Instytut Psychoanalizy i Psychoterapii

06/01/2026

Witamy Państwa w Nowym Roku, życząc by był on spokojny, zasobny w przestrzeń do myślenia. Mamy nadzieję, że okres świąteczny był czasem odpoczynku dla duchu i ciała.

I o ciele dziś kilka słów. Przygotowując dla Państwa lutową konferencję, zagłębiamy się w tematykę adolescencji. Cielesność jest tu niezwykle ważnym aspektem, a jej pominięcie w pracy psychoterapeutycznej może nieść katastrofalne skutki dla całego procesu. Przywołujemy tu myśl naszego nauczyciela, Stanisława Tomkiewicza, psychiatry, który przez ponad 20 lat prowadził w Vitry pod Paryżem ośrodek dla młodocianych przestępców.

„W wyniku naszej długoletniej pracy z młodzieżą w Centre Familial de Jeunesse (Ośrodek rodzinny dla Młodzieży) w Vitry (Francja), opracowaliśmy pojęcie dysmorfofobii (D.M.F.) okresu dojrzewania. W tym okresie zmiany fizyczne są często przeżywane przez młodych w sposób prześladowczy i stają się szczególnym źródłem depresji. Ciało jest wówczas doświadczane jako zły obiekt i źródło niepokojów.

(…) stwierdziliśmy z J. Finderem częste występowanie i ważność tego „lęku przed własną niezgrabnością i brzydotą". Lęk ten, gdy był zauważony zbyt późno, stawał się w psychoterapii przeszkodą lub motorem, gdy miało się odwagę o nim mówic. Proszę sobie wyobrazić zaskoczenie, jakie może spowodować u młodego człowieka, przyzwyczajonego, że rozmawia z dorosłymi (psychologami i wychowawcami) głównie o swoich występkach i koniecznosci pójścia do pracy czy szkoly — a który nagle znajduje się wobec kogoś, kto rozmawia z nim o jego ciele.”

S. Tomkiewicz „Adolescencja a depresja”
Pełen tekst artykułu dostępny jest w czytelni IPP: https://ipp.waw.pl/czytelnia/

Zapraszamy na konferencję: https://www.facebook.com/share/15cG33Hznme/?mibextid=wwXIfr

📸 elisadventure via Usplash

26/12/2025

Drodzy Państwo,

Mamy nadzieję, że Święta płyną niespiesznie, w gronie najbliższych, w spokoju. W tej atmosferze możemy znaleźć chwilę czasu na pomyślenie o tym co zbudowaliśmy, co nas łączy, ale też o tym, co straciliśmy, o tych którzy odeszli. My w tym czasie refleksji wspominamy naszego nauczyciela, bliską duszę, pana Jean - Michela Quinodoza. Dzielimy się słowami naszej prezeski, pani Katarzyny Laurent, wygłoszonymi podczas Wigilii IPP:

„W Polsce istnieje tradycja przygotowywania dodatkowego nakrycia na stole wigilijnym, dla zbłąkanego wędrowca. Mnie ten pusty talerzyk zawsze przypomina o tych osobach, których przy stole brakuje, ale które obecne są w naszych sercach. Strata jest bardzo trudnym doświadczeniem. Dla IPP ogromną stratą było odejście Jean-Michela Quinodoza. W swojej książce o oswojeniu samotności zacytował on Alfonsa de Lamartine, który powiedział: „brakuje jednej osoby, a cały świat wydaje się wyludniony”. Jednak słowa Jean-Michel Quinodoza wciąż są w nas bardzo żywe, towarzyszą nam na co dzień w pracy klinicznej, a jego spuścizna pozwala budować i wzmacniać nowe więzi. Potwierdza to myśl, którą zawarł w cytowanej książce, że rozstanie i strata mogą być również czymś, co buduje.

„Pomyślmy (…) o tym, co mówimy, kiedy witamy lub żegnamy przyjaciół czy bliskich: „Cieszę się, że cię widzę, już myślałem, przepadłeś (…)”. Poprzez takie słowa — w sytuacjach pozornie najbardziej zwyczajnych — wyrażamy podstawową potrzebę więzi uczuciowej, a zarazem nostalgię związaną z myślą o rozstaniu z kimś bliskim”. Autor nawiązuje w tym kontekście do lęku separacyjnego, który „oddaje zatem bolesne — mniej lub bardziej uświadomione — uczucie towarzyszące świadomości ulotności relacji międzyludzkich, istnienia drugiego człowieka oraz naszego własnego istnienia. Jednocześnie jednak jest to emocja o charakterze strukturalnym dla „ja”, ponieważ odczuwanie bólu naszej samotności uświadamia nam z jednej strony, że istniejemy jako wyjątkowe jednostki, a z drugiej — że inne osoby różnią się od nas. W ten sposób lęk separacyjny staje się fundamentem zarówno naszego poczucia tożsamości, jak i naszej wiedzy o innych.”

