MOCPOZNANIA

30/05/2026

📚 Książka, która zwróciła naszą uwagę.

„Joga w terapii dzieci autystycznych, z ADHD i szczególnymi potrzebami edukacyjnymi” Louise Goldberg pokazuje, jak ruch, oddech i proste praktyki uważności mogą wspierać dzieci w codziennym funkcjonowaniu.

Szczególnie interesujące jest zwrócenie uwagi na znaczenie świadomości ciała, oddechu i samoregulacji. Autorka przedstawia praktyczne sposoby wykorzystania elementów jogi i mindfulness w pracy z dziećmi o zróżnicowanych potrzebach rozwojowych i edukacyjnych.

Choć książka skierowana jest przede wszystkim do osób pracujących z dziećmi, można w niej znaleźć wiele inspiracji dotyczących związku między ciałem, uważnością i dobrostanem psychicznym.

Warto zajrzeć.



Uniwersytetu Jagiellońskiego

30/05/2026

Co jeszcze robi z nami przewlekły stres.

Zmiany zachodzące w innych częściach organizmu

ACTH z przysadki mózgowej oddziałuje na nadnercza (położone w pobliżu nerek),
pobudzając je do wytwarzania kortyzolu. Zwiększony poziom kortyzolu przyczynia
się do wzrostu poziomu adrenaliny w pozostałej części organizmu. Podwyższone poziomy
tych substancji mają następujące skutki:

• przyspieszenie pracy serca,
• mocne bicie serca,
• duszności,
• pocenie się,
• osłabienie, zawroty głowy,
• napięcie mięśni,
• dolegliwości żołądkowe,
• bóle głowy,
• wysypka,
• reakcja walki, ucieczki lub znieruchomienia.

Dobra wiadomość jest taka, że wszystkie te skutki można zmniejszyć za pomocą relaksacji.

Tekst pochodzi z książki:
"Terapia traumy i traumatycznej żałoby u dzieci i młodzieży", J.A.Cohen, A.P. Mannarino, Esther Deblinger, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego wuj.pl

fot. Pixabay

29/05/2026

Relaksacja – jak stres i PTSD wpływają na nasz organizm

Stres oddziałuje na nas, pobudzając wytwarzanie substancji chemicznych w mózgu i innych częściach naszego organizmu. Kiedy staje się przewlekły, tak jak w przypadku zespołu stresu pourazowego (PTSD), zmiany te trudniej odwrócić.

Zmiany zachodzące w mózgu

👉Podwzgórze wytwarza hormon zwany kortykoliberyną, który pobudza przysadkę mózgową. Uwalnia ona wtedy hormon adrenokortykotropinę (ACTH), który wraz z krwią krąży w całym organizmie.

👉 Ciało migdałowate, które jest odpowiedzialne za przypisywanie emocjonalnego znaczenia temu, co odbieramy zmysłami słuchu, wzroku, zapachu i dotyku, zaczyna nadawać większe emocjonalne znaczenie rzeczom, które zwykle nie mają takiego znaczenia. Na przykład to, czego zazwyczaj nie postrzegamy jako straszne, teraz zostaje w ten sposób „nazwane” przez ciało migdałowate.

👉 Kora przedczołowa to część mózgu, która odpowiada za wygaszanie wyuczonych reakcji. W PTSD nie jest ona tak aktywna jak zwykle, więc te wcześniej wyuczone lękowe reakcje nie są wygaszane. Z tego powodu trudniej nam przestać bać się rzeczy, które wywoływały w nas strach w przeszłości, nawet jeśli już się one nie zdarzają.

👉Zwiększa się w mózgu wytwarzanie i aktywność neuroprzekaźnika noradrenaliny, który prowadzi do wzrostu obecności adrenaliny w pozostałej części organizmu.

