Drugstation

27/11/2025

27/11/2025

#ภาพจริงจากเคสผู้ป่วยที่รักษา
#หลังจากทำงานฉาบปูน ปูนจะเกาะเนื้อ จากนั้นแผลผิวหนังจะแห้งเปื่อย ขาดความชุ่มชื้น เชื้อรา เชื้อแบคทีเรียจะเกาะได้ง่าย
#การรักษาให้ยาทาความชุ่มชื้นผิวหนัง
#ให้ยาทาครีมฆ่าเชื้อรา
#ยารักษาการติดเชื้อรา
#เฝ้าติดตามอาการ3เดือน
#สถานียาสถานีใจ
Pintarat Suwannarat

27/11/2025

🍼 Loratadine เด็ก
（ช่วงฝนตก) เด็กน้อย

🔹 ความเข้มข้น: 5 mg / 5 mL
🔹 น้ำหนักเด็ก: 14.5 kg

🎯 ปริมาณที่ต้องให้:
👉 5 mL วันละครั้ง (1 ช้อนชา)

⏰ ให้ช่วงเย็นหรือก่อนนอน

⚠️ ข้อควรระวัง:
- ห้ามใช้ร่วมกับ CPM/ทิฟฟี่เด็ก
- ไม่ควรใช้เกิน 14 วัน

🏥 สถานียาราไวย์
📞 064-978-9444
💬 Line: mappintar

17/11/2025

13/11/2025

Clopidogrel คือยาอะไร? ทำไมแพทย์ถึงให้กินทุกวันหลังใส่ขดลวดหัวใจ

(1) Clopidogrel คือยาอะไร และออกฤทธิ์อย่างไร
Clopidogrel เป็นยาในกลุ่มยาต้านเกล็ดเลือดชนิดรับประทาน มีลักษณะเป็น prodrug ซึ่งจำเป็นต้องผ่านกระบวนการเปลี่ยนแปลงที่ตับ โดยเฉพาะผ่านเอนไซม์ในระบบ cytochrome P450 เช่น CYP2C19 เพื่อเปลี่ยนเป็นสารออกฤทธิ์
สารออกฤทธิ์ของ clopidogrel จะจับแบบถาวรกับตัวรับ P2Y12 บนเกล็ดเลือด ส่งผลให้ยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือดอย่างมีประสิทธิภาพ กลไกนี้ช่วยลดความเสี่ยงของการเกิดลิ่มเลือดอุดตันในระบบไหลเวียนโลหิต
ฤทธิ์ของ clopidogrel จะคงอยู่ตลอดอายุขัยของเกล็ดเลือด ซึ่งโดยเฉลี่ยประมาณ 7–10 วัน ทั้งนี้ ประสิทธิภาพของยาอาจลดลงในผู้ที่มีการทำงานของเอนไซม์ CYP2C19 บกพร่อง ซึ่งส่งผลต่อการเปลี่ยนยาเป็นสารออกฤทธิ์

(2) ทำไมแพทย์จึงให้รับประทาน Clopidogrel “ทุกวัน” หลังใส่ขดลวดหัวใจ
ขดลวดโลหะที่ใส่เข้าไปในหลอดเลือด (stent) ถือเป็นสิ่งแปลกปลอมภายในร่างกาย โดยเฉพาะในช่วงแรกหลังการใส่ขดลวด เยื่อบุหลอดเลือดยังไม่สามารถปกคลุมผิวของขดลวดได้สมบูรณ์ (ยังไม่เกิด endothelialization) ส่งผลให้มีความเสี่ยงต่อการเกิดลิ่มเลือดอุดตันในขดลวด (stent thrombosis) สูงที่สุดในช่วง 30 วันแรกหลังหัตถการ ดังนั้น การยับยั้งการทำงานของเกล็ดเลือดอย่างสม่ำเสมอจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งในระยะนี้
แนวทางเวชปฏิบัติสากลแนะนำให้ใช้ยาต้านเกล็ดเลือดร่วมกัน 2 ชนิด (dual antiplatelet therapy: DAPT) ได้แก่ แอสไพรินร่วมกับยากลุ่ม P2Y12 inhibitor เช่น clopidogrel เป็นแนวทางพื้นฐานในการลดความเสี่ยงของการเกิดลิ่มเลือดในขดลวดและกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดซ้ำหลังการทำหัตถการ
แม้ว่า clopidogrel จะออกฤทธิ์ยับยั้งเกล็ดเลือดอย่างถาวรในแต่ละชุดของเกล็ดเลือดที่มีอยู่ในกระแสเลือด แต่ร่างกายยังคงมีการสร้างเกล็ดเลือดใหม่ขึ้นทุกวัน การรับประทานยาเป็นประจำวันละครั้งจึงจำเป็นเพื่อรักษาระดับการยับยั้งการทำงานของเกล็ดเลือดให้ต่อเนื่อง หากหยุดยาเพียงช่วงสั้น ๆ ก็อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนทางหัวใจได้ จึงควรกลับมาใช้ยาโดยเร็วที่สุดเมื่อเกิดการลืมหรือขาดยา

(3) ต้องรับประทาน Clopidogrel นานเท่าใดหลังใส่ขดลวดหัวใจ
ระยะเวลาที่ควรใช้ clopidogrel หลังการใส่ขดลวดหัวใจ (PCI) ขึ้นอยู่กับข้อบ่งใช้ทางคลินิก พื้นฐานของโรคหัวใจ และความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะเลือดออกของผู้ป่วยแต่ละราย โดยต้องพิจารณาเป็นรายบุคคลร่วมกับแพทย์ผู้ดูแล
➊ กรณีโรคหลอดเลือดหัวใจเรื้อรัง (Chronic Coronary Syndrome) หลังใส่ขดลวดเคลือบยา (DES)
* ผู้ป่วยทั่วไป: แนะนำให้ใช้ยาต้านเกล็ดเลือดชนิดคู่ (dual antiplatelet therapy: DAPT) เป็นระยะเวลา 6 เดือน ตามด้วยการเปลี่ยนเป็นยาต้านเกล็ดเลือดชนิดเดียว (single antiplatelet therapy: SAPT) อย่างต่อเนื่อง เช่น clopidogrel หรือ aspirin เดี่ยว ขึ้นกับบริบททางคลินิก
* ผู้ที่มีความเสี่ยงต่อเลือดออกสูง (High Bleeding Risk; HBR): อาจพิจารณาลดระยะเวลา DAPT เหลือ 1–3 เดือน แล้วเปลี่ยนเป็น P2Y12 monotherapy เช่น clopidogrel เดี่ยว ทั้งนี้ต้องอยู่ภายใต้ดุลยพินิจของแพทย์
➋ กรณีกลุ่มอาการหลอดเลือดหัวใจเฉียบพลัน (Acute Coronary Syndrome; ACS)
* ค่ามาตรฐาน: แนะนำให้ใช้ DAPT อย่างน้อย 12 เดือน เว้นแต่จะมีข้อจำกัดทางคลินิกหรือความเสี่ยงเลือดออกสูง ซึ่งอาจพิจารณาลดระยะเวลาการใช้ยา
* ในผู้ป่วยกลุ่มนี้ มักแนะนำให้ใช้ P2Y12 inhibitor ที่มีฤทธิ์แรงกว่า เช่น ticagrelor หรือ prasugrel หากไม่มีข้อห้าม โดย clopidogrel จะใช้ในกรณีที่ผู้ป่วยไม่เหมาะสมกับยาตัวอื่น หรือมีข้อจำกัดทางด้านราคา/การเข้าถึง/ผลข้างเคียง

