Paweł Górniak psycholog psychoterapeuta Jasło & Online

Paweł Górniak psycholog psychoterapeuta Jasło & Online 🔸Psychologia i psychoterapia przez pryzmat układu nerwowego, stresu i traumy🔸Jasło | Online 🔸Wise Future University🔸19 lat praktyki Psycholog, Psychoterapeuta
(1)

To moment, który dla wielu rodziców jest trudny i… trochę niepokojący.Czy to normalne?W dużej mierze tak.  W okresie dor...
04/05/2026

To moment, który dla wielu rodziców jest trudny i… trochę niepokojący.

Czy to normalne?

W dużej mierze tak.
W okresie dorastania nastolatki naturalnie:
▪️ potrzebują więcej prywatności
▪️ mniej dzielą się z rodzicami
▪️ przenoszą część świata do rówieśników

To część budowania własnej tożsamości.

Ale unikanie kontaktów społecznych może mieć też inne znaczenie.

Czasem za ciszą kryje się:

– przeciążenie emocjami
– trudności w relacjach
– lęk lub napięcie
– poczucie niezrozumienia

Dlatego ważne nie jest tylko to, że nastolatek milczy
ale jak długo to trwa i co jeszcze się zmienia.

Jeśli masz wrażenie, że kontakt naprawdę się urywa
albo coś jest nie tak
— warto się temu przyjrzeć bliżej.

Nie zawsze trzeba działać od razu.
Ale warto nie zostawać z tym samemu

27/04/2026

To jeden z najczęstszych powodów, dla których depresja pozostaje niezauważona.

Nie każda depresja oznacza wycofanie, płacz czy brak działania.
W wielu przypadkach przyjmuje formę tzw. wysokofunkcjonującej depresji —
gdzie osoba nadal pracuje, działa, realizuje obowiązki.

Ale robi to kosztem ogromnego obciążenia wewnętrznego.

Z perspektywy neurobiologii kluczowe są tutaj zmiany w układzie nagrody.
Badania pokazują, że w depresji dochodzi do obniżonej aktywności w obszarach takich jak prążkowie brzuszne,
co przekłada się na spadek odczuwania przyjemności i motywacji (Pizzagalli, 2014).

To zjawisko nazywane jest anhedonią.

Jednocześnie kora przedczołowa nadal może „utrzymywać funkcjonowanie” —
czyli wykonywanie zadań mimo braku wewnętrznego napędu.

To dlatego z zewnątrz wszystko może wyglądać „normalnie”.
A od środka towarzyszy temu:
— przewlekłe zmęczenie
— poczucie pustki
— brak energii emocjonalnej

Dodatkowo w depresji często obserwuje się zaburzenia osi HPA i podwyższony poziom kortyzolu,
co zwiększa poczucie wyczerpania i obciążenia organizmu (Pariante & Lightman, 2008).

Czyli organizm funkcjonuje w stanie przewlekłego napięcia,
mimo pozornego „normalnego życia”.

Dlatego depresja nie zawsze jest widoczna.
Czasem jest ukryta za funkcjonowaniem.

I właśnie dlatego tak często bywa niezrozumiana — także przez otoczenie.

📚 Badania:

* Pizzagalli, D.A. (2014). Depression, stress, and anhedonia: toward a synthesis and integrated model. Annual Review of Clinical Psychology.
* Pariante, C.M., & Lightman, S.L. (2008). The HPA axis in major depression: classical theories and new developments. Trends in Neurosciences.

26/04/2026

"Jest mi o wiele łatwiej uczyć się dziś jako dorosłemu. Mam wrażenie, że szkoła, przez którą przechodziło nasze pokolenie, nie miała na celu rozbudzania pasji czy talentów, ale przyzwyczajenie do życia w kulturze polskiego zapierdolu, do bycia w pozycji podporządkowanej. Żeby wysiedzieć w tych ławkach i znosić wykonywanie żmudnych, nudnych i często bezsensownych zadań. Więc sam sobie teraz daję taką edukację, jakiej nie miałem" - mówi Kacper Pobłocki, autor głośnego "Chamstwa" w fascynującej rozmowie z Agatą Sikorą. Dla takich tekstów robimy Fathers

20/04/2026

To doświadczenie ma bardzo konkretną podstawę neuropsychologiczną.

Frustracja nie wynika tylko z tego, że nie możesz.
Wynika z konfliktu między tym, co mózg uznaje za możliwe, a tym, do czego ma realne zasoby.

Kiedy jesteś przewlekle przeciążony, dochodzi do spadku efektywności kory przedczołowej —
obszaru odpowiedzialnego za planowanie, inicjowanie działania i kontrolę poznawczą (Arnsten, 2009).

