Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania

Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania Naszym celem jest zwiększenie świadomości i bezpieczeństwa wśród mieszkańców Małopolski.

Stowarzyszenie "Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania" to zespół pasjonatów i profesjonalistów, których misją jest ratowanie życia oraz edukowanie społeczeństwa.

Z okazji nadchodzącego Nowego Roku życzymy Wam przede wszystkim zdrowia, spokoju i dobrych ludzi wokół.Niech kolejne mie...
31/12/2025

Z okazji nadchodzącego Nowego Roku życzymy Wam przede wszystkim zdrowia, spokoju i dobrych ludzi wokół.
Niech kolejne miesiące przyniosą poczucie bezpieczeństwa, siłę do realizowania planów oraz chwile, które naprawdę mają znaczenie.

Życzymy, aby Nowy Rok był czasem mądrych decyzji, wzajemnej życzliwości i codziennej uważności – na siebie i na innych.
Niech każdy dzień przynosi więcej powodów do uśmiechu niż do zmartwień.

Wszystkiego dobrego w Nowym Roku!

Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania

Bezpieczny Sylwester – czy i jak korzystać z fajerwerków?Sylwester to czas zabawy, radości i świętowania, ale fajerwerki...
30/12/2025

Bezpieczny Sylwester – czy i jak korzystać z fajerwerków?

Sylwester to czas zabawy, radości i świętowania, ale fajerwerki, choć efektowne, mogą być również niebezpieczne. Państwowa Straż Pożarna przypomina o zasadach bezpiecznego użytkowania materiałów pirotechnicznych.

Zbliżający się okres sylwestrowo - noworoczny, to czas wzmożonej sprzedaży oraz używania różnego typu materiałów pirotechnicznych, które mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia osób, a także mogą być przyczyną powstania pożarów. Zgodnie z obowiązującymi przepisami istnieje całkowity zakaz sprzedaży materiałów pirotechnicznych dzieciom i młodzieży do lat 18.

Pamiętaj!!! Fajerwerki powinny być kupowane po głębokim namyśle!

Przed zakupem materiałów pirotechnicznych, należy sprawdzić, czy:

- obudowa nie posiada żadnych wad mechanicznych – pęknięcia, przerwania, wgniecenia czy wybrzuszenia,

- elementy składowe są dobrze ze sobą połączone i nie przesuwają się,
- wyrób, który jest przeznaczony do pionowego ustawienia na podłożu lub wkopania w ziemię jest wyposażony w oprzyrządowanie, pozwalające na właściwe ustawienie w sposób wykluczający przewrócenie lub przechylenie się w trakcie działania,

- dołączona jest instrukcja obsługi, zawierająca co najmniej: informację dotyczącą sposobu odpalenia oraz ostrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa podczas użytkowania.

Używanie niezgodnie z instrukcją mogą być przyczyną kłopotów, a w wielu wypadkach stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa życia i zdrowia.

Pamiętajmy:
- sprzedaż niepełnoletnim fajerwerków lub petard jest przestępstwem i każdy, kto dopuszcza się takiego czynu, podlega karze grzywny, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2,
- fajerwerki świąteczne mogą odpalać tylko osoby pełnoletnie,
- pod żadnym pozorem fajerwerków nie powinny odpalać dzieci. Dzieci muszą być pod stałą opieką osób dorosłych,
- kupujmy fajerwerki u sprawdzonych, rzetelnych sprzedawców i stosujmy się do instrukcji zamieszczonych na opakowaniach fajerwerków.

