27/05/2024
Sàng lọc nguy cơ tiền sản giật một bước đơn giản.
SÀNG LỌC TIỀN SẢN GIẬT – BẢO VỆ MẸ VÀ THAI NHI AN TOÀN
Theo thống kê trên toàn thế giới ước tính mỗi năm có hơn 10 triệu phụ nữ mang thai bị tiền sản giật, 76.000 thai phụ tử vong do tiền sản giật và các rối loạn cao huyết áp, hơn 2,5 triệu ca sinh non, 500.000 trẻ sơ sinh tử vong do tiền sản giật mỗi năm.
Tiền sản giật – sản giật được coi là một trong năm tai biến sản khoa hàng đầu cần được quản lý và khống chế trong chiến lược chăm sóc sức khỏe nhằm giảm tỉ lệ tử vong mẹ ở Việt Nam. Tại Bệnh viện đã tiếp nhận nhiều ca tiền sản giật để lại những hậu quả không mong muốn.
Tiền sản giật là một hội chứng bệnh lý toàn thân do thai nghén gây ra với 3 triệu chứng: Tăng huyết áp, protein niệu và phù, có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm như:
• Sản giật là biến chứng nghiêm trọng của tiền sản giật, nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho thai phụ và thai nhi.
• Hội chứng HELLP là hiện tượng tan máu (phá hủy các tế bào hồng cầu), men gan cao và số lượng tiểu cầu thấp có thể tổn thương gan, thận dẫn đến suy đa cơ quan. Đây là biến chứng tiền sản giật nặng, nếu không được xử trí kịp thời sẽ nguy hiểm đến tính mạng của mẹ và bé.
• B**g rau thai là tình trạng nhau thai tách ra khỏi thành tử cung trước thời điểm dự sinh. Rau thai bị b**g sớm có thể khiến thai nhi bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Trường hợp nặng, thai nhi thậm chí có thể tử vong trong bụng mẹ.
• Sinh non: Thai nhi bị sinh non dễ gặp một số vấn đề như suy giảm hệ miễn dịch, hệ hô hấp, các cơ quan khác bị tổn thương.
• Thai nhi tăng trưởng chậm, nhẹ cân, suy dinh dưỡng.
• Tổn thương các cơ quan khác: Thai phụ mắc tiền sản giật khi mang bầu có thể gây tổn thương thận, gan, phổi, tim, mắt, đột quỵ, chấn thương não… Mức độ gây tổn thương cho các cơ quan phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh.
Tiền sản giật thường khởi phát từ tuần 20 của thai kỳ, một khi đã khởi phát sẽ không có dấu hiệu báo trước. Nếu không khám thai định kỳ, mẹ có thể bỏ qua giai đoạn đầu của bệnh. Đến khi có triệu chứng như đau đầu, mắt nhìn mờ, phù chân tay,... mẹ mới đi khám thì bệnh đã chuyển sang giai đoạn tương đối nặng.
Chúng tôi tầm soát sàng lọc bệnh lý tiền sản giật ở quý I với tuổi thai từ 11 – 13 tuần 6 ngày của thai kỳ, nhằm phát hiện sớm những mẹ bầu có nguy cơ cao.
Các bước sàng lọc tiền sản giật bao gồm:
- Đo huyết áp
- Siêu âm đo doppler động mạch tử cung
-Lấy máu xét nghiệm
Sàng lọc nguy cơ tiền sản giật là một bước đơn giản, hiệu quả và quan trọng để phát hiện sớm nguy cơ tiền sản giật trong thai kỳ; giúp bác sĩ theo dõi, quản lý chặt chẽ, lên kế hoạch can thiệp kịp thời, hạn chế những biến chứng cho mẹ và thai nhi trong suốt thai kì đến khi vượt cạn an toàn./.