15/12/2025
Grudzień to miesiąc, który dla dzieci (i dorosłych!) może być wyjątkowo wymagający. Istnieje kilka powodów, dla których dzieci częściej odczuwają stres i trudności w samoregulacji w tym okresie:
1. Zmiany rytmu dnia i trybu życia – krótsze dni, zmiana godzin snu, intensywniejsze przygotowania świąteczne, wyjazdy czy wizyty u rodziny mogą zaburzać stałe rytuały. Dla dzieci, które najlepiej funkcjonują w przewidywalnym środowisku, każdy „wybieg z rutyny” może być wyzwaniem.
2. Nadmiar bodźców – dekoracje, światełka, reklamy, muzyka i duża liczba spotkań społecznych mogą przytłaczać układ nerwowy dziecka, wywołując nadpobudliwość, trudności z koncentracją czy płaczliwość.
3. Emocjonalne napięcie – dzieci „wyczuwają” emocje dorosłych. Grudzień może być czasem oczekiwania, napięcia finansowego, przygotowań do świąt, które dzieci odbierają subtelnie i reagują zwiększoną drażliwością.
4. Zmęczenie sensoryczne i emocjonalne – intensywne doświadczanie nowych smaków, zapachów, gier, prezentów, a także większa ilość bodźców społecznych wymaga od dzieci większej pracy układu nerwowego, co często prowadzi do „rozregulowania” – płaczu, wybuchów złości czy wycofania.
Jak wspierać dzieci w tym czasie?
1. Zwróć uwagę na rytuały i przewidywalność.
Przewidywalność zmniejsza stres i daje dziecku poczucie kontroli nad światem.
2. Nazwij emocje i potrzeby
Pomóż dziecku rozpoznać, co czuje: „Widzę, że jesteś zdenerwowany, bo w domu jest dużo hałasu.”
Pomóż nazwać potrzebę: „Wygląda na to, że potrzebujesz chwili spokoju.”
Pozwól wyrazić emocje bez oceniania. Dzięki temu dziecko uczy się, że jego uczucia są ważne i akceptowane.
3. Ucz prostych strategii samoregulacji
Naucz dziecko krótkich technik oddechowych: np. „oddech w balon” – wciągamy powietrze nosem, wydychamy powoli ustami.
Zachęcaj do ruchu: skakanie, taniec, krótki spacer pomagają układowi nerwowemu w powrocie do równowagi.
4. Bądź modelem regulacji
Dzieci obserwują, jak reagujesz na stres. Twój spokój i jasne komunikaty pomagają dziecku czuć się bezpiecznie i uczyć się regulacji.