Zasady bezpieczeństwa:

- fajerwerki kupuj w sprawdzonych miejscach, by mieć pewność, że były właściwie przechowywane i nie są uszkodzone,
- przed użyciem zapoznaj się z instrukcją obsługi,
- nie odpalaj ich w rękach. Jest to przyczyną bardzo wielu poważnych urazów rąk. Jeżeli w instrukcji jest napisane: „nie trzymać w ręku”, to nie trzymaj! Nawet, jeśli ktoś mówił, że nic mu się nie stało…
- wypuszczaj je w otwartej przestrzeni,
- nie odpalaj ich w pomieszczeniach zamkniętych; w mieszkaniu odbiją się od ściany i mogą zrobić komuś krzywdę (oparzyć, uszkodzić wzrok i słuch) lub doprowadzić do pożaru,
- nie odpalaj ich w pobliżu drzew i domów oraz w miejscach narażonych na pożar, np. zakładach przemysłowych, portach lotniczych,
- nie odpalaj ich z balkonów, tarasów ani okien,
- po ich odpaleniu odsuń się na wskazaną w instrukcji odległość,
- nie wbijaj fajerwerków w ziemię; sztuczne ognie lecące do góry, najlepiej odpalać, wkładając je do pustej, szklanej butelki,
- nie wrzucaj petard i fajerwerków w miejsca, gdzie mogą znajdować się ludzie lub rzeczy łatwo zapalne,
- przewiduj ich tor lotu i miejsce upadku. Pamiętaj – fajerwerki i petardy to otwarte źródła ognia, które mogą być przyczyną pożaru!
- nie używaj ich, jeśli jesteś pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających.

Ograniczenia w używaniu fajerwerków wprowadzają zarówno przepisy kodeksu wykroczeń, jak i prawa lokalnego – w postaci uchwał rad gmin czy zarządzenia wojewody. W art. 51 k.w. opisano czyn polegający na zakłócaniu ciszy, spokoju i porządku publicznego. Przepis ten nie zawiera ograniczeń czasowych – obowiązuje nieprzerwanie cały rok. Dla wyczerpania znamion wykroczenia, a tym samym podjęcia interwencji przez policjanta, wymagane jest zgłoszenie osoby, której przeszkadza hałas. Zgodnie z k.w., sprawcy grozi mandat karny lub/i wniosek o ukaranie do sądu grzywną do 5 tys. zł.

Przepisy prawa lokalnego w formie zarządzenia wojewody lub uchwały rady gminy wskazują ramy czasowe, w których dopuszcza się używanie fajerwerków, tj. np. w Sylwestra i Nowy Rok.

Ustawa z 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym stanowi:

- art.31 § 2 wyroby pirotechniczne mogą być sprzedawane wyłącznie osobom pełnoletnim, po okazaniu dokumenty tożsamości,

- art. 37 kto sprzedaje wyroby pirotechniczne, wyłączone spod koncesji… osobom niepełnoletnim podlega karze grzywny, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Pamiętajmy o zachowaniu bezpieczeństwa przy odpalaniu fajerwerków, a przede wszystkim o rozsądku i rozwadze. A może zrezygnujmy z ich używania?

----
Źródło: Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej

Wesołych i bezpiecznych Świąt Bożego Narodzenia 🎄Niech ten czas będzie chwilą prawdziwego zatrzymania — bez pośpiechu, n...
23/12/2025

Wesołych i bezpiecznych Świąt Bożego Narodzenia 🎄

Niech ten czas będzie chwilą prawdziwego zatrzymania — bez pośpiechu, napięcia i codziennego hałasu.
Niech przyniesie spokój, którego tak często brakuje, rozmowy, na które zwykle nie ma czasu, i bliskość, która daje poczucie bezpieczeństwa.

Życzymy zdrowia, ciepła i nadziei — takiej cichej, zwyczajnej, która zostaje na dłużej.
Niech nadchodzący rok będzie pełen dobrych spotkań, życzliwości i uważności na drugiego człowieka.

Spokojnych Świąt, przeżytych naprawdę — razem, blisko i bezpiecznie. ✨

Czy miałeś kiedyś sytuację, w której ktoś obok potrzebował pomocy, a Ty po prostu nie wiedziałeś, co zrobić?Może był wyp...
22/12/2025

Czy miałeś kiedyś sytuację, w której ktoś obok potrzebował pomocy, a Ty po prostu nie wiedziałeś, co zrobić?

Może był wypadek, ktoś zasłabł, ktoś się przewrócił i nagle okazało się, że sekundy lecą bardzo szybko.