(4) ขนาดยาที่ใช้บ่อย
การใช้ Clopidogrel ขึ้นอยู่กับข้อบ่งใช้และช่วงเวลาของการรักษา โดยสามารถแบ่งได้เป็น 2 ระยะ คือ (loading dose) และขนาดคงที่ (maintenance dose)
▸ หลังหรือก่อนทำหัตถการใส่ขดลวดหัวใจ (PCI)
ในบริบทของการรักษาหลอดเลือดหัวใจตีบที่ต้องมีการใส่ขดลวด (percutaneous coronary intervention: PCI) มักใช้ขนาดนำยา (loading dose) อยู่ระหว่าง 300–600 มิลลิกรัม โดยในการปฏิบัติจริงมักเลือกใช้ 600 มิลลิกรัม เพื่อให้ได้ระดับยาออกฤทธิ์เร็วและมีประสิทธิภาพในการยับยั้งเกล็ดเลือดอย่างเต็มที่
หลังจากนั้นจะให้ ขนาดคงที่ (maintenance dose) คือ 75 มิลลิกรัม วันละครั้ง เพื่อรักษาฤทธิ์ในการต้านเกล็ดเลือดอย่างต่อเนื่อง
แนวทางเวชปฏิบัติของสมาคมโรคหัวใจสหรัฐฯ (AHA/ACC 2021) แนะนำ loading dose ที่ 600 มิลลิกรัม และ maintenance dose ที่ 75 มิลลิกรัม/วัน ทั้งนี้ ในบางกรณีอาจพิจารณาใช้ loading dose ที่ 300 มิลลิกรัมได้ ขึ้นอยู่กับบริบททางคลินิก
▸ กรณีอื่น ๆ นอกเหนือจาก PCI
ในข้อบ่งใช้อื่น เช่น โรคหลอดเลือดแดงส่วนปลาย (Peripheral Artery Disease) หรือภายหลังโรคหลอดเลือดสมองบางประเภท (เช่น non-cardioembolic ischemic stroke) โดยทั่วไปจะใช้ขนาดมาตรฐาน 75 มิลลิกรัม วันละครั้ง โดยไม่ต้องให้ขนาดนำยา ทั้งนี้ควรอยู่ภายใต้การประเมินและดุลยพินิจของแพทย์ผู้ดูแล

(5) หากลืมหรือจำเป็นต้องหยุดยา Clopidogrel ชั่วคราว
▸ กรณีลืมรับประทานยา
หากลืมรับประทานยา ภายใน 12 ชั่วโมง นับจากเวลาที่ควรได้รับ สามารถรับประทานทันทีที่นึกได้
แต่หากนึกได้ เกิน 12 ชั่วโมง ให้ข้ามมื้อนั้นและรับประทานยามื้อต่อไปตามเวลาปกติ ห้ามรับประทาน “สองเม็ด” เพื่อชดเชยมื้อที่ลืมอย่างเด็ดขาด เพราะอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะเลือดออก
▸ กรณีต้องหยุดยาเพื่อผ่าตัดหรือทำหัตถการ
หากมีความจำเป็นต้องเข้ารับการผ่าตัด หรือทำหัตถการที่มีความเสี่ยงต่อการเสียเลือดสูง เอกสารกำกับยาระบุให้ หยุดยา clopidogrel ล่วงหน้า 5 วัน ก่อนทำหัตถการ
อย่างไรก็ตาม การหยุดยาจะต้องอยู่ภายใต้คำแนะนำของแพทย์ โดยเฉพาะในผู้ที่เพิ่งใส่ขดลวดหรือมีภาวะหัวใจขาดเลือด เพราะการหยุดยาโดยพลการอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดลิ่มเลือดอุดตันที่รุนแรง
หลังจากหัตถการ ควรกลับมาเริ่มยาโดยเร็วที่สุด เมื่อสามารถควบคุมภาวะเลือดออกได้ ทั้งนี้ การปรับเปลี่ยนหรือหยุดยา clopidogrel ควรได้รับการประเมินร่วมกันระหว่างแพทย์หัวใจและแพทย์ผู้ทำหัตถการในทุกกรณี