Jednocześnie rośnie koszt uruchomienia działania.
To, co wcześniej było małym wysiłkiem, zaczyna wymagać znacznie większych zasobów energetycznych.

Z perspektywy mózgu to nie jest nie chce mi się.
To jest nie opłaca się energetycznie.

Badania nad wysiłkiem poznawczym pokazują, że decyzja o podjęciu działania jest silnie zależna od percepcji kosztu i dostępnej energii (Shenhav et al., 2017).

Jeśli koszt przekracza zasoby — mózg wybiera wycofanie.

Problem polega na tym, że:
👉 poznawczo nadal wiesz, że możesz
👉 ale biologicznie — system nie jest w stanie tego unieść

I to właśnie generuje napięcie i frustrację.

Dodatkowo przewlekły stres nasila aktywność układów związanych z unikaniem i zagrożeniem,
co jeszcze bardziej utrudnia inicjację działania (Hermans et al., 2014).

Dlatego to doświadczenie nie jest brakiem silnej woli.
Jest efektem przeciążenia systemu regulacyjnego.

I dopóki poziom pobudzenia nie spadnie,
„powinieneś móc” będzie tylko zwiększać presję — a nie przywracać energię.

📚 Badania:

* Arnsten, A.F.T. (2009). Stress signalling pathways that impair prefrontal cortex structure and function. Nature Reviews Neuroscience.
* Shenhav, A., Botvinick, M.M., & Cohen, J.D. (2017). The expected value of control: An integrative theory of anterior cingulate cortex function. Neuron.
* Hermans, E.J. et al. (2014). Dynamic adaptation of large-scale brain networks in response to acute stressors. Trends in Neurosciences.

Tzw. physiological sigh (podwójny wdech + wydłużony wydech) wpływa bezpośrednio na autonomiczny układ nerwowy.W stresie ...
17/04/2026

Tzw. physiological sigh (podwójny wdech + wydłużony wydech) wpływa bezpośrednio na autonomiczny układ nerwowy.

W stresie dominuje układ współczulny – rośnie pobudzenie, oddech przyspiesza, zmienia się poziom CO₂ we krwi, a organizm utrzymuje stan mobilizacji.

Wydłużony wydech działa jak sygnał hamujący:
→ zwiększa aktywność nerwu błędnego
→ nasila komponent przywspółczulny
→ obniża pobudzenie układu nerwowego

Z perspektywy neuro oznacza to m.in. większą dostępność funkcji regulacyjnych i spadek dominacji reakcji związanych z wykrywaniem zagrożeń.

Ten mechanizm pojawia się naturalnie – np. po płaczu – jako sposób resetu układu oddechowego i nerwowego.

Dlatego działa szybciej niż większość technik opartych tylko na pracy poznawczej.

Regulacja Zaczyna się od ciała.

15/04/2026

Bezsenność bardzo często jest błędnie rozumiana jako brak zmęczenia. Z perspektywy neurobiologii i neuropsychologii jest dokładnie odwrotnie.

To, co odczuwasz jako niemożność zaśnięcia,
jest często efektem przewlekłego pobudzenia układu nerwowego.

W bezsenności dochodzi do zjawiska nazywanego hiperaktywacją (hyperarousal) —
utrzymującego się stanu podwyższonej aktywności mózgu i ciała, mimo zmęczenia (Riemann et al., 2010).

👉 podwyższona aktywność osi HPA
👉 wyższy poziom kortyzolu wieczorem
👉 zwiększona aktywność metaboliczna mózgu

Badania obrazowe pokazują, że osoby z bezsennością nie wyłączają się w nocy w taki sposób jak osoby zdrowe —
ich mózg pozostaje w stanie czuwania, szczególnie w obszarach odpowiedzialnych za przetwarzanie emocji i bodźców (Nofzinger et al., 2004).

Dodatkowo przewlekły stres zaburza rytm dobowy kortyzolu, co utrudnia naturalne przejście organizmu z trybu mobilizacji do trybu regeneracji (Buckley & Schatzberg, 2005).

To dlatego możesz być:
— fizycznie wyczerpany
— poznawczo przeciążony
— emocjonalnie pusty

i jednocześnie niezdolny do snu.

W tym stanie problemem nie jest brak potrzeby snu.
Problemem jest brak możliwości obniżenia pobudzenia.

Dlatego skuteczna praca z bezsennością nie zaczyna się od próby zaśnięcia.

Zaczyna się od regulacji układu nerwowego w ciągu dnia i wygaszania pobudzenia wieczorem.