Tekst pochodzi z książki:
"Terapia traumy i traumatycznej żałoby u dzieci i młodzieży", J.A.Cohen, A.P. Mannarino, Esther Deblinger, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego wuj.pl

fot. DarkmoonART/Pixabay

22/05/2026

Reżyseria - Artem Rachkelyuk Zdjęcia - Mateusz WołoczkoMontaż - S...

24/04/2026

Mając zdrowy obraz siebie nie dążysz obsesyjnie do poprawiania tego, co w tobie niewłaściwe. Starasz się po prostu w pełni wykorzystywać swój potencjał i prawdziwie stać się sobą. Doceniasz swoją indywidualność i nie pragniesz być nikim ani niczym innym niż sobą samym.

L.C.Gibson, Jak wyzwolić się spod wpływu niedojrzałych emocjonalnie rodziców. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego

Uniwersytetu Jagiellońskiego

04/04/2026

Życzymy Radosnych Świąt! 🐣🐣🐣

„Tak więc trwają wiara, nadzieja, miłość, te trzy; z nich zaś największa jest miłość”.

28/03/2026

26/03/2026

Z cyklu polecamy do przeczytania.

" Na szczęście, gdy zamiast tłumić swoje emocje, zaczniesz się w nie wsłuchiwać, wskażą ci one drogę ku autentycznej więzi z innymi ludźmi. Poznanie przyczyny twojej samotności emocjonalnej stanowi pierwszy krok do nawiązania bardziej satysfakcjonujących relacji z innymi ludźmi".

Tym cytatem zapraszamy do zapoznania się z książką "Dorosłe dzieci niedojrzałych emocjonalnie rodziców. Dziennik terapeutyczny" autorstwa Lindsay C. Gibson, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego
To pogłębiony i jednocześnie bardzo przystępny poradnik wspierające osoby, które dorastały w środowisku ograniczonej bezpiecznej dostępności emocjonalnej.

Publikacja trafnie opisuje doświadczenia, które często nie są nazywane wprost jako trudne czy traumatyczne, a mimo to mają istotny wpływ na dorosłe funkcjonowanie — szczególnie w obszarze relacji, regulacji emocji i poczucia własnej wartości.
Autorka wyjątkowo trafnie i przystępnie opisuje te mechanizmy, w których wiele osób odnajdzie swoje doświadczenia, w sposób, który sprzyja ich nazwaniu i zrozumieniu. To ważny krok w procesie zdrowienia.

Dużą wartością tej pozycji jest część dziennikowa — zawarte w niej ćwiczenia nie mają powierzchownego charakteru, lecz prowadzą do realnego pogłębienia wglądu. Wspierają rozpoznawanie własnych schematów, emocji oraz wewnętrznych przekonań, które kształtowały się w relacji z niedojrzałym emocjonalnie opiekunem.

Z perspektywy praktyki psychoterapeutycznej jest to materiał, który może stanowić cenne uzupełnienie procesu terapii — szczególnie w pracy z osobami doświadczającymi:
- trudności w stawianiu granic
- chronicznego poczucia samotności lub „bycia niewidzianym”
- nadmiernej odpowiedzialności za innych
- trudności w rozumieniu i wyrażaniu własnych emocji

To książka, która nie oferuje szybkich rozwiązań, ale w bezpieczny i uporządkowany sposób wspiera proces odzyskiwania kontaktu ze sobą oraz budowania bardziej świadomych, dojrzałych relacji.

17/03/2026

O konfliktach

W konflikcie rzadko spotykają się tylko dwie osoby. Częściej spotykają się dwa doświadczenia, dwie historie, dwa systemy radzenia sobie, które kiedyś były potrzebne.
Z perspektywy terapii schematów widzimy, że w konflikcie łatwo tracimy dostęp do naszego Zdrowego Dorosłego.
Na pierwszy plan wychodzą tryby, które chronią, reagują, walczą albo wycofują się.
To może być Wrażliwa część, która boi się zranienia.
To może być Krytyk, który próbuje odzyskać kontrolę.
To może być część unikająca, która chce się wycofać, żeby nie czuć.

