Vật Lý Trị Liệu - Phục Hồi Chức Năng -Bình Dương

08/05/2026

LỘ TRÌNH PHỤC HỒI CHỨC NĂNG SAU PHẪU THUẬT DÂY CHẰNG CHÉO TRƯỚC (ACL)

​Bên cạnh giai đoạn chuẩn bị trước mổ để giảm sưng đau, việc tập luyện phục hồi chức năng (PHCN) sau phẫu thuật đóng vai trò quyết định đến sự thành công của ca mổ. Quá trình này không chỉ giúp tái lập khả năng vận động linh hoạt mà còn bảo vệ mảnh ghép trong giai đoạn chuyển hóa sinh học thành dây chằng thực thụ.
​Việc tập luyện sớm và đúng cách giúp ngăn ngừa hiệu quả tình trạng teo cơ (đặc biệt là cơ tứ đầu đùi) và các biến chứng thứ phát, giúp bạn sớm trở lại với nhịp sống bình thường.

​1. Nguyên tắc cốt lõi trong điều trị
​Nhờ kỹ thuật nội soi hiện đại, bệnh nhân có thể bắt đầu lộ trình PHCN từ rất sớm. Mục tiêu chính bao gồm:

• ​Khôi phục hoàn toàn biên độ vận động của khớp gối.
• ​Phục hồi sức mạnh cơ bắp, đặc biệt là khối cơ đùi.
• ​Đảm bảo an toàn tối đa cho dây chằng mới tái tạo.
​2. Lộ trình tập luyện chi tiết
• ​Giai đoạn 1: Ngày đầu sau phẫu thuật (Khởi động nhẹ nhàng)

• ​Cố định và bảo vệ: Đeo nẹp đùi cẳng chân liên tục (cả ngày lẫn đêm). Khi nằm nghỉ, cần kê cao chân để giảm sưng nề.

• ​Bài tập tại giường: Thực hiện các động tác dạng/khép chân, nâng toàn bộ chân và vận động cổ chân ngay trong nẹp.

•​ Kích hoạt cơ: Tập co cơ tĩnh (gồng cơ đùi, cơ cẳng chân) thường xuyên.

• ​Di động xương bánh chè: Thực hiện nhẹ nhàng để tránh dính khớp.

• ​Tập vận động sớm: Tháo nẹp 3–4 lần/ngày để tập gấp/duỗi gối chủ động có trợ giúp (lưu ý: góc gấp gối không quá 60^\circ). Bệnh nhân có thể ngồi dậy ngay tại giường.

• ​Giai đoạn 2: Từ tuần thứ 11 đến tuần thứ 16 (Tăng cường sức mạnh)

• ​Mở rộng biên độ: Tiếp tục gia tăng tốc độ và góc độ gấp duỗi gối. Đến tuần thứ 16, bệnh nhân cần đạt được mức duỗi thẳng hoàn toàn chủ động.

• ​Tập sức bền: Tập trung vào các bài tập tăng cường sức mạnh cho cơ tứ đầu đùi và cơ chậu chày

• ​Khởi động chạy bộ: Bắt đầu tập chạy nhẹ nhàng trên các địa hình bằng phẳng.

• ​Giai đoạn 3: Từ tháng thứ 5 đến hết tháng thứ 6 (Bứt phá)

•​Nâng cao thể lực: Tăng cường độ các bài tập cho cơ tứ đầu đùi và cơ chậu chày.
​Vận động năng động: Tập chạy với tốc độ tăng dần và tích cực thực hiện các bài tập leo bậc thang.

​Giai đoạn 4: Từ tháng thứ 7 trở đi (Trở lại đường đua)

• ​Thử thách cường độ cao: Tham gia các hoạt động nặng, bao gồm bài tập nhảy trên chân phẫu thuật.

• ​Tái hòa nhập thể thao: Từ tháng thứ 8, bạn có thể bắt đầu chơi lại các môn thể thao yêu thích ở mức độ phù hợp và dần tiến tới thi đấu bình thường.

​3. Các phương pháp điều trị hỗ trợ
• ​Nội khoa: Sử dụng thuốc giảm đau, chống viêm và chống phù nề theo chỉ định để hỗ trợ quá trình tập luyện.

