NeuroLogopeda Lublin

30/11/2025

Mikołajkowy wierszyk z głoską "r"

21/11/2025

21/11/2025

🐶Zabawy słuchowe - logorytmiczne piosenki dbają o koordynację słuchowo-ruchową i rozwijają kluczowe w mowie funkcje słuchowe
🐶Zabawy sensoryczne - szczególnie motoryka mała - korzystajmy z sąsiedztwa pól ruchowych ręki i motoryki artykulacyjnej w korze mózgu
🐶Wspólne czytanie wzbogaca słownictwo
🐶Mówienie do dziecka wspiera kompetencje komunikacyjne
🐶Ekran nie zastąpi interakcji z drugą osobą, prawopółkulowe bodźce ekranowe mogą blokować działanie i rozwój językowej lewej półkuli mózgu

17/11/2025

Nie ma magicznego szybkiego sposobu na rozwój mowy, jest terapia logopedyczna

17/11/2025

Wyobraź sobie, że ktoś ciągle mówi Ci, co masz zrobić i narzuca Ci jeden właściwy sposób realizacji pracy krytykując wszystkie Twoje rezultaty i nie doceniając Twoich starań. Irytujące, prawda? Dlaczego więc podczas wspólnych zabaw z dzieckiem ciągle nakłaniasz je do mówienia dyktatorskimi słowami:
A POWIEDZ MAAA, POWTÓRZ A E O... i po każdej próbie zamiast pochwały słyszy ŹLE! POWIEDZ OOOO! Dziecku szybko znudzi się ta "terapia mowy", która z terapią ma tyle wspólnego, co świnka morska z morzem.

Dziecko z opóźnionym rozwojem mowy uczy się właśnie MOWY, czyli zespołu wszystkich czynności językowych, komunikacji, rozmowy, dialogu, interakcji, a nie pojedynczych samogłosek czy sylab wyrwanych z kontekstu. Na WYMOWĘ, czyli poprawną artykulację głosek sz, ż, r, itd. zwrócimy uwagę w kolejnych etapach. Zatem, jak poprawnie i efektywnie rozkręcić i wspomagać rozwoj mowy?

1. Mówienie do dziecka w naturalnym tempie zdaniami poprawnymi gramatycznie, opowiadanie o tym, co teraz robimy, co mijamy, narracja z bieżących czynności. Mile widziane zmiany prozodii mowy i zabawa głosem (cicho-głośno, wysoki-niski, odzwierciedlający emocje, np. rozgniewany kotek, zmęczony piesek), nazywajmy wszystko, co zainteresuje dziecko (kąpiel słowna)

Nazywanie ułatwi nam...

2. Wspólne czytanie książeczek, nazywanie obrazków, czynności, pytania do dziecka (np. co robi piesek?, gdzie śpi?, a tu kto idzie?, jaki jest domek?), mamy pretekst do bardzo potrzebnego ćwiczenia gestu wskazywania palcem. Ale unikaj monotonnego pytania co to? co to? I przede wszystkim daj czas na odpowiedź. Nie wyręczaj i nie poganiaj dziecka. To nie wyzwanie "przeczytaj z dzieckiem minimum 10 książek dziennie". Nie tym razem.

Skoro o gestach to...

3. Łączenie ruchu z mową, piosenki z pokazywaniem, piosenki zawierające różnorodne dźwięki, onomatopeje, rymy, rytm, dodatkowo wierszyki paluszkowe, zabawy z masami sensorycznymi i adekwatne do wieku układanki będą strzałem w dziesiątkę, bo przecież pola ruchowe ręki sąsiadują z polami odpowiadającymi za ruchy artykulacyjne i stymulacja jednego obszaru kory mózgowej pobudzi sąsiednią.

Kierując się w stronę efektywnej stymulacji, to...

4. Kierowanie, modelowanie rozmowy, czyli dialogi w zabawach tematycznych w lekarza, sklepik, kuchnię, kawiarnię, dom. Słowo, które dziecko próbowało wypowiedzieć powtarzamy za chwilę w poprawny sposób - to pomoże mu usłyszeć poprawną wymowę, a nawet uzmysłowić sobie, że dany wyraz moze być odmieniony przez liczby, rodzaje przypadki w zależności od jego kategorii. Ale nie poprawiamy dziecka, nie przerywamy mu, nie krytykujemy, doceniamy starania i chęć interakcji.
Przykładowy dialog:
- Co boli misia?
- Ocio
- Misia boli oko? Jedno oczko czy dwa oczka?
- Ła
- Dwa? Czyli dwa oczka musimy zabandażować albo dać kropelki... itd.

Jest różnica między tym podejściem a przykładem z początkowego slajdu. A teraz...