Właśnie z takich momentów rodzą się ludzie, którzy chcą umieć reagować.

Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania prowadzi rekrutację i szuka osób, które chcą nauczyć się udzielania pierwszej pomocy, działać w terenie i być częścią grupy, która realnie pomaga innym.

Jeśli kiedykolwiek pomyślałeś, że chciałbyś umieć więcej w sytuacjach kryzysowych, to może być dobry moment, żeby spróbować.

Zgłoszenia przyjmujemy przez formularz:

👉 https://forms.gle/7t7Er4aT32Z8jCL66

Szybka reakcja może uratować życie.

Bezpieczeństwo przede wszystkim – Jarmark Świąteczny w Bochni 🎄Dziś mieliśmy okazję, wspólnie z  Impuls Życia - projekt ...
20/12/2025

Bezpieczeństwo przede wszystkim – Jarmark Świąteczny w Bochni 🎄

Dziś mieliśmy okazję, wspólnie z Impuls Życia - projekt społeczny , zabezpieczać Jarmark Świąteczny na Rynku w Bochni. Cieszymy się, że mogliśmy być częścią tego wydarzenia i zadbać o bezpieczeństwo uczestników w tym wyjątkowym, przedświątecznym czasie.

Dziękujemy organizatorom za zaufanie i możliwość współpracy, a wszystkim odwiedzającym jarmark za życzliwość, uśmiech i pozytywną energię. Takie wydarzenia pokazują, jak ważna jest obecność służb i wolontariuszy czuwających nad bezpieczeństwem – nawet wtedy, gdy wszystko przebiega spokojnie.

📌 Informujemy również, że jutro ponownie będziemy obecni na Rynku w Bochni, kontynuując zabezpieczenie jarmarku. Jeśli będziecie w okolicy – zapraszamy, a w razie potrzeby zawsze możecie liczyć na naszą pomoc.

Do zobaczenia i spokojnego, bezpiecznego świątecznego czasu! 🎅🚑

---

Gmina Bochnia
Powiat Bocheński
Bochnia

Z ogromną przyjemnością udostępniamy relację z warsztatów pierwszej pomocy, które mieliśmy okazję przeprowadzić w SOSW w...
16/12/2025

Z ogromną przyjemnością udostępniamy relację z warsztatów pierwszej pomocy, które mieliśmy okazję przeprowadzić w SOSW w Bochni 💙

To dla nas bardzo ważne, że mogliśmy przekazać praktyczne umiejętności, które w przyszłości mogą realnie pomóc w ratowaniu zdrowia i życia. Dziękujemy uczniom oraz kadrze za zaangażowanie, otwartość i świetną atmosferę podczas zajęć.

Takie spotkania utwierdzają nas w przekonaniu, jak ważna jest edukacja i praktyka pierwszej pomocy już od najmłodszych lat 🚑💪

Ruszamy dalej z CHALLENGE BAŁWANKOWYM! ⛄🔥Dziękujemy za nominacje Anna Łośko   Nasz bałwan może nie jest najpiękniejszy 😄...
23/11/2025

Ruszamy dalej z CHALLENGE BAŁWANKOWYM! ⛄🔥

Dziękujemy za nominacje Anna Łośko
Nasz bałwan może nie jest najpiękniejszy 😄, ale przy natłoku obowiązków i małej ilości czasu liczy się przede wszystkim pomoc i dobre serce, a nie idealny kształt ze śniegu.

Zasady pozostają niezmienne:
⛄ ulepić bałwana
📸 zrobić zdjęcie
💛 wpłacić 5 zł dla Stasia
👉 nominować kolejne osoby

Nominujemy:
Małopolska Grupa Ratownictwa Drogowego
OSP Bucze
Grupa Poszukiwawczo-Ratownicza Azymut
Stowarzyszenie „Błysk”
OSP Doły
Publiczne Przedszkole w Łoniowej
Pawcio fotograf
Nadleśnictwo Brzesko, Lasy Państwowe
(W przypadku braku śniegu w ramach alternatywy nasza propozycja: ułożyć “bałwana” z rzeczy ratowniczych (kask + rękawiczki + latarka = głowa!)

