25/01/2026
📕Nowa Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób – ICD-11, została opublikowana w 2018 roku, a oficjalnie obowiązuje od 1 stycznia 2022. Polska ma jednak 5-letni okres przejściowy, co oznacza, że przez ten czas w praktyce nadal funkcjonuje ICD-10. Mimo to warto już teraz wiedzieć, co się zmienia, bo ta klasyfikacja nie jest drobną korektą, to duży krok w zupełnie innym kierunku myślenia o autyzmie.
🟡 Ogólna kategoria z ICD-10: “Całościowe zaburzenia rozwoju”, została zmieniona w ICD-11 na “Zaburzenia ze spektrum autyzmu”. W nowej klasyfikacji znikają takie rozpoznania jak zespół Aspergera, autyzm dziecięcy czy autyzm atypowy, które odtąd będą ujmowane jako część spektrum.
To nie jest tylko zmiana nazwy. To uznanie faktu, że rozwój autystyczny można postrzegać jako spektrum, a osoby w spektrum mogą funkcjonować bardzo różnie. Niektórzy potrzebują stałego wsparcia, niektórzy prowadzą samodzielne, aktywne życie, a pomiędzy jest jeszcze mnóstwo odcieni szarości. Zamiast sztywnego etykietowania liczy się opis rzeczywistego funkcjonowania danej osoby – jej potrzeb, trudności i zasobów.
🟡 Jednocześnie zespół Retta, który wcześniej był klasyfikowany razem z ZA i autyzmem, został całkowicie wyłączony z tej grupy i przypisany do zaburzeń genetycznych.
🟡 Nowa klasyfikacja uwzględnia to, czy dana osoba posługuje się językiem i w jakim stopniu, oraz jaki jest jej poziom rozwoju intelektualnego. Dzięki temu diagnoza nie kończy się na nazwie rozpoznania, ale zawiera informacje, które realnie pomagają zaplanować odpowiednie wsparcie i środowisko rozwojowe.
🟡 ICD-11 opisuje spektrum autyzmu jako zaburzenie neurorozwojowe o podłożu genetycznym. Wskazuje na trwałość objawów odchodząc od postrzegania autyzmu jako zaburzenia wieku dziecięcego, jednocześnie podkreślając, że są to cechy wrodzone. Co ważne, jasno określa, że chociaż cechy te są obecne od początku życia, obserwowalne objawy mogą ujawnić się w późniejszym wieku, ze względu na rosnące wymagania społeczne i emocjonalne.
‼️Właśnie dlatego wejście ICD-11 jest tak ważne. Patrząc szerzej, może stanowić początek zmiany myślenia o spektrum autyzmu. Nie tylko wprowadza nowe kody, ale też daje możliwość spojrzenia holistycznie na rozwój człowieka autystycznego, jego funkcjonowanie, potrzeby, kontekst społeczny i kulturowy.
✍🏻 Co Ty myślisz o tych zmianach? Widzisz w nich potencjał na lepszą sytuację osób w spektrum czy zagrożenie? Podziel się swoją opinią w komentarzu.
🔍Ciekawostka - Czy wiesz, że w naszych diagnozach dla ułatwienia dostosowania do przyszłych zmian oprocz rozpoznania ICD-10 wpisujemy już rozpoznanie ICD-11?
📚Więcej informacji znajdziesz w naszym zasobniku:
https://prodeste.pl/zasobnik/