(6) ผลข้างเคียงและข้อควรระวังสำคัญ
▸ ผลข้างเคียงที่พบบ่อย: ภาวะเลือดออก
Clopidogrel มีฤทธิ์ยับยั้งการรวมตัวของเกล็ดเลือด จึงอาจทำให้เกิดภาวะเลือดออกได้ โดยอาการที่พบบ่อย ได้แก่
* มีรอยช้ำได้ง่าย
* เลือดกำเดาไหล
* มีเลือดออกตามไรฟัน
ในกรณีที่พบ อุจจาระดำ หรือ อาเจียนเป็นเลือด ซึ่งบ่งชี้ถึงเลือดออกในทางเดินอาหาร ควรรีบพบแพทย์โดยเร็ว เพราะอาจเป็นภาวะที่ต้องได้รับการดูแลอย่างเร่งด่วน
▸ ภาวะแทรกซ้อนที่พบได้น้อยแต่รุนแรง: TTP
Thrombotic Thrombocytopenic Purpura (TTP) เป็นภาวะแทรกซ้อนที่พบได้น้อยแต่มีความรุนแรงสูง โดยอาจเกิดขึ้น ภายใน 2 สัปดาห์แรกของการเริ่มยา ลักษณะอาการประกอบด้วย:
* มีไข้
* จุดเลือดออกใต้ผิวหนัง (petechiae)
* ซีดจากภาวะโลหิตจาง
* สับสน หรืออาการทางระบบประสาท
* ภาวะไตผิดปกติ
หากสงสัยว่ามีอาการดังกล่าว ควรรีบไปโรงพยาบาลโดยด่วน เพราะ TTP เป็นภาวะฉุกเฉินที่ต้องได้รับการรักษาในระดับโรงพยาบาลทันที
▸ ปฏิกิริยาระหว่างยาที่สำคัญ
1. ยาลดกรดในกลุ่ม Proton Pump Inhibitors (PPIs):
ควรหลีกเลี่ยงการใช้ omeprazole หรือ esomeprazole ร่วมกับ clopidogrel เพราะอาจรบกวนการเปลี่ยนแปลงเป็นสารออกฤทธิ์ของยาและลดประสิทธิผลในการต้านเกล็ดเลือด
หากจำเป็นต้องใช้ PPI เพื่อป้องกันแผลเลือดออกในระบบทางเดินอาหาร แนะนำให้ใช้ pantoprazole หรือ PPI อื่นที่มีผลต่อ CYP2C19 น้อยกว่า
2. ยาและผลิตภัณฑ์เสริมอื่น ๆ:
ควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรหากกำลังใช้
* สมุนไพรที่มีฤทธิ์ต้านเกล็ดเลือด เช่น ใบแปะก๊วย (Ginkgo biloba)
* อาหารเสริมบางชนิด
* ยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs)
เนื่องจากอาจเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดเลือดออกหากใช้ร่วมกับ clopidogrel

13/11/2025

#ทางร้านรับจากแบรนด์โดยตรงนะคะ
Pintarat Suwannarat

13/11/2025

#ทางร้านรับจากแบรนด์โดยตรงนะคะ
Pintarat Suwannarat

07/11/2025

5 ข้อควรรู้เกี่ยวกับยาอะไซโคลเวียร์ (Acyclovir) ก่อนใช้รักษา “เริม” หรือ “งูสวัด”

(1) ข้อบ่งใช้ของยาและความสำคัญของการเริ่มรักษาโดยเร็ว
ข้อบ่งใช้ทางคลินิก
Acyclovir เป็นยาต้านไวรัสที่ใช้ในการรักษาการติดเชื้อจากไวรัส Herpes simplex virus ชนิดที่ 1 และ 2 ซึ่งก่อให้เกิดเริมที่บริเวณริมฝีปากและอวัยวะเพศ รวมถึงการติดเชื้อ Varicella-zoster virus ที่ทำให้เกิดโรคงูสวัด กลไกการออกฤทธิ์ของยานี้อาศัยการยับยั้งการสังเคราะห์ DNA ของไวรัส โดยออกฤทธิ์เฉพาะในเซลล์ที่ติดเชื้อ ซึ่งต้องมีการกระตุ้นยาโดยเอนไซม์ของไวรัส จึงมีความจำเพาะเจาะจงและไม่ทำลายเซลล์ปกติ

ความสำคัญของการเริ่มต้นรักษาในช่วงต้นของโรค
ประสิทธิภาพของ acyclovir จะสูงที่สุดเมื่อเริ่มใช้ยาตั้งแต่ระยะต้นของการติดเชื้อ ดังนี้:
* เริมบริเวณอวัยวะเพศ (Recurrent ge***al herpes): การเริ่มยาโดยเร็ว ภายใน 24 ชั่วโมงหลังเริ่มมีอาการนำหรือตุ่มผื่น จะให้ผลในการลดระยะเวลาและความรุนแรงของอาการได้ดีที่สุด ผู้ป่วยที่มีการกำเริบบ่อยควรพกยาไว้เพื่อเริ่มใช้ทันทีที่มีอาการครั้งใหม่
* โรคงูสวัด (Herpes zoster): ควรเริ่มยาภายใน 72 ชั่วโมงนับจากเริ่มมีผื่นขึ้น เพื่อช่วยลดความรุนแรงของโรค ระยะเวลาของอาการ และลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อน โดยเฉพาะในรายที่ผื่นขึ้นบริเวณใบหน้าและรอบดวงตา

บทบาทของยาทาเฉพาะที่
การใช้ acyclovir ชนิดครีมสามารถช่วยให้เริมที่ริมฝีปากหายเร็วขึ้นเล็กน้อย (เฉลี่ยประมาณ 1 วัน) อย่างไรก็ตาม ยาทาเฉพาะที่ไม่ใช่แนวทางหลักในการรักษาเริมบริเวณอวัยวะเพศหรือโรคงูสวัด และมีข้อจำกัดด้านประสิทธิภาพ จึงไม่แนะนำให้ใช้เป็นการรักษาหลักในกรณีเหล่านี้

(2) ขนาดยาที่ใช้บ่อยในผู้ใหญ่: ตัวอย่างเพื่อประกอบการอ้างอิง
หมายเหตุสำคัญ: ขนาดยาที่แสดงด้านล่างเป็นตัวอย่างเบื้องต้นเท่านั้น ควรปรับขนาดโดยแพทย์ตามชนิดของโรค ความรุนแรง การทำงานของไต และการใช้ยาร่วมอื่น

● การติดเชื้อ Herpes simplex virus
* การติดเชื้อเริมบริเวณอวัยวะเพศครั้งแรก (Primary ge***al herpes):
Acyclovir 400 มิลลิกรัม วันละ 3 ครั้ง เป็นระยะเวลา 7–10 วัน
(สามารถใช้สูตร 200 มิลลิกรัม วันละ 5 ครั้งได้เช่นกัน แต่ไม่เป็นที่นิยมเนื่องจากต้องรับประทานบ่อย)
* การกำเริบของเริมบริเวณอวัยวะเพศ (Episodic therapy for recurrent ge***al herpes):
Acyclovir 800 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน
หรือ Acyclovir 800 มิลลิกรัม วันละ 3 ครั้ง เป็นเวลา 2 วัน
(ควรเริ่มยาให้เร็วที่สุด ภายใน 24 ชั่วโมงแรกที่เริ่มมีอาการ)
* การรักษาแบบกดเชื้อ (Suppressive therapy):
Acyclovir 400 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้ง
(พิจารณาตามความถี่ของการกำเริบ และควรมีการทบทวนความจำเป็นในการใช้ยาทุกปี)

● การติดเชื้อ Varicella-zoster virus (งูสวัด)
* งูสวัด (Herpes zoster):
Acyclovir 800 มิลลิกรัม วันละ 5 ครั้ง เป็นเวลา 7–10 วัน
(ควรเริ่มให้ยาภายใน 72 ชั่วโมงหลังเริ่มมีผื่น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการลดอาการและภาวะแทรกซ้อน)

