28/04/2022
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỐC ĐỘ PHÁT TRIỂN CHIỀU CAO
Trong suốt quá trình phát triển, có rất nhiều yếu tố tác động đến tốc độ phát triển chiều cao của con như di truyền, dinh dưỡng, vận động,... Trong đó có những yếu tố tác động trực tiếp và gián tiếp, và những yếu tố này đều rất quan trọng mà mỗi ba mẹ cần lưu tâm.
1. Chế độ dinh dưỡng cân bằng
Di truyền ảnh hưởng 23% đến quá trình phát triển chiều cao của trẻ thì chế độ dinh dưỡng ảnh hưởng đến 32%. Và thế nào là một chế độ dinh dưỡng cân bằng?
Chế độ ăn uống cân bằng nên bao gồm:
- Trái cây tươi
- Rau sạch
- Các loại ngũ cốc, hạt
- Protein có trong thịt cá
- Sản phẩm được chế biến từ bơ, sữa
Hạn chế hoặc tránh các thực phẩm có chứa:
- Đường
- Chất béo không tốt có nhiều trong các loại thực phẩm như đồ ăn nhanh, đồ chiên xào nhiều lần, những thực phẩm mỡ rắn ở nhiệt độ phòng.
Đồng thời, ba mẹ hoàn toàn có thể bổ sung canxi, D3, MK7 bên ngoài để bé tăng mật độ khoáng của xương, giúp khung xương chắc khỏe, tạo nền tảng vững chắc để xương dài ra nhanh chóng.
1.1. Canxi và các vi khoáng
Vai trò của canxi: canxi là yếu tố thiết yếu trong cấu tạo mô xương để hệ xương khỏe mạnh. Tăng lượng canxi trong khẩu phần ở trẻ nhỏ và thanh thiếu niên sẽ thúc đẩy sự tăng trưởng của xương. Bổ sung canxi ở giai đoạn trẻ nhỏ trước dậy thì (dưới 10 tuổi) có hiệu quả rõ rệt về tăng mức khoáng hóa xương hơn là bổ sung ở giai đoạn dậy thì.
Nhu cầu canxi của trẻ mỗi ngày
- Trẻ 0 - 5 tháng cần 300mg
- Trẻ 6 - 11 tháng cần 400mg
- Trẻ 1- 3 tuổi cần 500mg
- Trẻ 4- 6 tuổi cần 600mg
- Trẻ 7- 9 tuổi cần 700mg
- Thiếu niên 10-18 tuổi cần 1000mg
Thực phẩm chứa nhiều canxi:
- Canxi có sẵn trong nhiều loại thực phẩm, không chỉ có trong sữa và các thực phẩm từ sữa. Trái cây, rau xanh, đậu, các loại hạt và một số loại rau giàu tinh bột là những nguồn canxi hữu cơ tốt.
- Theo nghiên cứu của ĐH Y khoa Harvard Canxi từ nguồn thực phẩm sữa có khả năng hấp thụ sinh học khoảng 30%, vì vậy nếu nhãn thực phẩm trên sữa ghi 300 mg canxi mỗi cốc, thì khoảng 100mg sẽ được cơ thể hấp thụ và sử dụng. Canxi từ thực vật như rau xanh có chứa ít canxi hơn nhưng có khả dụng sinh học cao hơn so với sữa. Ví dụ, cải ngọt chứa khoảng 160 mg canxi trên 1 cốc nấu chín nhưng có sinh khả dụng cao hơn 50%, vì vậy khoảng 80 mg được hấp thụ. Do đó, ăn 1 cốc cải ngọt nấu chín có hàm lượng canxi sinh học gần như 1 cốc sữa. Nước cam tăng cường canxi và đậu phụ bổ sung canxi có tổng lượng canxi và sinh khả dụng tương tự như sữa, trong khi hạnh nhân có tổng lượng canxi và sinh khả dụng thấp hơn một chút khoảng 20%.
1. 2. Vitamin D
Vitamin D, đặc biệt là D3 là vi chất không thể thiếu cho sự phát triển xương và sức khỏe nói chung ở mọi lứa tuổi vì D3 kích thích hấp thu canxi và các khoáng chất cần thiết cho khung xương từ hệ tiêu hóa vào hệ tuần hoàn.
Đa số thực phẩm đều nghèo vitamin D3, một số thực phẩm chứa vitamin D3 là dầu cá, trứng, sữa, bơ, gan cá và men bia... Một nguồn cung cấp vitamin D nữa là ánh sáng mặt trời. Tiếp xúc trực tiếp với ánh sáng mặt trời hàng ngày là cần thiết cho mọi lứa tuổi để tiếp nhận đủ lượng vitamin D. Nếu trẻ em không được tiếp xúc đủ với ánh sáng mặt trời cần bổ sung khoảng 400 I.U (đơn vị ) vitamin D mỗi ngày.
1. 3. Vitamin K2
Vitamin K2 đặc biệt là MK7 cũng vô cùng quan trọng, giúp hoạt hóa protein osteocalcin tăng gắn canxi, khoáng chất và vận chuyển vào xương, ngăn ngừa tình trạng dư thừa canxi tại thành mạch.
MK7 thường có nhiều trong đậu nành lên men theo phương pháp Natto Nhật Bản và thường không phổ biến trong khẩu phần ăn của người VN. Vì thế, chúng ta có thể bổ sung MK7 từ những chế phẩm bên ngoài.
3. Ngủ đủ giấc
Khi ngủ, toàn bộ cơ thể được nghỉ ngơi, là cơ hội để các tế bào nghỉ ngơi, thải độc và tái tạo năng lượng mới cho những chu trình làm việc tiếp theo. Hệ xương cũng không ngoại lệ. Hormon tăng trưởng (HGH) được cơ thể giải phóng nhiều nhất khi cơ thể ở trạng thái ngủ sâu từ 22h đến 1h sáng. Quá trình giải phóng hormon có thể bị gián đoạn nếu trẻ ngủ muộn hoặc ngủ chập chờn.
4. Vận động
Tập thể dục thường xuyên có nhiều lợi ích:
- Giúp tăng cường cơ bắp và xương
- Tăng ma sát giữa các sụn tăng trưởng, kích thích cơ thể tăng sinh hormone tăng trưởng HGH
- Kích thích cơ thể hấp thu và chuyển hóa các dưỡng chất tốt hơn
- Các môn thể thao vận động ngoài trời còn giúp cơ thể trẻ tăng cường hấp thu vitamin D3 từ ánh nắng mặt trời.
Các môn thể thao giúp phát triển chiều cao tốt như bóng rổ, bóng chuyền, bơi lội, các bài tập giãn cơ yoga, erobic, đu xà,...
5. Duy trì tư thế ngồi đúng chuẩn
Tư thế ngồi xấu kéo dài khiến khung xương tự động thay đổi để thích ứng với tư thế của trẻ. Đây là nguyên nhân khiến nhiều người gặp tình trạng gù lưng, dáng đi xô về phía trước, cong vẹo cột sống. Từ đó ảnh hưởng đến chiều cao thực tế của trẻ.