📚 Badania:
• Riemann, D. et al. (2010). The hyperarousal model of insomnia: a review of the concept and its evidence. Sleep Medicine Reviews.
• Nofzinger, E.A. et al. (2004). Functional neuroimaging evidence for hyperarousal in insomnia. American Journal of Psychiatry.
• Buckley, T.M., & Schatzberg, A.F. (2005). On the interactions of the HPA axis and sleep. Sleep Medicine Reviews.

Większość ludzi próbuje uspokoić głowę.Problem w tym, że głowa jest ostatnia w kolejce.Najpierw trzeba uspokoić ciało.Od...
09/04/2026

Większość ludzi próbuje uspokoić głowę.
Problem w tym, że głowa jest ostatnia w kolejce.
Najpierw trzeba uspokoić ciało.

Oddychanie koherentne to jedna z najlepiej przebadanych metod regulacji układu nerwowego (m.in. wpływ na HRV – zmienność rytmu zatokowego serca, która jest wskaźnikiem zdolności do radzenia sobie ze stresem). Moim zdaniem najlepsza technika regulacji emocji. Prosta, zawsze dostępna i skuteczna.

Spowolnienie oddechu do ok. 5–6 cykli na minutę:

→ zwiększa aktywność nerwu błędnego
→ obniża pobudzenie układu współczulnego
→ poprawia regulację emocji

To działa nawet wtedy, kiedy nie czujesz, że działa.

Bo to nie jest tylko technika psychologiczna.
To jest interwencja fizjologiczna.

Spróbuj dziś:
5 minut
bez aplikacji
bez kombinowania

I zobacz, co się zmieni

Dzięki za przeczytanie 🙂

08/04/2026

Lęk bardzo często interpretujemy jako sygnał zagrożenia. Ale z perspektywy neurobiologii to uproszczenie.

Układ nerwowy nie reaguje tylko na realne niebezpieczeństwo. Reaguje na przeciążenie przetwarzania.

Kiedy przez dłuższy czas jesteś w napięciu,
dochodzi do zwiększonej aktywności sieci saliencyjnej (m.in. wyspa, ACC),
która zaczyna oznaczać coraz więcej bodźców jako istotne i potencjalnie zagrażające (Menon, 2011).

Równocześnie spada zdolność kory przedczołowej do hamowania reakcji emocjonalnych, co zwiększa podatność na lęk nawet przy braku obiektywnego zagrożenia (Arnsten, 2009).

To, co subiektywnie odczuwasz jako lęk,
jest często efektem:

👉 nadmiernej detekcji bodźców
👉 obniżonej kontroli poznawczej
👉 i utrzymującego się pobudzenia autonomicznego

Badania pokazują, że w stanach przeciążenia rośnie tzw. hiperczujność poznawcza — mózg zaczyna szukać problemów, nawet tam, gdzie ich nie ma (Grupe & Nitschke, 2013).

Dlatego lęk nie zawsze oznacza, że coś jest nie tak w świecie. Często oznacza, że układ nerwowy nie zdążył wrócić do równowagi.

I dopóki poziom pobudzenia pozostaje wysoki,
mózg będzie interpretował rzeczywistość przez pryzmat zagrożenia.

Dlatego praca z lękiem nie zaczyna się od zmiany myślenia.
Zaczyna się od obniżenia pobudzenia i przywracania regulacji.

📚 Badania:
• Menon, V. (2011). Large-scale brain networks and psychopathology: a unifying triple network model. Trends in Cognitive Sciences.
• Arnsten, A.F.T. (2009). Stress signalling pathways that impair prefrontal cortex structure and function. Nature Reviews Neuroscience.
• Grupe, D.W., & Nitschke, J.B. (2013). Uncertainty and anticipation in anxiety: an integrated neurobiological and psychological perspective. Nature Reviews Neuroscience.

02/04/2026

To, co wiele osób nazywa „nadwrażliwością”, bardzo często jest w rzeczywistości efektem przewlekłego przeciążenia układu nerwowego.

Kiedy mózg przez długi czas funkcjonuje w trybie mobilizacji (aktywacja osi HPA i układu współczulnego), rośnie poziom pobudzenia, czujność i reaktywność na bodźce.

W praktyce oznacza to, że:
– szybciej reagujesz napięciem,
– trudniej się wyciszyć,
– drobne rzeczy zaczynają „przebodźcowywać”.

To nie jest kwestia charakteru.

To efekt zmian w przetwarzaniu bodźców — szczególnie w obszarach takich jak ciało migdałowate (reakcja na zagrożenie) oraz osłabiona kontrola ze strony kory przedczołowej, która w warunkach przewlekłego stresu działa mniej efektywnie.

Badania pokazują, że chroniczny stres zwiększa reaktywność emocjonalną i jednocześnie obniża zdolność do jej regulacji (Arnsten, 2009; McEwen, 2007).