(3) ความปลอดภัย อาการไม่พึงประสงค์ และข้อควรระวังในการใช้ยา acyclovir
อาการไม่พึงประสงค์ที่พบได้บ่อย
การใช้ยา acyclovir โดยทั่วไปมีความปลอดภัยดี แต่อาจพบอาการไม่พึงประสงค์ได้ในบางราย เช่น คลื่นไส้ ปวดท้อง ปวดศีรษะ และอ่อนเพลีย โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ อาจพบอาการทางระบบประสาทเพิ่มขึ้น เช่น สับสน ง่วงซึม หรืออาการคล้ายภาวะเพ้อ ซึ่งควรเฝ้าระวังเป็นพิเศษในกลุ่มนี้

ภาวะที่พบได้น้อยแต่มีความสำคัญทางคลินิก
ภาวะไตเสื่อมจากการตกผลึกของยาในท่อไต (crystalluria) เป็นผลข้างเคียงที่พบได้น้อย แต่ควรให้ความสำคัญ โดยเฉพาะในผู้ที่ได้รับยาในขนาดสูง ผู้ที่ได้รับยาทางหลอดเลือดดำ ผู้ที่มีภาวะขาดน้ำ หรือมีโรคไตเรื้อรังอยู่เดิม การป้องกันที่สำคัญคือการดื่มน้ำให้เพียงพอระหว่างการใช้ยา และการติดตามการทำงานของไตอย่างเหมาะสมตามดุลยพินิจของแพทย์

ข้อควรรู้สำหรับผู้ป่วย
แม้ acyclovir จะช่วยลดอาการและระยะเวลาของโรค แต่ไม่สามารถกำจัดเชื้อไวรัสออกจากร่างกายได้ทั้งหมด และไม่สามารถป้องกันการแพร่เชื้อโดยอัตโนมัติ ผู้ป่วยที่มีแผลหรืออาการกำเริบของโรคเริมควรงดการมีเพศสัมพันธ์จนกว่าแผลจะหาย และควรใช้วิธีป้องกันการติดต่อ เช่น การใช้ถุงยางอนามัยร่วมด้วยทุกครั้ง

(4) การใช้ยา Acyclovir ในผู้ป่วยโรคไต และปฏิกิริยาระหว่างยา: ข้อควรระวังและการปรับขนาดยา

การทำงานของไตมีผลต่อการขับยา
Acyclovir ถูกขับออกจากร่างกายโดยผ่านทางไตเป็นหลัก ดังนั้นในผู้ป่วยที่มีภาวะไตบกพร่อง จะพบว่าครึ่งชีวิตของยายาวนานขึ้น อาจนำไปสู่การสะสมของยาและเพิ่มความเสี่ยงของอาการไม่พึงประสงค์ โดยเฉพาะในผู้สูงอายุที่มักมีการทำงานของไตลดลงตามอายุ จำเป็นต้องมีการปรับขนาดหรือความถี่ของการให้ยาตามระดับค่าการทำงานของไต (เช่น eGFR หรือ CrCl)

การดื่มน้ำและการใช้ยาร่วมที่มีพิษต่อไต
เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนทางไต เช่น การตกผลึกของยาในท่อไต (crystalluria) ควรรักษาภาวะสมดุลของสารน้ำอย่างเพียงพอโดยแนะนำให้ผู้ป่วยดื่มน้ำมากเพียงพอตลอดช่วงการใช้ยา นอกจากนี้ควรหลีกเลี่ยงการใช้ acyclovir ร่วมกับยาที่มีพิษต่อไต เช่น:
* ยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs) ขนาดสูง
* ยาปฏิชีวนะบางกลุ่ม (เช่น aminoglycosides)
* สารทึบรังสีสำหรับการตรวจวินิจฉัย
การใช้ร่วมกันอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะไตเสื่อม จึงควรมีการประเมินและติดตามอย่างใกล้ชิด

ยาที่มีปฏิสัมพันธ์ทางเภสัชจลนศาสตร์
บางชนิดของยาอาจเพิ่มระดับ acyclovir ในเลือดโดยกลไกการลดการขับออกทางไต เช่น:
* Probenecid: ยับยั้งการขับ acyclovir ทางท่อไต ส่งผลให้ระดับยาในเลือดเพิ่มสูงขึ้น
* Cimetidine: ลดการกำจัด acyclovir และ valacyclovir ทำให้ค่าพื้นที่ใต้โค้ง (AUC) เพิ่มขึ้น
การใช้ยาดังกล่าวร่วมกันควรใช้ด้วยความระมัดระวัง โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงต่อพิษจากยา

เคล็ดลับการใช้ยา Acyclovir อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย
1. เริ่มยาให้เร็วที่สุด
* ในกรณีของโรคเริมบริเวณอวัยวะเพศ ควรเริ่มยา ภายใน 24 ชั่วโมง หลังเริ่มมีอาการหรือตุ่มผื่นแรกเริ่ม
* สำหรับโรคงูสวัด ควรเริ่มยา ภายใน 72 ชั่วโมง หลังเริ่มมีผื่น เพื่อให้ได้ประสิทธิภาพสูงสุดในการลดความรุนแรง ระยะเวลาของโรค และลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อน
2. ดื่มน้ำให้เพียงพอ
ผู้ป่วยควรรักษาภาวะสมดุลของสารน้ำอย่างเหมาะสม โดยเฉพาะในช่วงที่ได้รับยา เพื่อลดความเสี่ยงของภาวะตกผลึกของยาในไต หากมีอาการผิดปกติเช่น ปัสสาวะน้อยลง ปวดเอว สับสน หรือเวียนศีรษะ ควรแจ้งแพทย์ทันที
3. ทบทวนรายการยาที่ใช้อยู่ก่อนเริ่ม Acyclovir
ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้งเกี่ยวกับยาที่ใช้อยู่ทั้งหมด โดยเฉพาะยา เช่น:
* Probenecid และ Cimetidine ซึ่งอาจเพิ่มระดับ acyclovir ในเลือด
* ยาที่มีพิษต่อไต เช่น NSAIDs ขนาดสูง หรือยาปฏิชีวนะบางชนิด
การใช้ร่วมกันอาจเพิ่มความเสี่ยงของผลข้างเคียง จึงควรได้รับการประเมินอย่างรอบคอบ
4. อย่าหยุดยาเอง และควรใช้ยาครบตามแผนการรักษา
ผู้ป่วยไม่ควรหยุดยาเองแม้อาการดีขึ้น และควรรับประทานยาให้ครบตามจำนวนวันที่กำหนด หากอาการไม่ดีขึ้น หรือมีอาการแย่ลง ควรกลับมาพบแพทย์เพื่อประเมินซ้ำ