• ​Vật lý trị liệu: Từ tuần thứ 2, có thể kết hợp các liệu pháp như vi sóng, điện phân thuốc, điện xung để đẩy nhanh tốc độ phục hồi mô.
​Dụng cụ hỗ trợ: Sử dụng nạng, gậy, dây thun hoặc tạ theo từng giai đoạn để tăng hiệu quả bài tập.

​4. Những lưu ý "vàng" sau phẫu thuật
​Để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho dây chằng mới, bệnh nhân cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc sau:

• ​Tải trọng: Không dồn trọng lượng lên chân phẫu thuật vượt quá mức bác sĩ cho phép.

• ​Di chuyển: Luôn sử dụng nạng cho đến khi được chuyên gia xác nhận có thể bỏ. Khi bước đi hoặc chống chân, hãy giữ khớp gối thẳng.
​Tư thế sinh hoạt:

​KHÔNG gập gối quá mức quy định.
​KHÔNG xoay hoặc vặn chân phẫu thuật đột ngột.
​KHÔNG ngồi bắt chéo chân.
​Cầu thang: Chỉ lên xuống cầu thang theo hướng dẫn kỹ thuật của chuyên viên vật lý trị liệu.
*​Kỷ luật: Tuân thủ tuyệt đối lộ trình của bác sĩ phẫu thuật và bác sĩ /cử nhân PHCN không tự ý đốt cháy giai đoạn.

07/05/2026

07/05/2026

1. Hội chứng bàn chân bẹt ở trẻ em là gì?

​Ở người bình thường, lòng bàn chân có độ vòm để giữ thăng bằng, di chuyển linh hoạt và giảm áp lực lên các khớp phía trên (cổ chân, gối, hông).
• ​Đặc điểm: Lòng bàn chân bẹt, không có khoảng trống khi tiếp xúc mặt đất; gót chân có thể vẹo ra ngoài.

•​ Lưu ý độ tuổi: Trẻ dưới 3 tuổi thường bị bẹt sinh lý. Nếu sau 3 tuổi vẫn không thấy vòm chân thì mới là bệnh lý.

• ​Nguyên nhân: Do rối loạn phối hợp, hội chứng Ehlers-Danlos, dây chằng lỏng lẻo, hoặc các bệnh thần kinh cơ (bại não, loạn dưỡng cơ...).

• ​Hệ lụy: Ảnh hưởng xấu đến cấu trúc xương khớp toàn thân, gây đau đớn và cản trở vận động nếu không điều trị sớm.

​2. Các bài tập vật lý trị liệu hiệu quả
​Vật lý trị liệu là phương pháp an toàn và được ưu tiên nhất. Dưới đây là các bài tập cụ thể:

​2.1 Lăn chân với một trái bóng nhỏ
​Thực hiện: Cho trẻ đứng hoặc ngồi thẳng lưng, đặt bóng (tennis/golf) dưới lòng bàn chân. Dùng chân lăn bóng tròn, tập trung vào vùng vòm chân.
​Thời gian: 5 phút mỗi chân.

​2.2 Co giãn gót chân
​Thực hiện: Đứng thẳng, một chân bước lên trước, một chân đưa ra sau rộng bằng vai. Khuỵu chân trước, hạ thấp trọng tâm cho đến khi thấy bắp chân sau căng ra (gót chân luôn chạm đất).
​Thời gian: Giữ 30 giây, thực hiện 3 lần mỗi chân.

​2.3 Nâng vòm bàn chân
​Thực hiện: Đứng thẳng, nghiêng hai bàn chân hướng ra ngoài, nhấc mé chân trong để dồn lực vào rìa ngoài. Ngón chân vẫn chạm đất.
​Thời gian: 10-15 nhịp/lần, tập 2-3 đợt.

​2.4 Nâng vòm bàn chân với bục
​Thực hiện: Đứng sát mép bục/bậc thang, gót chân đưa ra ngoài. Nhón gót chân lên hết mức rồi từ từ hạ xuống sâu hơn mặt bục.
​Thời gian: 10-15 lần mỗi bên, tập 2-3 đợt.

​2.5 Đứng bằng mũi chân - gót chân
​Thực hiện: Luân phiên nhón người đứng bằng mũi chân (giữ 5 giây) rồi chuyển sang đứng bằng gót chân (nhấc mũi chân lên).
​Thời gian: 10-15 nhịp, tập 2-3 đợt.