07/12/2025

Dr n. med. Cezary Żechowski w inspirujący sposób porusza kwestię przeciwprzeniesienia w pracy z nastolatkami. Zwraca uwagę na potencjalne pułapki, w które łatwo nam terapeutom wpaść prowadząc leczenie młodych osób. Na chwilę refleksji w czasie przedświątecznych przygotowań przypominamy jego artykuł, który ukazał się w Psychiatria Polska.
Cezary Żechowski będzie naszym gościem podczas lutowych ###V Dni IPP.
Serdecznie zapraszamy!

„Adolescent jest szczególnie „wdzięcznym" obiektem przeciwprzeniesienia. Intensywność przemian tego okresu, liczne konflikty wewnętrzne i zewnętrzne, burzliwe reakcje emocjonalne, chwiejna tożsamość i niepewny obraz siebie samego powodują, iż z jednej strony praca z młodym człowiekiem wyzwalać może silne emocje
i nieświadome postawy klinicysty, z drugiej strony adolescent bardzo łatwo staje sie „pojemnikiem" (container w znaczeniu bionowskim) na treści wyprojektowane przez klinicystę. W tym sensie krnąbrny, zbuntowany lub zahamowany i zamknięty młody człowiek jest zarówno niedostępny i trudny w kontakcie, jak i w pewien sposób bezbronny wobec naszych, lepiej lub gorzej kontrolowanych postaw nieświadomych.”

„Trudności diagnostyczne u pacjentów w okresie dojrzewania – czynniki subiektywne po stronie lekarza”, Psychiatria Polska 2012 r. Artykuł jest dostępny online.

📸 Manuel Will via Unsplash.

30/11/2025

„Kwestia, którą należy podkreślić od samego początku, jest następująca: kiedy mówimy o okresie dojrzewania, przywykliśmy do opisywania szeregu zaburzeń, od najłagodniejszych, takich jak dyskomfort czy skłonności do używek lub zachowania buntowniczego, po najpoważniejsze, takie jak schizofrenia czy samobójstwo. Jednak z punktu widzenia tego, co zostanie rozwinięte poniżej, w epicentrum problemu dorastania będzie depresja, rozumiana zarówno w kontekście klinicznym, jak i jako proces cechujący adolescencję.
(…)
W latach 50. XX wieku Pierre Mâle opisał „kryzys młodzieńczej inności”; to pojęcie pozwala zarówno odnieść się do schizofrenii, żeby ten stan od niej odróżnić, a także włączyć pewne zachowania, które na marginesie mogą wydawać się przestępcze, ale których istota jest inna.
(…)
Tak więc podczas spotkania z nastolatkiem dochodzi do oscylacji między kilkoma biegunami, którymi są:
1. Kryzys nastoletni: okres reorganizacji psychicznej.
2. Podobieństwo w funkcjonowaniu nastolatka do funkcjonowania z pogranicza.
(…)
Przygnębienie miałoby więc stanowić formę obrony przed naporem zmian w ciele, w oczach innych, formą ochrony przestrzeni intymnej, barierą bezpieczeństwa mającą na celu wytyczenie przestrzeni bez ingerencji spojrzenia innych. Ale jednocześnie ogranicza ono swobodę ruchu samego podmiotu w granicach, które on sam ustalił. To pułapka, w którą wpada nastolatek i z której sam będzie musiał się wydostać.”

Fragment referatu p. Sophie Kecskemeti pt.
„Psychopatologia nastolatków” wygłoszonego podczas ###I Dni IPP w 2022 r.

Zapraszamy do wysłuchania wystąpienia p. Sophie Kecskemeti podczas nadchodzącej konferencji ###V Dni IPP.

Cały tekst referatu dostępny jest w Czytelni IPP:
https://ipp.waw.pl/czytelnia/?pts=1764513283

📸 Aedrian Salazar via Unsplash

24/11/2025

Polecamy lektury na zimowe wieczory 📖📚

23/11/2025

Jak współcześnie rozumiana jest adolescencja? Jak psychoanaliza może pomóc młodzieży?

Za oknem pierwszy ❄️ , a my zapraszamy na naszą zimową konferencję, ###V Dni IPP, które odbędą się 21 lutego w Warszawie, jak również w formule online.

