19/11/2025
Kolejny „dowód” na to, warto żeby aktywność fizyczna była tak samo obecna w naszym życiu jak… smartfon 😉 Tak, to dobre podejście 🙃
ŚRODA Z ANATOMIĄ: OSTEOKLASTY - NIE TYLKO ZJADACZ KOŚCI
Dzisiaj biorę na warsztat coś, co na pierwszy rzut oka wydaje się „nudną histologią”, a w praktyce potrafi tłumaczyć bóle kręgosłupa, przeciążenia i to, dlaczego ruch… dosłownie rzeźbi Twoje kości.
1. Osteoklast – nie tylko „zjadacz kości”
W podręcznikach często osteoklast to wielojądrzasty „potwór”, który trawi kość.
Ale najnowsze badania pokazują, że osteoklast to komórka regulacyjna, która inicjuje gdzie i kiedy kość ma zostać przebudowana, wysyła sygnały do osteoblastów (tzw. clastokiny), mówiąc im: „tu budujesz, tu nie ruszaj” oraz reaguje na obciążenia, stan zapalny, hormony, stres oksydacyjny.
Czyli osteoklast jest jak taki cichy bohater bez peleryny, który najpierw usuwa stare cegły, a potem daje znak ekipie od odbudowy.
Remodeling kości – architektura, która działa całodobowo.
Kość składa się z osteonów – cylindrycznych jednostek z własnym układem naczyń i nerwów.
W każdym z nich trwa cykl:
1. Resorpcja (działanie osteoklastów)
2. Odwrócenie – sygnały dla osteoblastów
3. Formacja (budowanie nowej warstwy kości)
4. Mineralizacja
To jest ciągły proces, który może przyspieszać (np. przy bieganiu, skokach, treningu siłowym) albo przyhamować (np. przy bezruchu, stresie, stanie zapalnym).
Kiedy pracujesz z obciążeniem – nawet lekkim – w kości pojawia się mikroodkształcenie.
Te mikrosygnały odbierają osteocyty (pierwotni strażnicy tkanki kostnej), które aktywują osteoklasty,a następnie osteoblasty.
Zatem ruch wytwarza napięcie a te generuje sygnał w kierunku przebudowy kości.
Dlatego brak ruchu po urazie, unikanie ruchu w bólu, siedzący tryb życia – hamują remodelowanie i osłabiają kość.
Co ma wspólnego osteoklast, stan zapalny i bóle kręgosłupa?
Gdy stan zapalny jest przewlekły (stres, słaby sen, otyłość, brak ruchu): osteoklasty są nadaktywne zaś osteoblasty spowalniają.
W efekcie kość traci równowagę przebudowy.
Mechanizm ten obecny jest w:
• zmianach typu Modic,
• wczesnych zmianach zwyrodnieniowych,
• osteofitach,
• obniżonej gęstości kości sąsiadujących ze stawami międzykręgowymi.
Co warto wiedzieć?
Trening oporowy, praca z własnym
ciężarem ciała, ćwiczenia antygrawitacyjne → aktywują osteoblasty.
Twój styl życia ma tutaj bardzo duże znaczenie.
Sen, dieta przeciwzapalna, polifenole, ekspozycja na światło, stres – to realnie wpływa na OB/OC.
Nie cierpię suchej-akademickiej wiedzy ale wiem , że jeśli zrozumiesz, że kość jest tkanką żywą, dynamiczną i reagującą na środowisko, to zaczniesz:
• inaczej patrzeć na przeciążenia,
• rozumieć potrzebę ruchu,
• szybciej wyłapywać fazy regeneracji i fazy przeciążenia,
• celniej dobierać techniki treningu i robić obciążenia.
Źródło: Current perspectives on the multiple roles of osteoclasts: Mechanisms of osteoclast–osteoblast communication and potential clinical implications
Pozdrawiam serdecznie i bardzo dziękuję za Waszą obecność.
Marcin Absalon