12/05/2026
„Zawsze jest lepiej mówić prawdę. Ponieważ ta prawda się rozszerza, jesteśmy otoczeni prawdą i sami jesteśmy w prawdzie.”
▫️🍃▫️Trzeci dzień konwencji z Lois Steinberg przyniósł temat prawdy, korekty i odpowiedzialności w praktyce.
Podczas zajęć pojawiła się historia z czasu praktyki Lois u B.K.S. Iyengara — historia mocnej, fizycznej korekty, która dziś może brzmieć jako opowieść o przekroczeniu granic. Jedna z osób nazwała swoje odczucie wprost, mówiąc, że odbiera tę historię jako przemocową.
To zdarzenie wypływa na fali wątku ważnego dla całej współczesnej praktyki jogi: jak mówić o dziedzictwie wielkich nauczycieli, gdy zawiera ono także gesty, które dzisiaj domagają się etycznego namysłu? Jak odróżnić przekaz metody od form władzy, które mogły zostać w nim historycznie utrwalone?
Sytuacja stała się szczególnie wymagająca, ponieważ głos uczestniczki został publicznie zatrzymany. To zmieniło atmosferę praktyki i otwiera pytanie nie tylko o korektę w asanie, lecz także o sposób, w jaki autorytet nauczyciela działa wobec grupy.
W takich sytuacjach uruchamiają się dobrze znane mechanizmy wspólnotowe: lojalność wobec osoby, której się ufa, trudność w zakwestionowaniu utrwalonego obrazu nauczyciela, potrzeba ochrony ciągłości przekazu. Pojawia się wtedy pytanie, czy potrafimy rozpoznać w sobie ten odruch obrony tego co znane, gdy dzieje się coś, co wymaga zatrzymania, odpowiedzi i refleksji. Praktyka nie kończy się na ciele: dotyczy także tego, czy umiemy zobaczyć własne skrypty reagowania tam, gdzie najłatwiej pozostać przy tym, co oswojone.
Był to dzień, w którym temat prawdy przestał być jedynie pojęciem komentowanym w odniesieniu do praktyki asan. Stał się pytaniem skierowanym do nas wszystkich: czy w przestrzeni jogi jest miejsce na reakcję ucznia, na trudne i złożone pytanie, na niezgodę, na nazwanie doświadczenia? Czy korekta dotyczy wyłącznie ciała, czy także sposobu, w jaki rozpoznajemy własne mechanizmy reagowania?
Praktyka jogi, jeśli ma być związana z prawdą, musi obejmować także momenty złożone: te, w których ujawnia się napięcie między tradycją a współczesną świadomością granic, między autorytetem a głosem ucznia, między intencją nauczyciela a skutkiem jego działania.
Ten dzień pozostawił pytania, których nie należy zagłuszać. Być może właśnie one są najistotniejszą częścią praktyki.
Stowarzyszenie Jogi Iyengara w Polsce
Wasza K**a 🤲