Najważniejsze jest działanie — razem możemy więcej! ❄️💛

Przyszedł czas na podsumowanie projektu który mieliśmy przyjemność realizować w ciągu ostatnich tygodni. W ostatnich tyg...
30/10/2025

Przyszedł czas na podsumowanie projektu który mieliśmy przyjemność realizować w ciągu ostatnich tygodni.

W ostatnich tygodniach mieliśmy przyjemność zrealizować projekt, w ramach którego przeszkoliliśmy blisko 500 osób – uczniów i nauczycieli – z zakresu pierwszej pomocy przedmedycznej. 💪
Nasze działania objęły sześć szkół z terenu powiatu brzeskiego:
🏫 Porąbkę Uszewską, Jaworsko, Maszkienice, Łysą Górę, Sufczyn oraz Biadoliny Szlacheckie.

Podczas zajęć uczestnicy mogli w praktyce przećwiczyć m.in. resuscytację krążeniowo-oddechową, obsługę AED, tamowanie krwotoków, postępowanie przy urazach i zadławieniach.
Dziękujemy wszystkim dyrekcjom, nauczycielom i uczniom za ogromne zaangażowanie, ciepłe przyjęcie i chęć nauki – wierzymy, że ta wiedza może kiedyś uratować życie ❤️

W ramach projektu nasze stowarzyszenie doposażyło się w nowoczesny sprzęt ratowniczy i szkoleniowy, m.in.:
⛺ namiot operacyjno-szkoleniowy,
🫀 zestaw fantomów do RKO,
💨 kamizelki do nauki postępowania w przypadku zadławień,
⚡ AED treningowe,
🦺 kamizelki taktyczne (2 szt.),
🩹 oraz liczne materiały opatrunkowe i drobny sprzęt medyczny.

Całość projektu została dofinansowana kwotą 10 000 zł, dzięki czemu możemy jeszcze skuteczniej prowadzić działania edukacyjne i ratownicze na terenie Małopolski.

Dziękujemy wszystkim, którzy wspierali nas w realizacji tego przedsięwzięcia! 💬
Zapraszamy również do wsparcia naszej zbiórki, która pomoże nam kontynuować misję edukacji i ratowania życia.
👉 https://zrzutka.pl/7vdbp2

Zachęcamy do obejrzenia krótkiej fotorelacji poniżej 📸
Bo szybka reakcja może uratować życie 🔴



---
Sfinansowano przez Moc Małopolskich Społeczności Stowarzyszenie Forum Oświatowe Klucze ze środków Narodowy Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach

Kiedy ktoś nagle traci przytomność, liczą się sekundy.W ostatnim czasie uczniowie ze szkoły w Sufczynie mogli się przeko...
22/10/2025

Kiedy ktoś nagle traci przytomność, liczą się sekundy.
W ostatnim czasie uczniowie ze szkoły w Sufczynie mogli się przekonać, że ratowanie życia to coś, czego może nauczyć się każdy — wystarczy odrobina wiedzy i odwagi.

W ramach projektu „Moc Małopolskich Społeczności” mieliśmy okazję po raz kolejny przeprowadzić szkolenie z pierwszej pomocy.
Dziękujemy za zaproszenie, świetną atmosferę oraz ogromne zaangażowanie uczniów i nauczycieli 👏
To właśnie dzięki takim spotkaniom możemy wspólnie budować świadomość, że szybka reakcja może uratować życie. ❤️

A może to właśnie Twoja szkoła chciałaby, żebyśmy przeprowadzili pokaz lub warsztaty?
📞 Skontaktuj się z nami – napisz, zadzwoń lub wejdź na nasz profil i zobacz, co możemy przygotować specjalnie dla Ciebie!

