ay hindi lamang nasusukat sa kawalan ng aksidente, kundi sa presensya ng malasakit, respeto, at pag-unawa. Kapag ang isang empleyado ay nakakaramdam ng suporta, may boses, at may balanse sa pagitan ng trabaho at personal na buhay, mas nagiging matatag siya—hindi lamang bilang manggagawa, kundi bilang tao.

Sa gitna ng mga hamon tulad ng stress, burnout, at pressure, mahalagang magtulungan ang bawat isa—mga pinuno, kawani, at komunidad—upang lumikha ng isang kapaligiran na nagtataguyod ng bukas na komunikasyon, mental health support, at kultura ng pagkalinga.

Ang isang malusog na psychosocial working environment ay susi sa mas produktibo, mas masaya, at mas ligtas na workforce.

Ngayong taon, inaanyayahan natin ang lahat na maging bahagi ng pagbabago. Simulan natin sa maliliit na hakbang: makinig, umunawa, at magmalasakit. Sapagkat ang tunay na kaligtasan sa trabaho ay nagsisimula sa isang malusog na isip at pusong inaalagaan.

Para sa isang mas ligtas, mas malusog, at mas makataong lugar ng trabaho—para sa lahat.

23/04/2026

WORLD IMMUNIZATION WEEK 2026

Sa pagdiriwang ng World Immunization Week ngayong ika-24 hanggang ika-30 ng Abril 2026, ating kinikilala ang napakahalagang papel ng bakuna sa pagpapanatili ng kalusugan ng bawat Pilipino.

Ang bakuna ay isa sa mga pinakamatagumpay na imbensyon sa larangan ng kalusugan. Sa pamamagitan nito, napipigilan natin ang mga nakamamatay at nakahahawang sakit tulad ng tigdas, polio, at iba pang vaccine-preventable diseases. Dahil sa pagbabakuna, mas maraming bata ang lumalaki nang malusog, mas nagiging produktibo ang ating mamamayan, at mas napapalakas ang ating komunidad.

Ngunit ang pagbabakuna ay hindi lamang para sa mga bata. Ito ay mahalaga sa bawat yugto ng buhay—mula sa sanggol, kabataan, buntis, hanggang sa matatanda. Kaya naman hinihikayat natin ang lahat na makiisa at suportahan ang mga programa ng pagbabakuna sa inyong mga komunidad. Ang pagpapabakuna ay hindi lamang proteksyon para sa sarili, kundi para rin sa pamilya at sa buong lipunan.

Kasabay nito, mahalaga rin nating labanan ang maling paniniwala at kumakalat na fake news tungkol sa bakuna. Ang mga maling impormasyon ay nagdudulot ng takot at pag-aalinlangan na maaaring magbukas ng pintuan sa muling paglaganap ng mga sakit na kaya naman nating maiwasan. Hikayatin natin ang bawat isa na maging mapanuri at kumuha lamang ng tamang impormasyon mula sa mga mapagkakatiwalaang health authorities at mga eksperto.

Sa puntong ito, nananawagan din tayo sa ating mga lider sa komunidad—mga opisyal ng barangay, g**o, relihiyosong lider, at iba pang tagapagtaguyod ng kalusugan—na maging katuwang sa pagpapalaganap ng kahalagahan ng pagbabakuna. Ang inyong suporta at halimbawa ay mahalaga upang mapalakas ang tiwala ng mamamayan at maabot ang mas maraming Pilipino.

Sa sama-samang pagkilos, makakamit natin ang isang ligtas, malusog, at protektadong komunidad.

Magpabakuna. Protektahan ang sarili. Protektahan ang bayan.

31/03/2026

🌿 Ligtas at Malusog na Semana Santa ✝️

Sa panahon ng pagninilay, panata, at pagbabalik-loob, mahalaga rin ang pangangalaga sa ating kalusugan at kaligtasan. Narito ang ilang payong kalusugan para sa isang ligtas at makabuluhang Semana Santa:

🚶 Para sa mga Namamanata at Naglalakad:
• Uminom ng sapat na tubig upang maiwasan ang dehydration
• Magsuot ng komportableng damit at sapatos
• Magpahinga kung nakakaramdam ng pagkahilo o pagkapagod
• Iwasan ang paglalakad sa matinding init ng araw (10 AM – 4 PM)
• Gumamit ng payong, sumbrero, o pamaypay bilang proteksyon sa init

