13/02/2016
ไข้ซิกา (Zika Fever)
โรคซิก้า คืออะไร??
• โรคไข้ซิกา (Zika fever) เกิดจาการติดเชื้อไวรัสซิกา (Zika Virus-ZIKV) ไวรัสที่มีสารพันธุกรรมชนิดอาร์เอ็นเอสายเดี่ยว อยู่ในตระกูล flavivirus มีลักษณะคล้ายคลึงกับ ไวรัสไข้เหลือง ไวรัสเดงกี,ไวรัสเวสต์ไนล์ และไวรัสไข้สมองอักเสบเจอี มียุงลายเป็นพาหะนำโรค ไวรัสซิกาถูกแยกเชื้อครั้งแรกในปี พ.ศ. 2490 จากน้ำเหลืองของลิง rhesus ที่ใช้ในการศึกษาไข้เหลืองในป่าชื่อซิกา ประเทศยูกันดา และแยกเชื้อได้จากคนในปี พ.ศ. 2511 ณ ประเทศไนจีเรีย
• ประมาณ 1 ใน 5 ราย ของผู้ป่วยที่ติดเชื้อจะเสียชีวิต
อาการ:
ระยะฟักตัว: 4 - 7 วัน จากนั้นจะมีไข้ ปวดศีรษะรุนแรง มีผื่นแบบที่บริเวณลำตัว แขนขา, วิงเวียน, เยื่อบุตาอักเสบ ตาแดง, ปวดข้อ อาจจะมีอาการต่อมน้ำเหลืองโต และอุจจาระร่วง
การตรวจวินิจฉัย:
การตรวจวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการเพื่อยืนยันการติดเชื้อทำได้ 2 วิธี ดังนี้
1) การตรวจหาสารพันธุกรรม ด้วยวิธีพีซีอาร์ เก็บตัวอย่างน้ำเหลืองเร็วที่สุดหลังจากที่ เริ่มมีอาการเจ็บป่วย ซึ่งไม่ควรเกิน 9 วันหลังมีอาการ
2) การตรวจหาแอนติบอดี ชนิดเอ็มที่จำเพาะต่อไวรัสซิกาด้วยวิธีอิไลซ่า ซึ่งเป็นพัฒนาวิธีโดย ศูนย์ควบคุม และป้องกันโรคสหรัฐอเมริกาโดยเก็บตัวอย่าง 2 ครั้ง ครั้งแรกในวันที่เริ่มมีอาการ และตัวอย่างที่สองห่างจากตัวอย่างแรก 2 - 3 สัปดาห์
การรักษา:
• ปัจจุบันยังไม่มียารักษาที่จำเพาะ
• การรักษาจะรักษาตามอาการ เพื่อบรรเทาการเจ็บป่วย
- พักผ่อน
- ดื่มน้ำ เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำ
- รับประทานยา Paracetamol ช่วยลดไข้และบรรเทาอาการปวด ห้ามรับประทานยาแอสไพริน หรือ ยากลุ่มลดการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs) เพราะทำให้เลือดออกในอวัยวะภายในได้ง่ายขึ้น
การป้องกัน:
• ปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนป้องกันโรคไข้ซิก้า
• สามารถป้องกันได้โดยป้องกันการโดนยุงลายกัด โดยยุงลายมักจะเป็นยุงที่หากินตอนกลางวัน เช่นเดียวกับโรคไข้เลือดออก
- กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย
- ปิดประตู หน้าต่างให้มิดชิด
- สวมเสื้อและกางเกงขายาว
เอกสารอ้างอิง:
1. ฝ่ายอาโบไวรัส สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข, ไข้ซิก้า Zika-fever(Online), นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2556 (วันที่เข้าถึงข้อมูล 8 กุมภาพันธ์ 2559)
แหล่งที่มา: www.dmsc.moph.go.th/dmsc/news_detail.php?id=1144
2. Zika virus (online), CDC. (Accessed date Feb 8th 2015)
แหล่งที่มา: http://www.cdc.gov/zika/
เรียบเรียงโดย นศภ. วชิราภรณ์ เอี่ยมชู
ร้านยาเมเจอร์ดรัก
ภก.ธนวัฒน์ ศศิเจริญชัย