Prelegentami będą:

• Sophie Kecskeméti
• Katarzyna Laurent
• dr Cezary Żechowski

Konferencję poprowadzi Jean-Marc Chauvin.
Panel dyskusyjny - witraż kliniczny - moderować będzie Katarzyna Walewska.

Więcej szczegółów na stronie wydarzenia: https://www.facebook.com/share/1Bb3HHe5mV/?mibextid=wwXIfr

Serdecznie zapraszamy!

18/11/2025

W ostatnia weekend odbyło się Walne Zebranie członków IPP. Podziękowania za cierpliwą, wytrwałą pracę na rzecz naszej społeczności kierujemy do ustępującego Zarządu, p. Pawła Walewskiego, p. Elżbiety Łukawskiej, p. Norberta Kacprzaka, p. Moniki Hibner i p. Jowity Czai.
Dziękujemy!💐

Z radością i nadzieją przyjmujemy członków nowo powołanego Zarządu, który tworzą:

Prezes: Katarzyna Laurent
Wiceprezes: Paweł Walewski
Skarbnik: Norbert Kacprzak
Sekretarz: Monika Hibner
Członkowie Zarządu: Magdalena Górecka i Elżbieta Smoleń

Życzymy inspirującej pracy i realizacji celów dla dobra Instytutu, tworzącej go społeczności psychoterapeutów i psychoanalityków, oraz naszych pacjentów.

Zamieszczamy fragment powitania od naszej nowej Prezeski, p. Katarzyny Laurent:

„Mam poczucie dużego szacunku dla historii naszego Instytutu i dla tego, co przez te wszystkie lata zostało osiągnięte. IPP ma dzisiaj swoją tożsamość, zakorzenioną w wielu kulturach oraz nurtach psychoanalitycznych, która tworzy niezwykle twórcze podłoże oraz pozwala się rozwijać w atmosferze swobody myślenia oraz szacunku dla klinicznej intuicji każdego z nas, bez względu na to czy dopiero zaczyna swoją
ścieżkę psychoanalityczną czy jest już na zaawansowanym jej etapie.”

📸 By Pils via Unsplash

06/11/2025

📖 W czasie, gdy nie najłatwiej jest nam słyszeć swoje głosy pomiędzy nurtami psychoterapii, a czasem też wewnątrz nich, polecamy artykuł p. Huw Green’a psychologa klinicznego i neuropsychologa z Addenbrooke’s hospital w Cambridge opublikowany w The Guardian.

„What matters more than theory are (among other things) a strong working alliance between therapist and patient, a deliberate process of setting goals, and a genuine capacity in the therapist for empathy.”

From psychoanalysis to existential therapy, there’s a bewildering variety of approaches – with one thing in common

25/09/2025

Szanowni Państwo

Uznając powagę tego wydarzenia, chcielibyśmy wraz z Koleżankami i Kolegami z Instytutu Psychoanalizy i Psychoterapii podzielić się informacją, że wystąpiliśmy do Międzynarodowego Towarzystwa Psychoanalitycznego (IPA) o uzyskanie statusu Study Group. O wynikach rozmów będziemy Państwa informować.

Nasza tożsamość jako grupy kształtowała się przez ponad trzy dekady dzięki regularnym wykładom, superwizjom i bliskiej współpracy ze środowiskiem francuskojęzycznym, a także dzięki znaczącemu wsparciu i wymianie z Polskim Towarzystwem Psychoanalitycznym. To połączenie źródeł było kluczowe w naszym procesie rozwoju i umocniło naszą chęć dalszego rozwoju w ramach IPA.

Chcielibyśmy wyrazić naszą głęboką wdzięczność wszystkim naszym nauczycielom i superwizorom z międzynarodowego środowiska psychoanalitycznego, którzy okazali nam formalne wsparcie w tym ważnym momencie dla Instytutu. Otrzymane rekomendacje traktujemy jako wyraz zaufania i uznania dla jakości pracy prowadzonej w IPP, a także jako zachętę do dalszej odpowiedzialnej i twórczej działalności w zgodzie ze standardami IPA.

W szczególny sposób pragniemy odnieść się do zaangażowania Jean-Michela i Danielle Quinodoz w nasz rozwój. Ich wkład w naszą Konferencję Dni IPP oraz prowadzenie wykładów, seminariów i superwizji w ramach programu szkoleniowego były dla nas przez lata niezwykle cennym doświadczeniem. Ich myśl i praca stały się drogowskazem łączącym refleksję teoretyczną z praktyką kliniczną. Dzisiejsza inicjatywa jest również formą uczczenia ich pamięci, która wciąż pozostaje żywą inspiracją dla naszych działań.

