Phục Hồi Chức Năng Hải Phòng- Chuyên Khoa 1 Trần Thanh

06/03/2026

Lật cổ chân (b**g gân cổ chân) là chấn thương rất thường gặp trong thể thao, đi lại hoặc bước hụt. Trong y học gọi là Ankle Sprain. Nếu không điều trị và phục hồi chức năng đúng, khớp cổ chân dễ bị lỏng khớp, tái lật nhiều lần và đau mạn tính.

Dưới đây là phác đồ điều trị và phục hồi chức năng cơ bản:

⸻

1. Giai đoạn cấp tính (1–3 ngày đầu)

Mục tiêu: giảm đau – giảm sưng – bảo vệ dây chằng

Nguyên tắc RICE:
• Rest (Nghỉ ngơi): hạn chế đi lại, tránh chịu lực.
• Ice (Chườm lạnh): 15–20 phút/lần, 3–4 lần/ngày.
• Compression (Băng ép): băng chun cổ chân.
• Elevation (Kê cao chân): cao hơn tim để giảm phù.

Có thể kết hợp:
• Thuốc giảm đau chống viêm theo chỉ định bác sĩ
• Băng cổ chân hoặc nẹp cổ chân.

⸻

2. Giai đoạn phục hồi sớm (3–7 ngày)

Mục tiêu: khôi phục tầm vận động

Bài tập nhẹ:

1. Gập – duỗi cổ chân
• Ngồi hoặc nằm.
• Gập bàn chân lên – duỗi xuống.
• 15–20 lần × 3 hiệp/ngày.

2. Xoay cổ chân
• Xoay tròn cổ chân theo chiều kim đồng hồ và ngược lại.
• 10–15 vòng mỗi chiều.

⸻

3. Giai đoạn tăng cường (1–3 tuần)

Mục tiêu: tăng sức mạnh cơ và ổn định khớp

1. Tập với dây kháng lực
• Gập lên – duỗi xuống – xoay trong – xoay ngoài.
• 10–15 lần × 3 hiệp.

2. Nhón gót chân
• Đứng nhón gót.
• 15 lần × 3 hiệp.

3. Đứng một chân
• Đứng trên chân bị lật.
• 20–30 giây × 5 lần.

⸻

4. Giai đoạn phục hồi hoàn toàn

Mục tiêu: lấy lại thăng bằng và tránh tái chấn thương

Bài tập:
• Đi trên mũi chân
• Đi trên gót chân
• Nhảy nhẹ tại chỗ
• Tập thăng bằng trên đệm mềm hoặc BOSU.

⸻

✅ Khi nào cần đi khám:
• Sưng nhiều, bầm tím rộng
• Không đứng được
• Đau kéo dài > 1 tuần
• Nghi ngờ rách dây chằng hoặc gãy xương

Có thể cần X-quang hoặc MRI.

27/02/2026

Phục Hồi Sau Phẫu Thuật Khớp Vai. Bệnh nhân sau mổ ko tập sớm dẫn đến teo cơ, mất tầm vận động.
Sau 5 ngày đã đáp ứng điều trị tốt và đã phục hồi chức năng sinh hoạt

12/02/2026

🎥 SẸO DÍNH – “KẺ PHÁ HOẠI THẦM LẶNG” TRONG PHỤC HỒI CHỨC NĂNG

Bạn phẫu thuật xong…
Vết mổ đã khô, đã lành…
Nhưng sao vẫn đau? Vẫn cứng? Tập mãi không tiến bộ?

👉 Rất có thể bạn đang bị sẹo dính!

⸻

❗ Sẹo dính là gì?

Sau chấn thương hoặc phẫu thuật, cơ thể tạo mô sẹo để lành thương.
Nhưng nếu mô sẹo dính vào cơ – gân – dây chằng – bao khớp, nó sẽ:
• Hạn chế tầm vận động
• Gây đau khi cử động
• Làm yếu cơ
• Cản trở phục hồi chức năng

⸻

🚨 Ví dụ thường gặp:

✔ Sau mổ dây chằng chéo trước → gập duỗi gối không hết
✔ Sau mổ vai → giơ tay khó, đau khi xoay
✔ Sau khâu gân bàn tay → co kéo, không duỗi được ngón

👉 Không phải do tập sai… mà do sẹo dính bên trong.

⸻

⚠ Vì sao sẹo dính nguy hiểm?
• Làm khớp cứng kéo dài
• Tăng nguy cơ tái chấn thương
• Kéo dài thời gian phục hồi
• Có thể phải can thiệp lại nếu nặng

⸻

✅ Làm gì để hạn chế sẹo dính?

✔ Vận động sớm theo hướng dẫn chuyên môn
✔ Xoa bóp – di động mô sẹo đúng kỹ thuật
✔ Kéo giãn và tập kiểm soát cơ
✔ Tuân thủ phác đồ phục hồi chức năng

⸻

💬 Thông điệp quan trọng:
“Vết mổ lành da chưa chắc đã lành bên trong.”

Đừng chủ quan khi thấy còn cứng, còn đau sau mổ.
Phục hồi chức năng đúng cách chính là chìa khóa để phá bỏ sẹo dính.

⸻

Nếu bạn đang gặp tình trạng này, đừng bỏ qua giai đoạn vàng phục hồi! 💪

04/02/2026

Phục hồi chức năng đứt dây chằng chéo bán phần

14/01/2026

PHCN cứng khớp Khuỷu

31/12/2025

Phẫu thuật xong KHÔNG có nghĩa là đã khỏi.
✔️ Phục hồi chức năng sớm mới quyết định bạn có quay lại cuộc sống bình thường hay không.