​2.6 Lăn chân với khăn
​Thực hiện: Ngồi ghế, đặt chân lên khăn. Cố định gót chân, dùng các ngón chân co quắp để kéo/chà khăn trên sàn.
​Thời gian: Tập đến khi mỏi, lặp lại 2-3 lần mỗi bên.

​2.7 Luyện tập với ngón chân
​Thực hiện: Đứng thẳng, gót chân chạm sàn. Nhấc ngón cái lên (giữ các ngón khác chạm sàn) trong 5 giây, sau đó đổi lại: hạ ngón cái, nhấc 4 ngón còn lại.
​Thời gian: 5-10 nhịp, tập 2-3 lần.

​3. Lưu ý quan trọng khi điều trị
​Phẫu thuật: Chỉ là lựa chọn cuối cùng khi vật lý trị liệu không hiệu quả.

​Vận động bổ trợ: Cho trẻ đi chân trần trên các địa hình tự nhiên (cát, sỏi, đá...) và sử dụng đế giày chỉnh hình chuyên dụng.

​Chế độ sinh hoạt:
​Tập luyện kiên trì, không quá sức.
​Tránh mang vác vật nặng.
​Kiểm soát cân nặng để tránh béo phì gây áp lực lên bàn chân.
​Tham vấn ý kiến bác sĩ chuyên khoa để chọn bài tập phù hợp nhất.

30/04/2026

Thợ sửa xe:
Anh ơi cái xe của tôi bị thế này… Ông thợ cũng phải dòm dòm, ngó ngó, nghe tiếng máy nổ, tiếng còi, thậm chí tháo ra kiểm tra xem hỏng chỗ nào. Từ đó mới quyết định sửa hay thay bộ phận. Có khi sửa xong một chỗ mà xe vẫn chưa chạy ổn, lại tiếp tục rà lại, xem còn chỗ nào hỏng mà chưa xử lý.

Bác sĩ:
Bác sĩ ơi tôi bị đau thế này, thế kia… Bác sĩ cũng phải hỏi bệnh, khám, làm xét nghiệm, chụp chiếu để tìm ra bệnh và nguyên nhân. Rồi dựa vào từng bệnh nhân (tuổi, giới, cân nặng, bệnh nền) mà điều trị. Điều trị xong vẫn phải theo dõi, tái khám: là bệnh mới, hay bệnh cũ chưa kiểm soát tốt, hay cần xem lại chẩn đoán. Không có chuyện tự ý tăng gấp 2–3 liều thuốc cho “nhanh khỏi”.

Bọn chữa lành:
Đau bụng, đau lưng, HIV, giang mai, dại… đều “xử” bằng chanh muối hạt. Chưa khỏi là do chưa đủ liều → tăng liều. Vẫn không khỏi thì đổi sang bài khác: nước tiểu, detox, năng lượng vũ trụ…

Không hiểu sao nhiều người vẫn tin bọn chữa lành tới vậy
Không phải họ ngu—mà là họ chọn tin thứ dễ nghe hơn sự thật. Và cái giá đôi khi là sức khỏe, thậm chí là mạng sống.

29/04/2026

NHỮNG BÀI TẬP ĐƠN GIẢN "MỞ KHÓA" KHỚP VAI

🫰🏻🫰🏻Tập vận động đúng cách được xem là “chìa khóa vàng” giúp người bệnh viêm quanh khớp vai giảm đau, cải thiện tầm vận động và sớm trở lại cuộc sống bình thường. Đó là khuyến nghị của các chuyên gia phục hồi chức năng, Trung tâm Phục hồi chức năng, Bệnh viện Bạch Mai.

🎯🎯 Kỳ nghỉ lễ kéo dài, không thể tới các cơ sở, đơn vị phục hồi chức năng để tập vận động, người dân có thể bỏ túi cho mình bài tập cơ bản dưới để tự tập, hỗ trợ cải thiện khớp vai, tránh cứng khớp, hạn chế vận động.

✅️ Viêm quanh khớp vai là bệnh lý phổ biến, gặp ở nhiều lứa tuổi, đặc biệt ở người trung niên, người lao động dùng tay nhiều hoặc dân văn phòng ngồi sai tư thế kéo dài.

✅️ Người bệnh thường có biểu hiện đau âm ỉ kéo dài, đau tăng về đêm (đặc biệt vào nửa đêm hoặc rạng sáng).