Mamy nadzieję, że nasza więź ze środowiskiem psychoanalitycznym w Polsce – choć naturalnie będzie się rozwijać i zmieniać – pozostanie silna, otwarta na współpracę i sprzyjająca dalszej wymianie. Wierzymy, że różnorodność tradycji psychoanalitycznych może być źródłem twórczego dialogu, jak ma to miejsce w innych krajach, czego przykładem jest Francja i współpraca pomiędzy SPP i APF, owocująca m.in. corocznym kongresem CPLF.

Z wdzięcznością i nadzieją na dalszy wspólny rozwój,

w imieniu Instytutu Psychoanalizy i Psychoterapii

Paweł Walewski, prezes IPP

Katarzyna Walewska, kierowniczka szkolenia IPP

Katarzyna Laurent, koordynatorka procesu afiliacji do IPA

23/09/2025

„Chciałabym wykazać, że to właśnie od obszarów ciała, które doznały maltretowania, a nawet rzeczywistego naruszenia granic i integralności, rozpoczyna się odwrócenie mechanizmu identyfikacji projekcyjnej — przy czym „projekcja” nawiązuje do rzutowania tego, co osoba odczuwa i odczuwała jako złe w sobie, a „identyfikacja” — do utożsamienia się z tymi częściami bądź z daną osobą przez podmiot. Bion, pozostając jeszcze w nurcie kleinowskim w początkowym okresie rozwoju swojej myśli, opisuje rozwiązania natychmiastowe oferowane przez część psychotyczną w celu uwolnienia psychiki od niepożądanych emocji — co zobaczymy na przykładzie Luizy i Marii. Podkreśla on właściwą dla psychozy trudność w modyfikowaniu środowiska oraz dążenie do natychmiastowego usuwania wszelkiego napięcia wynikającego z nietolerancji frustracji. Zauważa, że osoba w stanie psychozy posługuje się „działaniami mięśniowymi”, ponieważ „odciążanie psychiki poprzez halucynacje, czyli odwrócone używanie narządów zmysłów, odbywa się także poprzez ruchy mięśniowe” (1958/2014, s. 107). Dlaczego jednak tak się dzieje? Obszerny materiał kliniczny ma na celu zilustrowanie koncepcji psychozy ujmującej środowisko jako centralny element pierwotnej katastrofy dziecięcej, generującej terror psychotyczny.”

Fragment seminarium Pani Béatrice Ithier pt. “Wpływ sytuacji traumatycznych na doświadczenie psychosomatyczne i zdolność myślenia.”, które odbyło się 13 września 2025 r. we Wrocławiu. Pełny tekst dostępny jest dla Państwa w Czytelni IPP: https://ipp.waw.pl/czytelnia/

Osoby niebędące członkami IPP, które jednak zdecydują się zostać darczyńcami Fundacja Poliklinika Korczakowska otrzymają artykuł drogą mailową w ramach podziękowania. Nawet symboliczna kwota będzie wsparciem dla naszych działań.

Pytania prosimy kierować na adres: czytelnia@ipp.waw.pl

📸 Patrick Hendry via Unsplash.

18/09/2025

Polecamy lekturę pracy pani Katarzyny Laurent, członkini IPP, która opublikowana zostanie w kwartalniku Idiomy. Numer zatytułowany POMIĘDZY będzie miał swoją premierę podczas październikowej konferencji organizowanej przez Polskie Towarzystwo Psychoterapii Psychoanalitycznej.

Gdy zaczęły napływać do naszej redakcji prace konkursowe, wiedziałyśmy jak trudne czeka nas zadanie. Niemalże wszystkie nadesłane propozycje zawierały w sobie coś, co pociągało nas, ciekawiło, rzucało inne światło. Dosyć szybko podjęłyśmy decyzję, że z nadesłanych prac powstanie jeden idiomowy numer. Dlatego z przyjemnością pragniemy przedstawić naszą kolejną autorkę, panią Katarzynę Laurent. Jej praca łączy intelektualne rozważania nad procesem, wciąż na nowo konstytuującej się, tożsamości z rozważaniami dotyczącymi polityki i spraw społecznych. Z zacięciem filozoficznym i wrażliwością terapeutyczną przygląda się temu wszystkiemu, co zadomowiło się pomiędzy. Niezmiennie polecamy Państwa uwadze!

