Uzm.Dr.Utku Burak Bozbulut

18/04/2026

14/04/2026

Kanser hücrelerinin en karakteristik özelliklerinden biri, enerji ihtiyacının çok yüksek olmasıdır.

Bunun biyolojik adı: Warburg etkisi.
Tümör hücreleri glikozu (şekeri):
• normal hücrelere göre 10 kata kadar daha hızlı kullanır
• oksijen olsa bile anaerobik metabolizmayla tüketir
• bu süreçte daha hızlı çoğalmak için enerji üretir

Bu durum PET–CT çekimlerinde tümörlerin glikoz tutulumunun neden yüksek olduğunu da açıklar.

Önemli nokta:
– Bu nedenle “şeker tamamen kesilince kanser ölür” doğru değildir.
– Şeker kısıtlaması destekleyici olabilir ama kanseri tedavi etmez.
– Asıl amaç: insülinin dengelenmesi, inflamasyonun azaltılması, metabolik kontrolün sağlanmasıdır.

Bilinçli beslenme + medikal tedavi birlikte çalışır.
Biri diğerinin yerine geçmez.

10/04/2026

Hedefe yönelik tedaviler (targeted therapy), modern kanser tedavisinin en önemli devrimlerinden biridir.
Bu ilaçlar, tümör hücresinin genetik ve moleküler hatalarını hedef alır.

Nasıl çalışır?

• Normal hücrelere değil → sadece kanser hücresine bağlanırlar.
• Tümörün büyümesini sağlayan hatalı genleri ve proteinleri bloke ederler.
• Yan etkileri kemoterapiye göre çok daha düşüktür.
• Bazı hastalarda kemoterapiden çok daha etkili olabilirler.

Örnek hedefler:
• EGFR (akciğer kanseri)
• HER2 (meme kanseri)
• BRAF (melanom)
• ALK (akciğer kanseri)
• VEGF (damar oluşumu baskılama)

Bu yüzden artık “herkese aynı tedavi” değil; tümörün moleküler haritasına göre kişiye özel tedavi planlanmaktadır.

Görev: tümörün düğmesine basmak, tüm vücudu etkilemek değil.

07/04/2026

Kanserde tedavi yalnızca tümörü küçültmekle ölçülmez;
hastanın fiziksel, duygusal ve sosyal yaşam kalitesinin korunması da tedavinin bir parçasıdır.

Yaşam kalitesine odaklanmış tedavi:
• ağrı kontrolünü içerir
• beslenme ve kas kaybını yönetir
• ruh sağlığını destekler
• uyku düzenini iyileştirir
• mide–bağırsak yan etkilerini azaltır
• kemoterapi dayanıklılığını artırır
• günlük yaşam aktivitelerini korur
• ilişkileri, iş yaşamını ve sosyal yaşamı destekler

Onkoloji artık şunu kabul ediyor:
“Hastanın kendini iyi hissetmesi, tedavinin bir parçasıdır.”

Sadece tümörü değil; insanı bütün olarak ele almak tedavi başarısını artırır.

03/04/2026

Kanser tedavisi kişiye özeldir çünkü her tümörün ihtiyaçları farklıdır. Tedavi planını belirleyen üç ana bilimsel parametre vardır:

1. Tümörün türü
• Meme, akciğer, prostat, bağırsak, tiroid…
Her organın kanseri farklı davranır.

2. Tümörün evresi
• Erken evre → cerrahi çoğu zaman ilk seçenek
• Orta evre → kemoterapi + radyoterapi + cerrahi kombinasyonu
• İleri evre → hedefe yönelik tedaviler, immünoterapi

3. Tümörün biyolojisi
• Genetik mutasyonlar (EGFR, ALK, BRCA, KRAS…)
• Hormon reseptörleri
• Ki-67 proliferasyon hızı
• PD-L1 gibi immünoterapi belirteçleri

İki hasta aynı tanıyı alabilir ama tedavileri tamamen farklı olabilir.
Bu nedenle modern tıpta hedef:
“Tümöre değil, tümörün doğasına uygun tedavi” geliştirmektir.

03/04/2026

31/03/2026

Kanserde tarama testleri, hastalık ortaya çıkmadan önce riskli hücre değişimlerini tespit etmeyi amaçlayan en güçlü koruyucu yaklaşımlardan biridir.
Çünkü kanserin çoğu türü erken evrede belirti vermez.
Belirti ortaya çıktığında hastalık çoğu zaman ilerlemiş olabilir.

Bilimsel veriler şunu gösteriyor:
• Mamografi ile erken tespit edilen meme kanserlerinde sağkalım oranı %95’in üzerindedir.
• Kolonoskopi, polipleri kanserleşmeden önce temizlediği için kolon kanseri riskini %70’e kadar azaltır.
• Pap smear, rahim ağzı kanserini belirti vermeden 5–10 yıl önce yakalayabilir.
• Akciğer taraması (düşük doz BT) riskli bireylerde ölüm oranını belirgin azaltır.

Tarama = hastalığı değil, zamanı yönetmektir.
Ne kadar erken yakalanırsa tedavi o kadar basit, etkili ve yaşam kalitesi yüksek olur.