Sau mổ, nếu nằm yên – chờ lành:
👉 Cơ teo nhanh
👉 Khớp cứng dần
👉 Đau kéo dài
👉 Đi lại khó khăn, thậm chí để lại di chứng

⏰ 72 giờ đầu sau phẫu thuật là “thời gian vàng”
Tập đúng – tập sớm – tập an toàn sẽ giúp:
✅ Giảm đau, giảm sưng
✅ Ngăn dính khớp, teo cơ
✅ Phục hồi vận động nhanh hơn
✅ Rút ngắn thời gian nằm viện
✅ Trở lại sinh hoạt – lao động sớm hơn

💥 Cùng một ca mổ – kết quả khác nhau
👉 Khác nhau ở có tập Phục hồi chức năng sớm hay không

📌 Đừng để ca mổ thành khởi đầu của đau đớn kéo dài
📌 Hãy để Phục hồi chức năng là bước tiếp theo đúng đắn

30/12/2025

[NEJM 2025] TIÊU SỢI HUYẾT CỬA SỔ 4.5 - 24 GIỜ CHO ĐỘT QUỴ TUẦN HOÀN SAU: CÓ CẦN PERFUSION? 🧠

Lâu nay, chúng ta khá dè dặt với tiêu sợi huyết (IVT) cửa sổ mở rộng ở vùng tuần hoàn sau (PCIS) do thiếu bằng chứng và khó khăn trong đánh giá hình ảnh học tưới máu (Perfusion). Tuy nhiên, nghiên cứu EXPECTS vừa đăng tải trên tạp chí NEJM đã mang lại một góc nhìn mới đầy hứa hẹn.

📌 Điểm nhấn của nghiên cứu: Thử nghiệm ngẫu nhiên trên 234 bệnh nhân Trung Quốc bị đột quỵ tuần hoàn sau (PCIS) ở khung giờ từ 4.5 đến 24 giờ, không có chỉ định lấy huyết khối (EVT) và không có vùng giảm tỷ trọng lớn trên CT.
👉 Can thiệp: Alteplase (0.9 mg/kg) vs. Điều trị nội khoa chuẩn. 👉 Đặc biệt: Tuyển bệnh nhân dựa trên CT thường (Non-contrast CT) và lâm sàng, không bắt buộc dùng CTP/MRP.

📊 Kết quả ngoạn mục:
✅ Hiệu quả: Tỷ lệ bệnh nhân độc lập chức năng (mRS 0-2) tại 90 ngày ở nhóm dùng Alteplase cao hơn rõ rệt (89.6% so với 72.6%, P=0.01).
✅ An toàn: Tỷ lệ chảy máu não chuyển dạng có triệu chứng (sICH) rất thấp và không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê (1.7% ở nhóm Alteplase vs 0.9% ở nhóm chứng).

💡 Bàn luận: Kết quả này gợi ý rằng với các đột quỵ tuần hoàn sau mức độ nhẹ đến trung bình (NIHSS trung vị = 3), việc mở rộng cửa sổ tiêu sợi huyết lên đến 24 giờ là khả thi và an toàn mà không cần phụ thuộc vào phần mềm tưới máu não phức tạp.

Link: https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2413344

15/12/2025

I. MỤC TIÊU CHUNG
• Ngăn ngừa biến chứng (loét tỳ đè, co rút, viêm phổi, huyết khối).
• Tối đa hóa khả năng vận động và tự lập.
• Phục hồi chức năng sinh hoạt – xã hội – tâm lý.
• Nâng cao chất lượng sống lâu dài.

II. KẾ HOẠCH PHỤC HỒI CHỨC NĂNG THEO GIAI ĐOẠN

🔹 1. GIAI ĐOẠN CẤP (0–4 tuần sau tổn thương)

Mục tiêu:
• Bảo vệ tủy sống
• Duy trì tầm vận động khớp
• Phòng biến chứng

Can thiệp:
• Tư thế đúng – thay đổi tư thế mỗi 2 giờ
• Vận động thụ động toàn bộ chi
• Kéo giãn phòng co rút (gót, gối, háng, vai)
• Tập thở: thở bụng, ho hiệu quả
• Chăm sóc da – phòng loét tỳ đè
• Nẹp cổ, nẹp chi khi cần

🔹 2. GIAI ĐOẠN BÁN CẤP (1–3 tháng)

Mục tiêu:
• Tăng sức cơ còn hoạt động
• Tập kiểm soát thân mình
• Chuẩn bị cho ngồi – chuyển tư thế

Can thiệp:
• Vận động chủ động – chủ động có trợ giúp
• Tập lăn trở – ngồi dậy trên giường
• Tập thăng bằng ngồi
• Điện xung kích thích cơ
• Tập chuyển tư thế: nằm → ngồi → xe lăn
• Tập chức năng tay (liệt tủy cổ)

🔹 3. GIAI ĐOẠN PHỤC HỒI TÍCH CỰC (3–6 tháng)

Mục tiêu:
• Đạt mức độc lập cao nhất
• Tối ưu vận động chức năng

Can thiệp:
• Tập đứng khung đứng / bàn đứng
• Tập đi với khung tập, nạng (nếu tổn thương không hoàn toàn)
• Tập xe lăn độc lập
• Huấn luyện sinh hoạt hằng ngày (ADL)
• Tập cơ lõi – kiểm soát thân
• Tập bàng quang – ruột thần kinh

09/12/2025

Đứt dây chằng bán phần, sụn chêm tổn thương không phải dấu chấm hết. Phục hồi chức năng đúng – đủ – đều, bạn sẽ chạy lại mạnh mẽ hơn chính mình của hôm qua.”

05/12/2025

23/11/2025

09/11/2025