🩹 Kaligtasan sa Panata:
• Iwasan ang labis na pananakit o sugat na maaaring magdulot ng impeksyon
• Linisin agad ang anumang sugat gamit ang malinis na tubig at antiseptic
• Kumonsulta sa health worker kung may malalang sugat o nararamdaman

🍽️ Tamang Pagkain at Nutrisyon:
• Kumain ng sapat at masustansyang pagkain kahit nag-aayuno
• Iwasan ang panis o hindi ligtas na pagkain
• Panatilihin ang kalinisan sa paghahanda ng pagkain
• Uminom ng sapat at malinis na tubig. Iwasan ang dehydration.

🦟 Proteksyon sa Sakit:
• Gumamit ng insect repellent laban sa lamok
• Panatilihing malinis ang kapaligiran upang maiwasan ang dengue at iba pang sakit

🙏 Para sa Tahimik at Ligtas na Paggunita:
• Iwasan ang sobrang pagod at stress
• Maglaan ng oras sa pahinga at panalangin
• Maging mapagmatyag sa kapaligiran lalo na sa matataong lugar

🚑 Sa Panahon ng Emergency:
• Alamin ang pinakamalapit na health center o ospital
• Magdala ng basic first aid kit
• I-save ang emergency hotline numbers

Sa ating paggunita sa sakripisyo at pagmamahal, alagaan din natin ang ating sarili at kapwa.

Mapayapa, ligtas, at makabuluhang Semana Santa sa ating lahat! 🙏

24/03/2026

March 24 is World TB Day!
“Yes! We Can End TB”

Ngayong World TB Day, sama-sama nating paalalahanan ang bawat isa na ang Tuberculosis (TB) ay nagagamot at naiiwasan kung tayo ay magiging responsable sa ating kalusugan at sa ating komunidad.

Ang TB ay hindi dapat katakutan, kundi dapat agad na aksyunan. Ito ay naipapasa sa hangin kapag ang isang taong may TB ay umuubo, bumabahing, o nagsasalita. Kaya mahalagang maging maingat at mapagmatyag.

Mga Paalala para Maiwasan ang TB:
✅Takpan ang bibig kapag umuubo o bumabahing
✅Panatilihing maaliwalas at may bentilasyon ang tahanan
✅Iwasan ang siksikan at matagal na exposure sa may ubo
✅Palakasin ang resistensya sa pamamagitan ng tamang nutrisyon at pahinga
✅Magpatingin agad kapag may ubo na tumatagal ng 2 linggo o higit pa

Tamang Gamutan:
Ang TB ay libreng ginagamot sa ating mga health centers. Kapag ikaw ay na-diagnose na may TB:
📍Sundin ang tamang gamutan (karaniwang 6 na buwan o higit pa)
📍Huwag titigil sa pag-inom ng gamot kahit gumaan na ang pakiramdam
📍Sumunod sa payo ng health worker o doktor
📍Iwasan ang pagkalat sa iba habang ginagamot

📅 Follow-Up ay Mahalaga:
Ang regular na follow-up ay susi sa tuluyang paggaling:
✅Dumalo sa nakatakdang check-up at sputum examination
✅Siguraduhing natatapos ang buong gamutan
✅I-monitor ang kalagayan upang maiwasan ang relapse o drug-resistant TB

Ang laban kontra TB ay laban ng bawat isa. Sa tamang kaalaman, maagang pagpapatingin, at tuloy-tuloy na gamutan—kaya nating wakasan ang TB!

💚 Magkaisa tayo para sa isang komunidad na malusog, ligtas, at walang TB.

16/03/2026

💜 National Women’s Month 2026 |
“Lead Like the Babaylans, Filipinas!” 💜

Sa pagdiriwang ng National Women’s Month 2026, kinikilala natin ang mahalagang papel ng kababaihan sa paghubog ng mas malusog, matatag, at maunlad na pamayanan. Sa temang “Lead Like the Babaylans, Filipinas!”, binibigyang parangal natin ang mga Babaylan ng ating kasaysayan—mga babaeng lider, tagapayo, at tagapagpagaling na nagsilbing ilaw at gabay sa kanilang komunidad.

Sa kasalukuyang panahon, patuloy na ipinapakita ng mga Filipina ang ganitong uri ng pamumuno—lalo na sa pagsusulong ng kalusugan at kabuuang kapakanan ng kababaihan. Ang isang malusog na babae ay pundasyon ng isang malusog na pamilya at komunidad.

Hinihikayat natin ang bawat kababaihan na pahalagahan ang kanilang kalusugan at wellness—mula sa wastong nutrisyon, regular na ehersisyo, sapat na pahinga, pangangalaga sa mental health, at regular na pagpapatingin sa health facility para sa mga serbisyong tulad ng prenatal care, cervical cancer screening, breast examination, at iba pang serbisyong pangkalusugan.

Sa ating mga ina, asawa, kapatid, anak, at lider na kababaihan—kayo ang tunay na lakas ng ating komunidad. Ipagpatuloy natin ang diwa ng mga Babaylan: maglingkod, manguna, at magbigay ng pag-aaruga para sa kalusugan at kapakanan ng bawat isa.

Mabuhay ang kababaihang Pilipina!
Malusog na Kababaihan, Malusog na Pamayanan!

09/03/2026

Ngayong ika-10 ng Marso, ating ginugunita ang Araw ng mga Buntis alinsunod sa Presidential Proclamation No. 569. Ito ay isang mahalagang pagkakataon upang kilalanin at parangalan ang lahat ng mga ina na nagdadala ng bagong buhay—ang mga ilaw ng pag-asa at kinabukasan ng ating komunidad. 🤰💖

Ang pagbubuntis ay hindi lamang isang personal na karanasan kundi isang mahalagang yugto sa paghubog ng isang malusog na henerasyon. Sa araw na ito, muli nating pinagtitibay ang ating pangako na suportahan ang kalusugan at kapakanan ng bawat buntis sa pamamagitan ng wastong prenatal care, sapat na nutrisyon, at maayos na serbisyong pangkalusugan.

Sa panahong ito ng pagbubuntis, mahalagang pangalagaan ang kalusugan ng ina at ng sanggol. Hinihikayat natin ang lahat ng buntis na magpatingin nang regular sa health center at sumunod sa inirerekomendang walong (8) Quality Prenatal Visits. Sa pamamagitan ng mga prenatal check-up, maagang natutukoy ang anumang posibleng komplikasyon, natitiyak ang tamang nutrisyon, at naibibigay ang mga kinakailangang bakuna, bitamina, at gabay para sa ligtas na pagbubuntis at panganganak. 🏥👶

Kasabay nito, mahalaga rin ang suporta ng pamilya—lalo na ng asawa, magulang, at mga mahal sa buhay. Ang pag-aalaga, pag-unawa, at pagtulong sa isang buntis ay malaking ambag upang maging ligtas at maayos ang kanyang pagbubuntis hanggang sa panganganak. Ang pagbubuntis ay hindi lamang responsibilidad ng ina, kundi ng buong pamilya at komunidad.

Nawa’y magsilbi itong paalala sa ating lahat—pamilya, komunidad, at pamahalaan—na ang pangangalaga sa mga buntis ay pangangalaga rin sa kinabukasan ng ating bayan. Sama-sama nating itaguyod ang ligtas na pagbubuntis at ligtas na panganganak para sa bawat ina at sanggol, para sa mas matatag at mas maliwanag na kinabukasan ng ating bayan.

Maligayang Araw ng mga Buntis! 🌸👶

13/01/2026

JANUARY IS CERVICAL CANCER AWARENESS MONTH

Sa paggunita ng Cervical Cancer Awareness Month ngayong Enero 2026, tayo ay nagkakaisa upang ipalaganap ang kaalaman at palakasin ang pagkilos laban sa isa sa mga pinaka-napipigilang uri ng kanser sa kababaihan—ang cervical cancer.

Ang cervical cancer ay dulot ng Human Papillomavirus (HPV), isang karaniwang virus na maaaring makuha sa pakikipagtalik. Maraming kababaihan ang walang nararamdamang sintomas sa unang yugto ng sakit, kaya’t madalas itong natutuklasan kapag huli na. Ngunit ang mahalagang mensahe:

Ang cervical cancer ay maaaring maiwasan at magamot kung ito ay maagap na natutuklasan.

🧪 Early and Regular Screening Saves Lives

Ang regular cervical cancer screening gaya ng Pap smear, VIA o Visual Inspection Using Acetic Acid at HPV testing ay kayang makakita ng mga pagbabago sa cervix bago pa ito maging kanser. Ang mga babaeng may edad 21 pataas, o yaong may sexual exposure, ay hinihikayat na sumailalim sa regular na pagsusuri sa kanilang Rural Health Unit (RHU), District Hospital, o DOH-accredited facilities.

Mas maaga ang pagkakaalam, mas mataas ang tsansa ng paggaling.

💉 HPV Vaccination: Pinakamabisang Proteksyon

Ang HPV vaccine ay napatunayang ligtas at epektibo sa pagpigil sa mga uri ng HPV na nagdudulot ng cervical cancer. Inirerekomenda ito lalo na sa mga batang babae at kabataan bago pa magkaroon ng sexual exposure, ngunit maaari ring ibigay sa mas nakatatanda ayon sa payo ng doktor.

Ang bakuna ay isang pamumuhunan sa kalusugan ng kababaihan at sa kinabukasan ng pamilya at komunidad.

📚 Kaalaman ang Unang Sandata

Marami pa ring kababaihan ang natatakot o nahihiya magpasuri. Panahon na upang baguhin ito.
Ang cervical cancer ay hindi dapat ikahiya—ito ay isang sakit na maaaring maiwasan, maagapan, at magamot sa tulong ng tamang impormasyon at serbisyo.

🏥 Palawakin ang Access sa Serbisyo

Sa buwang ito, hinihikayat ang:
✅LGUs, barangay, at health workers na palakasin ang community education at mobilization
✅RHU at mga ospital na tiyaking may sapat na screening services, referral system, at HPV vaccination
✅Mga pamilya at komunidad na suportahan ang kababaihan sa pag-access ng serbisyong pangkalusugan

Ang kalusugan ng kababaihan ay kalusugan ng buong sambayanan.

Sa Cervical Cancer Awareness Month na ito, sama-sama nating ipaglaban ang buhay ng bawat ina, anak, at kababaihan.

Magpasuri. Magpabakuna. Magbahagi ng kaalaman.

Para sa karagdagang impormasyon, maaaring makipag-ugnayan sa pinakamalapit na Health Center sa inyong lugar!

10/01/2026

Mga magulang at tagapag-alaga,

Ngayong Enero 2026, sama-sama nating ipagdiwang ang National Deworming Month upang tiyakin ang malusog at masiglang kinabukasan ng ating mga anak, lalo na ang mga batang edad 12 hanggang 59 na buwan.

Ang pagpupurga o deworming ay isang ligtas at mabisang paraan upang alisin ang mga bulate sa tiyan ng bata na maaaring magdulot ng:
• kakulangan sa nutrisyon
• panghihina at pagkabansot
• madalas na pagkakasakit
• at pagkaantala sa paglaki at pagkatuto

Kapag may bulate ang bata, kahit marami siyang kainin, hindi ito napapakinabangan ng katawan. Sa pamamagitan ng deworming, natitiyak nating napupunta sa paglaki, lakas, at talino ng bata ang kanyang nutrisyon.

💊 Isang tableta lamang, malaking proteksyon!
Ang deworming ay:
• Libre
• Ligtas
• Inirerekomenda ng Department of Health
• At mahalagang bahagi ng pangangalaga sa kalusugan ng bata

✨ Ang batang walang bulate ay:
• mas malakas
• mas aktibo
• mas bihirang magkasakit
• at mas handa sa pagkatuto

Kaya hinihikayat namin ang lahat ng magulang at tagapag-alaga na dalhin ang inyong mga anak na may edad 12–59 buwan sa pinakamalapit na health center o deworming post ngayong Enero 2026.

📍 Magpade-worming para sa malusog na tiyan, masayang paglaki, at maliwanag na kinabukasan!

Iwas Sakit! Iwas Bulati!
Sama-sama para sa malusog na mga bata! 🧒👧💪

03/01/2026

Isama ang pagiging aktibo sa iyong new year’s resolution! 💪🏃♀️⛹️

Kada linggo, kailangan natin ang sapat na physical activity para mapanatiling malakas ang katawan.
Narito ang ilan sa mga physical activities na pwedeng gawin. ⬇️

World Health Organization Philippines

Ian Cesar D Norombaba, MD

12/05/2026

28/04/2026

23/04/2026

31/03/2026

24/03/2026

16/03/2026

09/03/2026

13/01/2026

10/01/2026

03/01/2026

Address

Website

Alerts

Contact The Practice

Shortcuts

Share

Category