07/11/2025

💊 การรักษาสิวด้วย Isotretinoin: สูตรยาแบบดั้งเดิมและแนวทางใหม่

Isotretinoin ซึ่งเป็นอนุพันธ์ของวิตามินเอที่ออกฤทธิ์แรง ยังคงเป็นยาชนิดเดียวที่ทำให้สิวหายขาดได้ในระยะยาว สำหรับสิวรุนแรงหรือสิวที่ดื้อต่อการรักษา อย่างไรก็ตาม ยานี้มีผลข้างเคียงที่สำคัญ และเป็นข้อจำกัดในการใช้งาน

🔑 การศึกษาล่าสุดตั้งคำถามถึงสูตรยา Isotretinoin ในขนาดสูง โดยพบว่านอกจากจะไม่ช่วยลดความเสี่ยงของการกลับเป็นซ้ำ แต่กลับเพิ่มผลข้างเคียง เมื่อเทียบกับขนาดที่ต่ำกว่า

🔹Isotretinoin ออกฤทธิ์โดย:
* ลดขนาดต่อมไขมันและการผลิตไขมัน
* ทำให้การผลัดเซลล์ผิวเป็นปกติ
* ลดจำนวนเชื้อ Cutibacterium acnes (ชื่อเดิมคือ P. acnes เป็นเชื้อแบคทีเรียแกรมบวกชนิดหนึ่งที่พบได้ตามผิวหนังของมนุษย์ทุกคน และเป็นสาเหตุสำคัญอย่างหนึ่งของการเกิดสิวอักเสบ)
* ลดการอักเสบ

❗ผลข้างเคียงที่พบบ่อย เช่น ปากแห้ง ผิวแห้ง และอาจต้องมีการตรวจเลือดเพื่อเฝ้าระวังภาวะไขมันในเลือดสูง
‼️ผลข้างเคียงที่รุนแรงกว่า ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ โรคลำไส้อักเสบ และ ความเป็นพิษต่อทารกในครรภ์ (teratogenicity) ซึ่งเป็นผลข้างเคียงที่รุนแรงที่สุด และเป็นเหตุผลหลักของการมี iPLEDGE REMS program

iPLEDGE REMS program เป็นโปรแกรมบริหารความเสี่ยง (Risk Evaluation and Mitigation Strategy) ของสหรัฐอเมริกา ที่มีวัตถุประสงค์เพื่อควบคุมการใช้ยา isotretinoin ซึ่งเป็นยารักษาสิวชนิดรุนแรง โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เพื่อป้องกันการตั้งครรภ์ระหว่างการรักษาที่อาจทำให้ทารกในครรภ์พิการแต่กำเนิด โปรแกรมนี้กำหนดให้ผู้สั่งยา ผู้ป่วย และเภสัชกรต้องลงทะเบียนและปฏิบัติตามข้อกำหนดอย่างเคร่งครัด

▶️การทำความเข้าใจการจ่ายยา Isotretinoin ที่เปลี่ยนแปลงไป.ในอดีต แพทย์มักนิยมจ่ายยา Isotretinoin ในขนาดสูงแบบสะสม (High-dose cumulative regimens) แต่ปัจจุบัน แนวทางได้เปลี่ยนไปสู่การใช้ยาที่ได้มาตรฐานมากขึ้น โดยพยายามสร้างสมดุลระหว่างประสิทธิภาพ ความทนทานต่อยา ผลข้างเคียง อัตราการกลับมาเป็นซ้ำ และค่าใช้จ่าย

🔰การวิเคราะห์วรรณกรรมและข้อท้าทายของสูตรยาแบบดั้งเดิม

การศึกษาล่าสุดได้สำรวจรูปแบบการกลับเป็นซ้ำหลังจากการใช้ยาแบบสะสมตามปกติ (conventional cumulative dosing) และผลลัพธ์ของสูตรยาทางเลือกขนาดต่ำ (alternative low-dose regimens):

🟥 การวิเคราะห์กลุ่มประชากรย้อนหลังขนาดใหญ่โดย Lai และ Barbieri et al. (ปี 2025):

1️⃣ ได้ประเมินผู้ป่วยสิวอักเสบประมาณ 20,000 ราย (อายุเฉลี่ย ~20.6 ปี; 52.8% เป็นผู้หญิง) พบว่าการกลับเป็นซ้ำยังคงพบบ่อย (สูงถึง 23%) แม้จะได้รับยาตาม guideline (120-220 mg/kg) โดยมีระยะเวลาการกลับเป็นซ้ำเฉลี่ย 8 เดือน
* ในกลุ่มผู้ป่วยที่กลับเป็นซ้ำ ส่วนใหญ่ได้รับการรักษาด้วยยาปฏิชีวนะชนิดทาหรือยากิน อย่างไรก็ตาม ประมาณ 8% ของกลุ่มประชากรทั้งหมด จำเป็นต้องได้รับการรักษาด้วยยา Isotretinoin ซ้ำอีกครั้งในที่สุด
2️⃣ ผู้ที่ได้รับยาในปริมาณสะสม (cumulative dose) ที่สูงกว่า 220 mg/kg ไม่พบความเสี่ยงของการกลับเป็นซ้ำที่ลดลง แต่กลับพบอาการข้างเคียงที่เพิ่มขึ้น

ข้อสรุปหลักจากการศึกษาของ Lai และ Barbieri et al. ท้าทายแนวคิดที่ว่า "ยิ่งมากยิ่งดี" และเน้นย้ำถึงข้อจำกัดของสูตรยาแบบดั้งเดิม โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ต้องรับยาซ้ำอีกครั้ง ซึ่งจะเพิ่มต้นทุนสะสมและภาระของผู้ป่วย

🟥 การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบโดย Al Muqarrab และ Almohssen et al. (ปี 2022):