5. Punkt końcowy, bo najważniejszy. Dziecko z opóźnionym rozwojem mowy nie mówi z jakiejś przyczyny, którą trzeba znaleźć. Odwiedź neurologopedę, logopedę pracującego z tą grupą wiekową, który pokieruje Cię do
- audiologa (sprawdzenie słuchu)
- laryngologa (sprawdzenie stanu migdałków)
Ewentualnie do innych specjalistów, jeśli jakieś inne obszary funkcjonowania nie są jeszcze tak rozwinięte jak już mogłyby być (psycholog dziecięcy, neurolog)

17/11/2025

Rozgadywanie dziecka to, przede wszystkim, wzajemna komunikacja - a nie pojedyncze dźwięki, to interakcja i współpraca - a nie rozkazy

12/11/2025

12/11/2025

02/11/2025

Czasem, kiedy siedzę na lotnisku i przyglądam się ludziom, bawię się w zgadywanie, jakim językiem mówią. Zaskakująco często trafiam. Myślałam, że to tylko intuicja - ot, niewinna zabawa w lingwistyczne zgadywanki. Aż okazało się, że miałam rację bardziej, niż sądziłam.

Zauważyliście kiedyś, że potrafimy (nawet stereotypowo) rozpoznać Francuza po charakterystycznym „dzióbku”, zanim jeszcze się odezwie? Albo że Brytyjczycy mają bardziej „zaciśniętą” szczękę? Okazuje się, że język jakiego używamy, rzeźbi nam mięśnie twarzy.

To wcale nie mit, lecz dobrze udokumentowana koncepcja fonetyczna, znana jako baza artykulacyjna (ang. „articulatory setting"). Każdy język to jak unikalny, wieloletni program treningowy dla ponad czterdziestu mięśni naszej twarzy, języka i gardła. Po latach powtarzania tych samych dźwięków nasze mięśnie nabierają pewnego „tonusu” - stałego, lekkiego napięcia, które wpływa na to, jak wyglądamy, gdy milczymy.

Pomysł ten opisała już w 1964 roku fonetyczka Beatrice Honikman. Pokazała, że różne języki „ustawiają” aparat mowy w odmienny sposób:

Baza francuska: jest „napięta". Wargi są charakterystycznie zaokrąglone i wysunięte (jak do "dziubka"), a język przesunięty do przodu. To idealna pozycja startowa, by wypowiedzieć te wszystkie nosowe i zaokrąglone samogłoski (jak on, un, feu).

Baza brytyjska (angielska): jest „rozluźniona". Usta są spokojne, język leży nisko, szczęka lekko otwarta.

Inni fonetycy, m.in. J.C. Catford i David Abercrombie, nazywali to "długoterminowym nawykiem mięśniowym" (muscular habit) - czymś, co odróżnia jeden język od drugiego równie wyraźnie jak akcent.

Ale są badacze, którzy dosłownie zajrzeli głębiej. John Esling (z Uniwersytetu Wiktorii w Kanadzie) użył kamery laryngoskopowej, by obejrzeć, jak języki „ustawiają” krtań. Okazało się, że np. użytkownicy arabskiego mają ją naturalnie bardziej ściśniętą niż francuskiego - i to właśnie daje charakterystyczne, gardłowe brzmienie arabskiego języka.

Wniosek? Język rzeźbi mięśnie twarzy, tak że można czasem poznać, z jakiej rodziny językowej pochodzisz. To lata treningu.

Nasz język ojczysty to po prostu swego rodzaju siłownia. Może nie zbuduje sześciopaka, ale ale potrafi wyrzeźbić coś znacznie ciekawszego. W pewnym sensie nosimy swój język nie tylko w głowie, ale i mamy go wypisanego na twarzy.

26/10/2025

Po czym rozpoznać logopedę:

1. Potrafi rozpoznać wadę wymowy po jednym "Dzień dobly pani" na korytarzu.

2. Uruchamia się po usłyszeniu "puściłm mojemu roczniakowi bajkę".

3. Wydaje połowę wypłaty na nowe gry, bo takiej jeszcze nie ma.

4. Potrafi wywołać głoskę "r" grając z dzieckiem w chińczyka.

5. Potrafi powiedzieć "usiądź prosto" we wszystkich tonacjach emocjonalnych.

6. Zna 100 zastosowań jednej gry planszowej (ale i tak kupuje kolejne).

7. Ma tabelki, które widziały więcej poprawek niż nowelizacje ustaw.

8. Zna każdy model dmuchania: przez słomkę, gwizdek i przypadek.

9. Każdą zabawę potrafi zmienić w terapię przez zabawę.

10. Widuje więcej języków niż stomatolog

11. Potrafi prowadzić zajęcia z dziećmi na dywanie, przy stoliku lub pod stolikiem.

12. Zna 50 sposobów na rozgadanie malucha.

13. Gra w memory artykulacyjne jakby to był finał Mistrzostw Świata.

14. Zawsze ma w przy sobie szpatułki, rękawiczki i lusterko.

15. Zna wszystkie piosenki dla dzieci, a jak nie zna to wymyśla.

16. Jest obklejony naklejkami z Psiego Patrolu, a na rękach ma pieczątki z Elzą.

17. Mówi "Skarbeczku" i "Słoneczko" nawet do dorosłych.

18. Dziennie zjada "na niby" więcej papierowo-plastelinowych dań niż tych prawdziwych przez rok.