✅️ Khi đau kéo dài, nhiều người có xu hướng hạn chế cử động, khiến khớp vai ngày càng co cứng, cơ yếu dần và bệnh kéo dài hơn.

31/03/2026

TẠI SAO TẬP MẠNH CƠ RỒI MÀ VẪN ĐAU?

Bạn đã bao giờ rơi vào cái vòng lẩn quẩn:
Đau cổ vai gáy/đau lưng
- Điều trị, bấm huyệt, dán cao
- Đỡ đau
- Vài tuần sau lại đau lại?

Nhiều người nghĩ rằng mình đau là do “cơ yếu” nên hùng hục đi tập.
Nhưng sự thật là:
👉 Nếu bạn có cơ khỏe nhưng sử dụng sai cách suốt 24h mỗi ngày, cơn đau vẫn sẽ quay lại.

Triết lý MSI (Movement System Impairment- Khiếm khuyết Hệ thống Vận động) nói gì?
Shirley Sahrmann đưa ra một góc nhìn rất khác:

1️⃣ Cơ thể luôn chọn đường ít kháng lực nhất
Nếu một vùng bị cứng, vùng khác sẽ phải vận động bù trừ.
Ví dụ:
Hông cứng → lưng phải gập nhiều hơn
→ lâu dài có thể gây quá tải và đau

2️⃣ Tư thế chính là vận động tần suất thấp
Bạn không chỉ vận động khi tập.
Cách bạn ngồi
Cách bạn cầm điện thoại
Cách bạn cúi xuống
👉 tất cả đều là “vận động lặp lại mỗi ngày”

3️⃣ Đừng chỉ “sửa máy”, hãy học cách “vận hành”
MSI không chỉ là tập mạnh cơ.
Mục tiêu là: TÁI CẤU TRÚC THÓI QUEN VẬN ĐỘNG

✅ Thay đổi nhỏ – Kết quả lớn
Thay vì hỏi:
“Tập bài gì để hết đau?”
Hãy thử quan sát:
Bạn đang cúi bằng lưng hay bằng hông?
Vai có đang nhún lên khi dùng chuột?
Bạn có đang giữ cổ căng suốt cả ngày?

Tái cấu trúc vận động là việc:
dạy lại cơ thể cách sử dụng đúng – đúng cơ, đúng lúc, đúng hoàn cảnh
📌 Lưu ý:
Không phải mọi cơn đau đều do vận động sai, nhưng đây là một nguyên nhân rất phổ biến – và có thể thay đổi được.

Copy cre : Minh Dat Rehab

27/03/2026

MẪN CẢM NGOẠI BIÊN vs. TRUNG ƯƠNG TRONG CRPS:

Trong Đau vùng phức hợp (Complex Regional Pain Syndrome, CRPS), đau kéo dài do 2 cơ chế chính:

- Mẫn cảm ngoại biên
Xảy ra tại vùng tổn thương
Do viêm → thụ thể đau nhạy hơn
👉 Nguồn tạo tín hiệu đau

- Mẫn cảm trung ương
Xảy ra ở não và tủy sống
Hệ thần kinh “khuếch đại” và ghi nhớ đau
👉 Duy trì và lan rộng đau

Dấu hiệu gợi ý
- Ngoại biên (đau còn gắn với mô):
Đau tại chỗ
Sưng, đỏ, nóng
Tăng đau khi kích thích mạnh

-Trung ương (đau vượt khỏi mô):
Đau khi chạm nhẹ (loạn cảm đau, allodynia)
Đau lan rộng
Đau khi nghỉ
Cảm giác chi “không còn như của mình”

Tóm lại: Ngoại biên tạo đau → Trung ương biến thành bệnh

Điều trị cần:
Xử lý mô (ngoại biên)
Tác động hệ thần kinh.

👉 Các phương pháp như:
- Tưởng tượng vận động từng nấc (GMI)
- Liệu pháp gương
Không tác động vào mô mà tác động trực tiếp vào hệ thần kinh trung ương

Copy core : Minh Dat Rehab

Ảnh AI

01/02/2026

INFOGRAPHIC VẸO CỔ BẨM SINH

Một tật khá thường gặp, hiệu quả nếu can thiệp sớm.
Copy Minh Dat Rehab

23/01/2026

Cơ thể con người được mô tả bằng máy bay giải phẫu, là những đường nét tưởng tượng chia cơ thể thành các phần để nghiên cứu và phân tích vận động. Máy bay sagittal chia phần thân thành phần phải và trái. Hầu hết các chuyển động chức năng hàng ngày như đi bộ, chạy, ngồi và đứng đều xảy ra trong chiếc máy bay này. Các chuyển động như linh hoạt và kéo dài cột sống, hông, đầu gối và khuỷu tay được phân tích tốt nhất bằng máy bay sagittal, khiến nó trở nên vô cùng quan trọng trong việc phân tích tư thế và tư thế.

Máy bay phía trước (coronal) chia phần thân thành phần phía trước (mặt trước) và phía sau (mặt sau). Chiếc máy bay này rất quan trọng để hiểu được các chuyển động bên cạnh như bắt cóc và bổ sung chân tay, uốn cong sau của cốp xe, và ổn định vai hoặc chậu. Nhiều lệch tư thế, bao gồm bệnh viêm lưng và bất đối xứng vai, được đánh giá chủ yếu trong chiếc máy bay này.

Máy bay chuyển ngược (ngang) chia phần cơ thể thành nửa trên (trên) và dưới (trên). Các chuyển động xoay xảy ra trong chiếc máy bay này, bao gồm xoay cốp xe, xoắn cột sống và chuyển động xoay ở hông và vai. Chiếc máy bay này đóng một vai trò quan trọng trong cơ khí sinh học thể thao, huấn luyện cân bằng và đánh giá sự ổn định cốt lõi.

Để mô tả vị trí của các bộ phận cơ thể trong liên quan đến nhau, các điều khoản chỉ hướng được sử dụng. Các thuật ngữ ưu việt và thấp hơn đề cập đến các cấu trúc gần đầu hơn hoặc gần chân hơn. Trung tâm và sau mô tả các vị trí tương đối với đường giữa cơ thể, giúp các bác sĩ lâm sàng xác định chính xác các cấu trúc hoặc mô tả các biến dạng.

Các thuật ngữ trước và sau là đề cập đến mặt trước và mặt sau của cơ thể, trong khi gần và khoảng cách được sử dụng chủ yếu để mô tả các bộ phận gần hơn hoặc xa hơn từ thân cây. Những thuật ngữ này đặc biệt quan trọng trong chỉnh hình, vật lý trị liệu và phục hồi chức năng khi thảo luận về chấn thương khớp, gắn cơ hoặc liên quan đến thần kinh.

Một số vùng nhất định của cơ thể có các điều khoản chỉ đạo đặc biệt. Đối với bàn tay, mặt trước được gọi là mặt palmar, trong khi mặt sau là mặt lưng. Ở bàn chân, đế được gọi là bề mặt thực vật, và phần trên được ví như bề mặt lưng. Những thuật ngữ này thường được sử dụng trong cơ chế sinh học chân, phân tích gait, đơn thuốc chỉnh hình và trị liệu tay.

Trong thực hành lâm sàng và cơ khí sinh học, sự hiểu biết mạnh mẽ về máy bay giải phẫu và các thuật ngữ chỉ đạo cho phép đánh giá chính xác, tài liệu chính xác và kế hoạch điều trị hiệu quả. Họ giúp các chuyên gia phân tích mô hình vận động, xác định cơ khí bất thường và thiết kế các chương trình phục hồi chức năng được nhắm đến.

Cuối cùng, việc nắm vững các khái niệm này tạo nên nền tảng vững chắc cho việc học giải phẫu nâng cao, cơ học bệnh lý, và phân tích vận động chức năng. Cho dù bạn là sinh viên hay bác sĩ phòng khám, những thuật ngữ này biến chuyển động phức tạp của con người thành một hệ thống rõ ràng và dễ hiểu.

❤️ Lưu lại bài viết này để ôn tập nhanh và chia sẻ cho các bạn đam mê giải phẫu nhé!

14/01/2026

‼Đau đầu, mất ngủ, khám sức khỏe tổng thể không phát hiện bệnh, nam thanh niên 24 tuổi đi viện tâm thần thì được chẩn đoán bị stress vì thiếu tiền, áp lực tài chính lớn

06/12/2023

Tập đau mà mặt tươi rói hè 😁😁