1️⃣ ทบทวนการศึกษา 25 เรื่อง ที่เกี่ยวข้องกับผู้ป่วยสิวประมาณ 1,000 ราย ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้ใหญ่และวัยรุ่น ที่ได้รับ Isotretinoin ขนาดต่ำ (≤0.5 mg/kg/วัน หรือขนาดคงที่ 20 mg/วัน) ร่วมกับสูตรยาขนาดสูงแบบเดิมในผู้ที่เป็นสิวเล็กน้อยถึงปานกลาง โดยติดตามผลในระยะเวลาตั้งแต่ 3 เดือนถึง 2 ปี
2️⃣ ข้อค้นพบ: ทั้งสูตรยาขนาดต่ำและสูตรยาขนาดคงที่ สามารถให้ผลทางคลินิกอย่างมีนัยสำคัญ โดยมีผลข้างเคียงน้อยกว่า ทำให้ผู้ป่วยให้ความร่วมมือในการรักษาสูงขึ้นและคุณภาพชีวิตดีขึ้น
3️⃣ ข้อจำกัด: พบอัตราการกลับมาเป็นซ้ำที่สูงขึ้นเมื่อเทียบกับสูตรยาขนาดทั่วไป

⭕ข้อสรุปและบทบาทของเภสัชกร
ผลการศึกษาทั้งสองชิ้นนี้ชี้ให้เห็นว่าการรักษาด้วย Isotretinoin จำเป็นต้องรักษาสมดุลที่ละเอียดอ่อน ระหว่างการทำให้โรคหายขาดในระยะยาวและความทนทานต่อยา
ความท้าทายไม่ได้อยู่ที่การหาขนาด "ที่เหมาะสมที่สุด" เพียงขนาดเดียว แต่เป็นการขจัดอุปสรรคที่ขัดขวางไม่ให้ผู้ป่วยสามารถรับการรักษาให้ครบคอร์สได้อย่างปลอดภัย เพื่อลดความเสี่ยงของการกลับมาเป็นซ้ำ

🧑‍🔬สรุปโดยรวมคือ Isotretinoin ยังคงเป็นยาที่มีประสิทธิภาพสูง แต่การเลือกใช้ขนาดและวิธีการรักษาควรเป็นแบบเฉพาะบุคคล โดยพิจารณาสมดุลระหว่างประสิทธิภาพและความปลอดภัยเป็นหลัก
😀มีปัญหา​เ​รื่องก​ารใช้ยา​ เชิญ​ปรึกษา​เภสัชกร​ประจำ​ร้านยา​
💢Optimizing Isotretinoin Therapy: Conventional Regimens and New Approaches, November 3, 2025
https://www.pharmacytimes.com/view/optimizing-isotretinoin-therapy-conventional-regimens-and-new-approaches
CMPHARTA 2025.11.07

06/11/2025

🧐🎯 การศึกษาความเสี่ยงมะเร็งเต้านมกับยาคุมกำเนิด

🔴ประเด็นสำคัญ (Key Takeaways)
▪️การใช้ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนทุกประเภท สัมพันธ์กับความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อย โดยการใช้ตลอดชีวิตจะเพิ่มความเสี่ยงการเกิดมะเร็ง​เต้านม (HR 1.24) ซึ่งความเสี่ยงที่เกิดขึ้น​ จะแตกต่างกันไปตามชนิดของโปรเจสติน
▪️Desogestrel ถูกระบุว่าเชื่อมโยงกับความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่สูงกว่าโปรเจสตินชนิดอื่น ซึ่งเป็นข้อค้นพบใหม่ที่ยังไม่เคยมีการรายงานมาก่อน

🔴ความสำคัญทางคลินิก:
1.ข้อค้นพบนี้เป็นข้อมูลสำคัญที่ชี้ว่า ผู้ที่มีความเสี่ยงต่อมะเร็งเต้านมอาจได้รับประโยชน์จากการหลีกเลี่ยงยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนที่มี Desogestrel โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสูตรที่เป็นยาเดี่ยว
2.แม้ว่ายาคุมกำเนิดจะเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งเต้านมเล็กน้อยในระดับบุคคล แต่ความเสี่ยงสัมพัทธ์นั้นแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญตามชนิดของโปรเจสติน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง สูตรยาที่มีส่วนประกอบของ Desogestrel มีความเสี่ยงสูงกว่า เมื่อเทียบกับสูตรยาที่มี Levonorgestrel
3.ความเสี่ยงมะเร็งเต้านม เกิดจาก Desogestrel มีความสามารถในการจับกับตัวรับโปรเจสเตอโรนได้สูง และมีแนวโน้มในการจับกับตัวรับแอนโดรเจนได้ต่ำกว่ามาก

>>>>>>>>

🔹ความสำคัญ: ยาคุมกำเนิดแบบฮอร์โมนมีการใช้กันอย่างแพร่หลาย แต่ความแตกต่างของความเสี่ยงมะเร็งเต้านมตามส่วนประกอบของฮอร์โมนยังไม่เป็นที่ชัดเจน

🔹วัตถุประสงค์: เพื่อประเมินความแตกต่างของความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เกี่ยวข้องกับสูตรฮอร์โมนในยาคุมกำเนิดที่ต่างกัน

🔹การออกแบบการศึกษา: การศึกษาแบบ Cohort ขนาดใหญ่ระดับประเทศในสวีเดน ติดตามผู้หญิงกว่า 2 ล้านคน (อายุ 13-49 ปี) ตั้งแต่ปี 2006 ถึง 2019 :

>>>>>>>>

📝 ผลลัพธ์หลัก:

1️⃣. ความเสี่ยงโดยรวม:
การใช้ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนทุกชนิดมีความเสี่ยงมะเร็งเต้านมเพิ่มขึ้น : HR 1.24 (95% CI 1.20-1.28)
🔸ในผู้ใช้ยาคุมกำเนิดแบบฮอร์โมนทุกประเภท พบความเสี่ยงมะเร็งเต้านมเพิ่มขึ้น 24% เมื่อเทียบกับกลุ่มอ้างอิง
🔸ซึ่งหมายถึงมีผู้ป่วยมะเร็งเต้านมเพิ่มขึ้นประมาณ 1 ราย ต่อผู้ใช้ 7,752 คน (หรือ 13 รายต่อ 100,000 คน/ปี)

---

2️⃣. ความเสี่ยงจำแนกตามประเภท:
🔸ยาคุมกำเนิดแบบผสม (Combined) ความเสี่ยงเพิ่มขึ้นเล็กน้อย (HR 1.12)
🔸 ยาคุมกำเนิดที่มีเฉพาะโปรเจสติน (Progestin-only) ความเสี่ยงเพิ่มขึ้นสูงกว่าสูตรฮอร์โมนรวม (HR 1.21)

---

3️⃣. ความเสี่ยงที่แตกต่างกันตามชนิดของโปรเจสติน:

✳️Desogestrel:
▪️Desogestrel (ยาเม็ดเดี่ยว/รวม : desogestrel-only/desogestrel-combined) HR 1.18 - 1.19
ความเสี่ยงเพิ่มขึ้น 10-13 ราย ต่อ 100,000 คน/ปี
▪️Etonogestrel (ยาฝังคุมกำเนิด ซึ่งเป็นสารเมแทบอไลต์ของ desogestrel) มีความเสี่ยงสูง HR 1.22

✳️Levonorgestrel:
▪️ยาคุมแบบผสมที่มี levonorgestrel : HR 1.09
▪️ห่วงอนามัย (Levonorgestrel 52 mg IUS) HR 1.13
โดยความเสี่ยงเพิ่มขึ้น 5-8 ราย ต่อ 100,000 คน/ปี ซึ่งเป็นความเสี่ยงที่ต่ำกว่า desogestrel

อย่างไรก็ดี ไม่พบความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติสำหรับการใข้ยาฉีดคุมกำเนิด Medroxyprogesterone acetate วงแหวนคุมกำเนิด Etonogestrel หรือยาเม็ดฮอร์โมนรวมที่มี Drospirenone ในยาคุมแบบผสม

---

4️⃣. ความเสี่ยงตามระยะเวลาของการใช้ยาคุมกำเนิด:

ระยะเวลาการใช้ยาคุมกำเนิดที่นานขึ้น มีความสัมพันธ์กับการเพิ่มขึ้นของความเสี่ยงมะเร็งเต้านม

✴️ ความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นตามระยะเวลาการใช้งาน

▪️ 1 ปี ถึงน้อยกว่า 5 ปี:
* ความเสี่ยงเพิ่มขึ้น HR 1.21 (หรือประมาณ 21%)
* สำหรับผู้ที่ยังใช้อยู่หรือเพิ่งหยุดใช้ไม่นาน ความเสี่ยงเพิ่มขึ้น HR 1.17 ถึง 1.21

▪️ 5 ถึง 10 ปี:
* ความเสี่ยงเพิ่มขึ้น HR 1.34 (หรือประมาณ 34%)
* สำหรับผู้ที่ยังใช้อยู่หรือเพิ่งหยุดใช้ไม่นาน ความเสี่ยงเพิ่มขึ้น HR 1.37 ถึง 1.36

✴️ ความเสี่ยงแยกตามชนิดโปรเจสติน (สำหรับผู้ใช้ระยะยาว 5-10 ปี)

✳️ Desogestrel :
▪️ เป็นโปรเจสตินชนิดเดียวที่พบว่ามีความเสี่ยงเพิ่มขึ้นแม้จะใช้น้อยกว่า 1 ปี (HR 1.08 หรือประมาณ 8%)
▪️ เมื่อใช้ติดต่อกัน 5 ถึง 10 ปี ยาคุมกำเนิดทุกสูตรที่มี Desogestrel สัมพันธ์กับความเสี่ยงที่สูงขึ้นอย่างชัดเจน:
* ยาเม็ดโปรเจสตินเดี่ยว (progestin-only pills): HR 1.49 (เพิ่มขึ้น 49%)
* ยาเม็ดฮอร์โมนรวม (combined pills): HR 1.48 (เพิ่มขึ้น 48%)
* ยาฝังคุมกำเนิดที่มี Etonogestrel (อนุพันธ์ของ Desogestrel): HR 1.45 (เพิ่มขึ้น 45%)

✳️ Levonorgestrel :
▪️ เมื่อใช้ติดต่อกัน 5 ถึง 10 ปี ยาคุมกำเนิดที่มี Levonorgestrel สัมพันธ์กับความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นน้อยกว่า Desogestrel:
* ยาเม็ดฮอร์โมนรวม (combined pills): HR 1.20 (เพิ่มขึ้น 20%)
* ห่วงอนามัย (levonorgestrel intrauterine system 52 mg): HR 1.21 (เพิ่มขึ้น 21%)

การศึกษานี้ย้ำให้เห็นว่ายิ่งใช้ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนนานขึ้น ความเสี่ยงมะเร็งเต้านมก็ยิ่งเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งยาคุมกำเนิดที่มีส่วนประกอบของ Desogestrel ที่มีความเสี่ยงสูงกว่าอย่างเห็นได้ชัดเมื่อเทียบกับ Levonorgestrel ในการใช้ระยะยาว

---

5️⃣. ความเสี่ยงที่แตกต่างกันตามปริมาณของเอสโตรเจน:
▪️การมีเอสโตรเจนในปริมาณที่สูงขึ้น จะช่วยลดความเสี่ยง ลดผลกระทบที่เป็นอันตรายของโปรเจสติน
▪️ยาคุมสูตรผสม Desogestrel ที่มีเอสโตรเจนต่ำ (ethinylestradiol 20 µg) มีความเสี่ยงที่สูงกว่า ยาคุมสูตรผสมที่มีเอสโตรเจนสูงกว่า (ethinylestradiol ≥ 30 µg)

📊 ผลของการเพิ่มปริมาณยาโปรเจสติน

✳️ Desogestrel:
▪️Desogestrel แบบโปรเจสตินเดี่ยว : ทุกๆ 1 มิลลิกรัมของ Desogestrel ที่เพิ่มขึ้น มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (HR 1.0021)
▪️Desogestrel แบบฮอร์โมนรวม (Estrogen-combined Desogestrel) : ทุกๆ 1 มิลลิกรัมของ Desogestrel ที่เพิ่มขึ้นในสูตรที่มีเอสโตรเจนร่วมด้วย ก็ยังมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้น (HR 1.0011) แต่ต่ำกว่าแบบโปรเจสตินเดี่ยวอย่างมีนัยสำคัญ (P = 0.002)

✳️ Norethisterone/Lynestrenol:
▪️Norethisterone/Lynestrenol แบบฮอร์โมนรวม: โดยรวมแล้วไม่พบความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (HR 1.0001)
▪️Lynestrenol แบบโปรเจสตินเดี่ยว : ทุกๆ 1 มิลลิกรัมที่เพิ่มขึ้น สัมพันธ์กับความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อย (HR 1.0002)
▪️Norethisterone แบบโปรเจสตินเดี่ยว : ทุกๆ 1 มิลลิกรัมที่เพิ่มขึ้น สัมพันธ์กับความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อยเช่นกัน (HR 1.0004)