---
Sfinansowano przez Moc Małopolskich Społeczności Fundacja Biuro Inicjatyw Społecznych Stowarzyszenie Forum Oświatowe Klucze ze środków Narodowy Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach

📅 7 października 2025 roku nasze stowarzyszenie miało przyjemność odwiedzić Szkołę Podstawową w Porąbce Uszewskiej, gdzi...
08/10/2025

📅 7 października 2025 roku nasze stowarzyszenie miało przyjemność odwiedzić Szkołę Podstawową w Porąbce Uszewskiej, gdzie przeprowadziliśmy kompleksowe szkolenie z zakresu udzielania pierwszej pomocy. To wydarzenie było dla nas szczególnie ważne, ponieważ obejmowało całą społeczność szkolną – od najmłodszych uczniów aż po najstarsze klasy.

Naszym celem było pokazanie dzieciom i młodzieży, że udzielanie pierwszej pomocy nie jest trudne, a wiedza i umiejętności mogą w przyszłości uratować życie drugiego człowieka.

🔹 Jak wyglądały zajęcia?
Spotkanie rozpoczęliśmy krótką rozmową z dziećmi – pytaliśmy, czym dla nich jest pierwsza pomoc i kto może ją udzielać. Od samego początku chcieliśmy, aby uczniowie byli aktywnymi uczestnikami, a nie tylko słuchaczami. Dzięki temu już w pierwszych minutach udało się przełamać barierę i wciągnąć młodych ludzi do wspólnej dyskusji.

Następnie przeszliśmy do części praktycznej, w której każdy miał okazję spróbować swoich sił:
✅ Resuscytacja krążeniowo–oddechowa (RKO) – dzieci ćwiczyły na fantomach, ucząc się prawidłowych uciśnięć i oddechów ratowniczych.
✅ Postępowanie w przypadku złamań i urazów – pokazaliśmy, jak bezpiecznie unieruchomić kończynę i jak zabezpieczyć osobę poszkodowaną do przyjazdu służb ratunkowych.
✅ Pomoc w zadławieniach – każdy mógł przećwiczyć ucisk nadbrzusza na specjalnej kamizelce szkoleniowej, dzięki czemu dzieci zobaczyły, że takie działanie naprawdę działa i może uratować życie.
✅ Bezpieczne zachowanie na miejscu zdarzenia – uczniowie dowiedzieli się, jak zadbać o własne bezpieczeństwo, zanim podejmą działania pomocowe.

Atmosfera podczas zajęć była wyjątkowa – uczniowie z ogromnym zaangażowaniem podchodzili do ćwiczeń, zadawali pytania i nie bali się próbować. To właśnie pokazuje, jak ważne są tego typu inicjatywy – młodzież chce się uczyć i zdobywać umiejętności, które realnie mogą się przydać w życiu codziennym.

💬 Dla nas jako stowarzyszenia była to również cenna lekcja – zobaczyliśmy, że edukacja w zakresie pierwszej pomocy naprawdę działa, kiedy prowadzi się ją w sposób aktywny i przyjazny dzieciom.

Chcemy serdecznie podziękować dyrekcji szkoły oraz nauczycielom za zaproszenie i otwartość na nasze działania. Dziękujemy również uczniom za ich aktywność i chęć nauki – to właśnie dzięki Wam widzimy sens w tym, co robimy.

-----
Sfinansowano przez Moc Małopolskich Społeczności Fundacja Biuro Inicjatyw Społecznych Stowarzyszenie Forum Oświatowe Klucze ze środków Narodowy Instytut Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach

Nowy etap dla Małopolskiej Grupy Szybkiego Reagowania! Z ogromną radością chcemy podzielić się z Wami informacją, że w o...
05/10/2025

Nowy etap dla Małopolskiej Grupy Szybkiego Reagowania!

