Znaczenia.Psychoterapia

05/01/2026

Jestem teraz żywa i tylko to się liczy.
Nikt i nigdy nie żyje wiecznie. Moje zadanie polega na tym, by żyć aż do śmierci.

📖 Irvin Yalom, “Istoty ultone”
📸 Unsplash/ Anne Nygård

04/01/2026

-Jak nuda oddziałuje na nas z poziomu codziennego jej doświadczania?
-Przerwa w codziennej pogoni za zadaniami do wykonania, chwila na pomyślenie o wszystkim i o niczym – czy też po prostu o sobie – może nas doprowadzić do wniosku, że to, co robimy, w gruncie rzeczy nie ma większej wartości. I że może warto zająć się czymś innym – ciekawszym, fajniejszym, lepszym ekonomicznie albo po prostu dla nas osobiście ważniejszym. W tym sensie nuda ma w sobie pozytywny potencjał. Wielu teoretyków zgadza się z tym, że nuda działa jak sygnał, który sami sobie wysyłamy. On brzmi mniej więcej tak: „Jeśli będziesz dalej robić to, co robisz, będzie tylko gorzej – bo to nie ma sensu”. Nuda więc sygnalizuje nam, żeby zająć się czymś innym. No i jeśli rzeczywiście to zrobimy, a w dodatku wybierzemy trafnie, to będzie lepiej.

📖 Michał Chruszczewski w rozmowie z Dominiką Tworek, Miesięcznik Znak, nr 844, 09/2025
📸 Unsplash/ Isabela Drasovean

02/01/2026

31/12/2025

Święta są wyjątkową okazją do spotkania i rozmowy ponad bańkami komunikacyjnymi. Do tego potrzebne są oczywiście inne okoliczności, takie jak dobra wola i pokój. To nie dzieje się automatycznie. Ale święta mogą dać kawałek szczególnie cennej czasoprzestrzeni poza codziennością, takie zawieszenie broni naszych codziennych ścieżek, ambicji i dążeń. Święta pomagają budować, nomen omen, więzi społeczne – wzdłuż, wszerz i w poprzek struktury społecznej i różnych jej kategorii takich jak wiek, poglądy czy nawet klasy – jeśli damy im szansę. W obecnym świecie mamy mało okazji do takich spotkań.

📖 Monika Kostera, Jarema Piekutowski , Wspólne świętowanie pomaga budować więzi społeczne; Więź; 01/2025
📸 Unsplash/ Emil Møller

30/12/2025

"Badania prof. Marcina Rzeszutka pokazują, że aż 19 proc. naszego społeczeństwa cierpi na syndrom stresu pourazowego i że sprzyja temu nieprzepracowana trauma II wojny światowej, która przechodzi na kolejne pokolenia Polaków. Jedną z cech PTSD jest właśnie to, że tworzy ogromną wyrwę w zaufaniu do świata, ludzi i siebie. Człowiek cały czas funkcjonuje w trybie skrajnego czuwania, wszystkie jego siły nastawione są na wyczekiwanie na atak lub obronę" - mówi psychoterapeutka.

Jak mówi Anna Król-Kuczkowska, życzliwość wymaga czegoś trudniejszego: zatrzymania się, próby zrozumienia, co dzieje się po drugiej stronie. Mentalizacji – czyli umiejętności widzenia drugiego człowieka jako osoby z własnymi lękami, historią i emocjami, do których nie mamy pełnego dostępu.

Czytaj całą rozmowę 🔗 https://tinyurl.com/573sd376

28/12/2025

Uświadamiam klientom, że uczucia, przed jakimi się bronią, są właśnie tymi, których muszą na nowo doświadczyć, aby poczuć się lepiej. Wiedzy tej nie czerpię z literatury, lecz z doświadczeń innych terapeutów. Parafrazując słowa Winnicotta (1974), najbardziej lękamy się tego, co już się nam przydarzyło. Nasze największe obawy obracają się wokół ponownego doświadczania najbardziej bolesnych chwil naszego życia - czy to sobie uświadamiamy, czy nie.

📖 K.J. Maroda, "Techniki terapii psychodynamicznej"
📸 Unsplash/ Albert Edelfelt

26/12/2025

⭐️ Zachęcamy do odsłuchania rozmowy Marty Niedźwiedzkiej i Tomasza Stawiszyńskiego.

Na chwilę przed Świętami rozmawiam z Tomaszem Stawiszyńskim oswajając paradoksy i sprzeczności, które obserwujemy w świecie i w ludziach.

Jest o bezradności, poszukiwaniu sensów, duchowości i religii, a na koniec udaje nam się namierzyć biblijnego anty-bohatera, który ma być zwiastunem końca dziejów. Chociaż potem dowiedzieliśmy się, że twórcy South Park zrobili to przed nami. Rozmowa (mamy nadzieję) wzmacniająca, choć pozbawiona nachalnego optymizmu.

🔴Słuchajcie i podawajcie dalej! Życie robi się lepsze, o zmierzchu.

26/12/2025

Bałam się zobaczyć tylko naszą dwójkę bez tej trzeciej – bez nadziei.

📖 Eliza Kącka, "Wczoraj byłaś zła na zielono"
📸 Unsplash/ Les Anderson

24/12/2025

Oby czas Świąt Bożego Narodzenia przyniósł chwile radości i wytchnienia od trudów codzienności oraz sprzyjał wzmocnieniu bliskich więzi. Niech w nowym roku nie zabraknie miejsca na autentyczność, odpoczynek i troskę o siebie.

