03/12/2025
แนวทางแพทย์แผนจีนในการดูแลฟื้นฟูภาวะซึมเศร้า
แพทย์แผนจีนมองว่า
ภาวะซึมเศร้าเกิดจากการไหลเวียนของ ชี่ 气เลือดติดขัด ร่วมกับความไม่สมดุลของอวัยวะหลัก โดยเฉพาะ ตับ หัวใจ ม้าม ไต จึงใช้แนวทางฝังเข็มร่วมกับการใช้สมุนไพรจีน เพื่อปรับสมดุลจากรากเหตุสู่การฟื้นฟูจิตใจและระบบประสาท
หลักการรักษาโดยแพทย์แผนจีน
1. ฝังเข็ม ปรับการไหลเวียนชี่เลือด และสมอง
- ขจัดภาวะพลังชี่ตับติดขัด ( ชี่ตับอุดกั้น 肝气郁结 )
- สงบจิตใจ (安神)
- กระตุ้นสมอง และสารสื่อประสาท
จุดฝังเข็ม เช่น
- ไป่ฮุ่ย (百会) : บำรุงสมอง ยกพลังชี่ คลายซึมเศร้า
- อิ่นถัง (印堂) : สงบจิต ลดวิตกกังวล
- ซื่อเสินชง (四神聪) : ฟื้นฟูสภาพจิตใจ เพิ่มความแจ่มใส
- เน่ยกวน (内关) : คลายอารมณ์แน่นอก ช่วยนอนหลับ
- เซินเหมิน (神门) : บำรุงหัวใจ สงบใจ
- ไท่ชง (太冲) : ระบายชี่ตับ ลดหงุดหงิด
ผลต่อร่างกาย
- กระตุ้นการหลั่ง เซโรโทนิน / โดปามีน
- เพิ่ม BDNF ( สารบำรุงเซลล์สมอง )
- ลดการอักเสบผ่านการกดการทำงานของ NF-κB
( ปัจจุบันพบว่า NF-κB ที่ถูกกระตุ้นมากผิดปกติ จะทำให้เพิ่มสารอักเสบในสมอง ส่งผลต่อสารสื่อประสาท และทำให้อารมณ์ซึมเศร้า )
- ปรับระบบประสาทอัตโนมัติ ทำให้อารมณ์คงที่
2. การใช้สมุนไพรจีน
เพื่อช่วยปรับสมดุลฟื้นฟูจากภายในร่างกาย
กลุ่มอาการที่พบบ่อย
*กลุ่มอาการชี่ตับอุดกั้น
อาการ : เครียด หงุดหงิด แน่นอก
ใช้สมุนไพรจีน เช่น
- 柴胡 (ไฉหู)
- 香附 (เซียงฝู่)
- 白芍 (ไป่เส่า)
ช่วยคลายเครียด ระบายชี่ บรรเทาอารมณ์หดหู่
* กลุ่มอาการหัวใจม้ามพร่อง
อาการ : อ่อนเพลีย คิดมาก นอนไม่หลับ
ใช้สมุนไพรจีน เช่น
- 人参 (เหรินเซิน โสม)
- 茯苓 (ฝูหลิง)
- 酸枣仁 (ซวนจ่าวเหริน)
- 当归 (ตังกุย)
ช่วยเสริมบำรุงพลังชี่ในร่างกาย เพิ่มสมาธิ ทำให้ใจสงบ
* กลุ่มอาการไตหยินพร่อง
อาการ : นอนไม่หลับเรื้อรัง วิตกกังวลง่าย
ใช้สมุนไพรจีน เช่น
- 熟地黄 (ซู่ตี้หวง)
- 枸杞子 (โก่วฉี่จื่อ หรือเรียกว่าเก๋ากี๋)
- 百合 (ไป่เหอ)
ช่วยเสริมบำรุงไต บำรุงสมอง ช่วยการนอนหลับได้ดีขึ้น
3. ฝังเข็ม สมุนไพรจีน ทำงานร่วมกันอย่างไร
ฝังเข็ม
เปิดการไหลเวียนพลังอย่างรวดเร็ว สงบอารมณ์ทันที กระตุ้นสมอง
ลดอาการเฉียบพลัน เช่น นอนไม่หลับ วิตกกังวล
สมุนไพรจีน
บำรุงร่างกายภายใน แก้ต้นเหตุความไม่สมดุล รากแก่นของอาการ
เสริมการไหลเวียนฟื้นฟูเลือด พลังชี่ และฮอร์โมน ป้องกันอาการกลับมาเป็นซ้ำ
ผลคือ ช่วยฟื้นฟูสมอง อารมณ์มั่นคง หลับได้ดีขึ้น พลังชีวิตกลับมา ลดการพึ่งยาเคมี
4. ระยะเวลาการฟื้นฟู
ระยะเริ่มต้น : 2 – 4 สัปดาห์ ทำให้นอนดีขึ้น อารมณ์คลาย
ระยะฟื้นฟูเต็มที่ : 8 – 12 สัปดาห์ต่อเนื่อง
ผู้ป่วยรุนแรง : ใช้ร่วมกับจิตบำบัด หรือ ยาต้านซึมเศร้า
5. ความปลอดภัย
เหมาะกับ ซึมเศร้าเล็กน้อย – ปานกลาง รวมถึงผู้ต้องการลดพึ่งยาเคมี
*ข้อควรระวัง
หญิงตั้งครรภ์ (จำกัดจุดฝังเข็ม)
ผู้มีปัญหาเลือดแข็งตัวยาก ต้องให้แพทย์แผนจีน ปรับสูตรตำรับสมุนไพรจีนเฉพาะรายบุคคล
แพทย์แผนจีนฟื้นฟูภาวะซึมเศร้า โดยการฝังเข็มร่วมกับสมุนไพรจีน
เพื่อเปิดทางพลังชี่เลือดด้วยการฝังเข็ม บำรุงรากชีวิตปรับสมดุลร่างกายภายในด้วยสมุนไพรจีน
ผลที่ได้คือ บรรเทาอาการเร็ว ปรับสมดุลระยะยาวอย่างเป็นธรรมชาติ ชะลอรอยโรค เสริมสุขภาพอย่างยั่งยืน และยังสามารถช่วยชะลอวัยได้อีกด้วย
หากสนใจดูแลสุขภาพตามศาสตร์การแพทย์แผนจีน
สามารถขอคำปรึกษาเพิ่มเติมได้ที่
Inbox หรือ Line :