Z ogromną radością chcemy podzielić się z Wami informacją, że w ostatnim czasie nasze stowarzyszenie otrzymało dofinansowanie w wysokości 10 000 zł w ramach programu Moc Małopolskich Społeczności .
Dziękujemy Stowarzyszenie Forum Oświatowe Klucze za docenienie naszej inicjatywy i wsparcie działań, które realizujemy na rzecz mieszkańców Małopolski.
Dzięki tym środkom udało się nam znacząco rozwinąć nasze zaplecze sprzętowe. W ramach projektu zakupiliśmy:
✅ namiot operacyjno-szkoleniowy – wykonany przez firmę Plinth - Namioty ekspresowe z nadrukiem, która zadbała o najwyższą jakość i szybki czas realizacji,
✅ zestaw fantomów do nauki RKO oraz AED szkoleniowe,
✅ kamizelkę do nauki postępowania w przypadku zakrztuszeń,
✅ materiały edukacyjne – plakaty i dyplomy, które powstały dzięki SowaReklamy - dziękujemy za wzorową współpracę i profesjonalne podejście.
3 października nasi członkowie mieli okazję zapoznać się z nowym sprzętem podczas spotkania w remizie OSP Bucze – dziękujemy za możliwość użyczenia sali i wsparcie naszych działań.
Przed nami intensywny czas szkoleń i ćwiczeń:
👩‍⚕️ przeprowadzimy zajęcia z pierwszej pomocy w szkołach,

🚑 członkowie stowarzyszenia będą doskonalić swoje umiejętności na nowym sprzęcie,

🎯 przygotujemy się jeszcze lepiej do działań w terenie i patroli ratowniczych.

📸 Zapraszamy do obejrzenia fotorelacji z naszych działań!

🔄 Zachęcamy do udostępniania posta – niech wie o nas jak najwięcej osób!

💰 Prowadzimy także zrzutkę na dalszy rozwój stowarzyszenia – każda wpłata to realna pomoc i wsparcie naszej misji. Link do zbiórki: https://zrzutka.pl/zfe667

Dziękujemy wszystkim, którzy wspierają nasze działania – razem pokazujemy, że Moc Małopolskich Społeczności naprawdę istnieje! 💪

🚑🩺 Pokazy Pierwszej Pomocy – Fort 48a Mistrzejowice, KrakówW miniony weekend 28 września 2025r. mieliśmy ogromną przyjem...
02/10/2025

🚑🩺 Pokazy Pierwszej Pomocy – Fort 48a Mistrzejowice, Kraków

W miniony weekend 28 września 2025r. mieliśmy ogromną przyjemność, razem z EMS – Emergency Medical Service i Policją przeprowadzić pokazy i warsztaty pierwszej pomocy na Forcie 48a Mistrzejowice.

To była wyjątkowa okazja, aby w praktyce nauczyć się, jak reagować w sytuacjach zagrożenia życia i zdrowia.
➡️ Pokazaliśmy m.in. jak prawidłowo przeprowadzić resuscytację krążeniowo-oddechową (RKO),
➡️ jak opatrywać rany i udzielać pomocy w nagłych urazach,
➡️ a także jak zachować spokój i działać skutecznie w sytuacjach kryzysowych.

💡 Uczestnicy mogli nie tylko posłuchać, ale też spróbować swoich sił na fantomach i sprzęcie medycznym, bo wierzymy, że praktyka jest najlepszym nauczycielem.

Atmosfera była niesamowita – duże zaangażowanie, wiele pytań i mnóstwo pozytywnej energii. 💙
Dziękujemy wszystkim, którzy byli z nami – bo im więcej osób zna podstawy pierwszej pomocy, tym bezpieczniejsze staje się nasze otoczenie.

Dzięki doskonałej współpracy i logistyce podzieliliśmy siły na dwa różne zabezpieczenia w jednym dniu !
🔹 Zespół pierwszy odpowiadał za pokazy i warsztaty pierwszej pomocy w Forcie 48a Mistrzejowice w Krakowie,
🔹 Zespół drugi realizował równolegle zabezpieczenie medyczne przy otwarciu Izby Pamięci w Żegocinie

Jesteśmy dumni, że udało się zrealizować oba zadania na najwyższym poziomie – bo dla nas bezpieczeństwo uczestników zawsze jest priorytetem.
Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania – zawsze tam, gdzie potrzebna jest pomoc ;)

Adres

Sufczyn

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Małopolska Grupa Szybkiego Reagowania umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Udostępnij

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram