05/12/2025
Karar yorgunluğu (decision fatigue), gün içinde art arda verilen kararların bilişsel kaynakları (zihinsel enerji) tüketmesi sonucu, ilerleyen saatlerde verilen kararların kalitesinin düşmesi durumudur.
Psikoloji literatüründe Roy F. Baumeister ve meslektaşlarının araştırmalarıyla tanımlanmış, “irade gücünün sınırlı bir kaynak olduğu” fikrine dayandırılmıştır.
Gün içinde her seçim — ister önemli stratejik bir karar olsun, ister kahvaltıda ne yiyeceğini seçmek — zihnin yürütücü işlevlerinden enerji alır.
Bu enerji tükendikçe:
Karar verme süresi uzar veya zor kararlar ertelenir
Basit kararlarda bile zihinsel belirsizlik oluşur
Risk alma eğilimi artabilir veya tam tersi, gereksiz şekilde çok temkinli davranılabilir
Karar yorgunluğu sadece iş hayatını değil, kişisel yaşamı da etkiler.
Çalışanlar: Günün son saatlerinde verecekleri iş kararlarının niteliği düşer.
Öğrenciler: Uzun çalışma seanslarında karar verme hızları ve doğruluğu azalır.
Yöneticiler: Kritik kararları yanlış zamanda almak, şirket için gereksiz risk doğurabilir.
Günlük yaşam: “Ne giyeceğim, ne yiyeceğim, hangi mesajı yanıtlayacağım?” gibi yinelemeli seçimler yorgunluğu hızlandırır.
📌Karar yorgunluğu, zihinsel enerjinin sınırlı olduğunu ve tüm kararların bu kapasiteden harcadığını hatırlatır.
Akıllıca planlama, önemsiz kararları azaltma ve kritik seçimleri en yüksek enerji anında yapmak, hem kişisel hem profesyonel başarıyı doğrudan güçlendirir.