21/12/2025
„Czy proces odwracania ról może być przerwany, a bliskość z opiekunem na swój sposób – odzyskana? Co jest potrzebne do tego, aby kolejne pokolenia nie czyniły ze swych dzieci (lub uczniów, podwładnych) opiekunów, partnerów czy służących, czyli aby błędne koło transgeneracyjnego przekazu zostało przerwane? (…) Zgodnie bowiem z twierdzeniami na temat rozwoju i powstawania zaburzeń, odnoszącymi się do teorii więzi psychicznej Johna Bowlby”go, osoby z doświadczeniami parentyfikacji w dzieciństwie będą bardziej podatne na „powtarzanie” takiego wzorca w relacjach z innymi ludźmi. Koncepcje pomocy psychologicznej odwołujące się do teorii psychodynamicznych mówią, że jedynym sposobem „ochrony” dzieci przed problemami i konfliktami z przeszłości jest ich przepracowanie. (…). Wszystkie formy psychoterapii, których wybór wiąże się z osobistymi preferencjami lub predyspozycjami danej osoby łączy jedno – ich celem jest uczynienie nieświadomego świadomym, czyli spowodowanie, jak to ujmował Z. Freud, aby w miejsce id pojawiło się ego. Ten proces wymaga na jakimś etapie konfrontacji z własnych psychicznym bólem, czyli niejednokrotnie z utratą iluzji, że miało się „wystarczająco dobrych” rodziców i opiekunów. Moje doświadczenia kliniczne wskazują, że jest to najtrudniejszy moment w terapii, taki, w którym wielu pacjentów z niej rezygnuje. Mają wrażenie, że nie uda im się przejść procesu żałoby po stracie wyobrażenia o dobrym dzieciństwie czy posiadaniu troskliwych rodziców. (…). Często nie potrafią sobie wyobrazić jak jak wielką twórczą siłę w ich rozwoju może stanowić dokonanie oddzielenia Ja od wewnętrznych „obiektów” stanowiących reprezentację ich bliskich relacji z przeszłości, jak gratyfikujące może być uzyskanie autonomii.”
Schier Katarzyna: Dorosłe dzieci – psychologiczna problematyka odwrócenia ról w rodzinie. Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2018.