07/12/2023
Glejaki to nowotwory, które stanowią ponad 40% wszystkich nowotworów mózgu.
Ze względu na naciekający charakter guza i jego umiejscowienie, często niemożliwe jest jego całkowite usunięcie. Stąd pojawia się konieczność stosowania radio- i chemioterapii. Mimo to, tak wyniszczające leczenie często bywa nieskuteczne, bądź daje zbyt małe efekty.
To tworzy potrzebę poszukiwania naturalnych produktów żywnościowych, aby wspomóc terapię przeciwnowotworową w przypadku zachorowania na glejaka mózgu. Jak można więc pomóc w leczeniu glejaka mózgu? Czy są jakieś badania, potwierdzające skuteczność takiego wspierania terapii?
Otóż owszem, są. W badaniach oceniono wpływ naturalnych produktów pszczelich: miodów, pierzgi, mleczka pszczelego i propolisu na linie komórkowe glejaka wielopostaciowego IV stopnia. W badaniach wykorzystano także nowotworową linię komórkową Diffuse astrocytoma (DASC) wyizolowaną laboratoryjnie z tkanki guza mózgu pochodzenia glejowego, pozyskanej śródoperacyjnie od pacjenta.
Badano przy tym możliwość występowania interakcji naturalnych produktów pszczelich z chemioterapeutykami stosowanymi w terapii glejaka – temozolomidem. To istotne, bo o ile antyproliferacyjny, czyli przeciwdziałający zdolnościom rozmnażania się komórek wpływ miodów pszczelich został potwierdzony w wielu nowotworowych hodowlach, to nie było dotąd żadnych danych odnoszących się do efektu działania miodu na komórki glejaka mózgu i ich wpływ na terapię temodalem.
Ocenie poddano naturalne pszczele produkty z okolic Podlasia, mianowicie: naturalne miody pszczele, etanolowe ekstrakty z propolisu, pierzgi i miodu, a także ekstrakty mleczka pszczelego. Skład chemiczny badanych produktów określono z zastosowaniem chromatografii gazowej sprzężonej ze spektrometrem masowym (GC-MS), aby możliwie dokładnie zbadać wpływ produktów pszczelich na terapię antynowotworową.
Spośród badanych produktów pszczelich ocenionych in vitro, czyli w probówce, ekstrakt etanolowy z propolisu oraz naturalne miody pszczele, szczególnie gryczany i wielokwiatowy ciemny wykazywały najwięcej właściwości korzystnych w leczeniu nowotworów glejaka wielopostaciowego. W badaniach tych charakteryzowały się one największą aktywnością cytotoksyczną (czyli zdolnością do niszczenia chorobowych komórek), a także hamującą syntezę DNA w komórkach glejaka wielopostaciowego. Ponadto, zaobserwowano synergizm działania produktów pszczelich w połączeniu z temodalem.
Zahamowanie proliferacji komórek glejaka pobranych śródoperacyjnie od pacjenta uzyskano natomiast jedynie po zastosowaniu ekstraktu etanolowego z propolisu. Z kolei mleczko pszczele wykazuje naturalne zdolności profilaktyczne przy powstawaniu guzów pochodzenia glejowego.
Spośród badanych produktów, ocenionych in vitro, czyli w probówce, najwyższą aktywnością cytotoksyczną i hamującą syntezę DNA w komórkach glejaka wielopostaciowego oraz właściwościami antymetastatycznymi charakteryzowały się ekstrakt etanolowy z propolisu i naturalne miody pszczele, szczególnie gryczany i wielokwiatowy ciemny. W trakcie badań zaobserwowano synergizm działania produktów pszczelich w połączeniu z TMZ względem linii komórek U87MG. Zahamowanie proliferacji linii komórek pochodzących od pacjenta (DASC) z glejakiem mózgu uzyskano jedynie po zastosowaniu ekstraktu etanolowego z propolisu. Mleczko pszczele może być zalecane jako naturalny środek w profilaktyce guzów mózgu pochodzenia glejowego.
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku w ramach swojego projektu statutowego przeprowadził także badania na temat działania intraktu (nalewki na świeżym zielu) z dziurawca zwyczajnego w połączeniu z propolisem na komórki glejaka wielopostaciowego U87MG. Wyniki wskazują, że intrakt z dziurawca zwyczajnego oraz ekstrakt z propolisu mają hamujący wpływ na komórki glejaka wielopostaciowego, działają cytotoksycznie, hamują biosyntezę DNA oraz inhibitują sekrecję, czyli inaczej hamują wydzielanie przez komórki metaloproteinaz 2 i 9. Bardzo istotne jest to, że łączne ich zastosowanie wzmaga efekt działania przeciwnowotworowego.