Wtedy relacja przestaje być spotkaniem „tu i teraz”. Staje się odtworzeniem „tam i wtedy”.
To, co pojawia się jako napięcie, złość czy wycofanie, często niesie informację o granicach, potrzebach i częściach siebie, które nie miały dotąd przestrzeni by wybrzmieć.
W pracy terapeutycznej nie chodzi o to, by konflikt szybko rozwiązać. Chodzi o to, by stworzyć warunki, w których może on zostać zobaczony i pomieszczony. Z ciekawością, a nie tylko reakcją.
Z uważnością na to, co dzieje się w relacji — i w każdej z osób osobno.

To, co wspiera proces, to powrót do regulacji i do kontaktu ze Zdrowym Dorosłym.

Z tej pozycji możliwe staje się:
– rozpoznanie, która część właśnie mówi
– oddzielenie przeszłości od teraźniejszości
– nazwanie tego, co naprawdę jest poruszone
– i stopniowe przywracanie kontaktu

W naszej pracy traktujemy konflikt nie jako problem do usunięcia,
ale jako proces, który — odpowiednio poprowadzony — może stać się drogą do większej świadomości, kontaktu i zmiany.

16/03/2026

"Boleję zresztą nad tym, że narcyzm jest obecnie używany jako pojęcie niemal obraźliwe. A przecież podobnie jak inne kłopoty osobowościowe o patologicznym natężeniu jest wynikiem trudnych doświadczeń. Badania wskazują na taki sam stopień doświadczeń traumatycznych (przemocy, zaniedbania) w grupie pacjentów narcystycznych, jak i u osób borderline. Cierpiący nie znajdują się w komfortowej sytuacji. Nie czują się dobrze we własnej skórze. Nie czują się też dobrze w świecie. Borykają się z poważnymi trudnościami w regulowaniu emocji, często także z uzależnieniami. Mają duże trudności w tworzeniu bliskich relacji.
Wolę postrzegać pacjentów, którzy zwracają się do mnie o pomoc, nie jak chorych, ale jak osoby, które utknęły na jakimś etapie rozwoju emocjonalnego czy psychicznego.
Brytyjski psycholog pochodzenia węgierskiego Peter Fonagy – współtwórca psychoterapii opartej na mentalizacji, obecnie uważanej za jedną z najbardziej skutecznych w leczeniu zaburzeń osobowości – podkreśla, że to, co dziś rozumie się jako zaburzenia psychiczne, często w ogóle nie spełnia medycznych kategorii zaburzenia. Jego zdaniem mamy raczej do czynienia z czymś następującym: na skutek niekorzystnych doświadczeń rozwojowych (traum) część osób nie nabywa umiejętności kluczowych dla zdrowia psychicznego.
Dzieje się tak nie dlatego, że te osoby są leniwe czy im się nie chce popracować nad sobą, tylko po prostu nie dostają od życia szansy rozwojowej. Między innymi nie nabywają zdolności do mentalizowania, czyli rozumienia siebie i innych ludzi w kategoriach emocjonalnych. A w związku z tym nie potrafią rozumieć i regulować własnych emocji, a także czytać tych cudzych.
Wszystko to skutkuje, jak pięknie powiedział Fonagy, niezwykle słabym psychicznym układem immunologicznym.
Ten deficyt to wspólny mianownik trudności psychicznych bardzo różnego rodzaju.
Mówiąc metaforycznie: człowiek ze słabym psychicznym układem immunologicznym łatwo łapie „infekcje" – jest konfliktowy, reaguje impulsywnie bądź depresyjnie na sytuacje, które (gdyby był zdrowszy) nie powinny tyle go kosztować."

Anna Król-Kuczkowska, psychoterapeutka, superwizorka i założycielka Pracowni Humani w rozmowie z Tomaszem Ulanowskim

fot archiwum prywatne