Spokojnych Świąt ⭐

23/12/2025

Do moich najlepszych przyjaciół należą ludzie o osobowości narcystycznej. Znaczna część mojej najbardziej udanej i poruszającej pracy terapeutycznej dotyczy osób, które najpełniej można zrozumieć za pomocą pojęcia narcyzmu. Większość jednych i drugich nie wyróżnia się jednak wcale koncentracją na sobie, wielkościowością, pychą, roszczeniowością, skłonnością do manipulacji itd., aczkolwiek te zwykle dobrze ukrywane cechy oczywiście istnieją w ich osobowościach. Nie mają oni nic wspólnego z nieprzyjemnymi, egocentrycznymi, często niezbyt twórczymi artystami, którzy kojarzą się nam z narcystycznym zaburzeniem charakteru. Większość z nich czyni wiele na rzecz swoich bliskich, ale płaci drogo bólem i napięciem za te wypracowane osiągnięcia. Zbyt są zajęci dowodzeniem swej wartości — lub ściślej, zaprzeczeniem swej bezwartościowości — aby odczuwać miłość, uznanie i radość z kontaktu z ludźmi, uczucia, które ich dobra praca mogłaby budzić w nich samych lub w innych osobach. Ludzie ci nie mają zaburzeń charakteru. Dręczy ich tylko narcystyczny uraz, a rozwojowe zahamowania w funkcjonowaniu okaleczają ich i odzierają z bogactwa życia, na jakie zasługują. Są to dobrzy, twórczy ludzie, którzy cierpią, często bardzo mocno. Żyją w narcystycznym stylu i cierpią z tego powodu.

Stephen M. Johnson
Humanizowanie narcystycznego stylu
tłumaczenie: Anna Czownicka
Wyd Czarna Owca
fot Jan Canty

22/12/2025

Można przypuścić, że wszyscy ludzie mają świadomość, lecz na ogół nie wszyscy zdają sobie z tego sprawę.

📖 Stanisław Lem, "Okamgnienie"
📸 Unsplash/ Nicole Wilcox

20/12/2025

Badania epidemiologiczne w zakresie współchorobowości wykazały, że migrena szczególnie często współistnieje z depresją. Związek ten jest wyjątkowo silny w wypadku migreny przewlekłej. Badania nad współchorobowością depresji ujawniły, że migrena wśród chorych na depresję występuje 3 razy częściej niż w populacji ogólnej (33% vs. 11%). Wśród chorych z umiarkowaną depresją migrena z aurą występuje u 16,7%, natomiast migrena bez aury u 21,1%. Podobne wyniki zaobserwowano u polskich pacjentów. Badania nad rozwojem i dynamiką współchorobowości w czasie wykazały, że u pacjentów z cechami dużej depresji ryzyko wystąpienia w ciągu 2 kolejnych lat migreny jest 3–4 razy większe niż u osób bez depresji. Z kolei ryzyko wystąpienia depresji u osoby cierpiącej na migrenę jest od 2,4 raza do 5,8 raza większe niż w „zdrowej” populacji. Ryzyko wystąpienia w ciągu 2 lat dużej depresji u osób z silnymi bólami głowy jest 2,7 raza większe niż u ludzi bez silnych bólów głowy, a w populacji ze zdiagnozowaną migreną – aż 5,8 raza większe niż u ludzi bez migreny i innych silnych bólów głowy. Depresja to jednak nie jedyna choroba psychiatryczna, która w zwiększonym niż w ogólnej populacji odsetku współistnieje z migreną. Wśród innych schorzeń psychiatrycznych współistniejących z migreną, zwłaszcza przewlekłą, wymienia się: zespół lękowy (51–58%), zespół stresu pourazowego (9–43%), uraz w dzieciństwie (58%) oraz różne stany uzależnień w okresie życia dorosłego (33%). Należy zwrócić uwagę, że depresja jest silnym czynnikiem ryzyka transformacji migreny epizodycznej w migrenę przewlekłą. Mechanizmy leżące u podłoża częstego współistnienia migreny i depresji oraz innych schorzeń psychiatrycznych nie są jasne. W literaturze przedmiotu zwraca się jednak uwagę na zaangażowanie obszaru kory przedczołowej lewej półkuli mózgu w patomechanizm zarówno jednej, jak i drugiej choroby. Zaobserwowano zmniejszoną aktywność tego obszaru w obrazach funkcjonalnego rezonansu magnetycznego w obu tych chorobach. Wynika z tego jednoznacznie, że pacjent leczący się u psychiatry z powodu depresji lub zespołu lękowego z obecnością bólów głowy powinien zostać także skonsultowany przez neurologa pod kątem współistniejącej migreny, i odwrotnie – chorzy na migrenę, zwłaszcza na migrenę przewlekłą, powinni zostać skonsultowani przez psychiatrę w razie podejrzenia depresji.

📍 Zalecenia ekspertów i konsultantów krajowych dotyczące postępowania u pacjentów leczonych z powodu migreny ze współwystępującą depresją. Epidemiologia. Patomechanizm. Współchorobowość. Część 1; Psychiatria Polska 2022; 56(4): 697–710
📸 Unsplash/ Paolo Chiabrando