Przedstawiamy Państwu fragment pracy pani Katarzyny:

Jak pokazuje obecna sytuacja społeczna i polityczna, w obliczu nadużyć władzy i związanych z nimi konfliktów zagrażających życiu, migracja staje się dla wielu jednym z kluczowych sposobów na przetrwanie. Podobne mechanizmy uruchamiają się także na poziomie psychicznym, gdzie jednostka, konfrontowana z przemocą – także interpretacji w rozumieniu Piery Aulagnier (1975) – lub nadmierną presją w relacjach – a w szczególności w
relacji z obiektem pierwotnym – poszukuje symbolicznych dróg ucieczki, wycofania lub wewnętrznego przemieszczenia, by jej autentyczne Ja mogło przeżyć. Podczas gdy wytworzenie fałszywego self można postrzegać w kategoriach zabunkrowania się bądź swego rodzaju życia pod przykrywką we wrogim obozie, inne rozwiązania psychiczne przywodzą na myśl proces wewnętrznej migracji, ucieczką na nowy ląd, oferujący swego rodzaju azyl przed
dotychczasową wewnętrzną sytuacją polityczną.

Sama autorka przedstawia się tak:
Jestem psychoterapeutką psychoanalityczną, certyfikowaną członkinią Instytutu Psychoanalizy i Psychoterapii w Warszawie, gdzie jestem też aktualnie w szkoleniu superwizorskim. Posiadam również uprawnienia psycholog klinicznej i psychoterapeutki we Francji, jako absolwentka paryskiego uniwersytetu Université
Paris Diderot Paris 7, na kierunkach psychopatologii psychoanalitycznych oraz badań naukowych w dziedzinie psychoanalizy. Jestem superwizantką Katarzyna Walewskiej oraz Béatrice Ithier. Pracuję z dziećmi, młodzieżą oraz dorosłymi w
swoim gabinecie w Zgierzu pod Łodzią.

16/09/2025

W miniony weekend we Wrocławiu odbyło się spotkanie z Béatrice Ithier zorganizowane przez Oddział Dolnośląsko-Opolski Polskiego Towarzystwa Psychoterapii Psychoanalitycznej we współpracy z Instytutem Psychoanalizy i Psychoterapii.

Pani Béatrice Ithier jest obecnie aktywną członkinią Instytutu Psychoanalizy i Psychoterapii w Warszawie, gdzie wykłada i superwizuje od 2012r., oraz członkinią Paryskiego Towarzystwa Psychoanalitycznego oraz Włoskiego Towarzystwa Psychoanalitycznego. Uczyła się u Herberta Rosenfelda i Joyce McDougall, a także współpracowała z Antonino Ferro, Howardem Levinem oraz Ruggero-Levy.

Tematem spotkania był: "Wpływ sytuacji traumatycznych na psychosomatyczne doświadczenia oraz zdolność myślenia".

Podczas zwiedzania pięknego Wrocławia, w Auli Leopoldyńskiej zwróciła naszą uwagę rzeźba, przedstawiająca alegorie Teorii i Praktyki, jako dwa apekty poznania i kształcenia, których wzajemne dopełnianie się stanowi fundament uniwersyteckiej mądrości.

Teoria i praktyka stanowią również dwa aspekty procesu myślenia, które – jak wskazywał Bion – nie mogą istnieć w oderwaniu od siebie: teoria pozbawiona zakorzenienia w doświadczeniu staje się pustą spekulacją, a praktyka pozbawiona zdolności do myślenia, nadawania znaczenia, w co wisuje się również tworzenie teorii, pozostaje działaniem nieprzetworzonym, pozbawionym sensu.

To napięcie pomiędzy Teorią a Praktyką stanowi również oś myśli Béatrice Ithier, która uczy nas, że sposób pracy z pacjentem nie może być oparty na sztywnych schematach, lecz powinien być każdorazowo dostosowany, niczym skrojony na miarę, do jego indywidualnych potrzeb i możliwości psychicznych. Jej podejście opiera się w tym sensie na wskazaniach Biona, który zakładał twórcze korzystanie z teorii jedynie o tyle, o ile pozwala ona uchwycić i opracować to, co wydarza się w unikalnym doświadczeniu analitycznym z każdym pacjentem.

Dziękujemy naszej koleżance z Instytutu oraz członkini PTPP, Beacie Grządziel, za ogrom pracy i serca włożone w organizację tego wydarzenia. Cieszymy się, że tak zdolne i zaangażowane osoby szkolą się u nas, pomagają tworzyć IPP, a także umacniać więzi i twórczą współpracę między towarzystwami.

Pani Ithier przyjedzie z kolejnym seminarium do IPP w czerwcu 2026r. Już teraz zapraszamy Państwa na to wydarzenie.