📉 บทบาทของปริมาณเอสโตรเจนในยาคุมกำเนิดแบบฮอร์โมนรวม

เพื่อตรวจสอบผลของเอสโตรเจนเพิ่มเติม การศึกษาได้เปรียบเทียบความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับ Desogestrel ที่รวมกับเอสโตรเจนในปริมาณที่แตกต่างกัน (Ethinylestradiol 20 µg เทียบกับ 30 µg หรือมากกว่า):
▪️Desogestrel + Ethinylestradiol 20 µg: มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงที่สูงกว่า (HR 1.33)
▪️Desogestrel + Ethinylestradiol 30 µg หรือมากกว่า: มีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงที่ ต่ำกว่า (HR 1.08) (P = 0.04)

รูปแบบนี้ยังสะท้อนให้เห็นในการวิเคราะห์ปริมาณยาต่อมิลลิกรัมของ Desogestrel:
▪️เมื่อรวมกับ Ethinylestradiol 20 µg ทุกๆ 1 มิลลิกรัมของ Desogestrel เพิ่มความเสี่ยง (HR 1.0019)
▪️เมื่อรวมกับ Ethinylestradiol 30 µg หรือมากกว่า ทุกๆ 1 มิลลิกรัมของ Desogestrel เพิ่มความเสี่ยงน้อยกว่า (HR 1.0006) (P = 0.03)

---

💡 ข้อสรุปสำคัญ

ผลการศึกษานี้ชี้ให้เห็นว่า:
1. ปริมาณโปรเจสตินที่สูงขึ้น สัมพันธ์กับความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เพิ่มขึ้น
2. การมีเอสโตรเจนในสูตรยาคุมกำเนิดแบบฮอร์โมนรวม โดยเฉพาะในปริมาณที่สูงขึ้น (≥ 30 µg Ethinylestradiol) อาจมีบทบาทในการช่วยลดทอนผลกระทบด้านความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เกิดจากโปรเจสติน โดยเฉพาะ Desogestrel ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญในการพิจารณาเลือกใช้ยาคุมกำเนิดสำหรับผู้ป่วยแต่ละราย

---

💡 ข้อสรุปและข้อแนะนำในทางปฏิบัติ
ผลการศึกษานี้ยืนยันว่า การใช้ยาคุมกำเนิดสัมพันธ์กับความเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อย แต่ที่สำคัญคือ ความเสี่ยงนี้แตกต่างกันมากตามชนิดของโปรเจสติน

👿การที่โปรเจสตินในยาคุมกำเนิด​ สามารถจับกับตัวรับโปรเจสเตอโรน (progesterone receptors) ที่อยู่บนผิวเซลล์มะเร็ง จึงมีผลกระตุ้นการเพิ่มจำนวนของเซลล์มะเร็ง​ให้เจริญเติบโตและแบ่งตัวมากขึ้น

💟ในขณะที่โปรเจสตินในยาคุมกำเนิด​ มีแนวโน้มในการจับกับตัวรับแอนโดรเจนได้ต่ำกว่ามาก ซึ่งการจับกับตัวรับแอนโดรเจน (androgen receptors) จะมีฤทธิ์ยับยั้งการเพิ่มจำนวนของเซลล์ (antiproliferative) และกระตุ้นให้เซลล์ตายอย่างเป็นระบบ (proapoptotic effects) เพื่อกำจัดเซลล์ที่ผิดปกติหรือเสียหาย ซึ่งเป็นเป้าหมายการรักษามะเร็งเต้านมอีกด้วย

นักวิจัยชี้ว่า Desogestrel มีความสามารถในการจับกับตัวรับโปรเจสเตอโรน (progesterone receptor) ได้สูง แต่มีแนวโน้มในการจับกับตัวรับแอนโดรเจนได้ต่ำกว่ามาก เมื่อเทียบกับ Levonorgestrel ซึ่งสอดคล้องกับผลการศึกษาในงานวิจัยนี้

---

📣 ข้อสรุปและการให้คำปรึกษา
นักวิจัยระบุว่าการค้นพบนี้ตอกย้ำว่า
"ความเสี่ยงมะเร็งเต้านมแตกต่างกันอย่างมากตามชนิดของโปรเจสตินในยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมน" และเป็นข้อมูลสำคัญเพื่อประกอบการตัดสินใจสั่งจ่ายยา

> "ข้อค้นพบเหล่านี้ชี้ให้เห็นว่า ผู้ที่มีความเสี่ยงมะเร็งเต้านมอาจได้รับประโยชน์จากการหลีกเลี่ยงยาคุมกำเนิดที่มี Desogestrel โดยเฉพาะในรูปแบบที่มีเฉพาะโปรเจสตินเดี่ยวๆ"

1. แม้ความเสี่ยงสัมบูรณ์จะยังคงต่ำ และประโยชน์ของยาคุมกำเนิดยังคงมีมาก (เช่น ป้องกันการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์, ลดความเสี่ยงมะเร็งรังไข่และเยื่อบุโพรงมดลูก, บรรเทาอาการปวดประจำเดือน)
2. ความเสี่ยงมะเร็งเต้านม แตกต่างกันตามชนิดของโปรเจสติน และประวัติความเสี่ยงของแต่ละบุคคล
ผู้เขียนจึงเน้นย้ำถึงความสำคัญของการให้คำปรึกษาการคุมกำเนิดแบบเฉพาะบุคคล ที่คำนึงถึงประวัติความเสี่ยงและความต้องการของผู้ป่วยแต่ละราย

----

😀มีปัญหา​เ​รื่องก​ารใช้ยา​ เชิญ​ปรึกษา​เภสัชกร​

---

Hadizadeh F, Koteci A, Karlsson T, Ek WE, Johansson Å. Hormonal Contraceptive Formulations and Breast Cancer Risk in Adolescents and Premenopausal Women. JAMA Oncol. Published online October 30, 2025. https://jamanetwork.com/journals/jamaoncology/fullarticle/2840506
Breast cancer risk varies between different hormonal contraceptives, Uppsala University, 2025-10-30
https://www.uu.se/en/press/press-releases/2025/2025-10-30-breast-cancer-risk-varies-between-different-hormonal-contraceptives
Study Homes In on Breast Cancer Risk With Hormonal Birth Control
— Swedish cohort study finds that certain progestin presents the highest risk
https://www.medpagetoday.com/hematologyoncology/breastcancer/118243
การอ่านและแปลผล Risk ratio, Odds ratio, และ Hazard ratio
https://www.youtube.com/watch?v=VfCaRsiJ06Q

----
CMPHARTA 2025.11.06

พาดูวิธีอ่านและแปลผล Risk ratio (RR), Odds ratio (OR), และ Hazard ratio (HR) ที่พบได้ในงานวิจัยกันครับถ้ามีข้อสงสัยหรือข้อเสนอแนะอะไรก็ค...