Dodatkowo rośnie tzw. obciążenie allostatyczne — czyli koszt ciągłego dostosowywania się organizmu do stresu.
Im wyższe, tym większa wrażliwość na bodźce i mniejsza odporność na napięcie.

Dlatego to, co z zewnątrz wygląda jak „przesadna reakcja”,
często jest układem nerwowym, który od dawna nie miał okazji wrócić do równowagi.



Bibliografia:

Arnsten, A. F. T. (2009). Stress signalling pathways that impair prefrontal cortex structure and function. Nature Reviews Neuroscience, 10(6), 410–422.

McEwen, B. S. (2007). Physiology and neurobiology of stress and adaptation. Physiological Reviews, 87(3), 873–904.

McEwen, B. S., & Stellar, E. (1993). Stress and the individual. Archives of Internal Medicine, 153(18), 2093–2101.

Shields, G. S., Sazma, M. A., & Yonelinas, A. P. (2016). Effects of acute stress on executive functions. Psychological Bulletin, 142(6), 615–658.

Wdzięczność została trochę zepsuta przez Instagram.Sprowadza się ją do: „zapisz 3 rzeczy i będzie lepiej”A to tak nie dz...
01/04/2026

Wdzięczność została trochę zepsuta przez Instagram.

Sprowadza się ją do: „zapisz 3 rzeczy i będzie lepiej”
A to tak nie działa.

Badania pokazują, że nie chodzi o samo wypisanie,
ale o aktywację konkretnych obszarów mózgu związanych z emocjami i regulacją stresu.

Jeśli nie zatrzymasz się na chwilę i nie poczujesz tego doświadczenia — dla mózgu to tylko kolejny punkt z listy zadań.

I wtedy nic się nie zmienia. To nie jest technika na siłę pozytywnego myślenia. To jest trening uwagi.

Uczysz mózg zauważać nie tylko zagrożenie,ale też to, co wspierające. A to — z czasem — realnie zmienia sposób reagowania na stres.

I właśnie dlatego to działa.

Albo nie działa wcale.

01/04/2026

W depresji problemem bardzo często nie polega na
braku chęci. Problemem jest osłabienie procesów, które pozwalają zamienić zamiar w działanie.

Badania pokazują, że depresja wiąże się m.in. ze zmianami w funkcjonowaniu układów odpowiedzialnych za motywację, przewidywanie nagrody i inicjowanie aktywności — szczególnie w obszarze kory przedczołowej i prążkowia.

To oznacza, że człowiek może wiedzieć, co chciałby zrobić, może nawet chcieć to zrobić,
ale nie mieć dostępu do energii psychicznej i biologicznej potrzebnej, żeby zacząć.

W depresji często pojawia się też anhedonia — czyli obniżona zdolność do odczuwania nagrody i satysfakcji. A kiedy mózg słabiej „widzi” sens i nagrodę, wysiłek staje się znacznie trudniejszy do uruchomienia.

To dlatego z zewnątrz może to wyglądać jak bierność.
Ale od środka często jest to walka z ogromnym zmęczeniem, spowolnieniem i przeciążeniem układu nerwowego.

To nie brak silnej woli.
To stan, w którym samo działanie kosztuje znacznie więcej niż zwykle.

Bibliografia:

American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). American Psychiatric Publishing.

Fried, E. I., & Nesse, R. M. (2015). Depression is not a consistent syndrome: An investigation of unique symptom patterns in the STAR*D study. Journal of Affective Disorders, 172, 96–102.

Treadway, M. T., & Zald, D. H. (2011). Reconsidering anhedonia in depression: Lessons from translational neuroscience. Neuroscience and Biobehavioral Reviews, 35(3), 537–555.

Salamone, J. D., & Correa, M. (2012). The mysterious motivational functions of mesolimbic dopamine. Neuron, 76(3), 470–485.

Pizzagalli, D. A. (2014). Depression, stress, and anhedonia: Toward a synthesis and integrated model. Annual Review of Clinical Psychology, 10, 393–423.

Disner, S. G., Beevers, C. G., Haigh, E. A. P., & Beck, A. T. (2011). Neural mechanisms of the cognitive model of depression. Nature Reviews Neuroscience, 12(8), 467–477.

Adres

Czackiego 7
Jasło
38-200

Godziny Otwarcia

Poniedziałek 14:30 - 19:30
Wtorek 08:00 - 14:00
Środa 13:00 - 20:00
Czwartek 14:00 - 20:00
Piątek 14:00 - 20:00

Telefon

+48662489791

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Paweł Górniak psycholog psychoterapeuta Jasło & Online umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skontaktuj Się Z Praktyka

Wyślij wiadomość do Paweł Górniak psycholog psychoterapeuta Jasło & Online:

Udostępnij

Kategoria